یادداشت
-
نگاهی به «شاه سفید» اثر گئورگ دراگُمان نویسنده مجار؛
بازیهای کودکی در سایه غیاب پدر، امنیت، حقیقت
«شاه سفید» داستان یک غیبت است: غیبت پدر، غیبت امنیت، غیبت حقیقت و شاید مهمتر از همه، غیبت کودکیای که میتوانست بدون سایه سیاست ادامه پیدا کند.
-
نگاهی به «تیرکها چهارگوش بودند» اثر لوران سیه؛
تیرکهایی که به کودکی برمیگردند
تیرکهای چهارگوش همان جزئیات کوچکی هستند که بعدتر، وقتی به گذشته نگاه میکنیم، آنها را به شکل نقطههای تعیینکننده میبینیم. آدمی که رفت. حرفی که گفته نشد. تصمیمی که گرفته نشد. فرصتی که از دست رفت. گلی که به ثمر نرسید.
-
نگاهی به کارنامه ادبی علیرضا طبایی در دومین سالگرد درگذشتش؛
شمایل مردی در تمام فصول
علیرضا طبایی در حوزههای مختلف از جمله شعر، ترانه، روزنامهنگاری، نقد و پژوهش ادبی، تدریس ادبیات، نمایشنامهنویسی و ویراستاری فعالیت کرد و کارنامهای درخشان از خود به یادگار گذاشت.
-
نگاهی به رمان کوتاه «کرم چوب» اثر لایلا مارتینس؛
خانهای که گذشته را میجود
قدرتِ «کرم چوب» در این است که داستانی کوچک را به پرسشی بزرگ تبدیل میکند: آیا میتوان از گذشتهای که هرگز بهدرستی دفن نشده، رها شد؟ مارتینس پاسخ سادهای نمیدهد. خانه همچنان میجود، سایهها همچنان برمیگردند و زخمهای قدیمی همچنان از نسلی به نسل دیگر منتقل میشوند.
-
یادداشت؛
تجربه جهان از کتابخانههای ۲۴ ساعته
دانشیار گروه علم اطلاعات و دانششناسی دانشگاه شهید بهشتی با طرح این پرسش که آیا یک کتابخانه ملی در قرن بیستویک، میتواند همچنان با منطق و چارچوب «ساعات اداری» فعالیت کند؟ به این دغدغه ذهنی کاربران پاسخ میدهد.
-
یادداشتی از ساسان سپنتا به مناسبت زادروز بدیعالزمان فروزانفر؛
پیوند عمیق فکری و عملی فروزانفر با موازین و تاریخ موسیقی
همزمان با سالروز تولد بدیعالزمان فروزانفر، ساسان سپنتا، زبانشناس و پژوهشگر تاریخ موسیقی و از شاگردان فروزانفر، در یادداشتی از استاد خود نوشته و به جایگاه علمی و تأثیر او در عرصهی ادبیات و پژوهشهای فارسی پرداخته است.
-
یادداشتی به بهانه زادروز ساعد باقری؛
آنکه شعر را سرود، شناخت و به نسل ما آموخت
آموزگاری ساعد باقری را باید جدی گرفت. آموزش شعر نزد او صرف انتقال اطلاعات درباره شاعران و دورههای ادبی نیست؛ آموزش، تربیت نوعی «نگاه» به شعر است. شاگرد باید بیاموزد چگونه شعر را بخواند، چگونه موسیقی آن را بشنود، چگونه زبان را تشخیص دهد و چگونه میان شعرِ متکی بر تجربه و شعری که صرفاً از کنار هم نشاندن واژهها ساخته شده است، تمایز بگذارد.
-
یادداشت علیاشرف صادقی به مناسبت زادروز بدیعالزمان فروزانفر؛
استاد فروزانفر آنطور که من دیدم
همزمان با سالروز تولد بدیعالزمان فروزانفر، علیاشرف صادقی، در یادداشتی به یاد استادش پرداخته و از جایگاه علمی و تأثیر فروزانفر بر نسلهای بعدی پژوهشگران ادبیات فارسی نوشته است.
-
نگاهی به کتاب «جایا: بازخوانی مصور مهابهاراتا» اثر دودات پاتنایک؛
چرا مهابهاراتا پس از ۳۰۰۰ سال هنوز زنده است؟
مهابهاراتا داستان سیاهی و سفیدی مطلق نیست. در این حماسه، حتی خدایان مانند کریشنا دست به نیرنگ میزنند و قهرمانان بزرگ مانند یودیستیر یا آرجونا دچار تردید، ترس و خطاهای انسانی میشوند. پاتنایک با ظرافت نشان میدهد که مهابهاراتا نه یک قصه تاریخی منجمد، بلکه آینهای در برابر وضعیت انسانی است.
-
دانشیار دانشگاه شهید بهشتی پاسخ داد؛
چرا مراکز خرید رقیب کتابخانهها شدهاند؟
دانشیار گروه علم اطلاعات و دانششناسی دانشگاه شهید بهشتی، با تاکید بر توجه به مفهوم «کتابداری اجتماعی» گفت: چرا برای مطالعه باید به مرکز خرید برویم، وقتی کتابخانه میتواند بهترین مکان شهر برای فکر کردن باشد؟
-
یادداشت؛
ردپای آسیبزای هوش مصنوعی در داستاننویسی امروز
ایلام- شاهین فولادوند نویسنده جوان ایلامی در یادداشتی به آسیب شناسی هوش مصنوعی در داستان نویسی امروز پرداخته است.
-
نگاهی به روایت داستانی امانوئل بوو؛
درخشش سقوط در «شب آخر»
بوو در «شب آخر» با همان جزییاتنگاری وسواسی و بیرحمانهای که در «اَرمان» و «بِکُن-لِبرویر» دیده بودیم، هذیانها، تغییر رنگ لبها و بوی گاز را ثبت میکند تا تعلیق داستان را به اوج برساند.
-
نگاهی به مجموعه داستان سمیه کشوری؛
ردپای زیستن و هراس در «تشخین»
تشخین» در دو مدار اصلی حرکت میکند مدار نخست، رئالیسمِ موقعیتهای خانگی است. بخش عمدهای از داستانها در دل مناسبات خانوادگی، خویشاوندی، آبرو، تنهایی، ازدواج و مراقبتهای روزمره اتفاق میافتند. شخصیتهای زن در این داستانها درگیر فشارهای خاموشاند؛ فشارهایی که الزاماً به شکل درگیریهای بیرونی بروز پیدا نمیکنند، بلکه بیشتر در قالب بازدارندههای پنهان، تردیدها و سکوتهای تحمیلی خود را نشان میدهند.
-
تأملی بر واپسین ایستادگیهای انسان در آثار اشتفان تسوایگ؛
میان شطرنج و شمشیر
«حدیث شطرنج» واپسین فریاد انسانی است که از تنهایی و سرکوب سخن میگوید و «آخرین روزهای سیسرو» یادآوری این حقیقت که تاریخ، بارها و بارها، خرد را به مسلخ قدرت برده است.
-
مروری بر «وقتی گنجشکها مضطرب میشوند!»/۱
وقتی کتابها اسیر جنگ میشوند
اولین چیزی که به آن فکر کردهام، این بود که سطح حمله چقدر است و تا کی دوام میآوریم. خیلی زود مدرسهها، دانشگاهها و ادارات تعطیلی شدند و دفتر ما هم تعطیل شد.
-
نوشتاری از مدیر بخش زبان فارسی دانشگاه دهلی نو؛
زنجیره ارادت و انتقال مکتب علمی خانلری به شبهقاره
احمد اخلاق آهن: زنجیره پیوند من با مکتب علمی استاد خانلری، یک زنجیره مستقیم و بیواسطه از طریق استادان بزرگ و سلف صالح من در هندوستان است. ما در این سرزمین، همواره اوصاف بیمانند علمی و اخلاقی دکتر خانلری را از زبان برجستهترین استادان خود شنیدهایم؛ بزرگانی چون استاد پروفسور عبدالودود اظهر دهلوی، استاد سید امیرحسن عابدی، استاد صدر، استاد جمشید و استاد حبیبالله که همگی از چشمه فیاض دانش خانلری در دانشگاه تهران سیراب شده بودند.
-
روایت مسرت از کتاب « دیباچه عمر»؛
«دیباچۀ عمر»؛ روایت دویستسالهٔ تجارت و پزشکی یزد در آیینهٔ اسناد ناب
یزد - کتاب «دیباچۀ عمر» با کوشش حاجب مرتاض و گروهی از پژوهشگران یزدی، زندگینامهٔ هفتنسل از خاندانهای تأثیرگذار شیرازی و مرتاض را در بستر تاریخ اجتماعی، بازرگانی و پزشکی یزد روایت میکند.
-
نقدی بر مجموعه داستان گروسو نوشته رامین پوران؛
«گُروسو»، ناسازوارهای سازمند
برای خواننده بیگانه با سبکهای نوشتن و شیوههای مدرن نویسندگی، داستانکهای «گروسو» نوشتههایی پریشان، مهمل، آشفته و بیمعنی مینماید که از ذهنی نامتعادل و مغشوش تراویده است.
-
نگاهی به «سالهای جوانیام»؛
فراتر از ۸۸ کلاویه سیاه و سفید
«سالهای جوانیام» نه یک تحلیل فنی از موسیقی، بلکه اعترافنامهای از یک زندگی تمامعیار است؛ روبینشتاین در این صفحات، از نقاب هنرمند نابغه فاصله میگیرد تا انسان پشت صحنه را نشان دهد؛ کسی که با تمام ضعفها و خودشیفتگیهایش، توانسته بود با هنر و غریزهاش، مرزهای میان واقعیت و رؤیا را درنوردد.
-
چالشهای نشر کودک در ایران؛
اقتصاد و توسعه پایدار را از کتابخانههای کودکان شروع کنید!
اگر جامعهای میخواهد در اقتصاد دانشبنیان، نوآوری و توسعه پایدار جایگاهی شایسته داشته باشد، باید از کتابخانههای کودکان آغاز کند، نه از اتاقهای هیئتمدیره.
-
مروری بر «گاوها و مردها» و «چه روی خاک، چه زیر خاک»؛
جهنمهای زمینی آنا پائولا مایا
«چه روی خاک، چه زیر خاک» و «گاوها و مردها»عصاره تفکر و جهانبینی مایا را درباره خشونت ساختاری، انزوای انسانی و تقابل بشر با طبیعت و تاریخ بازمیتابانند.
-
«مرد نامریی» و دعوت به مسئولیتپذیری؛
بحران اخلاق و جنون قدرت
«مرد نامریی» پرسشی هولناک پیش روی ما میگذارد که پس از یک قرن هنوز بیجواب مانده است: در دنیایی که فناوریهای نوین هر روز ابزارهای بیشتری برای پنهانشدن و گریز از مسئولیت در اختیار ما میگذارند، وجدان و اخلاق انسانی تا کجا دوام خواهند آورد؟
-
بازخوانی رمان جاودانه «شمال و جنوب» اثر درخشان الیزابت گسکل؛
تصویری باشکوه از غرور و تعصب
رمان «شمال و جنوب»به عنوان یکی از نخستین و پختهترین رمانهای صنعتی جهان شناخته میشود که با ظرافت بینظیری فردیت انسانها را با دغدغههای کلان اجتماعی پیوند میزند.
-
نگاهی به «غیرقابل ردیابی» اثر سرگئی لبدُف؛
درخشان بودن در مهندسی روایت
رمان «غیرقابل ردیابی» حتی اگر در جغرافیا و تاریخ مشخصی ریشه داشته باشد، قابلیت تعمیم پیدا میکند: به هر جا که در آن کنترل، نظارت، و مهندسی روایت جای حقیقت را بگیرد.
-
یادداشت؛
«ساحل دریا آرامبخش است»؛ مجموعهای عاشقانه با رگههایی اجتماعی
ایلام- درونمایه مجموعه «ساحل دریا آرامبخش است» (دەریا کنارێ خوەشە) شعرهای عاشقانه و رگههایی از دغدغههای اجتماعی شاعر و بازتاب حسرتها و شکوه از روزگار و نوستالژیهایی همراه با اشاراتی به مناظری از جلوههای طبیعی زاگرس همراه با سکانسهایی شاعرانه است.
-
به همت انتشارات پیام دیگر؛
«گفتهها و نوشتهها» در اراک منتشر شد
مرکزی - کتاب «گفتهها و نوشتهها» شامل گزیدهای از یادداشتها و مقالات محتشم مؤمنی که طی ۲۳ سال در روزنامه اطلاعات منتشر شده است، از سوی انتشارات پیام دیگر اراک روانه بازار کتاب شد.
-
نگاهی به «گرادیوا» اثر ویلهلم ینسن؛
گرادیوا؛ رمانی که فروید آن را جدی گرفت
اهمیت «گرادیوا» فقط به خود رمان محدود نمیشود؛ این اثر بهواسطه تفسیری که زیگموند فروید بر آن نوشت، به یکی از نقاط تلاقی کمنظیر ادبیات و روانکاوی تبدیل شد.
-
یادداشت؛
واکاوی و نقد روشمند کتاب؛ زمینهساز ارتقای کیفیت متون
اصفهان-نقد کتاب، اگر بر پایه دانش، انصاف و اخلاق حرفهای شکل گیرد، نهتنها به معنای یافتن ضعفهای اثر نیست، بلکه ابزاری برای شناخت دقیقتر ظرفیتهای کتاب و ارتقای کیفیت تولیدات فرهنگی است.
-
یادداشتی بر مجموعه داستان «شرطبند» نوشته شهریار نظری؛
تمام شرطبندیهای یک کتاب
شهریار نظری مجموعه داستانی «شرطبند»، خود را به یک شیوه روایی محدود نکرده است. از داستانهای واقعگرای اجتماعی تا روایتهای تاریخی، از رئالیسم جادویی تا فضاهای سوررئال و نمادین، همگی در کنار یکدیگر قرار گرفتهاند و مجموعهای متنوع پدید آوردهاند.
-
نگاهی به «دره دراز» مجموعه داستان کوتاه از جان استاینبک؛
درخشش زندگیهای کوچک در اقلیم سالیناس
اقلیم اصلی داستانهای «دره دراز» دره سالیناس و حوالی مونتری است؛ جایی با مزرعهها، کارگران فصلی، خانههای روستایی و آدمهایی که در ظاهر سادهاند، اما در درون، صحنه نبردی خاموشاند.