تاریخ
-
انتشار کتاب «غرب؛ تاریخ یک ایده»؛
چگونه غرب، غرب شد؟
کتاب نه تاریخ غرب بلکه تاریخ درک افراد است از وجود یک فرهنگ و تمدن یکپارچه که «غرب» خوانده میشود. همچنین میکوشد تا خط زمانی، چگونگی و چرایی ظهور غرب به عنوان یک مفهوم اجتماعی-سیاسی، کاربردهای آن دو قرن پس از ظهورش را بازسازی کند.
-
گفتوگو با مترجم کتاب «هندوئیزم: از دیانت تا سیاست»؛
بزرگترین دموکراسی مورد تحسین جهانیان
امیرحسین ذکرگو گفت: هندوستان برای دهههای متمادی به عنوان بزرگترین دموکراسی مورد تحسین جهانیان بود. اما اینک به نظر میرسد سیاست، به نام دیانت، برای منافع فرقهای، زور بازوی خود را بر معنویت تحمیل کرده است. درباره «ظرفیت همزیستی با ادیان دیگر» مطالعه تاریخ هند نشان میدهد که آئین هندو از انعطاف و پذیرایی بیمانندی نسبت به اقوام و ادیان دیگر برخوردار بوده است. ردپای این هاضمه فرهنگی قوی در نام خیابانها بر جای مانده است.
-
مدرسه نوروزگان برگزار میکند؛
درسگفتار «فوکو برای مورخان و تاریخپژوهان»
درسگفتار «فوکو برای مورخان و تاریخپژوهان» با ارائه داریوش رحمانیان از سوی مدرسه نوروزگان برگزار میشود.
-
مارک بلوخ و میراث روششناختی او:
آموزههایی از پیشۀ مورخ
میراث روششناختیِ مارک بلوخ حصارهای صلبِ میان رشتههای متنوع علوم انسانی را فرو ریخت و راه را برای تکامل تاریخنگاریِ مدرن به دست نسل دوم، بهویژه فرناند برودل، هموار ساخت.
-
نگاهی به کتاب ۱۹۱۳، سال پیش از طوفان؛
قبل از بحران بزرگ
تاریخ معمولاً با جنگها، انقلابها، قراردادهای سیاسی و نام فرمانروایان روایت میشود، اما گاه برای شناخت یک دوره تاریخی باید از زاویهای متفاوت به آن نگریست؛ از خلال زندگی روزمره انسانهایی که هنوز نمیدانند جهانشان تا چند ماه دیگر برای همیشه دگرگون خواهد شد. کتاب «۱۹۱۳؛ سال پیش از طوفان» دقیقاً چنین رویکردی دارد.
-
گفتوگو با امیر میرحاج مترجم کتاب «جاسوس و خائن»؛
خائنی محکوم به مرگ یا مأموری وفادار به حقیقت؟
امیر میرحاج گفت: از نظر قانون شوروی، گوردیفسکی یک خائن بود که به مرگ محکوم شد. اما از منظر اخلاق فردی، مکینتایر او را مأموری میبیند که به حقیقت وفادار ماند. تصمیم او ناشی از مشاهده بیرحمیهای رژیم، مانند ساخت دیوار برلین و سرکوب بهار پراگ بود. گوردیفسکی در نامهای به رئیس امآی6 نوشت که انتخابش ناشی از بیمسئولیتی نیست، بلکه ناشی از این باور است که دموکراسی تنها راه نجات کشورش است. بنابراین، به رژیمی خیانت کرد که خود به آرمانهای انسانی خیانت کرده بود.
-
مدی گذرا یا میراثی به قدمت تاریخ انسان؟
ادبیات آغازین دوران مدرن چه درسهایی درباره تنوع عصبی به ما میآموزد؟
این روزها در فضای مجازی زیاد میشنویم که تنوع عصبی (neurodivergence) یا تفاوتهای رفتاری مثل اوتیسم و بیشفعالی به یک «مُد روز» برای جلب توجه تبدیل شده است. اما متون ادبی و تاریخی نشان میدهند که نیاکان ما قرنها پیش از ابداع این واژگان بالینی، با همین تفاوتهای ذهنی و حسی زندگی میکردهاند.
-
نگاهی به کتاب «جنگ؛ موجه یا ناموجه؛ یک مناظره»؛
پایان جنگ را فقط مردگان دیدهاند
اندرو فیالا و جنیفر کلینگ با تکیه بر پژوهشهای معاصر و سنتهای فکری جهانی، رودرروی یکدیگر قرار میگیرند. اندرو فیالا از موضع صلحطلبانه دفاع میکند و جنیفر کلینگ از سنتِ «جنگ موجه» دفاع و استدلال میکند. عبارت گیرای «پایان جنگ را فقط مردگان دیدهاند»، چه از زبان سانتایانا گفته شده باشد و چه شاید به افلاطون بازگردد، همچنان ذهنهای ما را به خود مشغول کرده و بسیاری آن را پذیرفتهاند.
-
نگاهی به کتاب «جاسوس و خائن» نوشته بن مکینتایر؛
نفسگیرترین پرونده جاسوسی جنگ سرد
کتاب «جاسوس و خائن؛ بزرگترین داستان جاسوسی جنگ سرد» با تکیه بر اسناد و منابع دست اول نه تنها سرگذشت یک جاسوس بلکه تصویری روشن از جنگ پنهان اطلاعاتی میان شوروی، بریتانیا و آمریکا ارائه میدهد؛ جنگی که در پشت صحنه سیاست جهانی جریان داشت و نشان میدهد چگونه تصمیمهای یک فرد میتواند بر مسیر تاریخ اثر بگذارد.
-
از کتابهای تاریخ تا پرده سینما؛
اکبر عبدی، بازیگری که تاریخ مکتوب را به تصویر کشید
یکی از بخشهای کمتر دیدهشده کارنامه او، حضور مستمر در فیلمها و سریالهای تاریخی است. آثاری که بنیان آنها بر کتابهای تاریخ، اسناد، خاطرات، سفرنامهها و پژوهشهای تاریخی استوار بود.
-
گفتوگو با رامین شجاعی مترجم کتاب «کوهنوردان راه آزادی»؛
وقتی آزادیخواهی با کوهنوردی در هم میآمیزد
رامین شجاعی گفت: کتاب روایتی جذاب از دورانی از تاریخ لهستان است که جنبشهای آزادیخواهی در لهستان با بهترین کوهنوردیهای آن دوره در هم میآمیزد. غیر قابل تصور است که کوهنوردان از این جنبشها متاثر نبوده باشند. کتاب اما به جای پاسخ قطعی بیشتر به روایت این داستانها میپردازد تا خواننده خود به داوری بپردازد.
-
به زودی از سوی نشر همرخ؛
«تاریخ فرهنگی جدید» به بازار کتاب میآید
کتاب «تاریخ فرهنگی جدید»، کنکاشی در راستای تقویتِ نگرشِ فرهنگی به رخدادهای تاریخی است.
-
روایتی با تحقیقات تاریخی؛
رابینسون کروزوی واقعی که بود؟
شاید با شنیدن نام «رابینسون کروزو»، تصویر مردی در لباسی از پوست بز که با خدمتکارش «جمعه» در جزیرهای استوایی حکمرانی میکند، در ذهنتان نقش ببندد. اما رمان جدید فرانچسکا د تورس با عنوان کست اوی (Cast Away)، ما را به ریشههای واقعی این اسطوره بازمیگرداند؛ جایی که خبری از تجهیزات رفاهی و سلطه بر بومیان نیست.
-
کتاب «کازرونِ افشار» منتشر شد؛
پژوهشی درباره نقش خاندان افشار کازرونی در تحولات تاریخی فارس
فارس- کتاب «کازرونِ افشار» پژوهشی درباره نقش خاندان افشار کازرونی در تحولات تاریخی فارس منتشر شد.
-
پژوهشی تازه از سیدفرید قاسمی؛
«تاریخِ تاریخِ روزنامهنگاری» منتشر شد
لرستان- کتاب «تاریخِ تاریخِ روزنامهنگاری» تازهترین اثر پژوهشی سیدفرید قاسمی، با هدف بازخوانی دقیق و تصحیح متون کهن مطبوعاتی ایران از سوی انتشارات «خانه فرهنگ و هنر مان» و «فیار» منتشر شد.
-
از سوی انجمن علمی ادیان و مذاهب حوزه؛
بررسی کتاب «هم باواران» در دانشگاه ادیان و مذاهب
نشست علمی تحصصی کتاب «هم باواران» از سوی انجمن علمی ادیان و مذاهب حوزه با همکاری معاونت پژوهش دانشگاه ادیان و مذاهب برگزار میشود.
-
از سوی دانشگاه تربیت مدرس؛
شماره جدید فصلنامه علمی-تخصصی «تاریخ نو» منتشر میشود
دانشگاه تربیت مدرس از متخصصان و دانشجویان تاریخ و سایر رشتههای علوم انسانی دعوت کرد تا برای غنای فصلنامه علمی-تخصصی «تاریخ نو» مقاله ارسال کنند.
-
روایت ادبی یک بنای تاریخی؛
«قصههای کاخ سلیمانیه» در «شبهای کرج» رونمایی میشود
البرز - کتاب قصههای کاخ سلیمانیه در دومین نشست از سلسله نشستهای شبهای کرج با عنوان شب کاخ سلیمانیه رونمایی میشود؛ اثری که با نگاهی داستانی، تلاش کرده است بخشی از تاریخ و هویت فرهنگی استان البرز را برای مخاطبان امروز روایت کند.
-
انتشار کتاب «پوپولیسم و فاشیسم؛ چهرههای نوین اقتدار»؛
پوپولیستهای اقتدارگرا
سیاستمداران راستگرا و همچنین دیگر سیاستمداران در آمریکا، برخلاف رهبران دیگر نواحی جهان، دعوایشان بر سر این است که پوپولیست اصیل کیست. باراک اوباما در زمان ریاستجمهوریاش با انتقاد از نامزدی دونالد ترامپ، خود را پوپولیست خواند. پس از پیروزی ترامپ در انتخابات ۲۰۱۶، استیو بنن، استراتژیست و ایدئولوگ کاگا گفت: «ترامپ، رهبر خیزش پوپولیستی است.»
-
«برخاسته از خاکستر» منتشر شد؛
چگونه اروپای نو متولد شد؟
هدف کتاب «برخاسته از خاکستر» ارائه تاریخ همهجانبه جنگ نیست؛ بلکه تمرکز بر این پرسش است که چگونه جنگها و انقلابها در شکلگیری دولتملتهای اروپایی و هویت ملی آنها نقش داشتهاند.
-
به مناسبت درگذشت کارلو گینزبورگ، مورخ ایتالیایی؛
خُردتاریخ جهان ذهنی یک آسیابان گمنام
کارلو گینزبورگ در «پنیر و کرمها» کوشیده است سطر به سطر اسناد اندکی را که از محاکمه یک آسیابان قرن شانزدهمی بر جای مانده است، بکاود و جهانبینی این آسیابان گمنام را ترسیم کند و نشان دهد که شهروندان عادی آنگونه که تاکنون گمان میبردهایم، صرفاً فرمانبرِ فرادستان نبودهاند، بلکه فقط صدایشان ناشنیده مانده است. پنیر و کرمها از شاخصترین نمونههای تاریخنگاری خُرد (Microhistory) و تاریخنگاریِ فرهنگی در جهان است.
-
نگاهی به کتاب «جنبشهای نافرجام» نوشته وینست بوینز؛
از سائوپائولو تا استانبول
نویسنده با مقایسه جنبشهای اعتراضی در ترکیه و برزیل نوشته است:«در چند هفته بعدی عکسها و پیامهایی از مردم حاضر در پارک گزی (محل اعتراضات ترکها) دریافت کردم که پلاکاردهایی در دست داشتند با شعارهایی همچون «همه جهان سائو پائولو است» و «ترکیه و برزیل یکی هستند».
-
انتشار کتاب «تکوین روان تاریخ»؛
روایت تاریخ حوزه مطالعاتی روان تاریخ
کتاب «تکوین روان تاریخ؛ ریشهها، مناقشات و پیشگامان» روایت تاریخ حوزه مطالعاتی روان تاریخ از زبان فردی است که از ابتدای شکلگیری مدون آن حضور داشته است.
-
در عصر دوشنبه بخارا برگزار میشود؛
نقد و بررسی کتاب «قتل خانواده سلطنتی»
دوازدهمین عصر دوشنبه بخارا به نقد و بررسی کتاب «قتل خانواده سلطنتی» نوشته نیکالای ساکالوف با ترجمه شهرام همتزاده اختصاص دارد که در باغ موزه نگارستان برگزار میشود.
-
در گفتوگو با ایبنا تشریح شد؛
سفر نشر در طهران؛ از بازار و ناصرخسرو تا انقلاب
پایتخت نشر ایران چگونه شکل گرفت؟ داریوش شهبازی، تاریخنگار و بنیانگذار دانشنامه «تهراننامه» از نقش چاپخانهها، خاندانهای کتابفروش و حتی دورهگردهایی میگوید که کتاب را به خانه مردم رساندند.
-
گزارش تصویری
دیدار با مدیر نشر تاریخ ایران
در گفتوگوی خبرنگار ایبنا با منصوره اتحادیه، مدیر نشر تاریخ ایران، ابعاد مختلف کتاب «نیمه پنهان؛ زنان ایران در آستانه قرن بیستم» بررسی شد. این کتاب منتخبی از اسناد عبدالحسین فرمانفرما به کوشش منصوره اتحادیه (نظاممافی)، از سوی نشر تاریخ ایران به چاپ دوم رسید.
-
پژوهشی مستند از تاریکترین دوران خلافت اسلامی؛
از سایه نفاق تا طلوع شهادت
قم - آنچه کتاب «ریاکاریهای بنیعباس و شهادت امامان معصوم علیهم السلام» را در میان انبوه نوشتههای تاریخی ممتاز میکند، رویکرد تحلیلی، زبان ساده و روان و ساختاری است که خواننده را گام به گام با فراز و نشیبهای خلافت عباسی همراه میسازد.
-
مروری بر کتاب «بررسی تحولات تجارت برده در دوره دوم عباسی»؛
از اسارت تا بردگی
با ضعیف شدن تدریجی عباسیان، در سرزمینهای غربی خلافت دولتهای مستقلی به وجود آمدند؛ به همین دلیل تجارت برده به دلیل به کار گرفتن آنها در امور نظامی، لشکری و کشاورزی بیشتر شد و ورود برده در دوره دوم عباسی ادامه یافت؛ برخی از این بردگان، در نتیجه جنگها و فتوحات و برخی نیز توسط تجارت وارد سرزمینهای اسلام میشدند.
-
یادداشت محمد حکمآبادی درباره کتاب «قره باغ؛ باغی بزرگ»؛
بوی نفت و نَم دریا
باکو، شهری که نامش با بادها گره خورده، وقتی پا به خیابانهایش میگذاری، بوی نفت و نم دریا در آغوشت میپیچد و تاریخش مثل فیلمی سیاهوسفید از مقابل چشمانت عبور میکند. اما این کتاب، فقط قصۀ دیدنیهای باکو نیست؛ اینها یادداشتهایی است از دلتنگیها، حیرتها و آن لحظههای کوتاهی که به تو میگوید سفر چیزی بیشتر از عبور است: لحظههایی که دلت میخواهد نگهشان داری، در جیب بگذاری و با خودت به خانه ببری.
-
نسیم خلیلی از«فرودستان در تاریخ ایران» گفت؛
در جستوجوی طردشدگان
نسیم خلیلی گفت: من در این پژوهش به دنبال فرودستانی بودهام که حتی گاه افزون بر آنکه جایی در ساحت ثبت تاریخنگارانه نداشتهاند، طرد و نفی هم میشدهاند از آن جمله مجانین و زندانیان و روسپیان که گاه در انزوا میمردند و هیچ کس نمیدانست که چنین آدمهایی هم در کنار متن باشکوه حیات سیاسی یک دوره به رنج و استیصال زیستهاند.