به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در کازرون، کتاب «کازرونِ افشار؛ تحولات تاریخی کازرون از دوره صفویه و تا قاجاریه» نوشته موسی مطهریزاده به همت انتشارات بیشاپور منتشر شد. این اثر به بررسی تحولات تاریخی کازرون از دوره صفویه تا پایان عصر قاجار و نقش خاندان افشار کازرونی در ساختار سیاسی، اجتماعی و اقتصادی این منطقه میپردازد.
دوره صفویه یکی از مهمترین مقاطع تاریخ ایران به شمار میآید؛ دورهای که با شکلگیری حکومت مرکزی قدرتمند، یکپارچگی سرزمینی و گسترش تشیع همراه شد. در این میان، برخی مناطق ایران به دلیل موقعیت سیاسی، مذهبی و اقتصادی خود بیش از دیگر نقاط مورد توجه حکومت صفوی قرار گرفتند. کازرون نیز به عنوان یکی از ولایات مهم فارس، از جمله مناطقی بود که در این تحولات نقش ویژهای ایفا کرد.
نویسنده در کتاب «کازرونِ افشار» با اشاره به جایگاه راهبردی کازرون در دوره صفویه، توضیح میدهد که این شهر به دلیل قرار گرفتن در مسیرهای مهم ارتباطی و تجاری، مرکز ایالت تاریخی بیشاپور و برخورداری از ظرفیتهای اقتصادی، اهمیت ویژهای برای زمامداران صفوی داشت. همچنین حضور سلسله مرشدیه و آرامگاه شیخ ابواسحاق کازرونی در این شهر، جایگاه مذهبی کازرون را در آن دوره تقویت کرده بود؛ تا آنجا که نام این شهر در برخی منابع تاریخی با عنوان «شیخ ابواسحاق» شناخته میشد.
مطهریزاده در این پژوهش نشان میدهد که رونق کشاورزی، منابع طبیعی، آب فراوان و موقعیت اقتصادی مناسب کازرون، این شهر را به یکی از مراکز مهم تولید و صادرات محصولات کشاورزی تبدیل کرده بود. همین ویژگیها موجب شد کازرون پس از استقرار حکومت صفویه در شمار مناطقی قرار گیرد که به عنوان تیول در اختیار خاندانها و رجال سیاسی قرار میگرفت.
یکی از محورهای اصلی کتاب، بررسی حضور و نقش خاندان افشار کازرونی است؛ خاندانی که پس از تسخیر کازرون به فرمان شاه اسماعیل صفوی، برای اداره امور سیاسی این منطقه به آنجا اعزام شدند و بیش از دو قرن، با فراز و فرودهای فراوان، در تحولات سیاسی کازرون نقش داشتند. اهمیت نفوذ این خاندان به اندازهای بود که در برخی منابع تاریخی، از کازرون با عنوان «کازرون افشار» یاد شده است.
این کتاب با تأکید بر ضرورت بازخوانی منابع تاریخی، تلاش میکند پژوهش درباره خاندان افشار کازرونی را از تمرکز صرف بر فارسنامه ناصری خارج کند. به گفته نویسنده، هرچند فارسنامه ناصری از مهمترین منابع درباره تاریخ کازرون است، اما برخی خطاهای تاریخی و کاستیهای آن در پژوهشهای بعدی کمتر مورد بررسی انتقادی قرار گرفته است.
پیش از این نیز پژوهشگرانی همچون محمدمهدی مظلومزاده، مظفریان، جهانبخش ثواقب، صدرالسادات کازرون و درویش کازرونی در آثار خود به خاندان افشار کازرونی پرداختهاند؛ با این حال، کتاب «کازرونِ افشار» نخستین پژوهش مستقل و جامع درباره این خاندان معرفی شده است که تلاش دارد تصویری دقیقتر از نقش آنان در تحولات تاریخی منطقه ارائه دهد.
این کتاب در فصلهای مختلف، وضعیت کازرون پیش از ظهور صفویه، چگونگی ورود خاندان افشار به این شهر، جایگاه این خاندان در دورههای صفویه، افشاریه، زندیه و قاجاریه، عوامل افول قدرت سیاسی آنان و آثار عمرانی برجایمانده از این خاندان را بررسی میکند. همچنین بخشهایی از کتاب به تعلیقات تاریخی و تصاویر کازرون قدیم اختصاص یافته است.
کتاب «کازرونِ افشار» نوشته موسی مطهریزاده در شمار پژوهشهای تاریخ محلی قرار میگیرد و میتواند منبعی برای علاقهمندان تاریخ فارس، مطالعات منطقهای و پژوهشگران تاریخ سیاسی و اجتماعی ایران باشد.
به گزارش ایبنا؛ کتاب کازرون افشار در ۵۰۰ نسخه به بهای۲۷۰ هزار تومان از سوی نشر بیشاپور به بازار نشر آمد.
نظر شما