به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در قزوین، نویسنده در بخشی از مقدمه کتاب نوشته است: «شریعتی از جمله شخصیتهای تاریخی ایران است که در معرض قضاوتهای متنوع تاریخی و حتی تحلیلهای وارونه قرار گرفته است. پیروان و منتقدان شریعتی از هیچ فرصتی برای طرح دیدگاههای خود درباره وی فروگذار نکردهاند و هر بار او از زاویهای متفاوت مورد کاوش قرار گرفته است. انبوه این نظرات و اندیشهها نیز به میراثی برای تفکر شریعتی و تاریخ تفکر ایرانی تبدیل شده است.
شریعتی به منزله روشنفکری که از سالهای ۱۳۴۰ تاکنون، در عرصه روشنفکری ایران حضور داشته، در کنار سایر تحولات فکری، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی ایران، از بزنگاههای انقلاب، اصلاحات، دوره پس از اصلاحات و دیگر تنگناها عبور کرده است».
کتاب در پنج فصل تدوین شده است. فصل نخست به تجربههای زیسته شریعتی از تولد و دوران نهضت ملی تا مقاومت مخفی، تحصیل در فرانسه، بازگشت به ایران، فعالیت در حسینیه ارشاد، زندان، مهاجرت و شهادت میپردازد. فصل دوم به روششناسی او اختصاص دارد و اهمیت «متد» در اندیشه وی و شیوههایی همچون متد تدوینی، تیپولوژی برای شناخت اسلام، متد هندسی، متد حزبی و متد آگاهیبخشی را بررسی میکند.
در فصل سوم، مفهوم اصلی کتاب یعنی استراتژی آگاهیبخشی در اندیشه شریعتی بررسی میشود؛ از روند عملی شکلگیری این استراتژی و بازگشت او به ایران تا دیدگاهش دربارهٔ ترور، نقد شیوههای مبارزاتی رایج، درسهای اسلامشناسی مشهد، دوران استراتژی مسلحانه و نسبت شریعتی با آن. فصل چهارم به تجربه تاریخ معاصر و نسبت آن با استراتژی آگاهیبخشی میپردازد و موضوعاتی چون انقلاب مشروطه، نهضت ملیشدن صنعت نفت به رهبری دکتر محمد مصدق، قیام ۱۵ خرداد ۱۳۴۲ و انقلاب را از منظر نسبت آنها با اندیشه و کنش شریعتی بررسی میکند. مفهوم انقلاب، نسبت گفتمان شریعتی با گفتمان انقلاب و آفات بیرونی و درونی اندیشه او نیز در این فصل مورد توجه قرار گرفته است.
در فصل پنجم، بحث آگاهیبخشی به مفهوم روشنفکری پیوند میخورد. وظایف روشنفکر، استخراج و تصفیه ذخایر فرهنگی، انتقال تضادهای اجتماعی و طبقاتی به احساس و وجدان جامعه، رابطه روشنفکر و مردم، زبان روشنفکری، نهادسازی و نقش اخلاق و خودسازی از جمله مباحث این فصل است و در پایان، آفتهای روشنفکری از دیدگاه شریعتی بررسی میشود.
این کتاب میتواند برای علاقهمندان به اندیشه علی شریعتی، جامعهشناسی، تاریخ معاصر، روشنفکری دینی، مطالعات اجتماعی و تاریخ جریانهای فکری ایران معاصر منبعی برای مطالعه و بازخوانی نسبت میان اندیشه، آگاهی و کنش اجتماعی باشد.
کتاب «خوانشی از یک اندیشه» با ویراستاری محسن ساکتی، توسط انتشارات شمع آوید در ۱۴۰ صفحه و شمارگان ۲۰۰ جلد منتشر شده است.
نظر شما