سرویس استانهای خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا): عملیات «حاجعمران» یادآور حماسهای سترگ و مقاومت بینظیر رزمندگان استان لرستان است؛ نبردی که در آن بیش از ۳۰۰ دلاور لرستانی با نثار جان خود، مانع از پیشروی دشمن بعثی شدند و افتخاری ماندگار رقم زدند، به همین مناسبت یکم خرداد بر اساس مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی و به پیشنهاد شورای فرهنگ عمومی در ضمیمه تقویم رسمی کشور به نام «روز مقاومت مردم لرستان» به ثبت رسید و نامگذاری شد.
عملیات حاجعمران که در منطقهای کوهستانی و استراتژیک در مجاورت شهر پیرانشهر رخ داد، یکی از حساسترین نبردهای تاریخ دفاع مقدس محسوب میشود. در این عملیات، رژیم بعث عراق با بهرهگیری از «دفاع متحرک» و با استفاده از ۷ تیپ و ۱۲ گردان کماندویی، پشتیبانی سنگین هوایی و توپخانه، قصد تصرف مناطق استراتژیک شمالغرب ایران و در نهایت سقوط پیرانشهر و نقده را داشت.
در شرایطی که دشمن موفق به تصرف ارتفاعات ۲۵۱۹ شده بود و خطر سقوط شهرهای منطقه احساس میشد، فراخوان تیپ ۵۷ حضرت ابوالفضل (ع) لرستان ورق را به نفع رزمندگان اسلام برگرداند. این تیپ با هفت گردان پیادهنظام شامل «گردان انبیاء، گردان محرم، گردان شهدا، گردان مالک اشتر، گردان ابوذر، گردان ثار الله، گردان محبین» با وجود آتش سنگین دشمن در محدودهای ۱۵ کیلومترمربعی، مقاومتی کمنظیر را به نمایش گذاشت؛ مقاومتی که رشادت فرزندان لرستان در آن به اندازهای بود که مورد تحسین رهبر شهید انقلاب نیز قرار گرفت.
با وجود گذشت سالها از حماسه حاجعمران، متأسفانه فقر تألیفات و کمبود پژوهشهای جامع پیرامون ابعاد مختلف این نبرد بزرگ در استان لرستان، یکی از دغدغههای جدی دلسوزان حوزه فرهنگ و ایثار و شهادت است. در حالی که رشادت بیش از ۳۰۰ شهید سرافراز در این عملیات، ظرفیتی عظیم برای تولید آثار فاخر ادبی و تاریخی است، اما تاکنون تنها گامهای محدودی در این مسیر برداشته شده و بخش عمدهای از ناگفتههای این نبرد همچنان در سینه پیشکسوتان و همرزمان شهدا مغفول مانده است.
با این وجود، در میان همین معدود آثار منتشر شده، تلاشهایی صورت گرفته که در حد توان خود سعی داشتهاند بخشی از این خلأ بزرگ را جبران کرده و نام و یاد حماسهسازان حاجعمران را زنده نگاه دارند؛ آثاری که معرفی آنها میتواند سرآغازی برای توجه بیشتر نویسندگان و پژوهشگران به این حوزه باشد.
«مهاجر حاجعمران»؛ تصویری از نخبگی و ایثار
این کتاب به قلم «زهرا ولیان»، زندگینامه سردار شهید علیرضا ولیان را روایت میکند. این اثر نه تنها به ابعاد شخصیتی این شهیدِ دکترای داروسازی میپردازد، بلکه با گردآوری خاطرات همدورهایها و همرزمان وی در دانشگاه و جبهه، تصویری جامع از سبک زندگی این شهید گرانقدر ترسیم کرده است.
«حماسهسازان گردان مالکاشتر ازنا»؛ مستندنگاری یک نبرد
این کتاب، اثر «صادق شفیعی»، عضو هیئت علمی گروه معارف دانشگاه آیتاللهالعظمی بروجردی (ره)، با محوریت تاریخ شفاهی رزمندگان گردان مالک اشتر منتشر شده است. این اثر پژوهشی، حاصل سالها تلاش و مصاحبههای میدانی نگارنده با رزمندگان و شاهدان عینی است که با هدف حفظ خاطرات و حماسههای فراموششده تدوین شده است. همچنین در بخشهایی از این کتاب نگارنده به تشریح و بازخوانی دلاوریهای رزمندگان لرستانی در عملیات حاج عمران پرداخته است و با رویکردی تحلیلی به نقش کلیدی رزمندگان ازنا در این حماسه میپردازد.
«برف و باروت»؛ روایتی متفاوت از منش پهلوانی یک شهید عملیات حاج عمران
محمدتقی عزیزیان در کتاب «برف و باروت»، به سراغ روایت زندگی فرمانده شهید سیدمصطفی میرشاکی رفته است. این کتاب روایتی داستانی است که با تمرکز بر وجه کمتر شناختهشده شخصیت این شهید، یعنی «مرام پهلوانی» و پیوند میان ورزش کشتی و فرماندهی میدان نبرد، مخاطب را با ابعاد انسانی و حماسی این فرمانده لرستانی آشنا میکند.
«امشب شهید میشوم»؛ روایتی از شهیدی که متحول شد
کتاب «امشب شهید میشوم» خاطرات و زندگینامه شهید علیراست پیرحیاتی با مصاحبه فاطمه سپهوند و تدوین رعنا مرادینسب است، شهید پیرحیاتی یکی از شهدای لرستان است که با گذشته خاصی که دارد، دوران تحولش با شروع انقلاب آغاز میشود به طوری که تمام زندگیاش را وقف انقلاب و دفاع مقدس میکند و در نهایت روزیاش در عملیات حاج عمران شهادت میشود.
«ستارههای درخشان۷» مروری بر زندگانی و خاطرات یکی از شهدای پلدختر در حاج عمران
«ستارههای درخشان۷» مروری بر زندگانی و خاطرات شهید درویشعلی شکارچی از شهدای شهرستان پلدختر در حاج عمران است که به قلم محمدحسن شفیعی به نگارش درآمده است. در ابتدای کتاب به بیان فعالیتهای سیاسی این شهید در قبل از انقلاب و مواضع انقلابی وی در دوران قبل و بعد از پیروزی انقلاب اسلامی پرداخته شده آنگاه خاطراتی از حضور پی در پی وی در جبهههای جنگ تا زمان شهادت او از زبان دوستان، اعضای خانواده و همرزمان این شهید نقل و نقش وی در عملیاتهای مختلف جنگی نیز بیان شده است.
به گزارش ایبنا؛ اگرچه انتشار این آثار در راستای ثبت بخشی از حافظه تاریخی این عملیات گامی ارزشمند به شمار میآید؛ اما با نگاهی منصفانه میتوان دریافت که این اقداماتِ عمدتاً تکنگارانه و پراکنده، در برابر عظمت حماسه بیش از ۳۰۰ شهیدِ حاجعمران، قطرهای از دریاست. این حجم از تولیدات فرهنگی، پاسخگوی ضرورتِ واکاویِ ابعاد استراتژیک، انسانی و حماسی این نبرد بزرگ نیست. با توجه به تأکیدات مکرر رهبر شهید انقلاب مبنی بر اهمیتِ حیاتیِ ثبت و نگارش خاطرات دفاع مقدس و جلوگیری از تحریف یا به فراموشی سپردن این گنجینه عظیم، خلأ وجود آثار پژوهشی جامع، تحلیلهای مستند و تألیفات کلان پیرامون نقش ویژهی استان لرستان در حاجعمران، کاملاً محسوس است.
عبور از تولیدات محدود و پراکنده به سمتِ رویکردهای پژوهشی متمرکز، نظاممند و گسترده، نه یک انتخاب، بلکه یک ضرورتِ فرهنگی برای ادای دین به خون پاک شهدا و انتقال این میراث گرانبها به نسلهای آینده است.
نظر شما