سیداحمدآبساران در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در ایلام با اشاره به ویژگی ادبیات و اشعار آئینی گفت: بهره بردن از این ادبیات در مراسم مذهبی که در قالب جمعیتهای بزرگ برگزار میشود بر تأثیر ویژه آن در انتقال سنتها و میراث آئینی میافزاید. این ادبیات با بیان حوادث و روایتهای مذهبی، احساسات و عواطف دینی مردم را تقویت میکند. مرثیهها و مدایح مذهبی، عشق، اندوه و ایمان را در دل مؤمنان برمیانگیزد. این نوع ادبیات حتی در بحرانها و دشواریها پشتیبان و حامی روانی جامعه است و میتواند پناهگاهی برای آرامش جامعهای باشد که نیاز به بازیابی قدرت صبر و ایمان خود دارد.
شاعر مجموعه کهکشان هشتم تصریح کرد: در واقع شعر آئینی از جهت معنایی و محتوایی صبغه کاملاً دینی دارد و از آموزههای و حیانی، فرهنگ عترت و ولایت و تاریخ اسلام سرچشمه میگیرد. مناسبتهای مذهبی، ستایش چهرههای دینی، توجّه به مقولههای قدسی و ملکوتی و تزکیه و تهذیب نفس انسانی در هسته مرکزی شعر مذهبی قرار دارد.
آبساران ادامه داد: واقعه جانسوز عاشورا تاثیر شگرفی بر فرهنگ و ادبیات و باورهای دینی ما گذاشت و مفاهیم والایی چون ظلم ستیزی و مبارزه با طاغوتهای زمان را به ادبیات مرده و یا لااقل خنثی آن زمان و تا همیشه تاریخ افزود. از دعبل خُزایی و کُمیت اسدی گرفته تا محتشم و شاعران آئینی امروز؛ همه در زمره ادبیات پایداری قابل بررسی هستند، چرا که متاثر از پیام جاویدقیام عاشورا نافی ظلم و حامی حق و حقیقت بوده و هستند. جایگاه شاعران آیینی نزد امامان معصوم(علیهم السلام) و دعای خیر و عطای صله به ایشان همه و همه حکایت از اجر جزیل مرثیه سرایی برای مظلومیت خاندان عصمت و طهارت دارد. چنانچه امام صادق(ع)پس از شنیدن مرثیه کمیت اسدی فرمود: «اللهم اغفر لِلْکُمیت ما قدَّم و ما اخَّر» (خداوندا گناهان گذشته و آینده و آشکار و پنهان کُمیت را ببخش وآنقدر به او عطافرما تا راضی شود!)
این شاعر آئینی با اشاره به جایگاه فرهنگی ادبی و اجتماعی استان ایلام در ادبیات عاشورایی و آئینی تصریح کرد: عشق کهن و ریشهدار مردمان این دیار به اهل بیت عصمت و طهارت چیزی نیست که نیاز به اثبات داشته باشد و هم اکنون نیز ایلام همه ساله به عنوان دروازه عتبات عالیات جلوهای عملی از خدمت به دستگاه بی بدیل امام حسین (ع) را به نمایش میگذارد.خوشبختانه از نظر ادبیات آئینی به مفهوم خاص هم شاعران آئینی مان معتبر هستند، به طوری که هر سال شاهد نشر آثاری ارزشمند از شاعران آیینی استان در حوزه شعر آیینی بودهایم و آثار ارزشمند و ماندگار شاعرانی چون بهروز سپیدنامه و حبیبالله بخشوده، فرهاد شاهمرادیان و... و از حوزه جنوب استان شاعرانی همچون زندهیاد کیومرث مرادی، ناهید خلفیان، کرم الله کریمی، کاظم پیری، اسد سبزی، محمود عزیز نژاد و... همه حکایت از پویایی و رشد و بالندگی جریان شعر آئینی استان ایلام دارد.
وی در پاسخ به پرسش ضرورت پرداختن به شعر آئینی در جامعه چیست؟ بیان کرد: این شعر، ابزاری کارآمد برای شناخت خدا، تهذیب نفس و سوق دادن انسان به سمت فضایل اخلاقی است. این نوع شعر، خواننده را از رذایل اخلاقی دور و او به سوی کمال و رستگاری رهنمون میکند. نقش شعر آئینی در پویایی و حرکت جامعه به سمت حق و حقیقت و نفی ظلم و مبارزه با نمادهای طاغوت و پیروزی خون بر شمشیر در فرهنگ اسلامی از همه مهمتر و برجسته تر است.
وی ضمن پرداختن به آسیبها و فرصتهای این نوع ادبیات در جامعه گفت: اما آسیبشناسی شعر آئینی هم از اهمیتی دو چندان برخوردار است. شعر آئینی خوب ترکیبی است از سه عنصر عاطفه، حماسه و منطق. در اشعار موفق، این سه عنصر دیده میشود. اگر اهلبیت (ع)از شعر فرزدق، کمیتبنزید اسدی یا دعبل خزاعی تمجید کردهاند، به این دلیل است که در اشعار این بزرگواران، عناصر عاطفه، حماسه و عقلانیت در کنار هم وجود دارد. بسیاری از ضعفهای منتسب به جامعه مداحی کشور، ناشی از ضعف اشعار ما شاعران است! در حقیقت اگر جامعه شاعران ما شعر خوب و مناسب بگویند، اصلاً شعر آسیبزا تولید نمیشود که به دست مداح برسد و مداح هم آن را در هیئت بخواند. یعنی جلوی آسیب باید از سرچشمه گرفته شود.بسیاری از آسیبهای مجالس مذهبی ناشی از اشعار ضعیف است که به شکلهای سرود، نوحه، روضه و... در هیئتها خوانده میشود.
وی ادامه داد: باید توجه داشت که علاوه بر عشق و محبت قلبی شاعر به مقام قدسی اهل بیت عصمت و طهارت(علیهم السلام)، مطالعه دقیق تاریخ عاشورا و پرهیز از روایاتی که از نظر سندی قطعیت ندارند؛ توجه به روح حماسی قیام عاشورا و ذوق سرشار و قوه تخیل شاعرانه منجر به خلق شعری ماندگار می شود که علاوه بر اجر معنوی تحسین مخاطب را برمی انگیزد و نهایتا منجر به اعتلای هر چه بیشتر و بهتر شعر آیینی در کشور خواهد شد.
نظر شما