به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)، برخی کتابها با نامشان با مخاطب بازی میکنند. «نیاوردهاند که...» دقیقاً از همین دسته است. در سنت هزارساله ادبیات کلاسیک ما، عبارت «آوردهاند که...» سرآغازِ نقلِ حکایتهای معتبر و روایتهای رسمی بوده است، اما شهره احدیت با افزودن یک پیشوند ساده، مسیر را عوض میکند. او میخواهد از چیزهایی بگوید که در تاریخهای رسمی، در گزارشهای روزنامه و در قابهای شیک و ویترینی زندگی به چشم نمیآیند؛ همان چیزهایی که به تعبیر خودش، بخش اصلی زندگی هستند اما کمتر از آنها حرف زده میشود.
برای درک ژرفای این کتاب، باید ابتدا نویسندهاش را شناخت. شهره احدیت، زادهی کاشان و دانشآموختهی کارشناسی ارشد جامعهشناسی، از اواخر دهه هفتاد شمسی گام در مسیر داستاننویسی حرفهای گذاشت. تجربه سالها ویراستاری در نشرهای معتبر و تألیف آثار پژوهشی در حوزه جامعهشناسی سیاسی و حقوق، به قلم او نگاهی تحلیلگر بخشیده است. او که پیش از این با رمان موفق «گورچین» توانایی خود را در خلق فضاهای داستانی پیچیده ثابت کرده بود، در این اثر جدید به سراغ فرم داستان کوتاه رفته است تا قطعات پازل جامعه امروز را در کنار هم بچیند.
کتاب «نیاوردهاند که...» مجموعهای متشکل از بیست داستان کوتاه است. این داستانها پیادهرویی از واقعگرایی (رئالیسم) هستند که خواننده را با دردهای اجتماعی روبهرو میکنند. نقطه قوت اثر در تنوع روایی آن نهفته است؛ نویسنده خود را در حصار یک زاویه دید ثابت زندانی نکرده است. در یک داستان، ما با راوی اولشخص همصدا میشویم تا طعم گس سرخوردگی و خستگیهای مفرط یک انسان معاصر را بچشیم. در داستانی دیگر، راوی دانای کل وارد میدان میشود تا با نگاهی کلان، ماجراهایی فراجنسیتی یا حتی معضلاتی در ابعاد جهانی را به چالش بکشد.
فرار از تکلف و گرایش به سادگی، امضای شخصی احدیت در این کتاب است. زبان کتاب چنان صمیمی است که خواننده احساس نمیکند در حال خواندن «ادبیات» به معنای خشک و کلاسیک آن است، بلکه گویی در حال شنیدن نجواهایی از همسایگان، دوستان و آدمهای عبوری شهر است. با وجود این سادگی، نویسنده از فرم غافل نشده و در هر داستان، تجربه فرمی متفاوتی را رقم زده است. این تنوع باعث میشود که خواندن بیست داستان پشتسرهم، ملالآور نباشد و هر روایت خونی تازه در رگهای مجموعه دمیده شود.
تخصص جامعهشناسی احدیت در این کتاب به شکلی نامحسوس حل شده است. او به جای شعارهای گلدرشت، درد را از طریق جزئیات نشان میدهد. مشت زدن به دیوار برای شنیده شدن صدا در خانه، میراثهای نامرئی که از پدر به پسر میرسد و حسرتهای پسران کوچک خانواده که همیشه در سایه سنتها ماندهاند، بخشی از فضاسازیهای درخشان اوست. او دست روی زخمهایی میگذارد که اگرچه خونریزی ندارند، اما دردشان مزمن شده است.
برای مخاطبی که به دنبال شناخت بهتر لایههای جامعه است و یا کسی که از خواندن داستانهای صمیمی لذت میبرد، این اثر یک پیشنهاد ایدهآل است. احدیت به ما یادآوری میکند که ادبیات، تنها جای نوشتنِ «آوردهاندها» نیست؛ گاهی رسالت بزرگتر، نوشتن از همان چیزهایی است که تا به حال هیچکس جرئت نکرده بود یا نخواسته بود آنها را به میان بیاورد. این کتاب، تلاشی است برای شکستن سکوتهای موروثی.
نشر خوب بهتازگی کتاب «نیاوردهاند که...» نوشته شهره احدیت را در ۱۱۹ صفحه و با قیمت ۲۸۰ هزار تومان عرضه کرده است.
نظر شما