سرویس میهن و مقاومت خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)؛ در روزگار کنونی، آرایش قدرت در جهان از میدان‌های سنتی نبرد فراتر رفته و به عرصه‌های پیچیده‌ای چون فضای مجازی، جنگ‌های روانی و نبردهای اطلاعاتی تغییر ماهیت داده است. امروزه ما در عصر جنگ ترکیبی زندگی می‌کنیم؛ وضعیتی که در آن، شایعات، تحریف‌های تاریخی و حملات فرهنگی، هدف اصلی برای تضعیف اراده ملت‌ها و فروپاشی انسجام اجتماعی است. در چنین شرایطی، مرز میان حقیقت و دروغ کمرنگ شده و دشمن با استفاده از ابزارهای نوین ارتباطی، در پی ایجاد یاس، ناامیدی و سردرگمی در میان نسل جوان است. در این میان، مطالعه کتاب تنها یک فعالیت فرهنگی یا سرگرمی نیست، بلکه به ابزاری راهبردی تبدیل شده است. مطالعه کتاب درباره تاریخ ایران و جهان می‌تواند نقش یک سپر دفاعی را در برابر توطئه‌های دشمن ایفا کند. در همین راستا، در زمان برگزاری هفتمین نمایشگاه مجازی کتاب، برای بررسی دقیق نقش کتاب و خصوصا آثار حوزه دفاع مقدس در بازخوانی تاریخ و ضرورت‌های مطالعه آن در شرایط کنونی، با محمد مهدی بهداروند، نویسنده و پژوهشگر دفاع مقدس به گفت‌وگو نشستیم.

چگونه می‌توان از تجارب گذشته و سال‌های دفاع مقدس با توجه به شرایط جنگی کنونی، برای تقویت روحیه ملی و مقابله با فشارهای خارجی استفاده کرد؟
مطالعه آثار دفاع مقدس در شرایط کنونی جنگ ترکیبی و جنگ روانی، نقشی فراتر از یک فعالیت فرهنگی صرف ایفا می‌کند و به عنوان ابزاری قدرتمند برای دیپلماسی مقاومت و مقابله با توطئه‌های دشمن عمل می‌کند. این آثار با زنده نگه داشتن حافظه تاریخی و بازخوانی روایت‌های واقعی از ایثار و فداکاری، هویت ملی و دینی جامعه را استحکام بخشیده و از تحریف واقعیت‌ها توسط رسانه‌های معاند جلوگیری می‌کنند. این کتاب‌ها با بازتولید الگوهای ناب انسانیت، ایثار و شهادت، به نسل جدید یادآوری می‌کنند که ریشه‌های اقتدار و عزت کشور در همان دوران شکل گرفته است.از سوی دیگر، این مطالعه منجر به تقویت جهاد تبیین شده و با ارائه مستندات و حقایق انکارناپذیر، زهر جنگ روانی و شایعات ساختگی دشمن را خنثی می‌سازد. با القای حس غرور ملی، همبستگی اجتماعی و اعتماد به نفس در میان مردم، این آثار به بازسازی روحیه امید و پایداری در برابر تحریم‌های اقتصادی و تهدیدات امنیتی کمک شایانی می‌کنند. در نتیجه، مفهوم مقاومت از یک رفتار صرفاً نظامی و دفاعی فراتر رفته و به یک ارزش بنیادین اجتماعی-فرهنگی و سبک زندگی تبدیل می‌شود که ضامن بقا و پیشرفت ایران اسلامی در مسیر تمدن‌سازی نوین است.

با توجه به شرایط کنونی کشور، چه کتاب‌هایی را برای مطالعه در این ایام توصیه می‌کنید؟
با توجه به شرایط حساس کنونی و ضرورت حیاتی تقویت روحیه و تاب‌آوری اجتماعی، مطالعه زیست‌نامه‌های شهدا و رزمندگان به شدت توصیه به مطالعه می‌شود، چرا که این آثار با روایت واقع‌بینانه و بی‌پرده، الگوهای عملی مقاومت، صبر و امید را در سخت‌ترین و تلخ‌ترین شرایط جنگی به تصویر می‌کشند و به خواننده می‌آموزند که چگونه در برابر طوفان‌ها پابرجا ماند. همچنین مطالعه کتاب‌های مرتبط با جهاد تبیین و تحلیل‌های راهبردی از توطئه‌های دشمن، ابزاری ضروری برای آگاه‌سازی است که به خواننده کمک می‌کند تا با درک عمیق از مکانیسم‌های جنگ روانی، شایعه‌پراکنی‌ها و نقشه‌های فرسایشی دشمن، دچار یأس، ناامیدی و سردرگمی نشود و با بصیرت کامل، حقایق را از باطل تشخیص دهد. در کنار این موارد راهبردی، مطالعه آثار علمی و فناوری که بر دستاوردهای خودکفایی، پیشرفت‌های داخلی و مقاومت اقتصادی تأکید دارند، نقش مهمی در تقویت روحیه امید و اعتماد به توانمندی‌های ملی ایفا می‌کند و به جامعه اثبات می‌کند که با تکیه بر نیروی داخلی می‌توان بر تحریم‌ها غلبه کرد. همچنین رمان‌های اجتماعی که مضامین ایثار، فداکاری، وحدت و همبستگی ملی را در بستر جامعه امروز یا گذشته روایت می‌کنند، با ایجاد پیوند عاطفی و همدلی عمیق، انسجام اجتماعی را افزایش داده و تاب‌آوری روانی شهروندان را در برابر فشارهای روانی، ترس‌های ساختگی و حملات رسانه‌ای دشمن به‌طور چشمگیری بالا می‌برند و به جامعه روحیه‌ای متحد و مصمم می‌بخشند.

برگزاری نمایشگاه کتاب در شرایط کنونی، به‌صورت مجازی چه مزایا و فرصت‌هایی برای گسترش دسترسی فرهنگی و ترویج کتاب‌خوانی می‌تواند ایجاد کند؟
برگزاری مجازی نمایشگاه کتاب در شرایط حساس جنگ روانی و تحریم‌های فرهنگی، فرصتی استثنایی و بی‌نظیر برای دموکراتیزه‌سازی دسترسی به کتاب و شکستن کامل موانع جغرافیایی و فیزیکی فراهم کرده است. این رویکرد نوین با حذف محدودیت‌های مکانی و هزینه‌های سفر، امکان مطالعه، دسترسی سریع و رایگان به منابع علمی، تخصصی و دفاعی را برای اقشار مختلف جامعه، به‌ویژه جوانان و نوجوانان ساکن در مناطق محروم، روستایی یا دورافتاده که امکان حضور در نمایشگاه‌های فیزیکی را ندارند، به‌طور چشمگیری افزایش داده و عدالت فرهنگی را محقق می‌سازد. از سوی دیگر، این پلتفرم مجازی به بستری ایده‌آل، گسترده و پویا برای جهاد تبیین تبدیل شده است که امکان مقابله مستقیم، سریع و مؤثر با کذب‌پراکنی‌ها، شایعات و دروغ‌های رسانه‌های معاند دشمن را از طریق انتشار مستندات دقیق، تحلیل‌های راهبردی و محتوای اصیل فراهم می‌کند.اگرچه حس و حال معنوی خاص، هیجان حضور فیزیکی، بوی کاغذ و ملاقات‌های چهره‌به‌چهره با نویسندگان و اساتید در این فضا کمرنگ می‌شود، اما این نوع برگزاری می‌تواند به‌عنوان یک گام بلند، فرهنگ‌سازی دیجیتال را در سطح کلان جامعه نهادینه کند و عادت به مطالعه آنلاین، تعاملات مجازی سازنده و استفاده از ابزارهای نوین ارتباطی را در نسل جوان تقویت نماید. مهم‌تر از همه، برگزاری موفق و پربازدید نمایشگاه مجازی در شرایط تحریم‌های شدید اقتصادی و تهدیدات امنیتی، پیامی قاطع و رسا از اراده‌ پولادین، انسجام ملی و مقاومت ملت و نظام برای تداوم جریان فرهنگی، علمی و هنری است. نمایشگاه مجازی کتاب به جهان مخابره می‌کند که هیچ‌گونه فشار خارجی یا جنگ روانی نمی‌تواند مانع از پیشرفت‌های فرهنگی، علمی و تمدنی ایران اسلامی شود و اراده‌ مردم برای دانستن و آگاهی‌بخشی، هرگز خاموش نخواهد شد.

شعار هفتمین نمایشگاه مجازی کتاب «بخوانیم برای ایران» است. به نظر شما، این شعار با توجه به وضعیت جنگی که برای کشورمان به وجود آمده چه مفهومی پیدا می‌کند؟
شعار «بخوانیم برای ایران» در شرایط بحرانی و پیچیده‌ای که کشور با تهدیدات سنگین جنگ ترکیبی، تحریم‌های ظالمانه و تهاجم فرهنگی گسترده رسانه‌های معاند مواجه است، فراتر از یک شعار ساده، پیامی عمیق و راهبردی از هوشیاری استراتژیک، بصیرت‌آفرینی و تقویت بنیه فکری و روحی ملت را منتقل می‌کند. این شعار با تأکید بر این نکته که مقاومت و ایستادگی ملی تنها متکی به قدرت نظامی و موشکی نیست، بلکه ریشه در دانش، آگاهی، بصیرت سیاسی و شناخت عمیق از تاریخ پرفرازونشیب و هویت اصیل ایرانی-اسلامی دارد، به جامعه هشدار می‌دهد که برای اینکه در برابر جنگ روانی، شایعه‌سازی‌ها و تحریف واقعیت‌ها آسیب‌پذیر نباشیم، نیازمند تقویت ذهن و روح خود از طریق مطالعه هستیم. تکرار و اصرار بر این شعار در سال‌های مختلف، نشان‌دهنده این حقیقت است که مسئله‌ مطالعه و کتاب‌خوانی، یک ضرورت راهبردی، حیاتی و همیشگی برای بقا، تداوم و پیشرفت تمدن نوین ایرانی-اسلامی محسوب می‌شود و نمی‌توان آن را یک موضوع حاشیه‌ای دانست.

در جنگ‌های مدرن و امروزی، دشمنان با استفاده از ابزارهای پیچیده جنگ نرم، تلاش می‌کنند با تحریف تاریخ، ایجاد شکاف نسلی، ترویج یأس، ناامیدی و بی‌هویتی، انگیزه‌ی ملی، امید به آینده و روحیه مقاومت را از درون جامعه نابود کنند؛ بنابراین، مطالعه‌ فعالانه، هوشمندانه و انتقادی از آثار اصیل، بومی و دینی، بهترین و مؤثرترین پادزهر و سپر دفاعی در برابر این توطئه‌های فرسایشی است که به جامعه قدرت تشخیص حق از باطل، تشخیص دوست از دشمن و درک لایه‌های پنهان رویدادها را می‌دهد. خواندن برای ایران در این مقطع زمانی نه یک انتخاب، بلکه یک ضرورت اجتناب‌ناپذیر است، زیرا تنها از طریق دانش‌افزایی، مطالعه‌ی مستمر و تفکر انتقادی می‌توان به خودباوری ملی، اعتماد به نفس درونی و هویت‌بخشی قوی دست یافت و از دام‌های سرخوردگی، وابستگی فکری و بی‌هویتی در امان ماند. مطالعه‌ آثار ارزشمند دفاع مقدس، دستاوردهای علمی-فناورانه و تحلیل‌های تاریخی دقیق، به نسل جوان و جدید می‌آموزد که چگونه در سخت‌ترین و تلخ‌ترین شرایط نیز استقامت ورزند، با تکیه بر توان داخلی و استکبارستیزی، مسیر پیشرفت و استقلال را با قاطعیت ادامه دهند. در نهایت، کتاب‌خوانی و دانش‌آموزی به معنای ساختن آینده‌ای درخشان، روشن، مستقل و سربلند برای ایران اسلامی است، آینده‌ای که بر پایه‌ ارزش‌های اسلامی-ایرانی استوار شده و از وابستگی فکری، فرهنگی و ایدئولوژیک به الگوهای غربی و بیگانه به‌طور کامل رها است.

در هفتمین نمایشگاه مجازی کتاب امسال، اثر جدیدی از شما عرضه شده است؟
بله، چند اثر جدید از من در نمایشگاه امسال ارائه شده است. کتاب «آرمرده»، روایتی مستند از زندگی‌نامه شهید امیرسپهبد سید عبدالرحیم موسوی، رییس ستاد کل نیروهای مسلح است. این کتاب به روایت شفاهی و با جزئیات دقیق، مسیر زندگی این فرمانده ارشد و دلسوز را از بدو تولد تا اوج فعالیت‌های او در دوران دفاع مقدس و پس از آن بازگو می‌کند. روایت‌ها که از زبان خود شهید و اطرافیان نزدیکش جمع‌آوری شده، تصویری شفاف از ایمان راسخ، تدبیر نظامی و تعهد انقلابی او ارائه می‌دهد. نقطه اوج داستان، لحظات پایانی زندگی شهید در روز دهم ماه مبارک رمضان است که در جریان حمله تروریستی به دفتر مقام معظم رهبری، همراه با سایر فرماندهان ارشد، به شهادت رسیدند. محتوای این اثر فراتر از یک خاطره ساده است؛ بلکه سندی تاریخی از تلاش‌های بی‌وقفه شهید موسوی برای خودکفایی و تقویت توان دفاعی کشور در شرایط سخت تحریم و تهدیدات است. کتاب با ضمیمه شدن عکس‌های نادر، اسناد تاریخی و مدارک بی‌نظیر، اعتبار روایی را به بالاترین سطح رسانده و به خواننده اجازه می‌دهد تا با واقعیت‌های آن دوران و چالش‌های پیش روی فرماندهان نظامی عمیقاً آشنا شود. این مستندسازی دقیق، نقش مهمی در حفظ حافظه تاریخی و انتقال ارزش‌های ایثار و فداکاری به نسل‌های جدید ایفا می‌کند. این اثر ارزشمند توسط «نشر جمکران» منتشر شده است، ناشری که همواره در زمینه تولید محتوای انقلابی و دفاع مقدس پیشگام بوده است. حضور این کتاب در نمایشگاه مجازی امسال، فرصتی است برای آشنایی گسترده‌تر جامعه با سیره فرماندهانی که امنیت امروز را مدیون تلاش‌های شبانه‌روزی آن‌ها هستند. پیشنهاد می‌کنم این کتاب را نه تنها به عنوان یک اثر تاریخی، بلکه به عنوان منبعی الهام‌بخش برای تقویت روحیه مقاومت و خودباوری در برابر توطئه‌های دشمن مطالعه کنید. امید است که مطالعه این اثر، چراغی روشن در مسیر آگاهی و مقاومت در جامعه ما باشد.