به گزارش خبرگزاري كتاب ايران (ايبنا)، نجفي با بيان اين كه دكتر نيساري سه ملاك را در انتخاب ابيات ديوان حافظ مورد توجه قرار دادهاند، گفت: ملاك نخست، "ضبط اكثريت نسخ"، ملاك دوم "ضبط اغلب نسخ و اهم نسخ" و ملاك سوم، "سبك انديشه و بیان حافظ" است.
وي با اشاره به اين كه در مورد سومين ملاك سخن خواهد گفت، افزود: روي سخن من بيشتر با جوانان است كه اين گونه تحقيقات را ملالغتي و فاضلانه و بيهوده ميدانند. در حالي كه تحقيقات اين چنيني، سادهترين راه براي تفكر درباره كلمات است و تفكر درباره كلمات نيز، بهترين راه و شيوه تفكر محسوب ميشود.
نجفي ادامه داد: اينگونه تحقيقات، شوق انگيز و آشنايي ده با امكانات زبان فارسي و نيز، راهي براي ورود به محبث سبك شناسي است.
وي با اشاره به اين كه «تصحيح قياسي و ذوقي، عبارت از دخالت مصحح در متن اصلي است»، يادآور شد: آقاي نيساري چنين كاري نكردهاند. انتخابهاي ايشان از ابيات، سه ملاك داشته كه يكي از آنها هم، تشخيص سيك انديشه و بيان حافظ است.
نجفي با ارايه نمونهاي از انتخابهاي دكتر نيساري از ابيات حافظ، يادآور شد: مثلا بيت «حافظ از دولت عشق تو سليماني شد/ يعني از وصل تواش نيست به جز باد به دست»، در بيشتر نسخهها همينگونه ضبط شده است. ولي ايشان با تشخيص سبك انديشه و بيان حافظ، مصرع دوم را به صورت «يعني از وصل تواش هست كنون باد به دست» آوردهاند، كه درست هم هست. در حالي كه تنها 15 نسخه از 32 نسخه اين ضبط دوم را دادهاند و در نتيجه، ايشان رعايت اكثريت را نكردهاند.
وي با بيان اهميت عنصر طنز در شعر حافظ خاطرنشان كرد: از محققان قديم، هيچ كس توجهي به اين عنصر در شعر حافظ نداشت. نخستين بار من در سال هاي 6-1335، از دكتر خانلري نكاتي در اين باره شنيدم و پس از آن، بارها از ايشان خواستم مقالهاي در اين باره بنويسند، ولي ايشان كوتاهي ميكردند تا اين كه دو سال پس از فوتشان، مقالهاي با عنوان «طنز و مزاح در شعر حافظ»، از ايشان در مجموعه «خورشيد سواران» منتشر شد.
نجفي، بهاءالدين خرمشاهي را از ديگر محققاني معرفي كرد كه پس از خانلري، در دو مقاله «طنز حافظ» در كتاب «حافظ، حافظه ماست» و نیز، «نظري به طنز حافظ» در كتاب «ذهن و زبان حافظ»، به اين عنصر توجه كرده است.
وي گفت: دكتر نيساري نيز از معدود محققاني هستند كه به اين امر توجه داشتهاند و نمونه توجهشان نيز، همان بيتي است كه به عنوان مثال ذكر شد.
سهشنبه ۲۲ آبان ۱۳۸۶ - ۱۶:۳۱
نظر شما