به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)، به نقل از ستاد خبری هفتمین نمایشگاه مجازی کتاب تهران حسن قریبی، رئیس سابق پژوهشگاه فرهنگ فارسی تاجیکی در تاجیکستان با اشاره به برگزاری این رویداد همزمان با شرایط ناپایدار آتشبس این رویداد را نشانهای از تابآوری فرهنگی ایرانیان دانست و گفت: در مورد جهانبینی فرهنگی ایرانیان به همین نکته بسنده کنم که وقتی «علاءالدین جهانسوز» حاکم ولایت «غور» در آخرین جنگ، «بهرامشاه» غزنوی را به گریز وادار کرد و با لشکرش به غزنه درآمد علاوهبر ویران کردن آبادانیهای شهر، کتابخانه عظیم و گرانبهای سلطنتی غزنویان را نیز به آتش کشید. نکته دردناک اما هوشمندانه اینکه مردم بعد از همان کتابسوزی به علاءالدوله لقب «جهانسوز» دادند؛ لقبی که مجازاً «کتاب» را با «جهان» ایرانی برابر میداند و کتابسوزی را جهانسوزی.
او با بیان اینکه از این نمونهها در گذرگاههای تاریک و روشن تاریخ ایران کم نیست، ادامه داد: متاسفانه در اخبار جنگ، حمله به مراکز علمی و فرهنگی هم ثبت شده بود که نشان از تداوم جهانسوزی دشمنان ایران عزیز دارد و نشان آن روی سکه نیز یعنی تابآوری فرهنگی ایرانیان است.
رئیس سابق پژوهشگاه فرهنگ فارسی تاجیکی در تاجیکستان درباره معنای برگزاری نمایشگاه کتاب در شرایط کنونی نیز اشاره کرد: اگر منظور از حفظ جریان عادی، عادیسازی با بار منفی یا همان سر به زیر برف فرو بردن باشد، پر واضح است که شرایط به هیچ وجه عادی نیست. اما اگر مقصود از حفظ جریان عادی، حفظ الزامات علمی، بقای کارکرد ساختارهای آموزشی و تداوم مجموعه عناصر فرهنگی جامعه یا بازگشت به زندگی فرهنگی باشد، برگزاری نمایشگاه مجازی کتاب در این برهه هم یک دهنکجی به دشمن و هم نمایش مسیر عادی زندگی ایرانیان است؛ مسیری که در طول تاریخ بارها تجربه شده است.
وی توضیح داد: در نیمههای جنگ با دوستی که کارگری ساده است صحبت میکردم که پرسید «ما در ولایتمان عروسی گرفتهایم، در این شرایط بد نیست؟» به او گفتم در طول صدها سال، ایران بارها مورد هجوم سنگین بیگانگان قرار گرفته است؛ اگر ازدواج و عروسی جرم بود که الان من و تو به دنیا نیامده بودیم. نیاکان ایرانی زندگی و همه مناسباتش را پاس داشتهاند و امروز نیز باید همین مسیر ادامه پیدا کند.
قریبی درباره لزوم تبلیغ نمایشگاه مجازی کتاب و امکان مواجهه مخاطب با کتاب و نویسنده نیز مطرح کرد: در نمایشگاه مجازی کتاب فرصتی برای معرفی و دیده شدن آثاری که مخاطب از نام و نشان آنها بیخبر است، فراهم شده است. همچنین نمایشگاه مجازی تسهیلات، امکانات جستوجو و رهایی از ازدحام و ترافیک را فراهم میکند.
این پژوهشگر همچنین به گفتوگوی اخیر خود با بهاءالدین خرمشاهی اشاره کرد و ادامه داد: ساعتی پیش از پاسخگویی به این پرسشها با استاد خرمشاهی گفتوگو داشتم. با اینکه میدانم مجموعه کتابهای خود را در سالهای اخیر به کتابخانه فرهنگستان زبان و ادب فارسی هدیه کردهاند، اما با افسوس از همراهی نکردن جسم برای حضور در نمایشگاه کتاب گلایه میکردند.
وی همچنین درباره نیاز مخاطبان در شرایط روحی کنونی بیان کرد: اگر از من بپرسند بهترین شعری که در وصف ایران میشناسی چیست، بیدرنگ میگویم «ایران، ای سرای امید». در این شرایط اگر مردم امید داشته باشند، روایتهای خود را مییابند. ما هنوز از دوران کرونا چندان دور نشدهایم؛ در آن دوران نیز با وجود دشواریها، امید به عبور از بحران وجود داشت. اکنون که جغد جنگ بر سر این ملک سایه افکنده، جامعه بیش از هر چیز نیازمند تزریق امید به آینده است؛ آن هم برای همه اقشار جامعه، چه آنان که در این خاک با گرایشهای گوناگون زندگی میکنند و چه هموطنانی که خارج از مرزها دل در گرو این خاک دارند.
حسن قریبی همچنین به تجربه کشورهای منطقه اشاره کرد و گفت: تاجیکستان هنوز شرمگین از جنگ داخلی بیش از سی سال پیش خود است. اگرچه هر وجب این خاک عزیز است، اما تجزیه فقط به خاک نیست و باید مراقب سرمایههای اجتماعی و فرهنگی بود و خلاصه اینکه دریغ است ایران که ویران شود.
نظر شما