به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)؛ چهارمین مجلد «موسوعه علامه ملاعبدالله بهابادی یزدی» با عنوان «شرح خطبۀ المطوّل و شرح شواهد المختصر المعانی» به تحقیق استاد اکبر اسد علیزاده مراحل نهایی آمادهسازی خود را پشت سر میگذارد.
این مجلد که بخشی از برنامۀ کلان احیای میراث علمی این دانشمند برجسته است، علاوه بر ارائه متن تصحیحشده و تحقیقشده، اصول روششناختی ملاعبدالله را که در فهم متون دشوار بلاغی نقش محوری دارند، بهصورت مبسوط بررسی میکند.
آثاری مانند این مجلد میتواند نقش مهمی در بازگرداندن علوم بلاغی به جایگاه اصیل خود در مطالعات زبانی، تفسیری و منطقی ایفا کند.
المطوّل تفتازانی از متون پیچیدۀ بلاغت اسلامی است و فهم دقیق مباحث آن نیازمند ابزارهای تحلیلی پیشرفته است.
گرچه در منابع رایج، وجود حاشیهای از ملاعبدالله بر المطوّل تصریح نشده بود، اما بر اساس پژوهشهای جدید و اسناد تازهیاب، اکنون ثابت شده است که ملاعبدالله یزدی بر این کتاب حاشیه داشته است؛ پژوهشی که توسط اسد علیزاده در حال تدوین نهایی است و در مجلد چهارم موسوعه عرضه خواهد شد.
این یافته تازه، جایگاه روش تحلیلی ملاعبدالله در فهم المطوّل را بیش از پیش آشکار میکند و نشان میدهد که دستگاه علمی او نهتنها با مباحث کتاب تفتازانی سازگار است، بلکه در مقام نقد و تحلیل نیز نقش مؤثر داشته است.
مهمترین عناصر روش ملاعبدالله در این مجلد
بر اساس مباحث کتاب، مهمترین عناصر روششناختی او عبارتاند از:
دقت در تحدید مفاهیم و رفع تداخل میان اصطلاحات مشابه
طرح اشکال و پاسخ منظم با ساختار «یُشکَلُ بأن… / و یُجابُ عنه…»
تحلیل اختلاف اقوال میان بزرگان بلاغت همچون جرجانی و سکّاکی
ایجاز همراه با عمق در ارائه مباحث سنگین
پیونددهی بلاغت با مبانی منطق و فلسفه
این روش در مباحث کلیدی مانند تبیین اقسام قصر، تحلیل استعارههای ادعایی و تمثیلی، بازسازی ساختارهای ایجاز و فهم فصل و وصل نقش تعیینکننده دارد و امکان قرائت روشمند و علمیتر المطوّل را فراهم میسازد.
با توجه به تکمیل اسناد مربوط به حاشیۀ ملاعبدالله بر المطوّل، این کشف مهم در چهارمین جلد موسوعه علامه ملاعبدالله یزدی ثبت خواهد شد و پس از پایان مراحل فنی، اطلاعات آن بهصورت کامل و مستند در قالب مجموعۀ بیستجلدی موسوعه حکیم بهابادی منتشر میشود.
نظر شما