گزارش ایبنا از نشست نقد و بررسی کتاب «درآمدی بر اخلاق اطلاعات»
ثقهالاسلامی: فلوریدی فعل اخلاق را به عاملهای انسانی محدود نمیکند/ دوران: مترجم، کتاب فیلسوف ایتالیایی را مثله کرده است
ثقهالاسلامی، استادیار پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران در نشست نقد و بررسی کتاب «درآمدی بر اخلاق اطلاعات» ضمن اشاره به ویژگیهای علمی لوچیانو فلوریدی گفت: اخلاق اطلاعات فلوریدی اخلاق کنشپذیرگراست و فعل اخلاق را به عاملهای انسانی محدود نمیکند.
همه زندگی این فیلسوف تترالوژی است
ثقهالاسلامی در معرفی لوچیانو فلوریدی نویسنده کتاب «درآمدی بر اخلاق اطلاعات» اظهار کرد: فلوریدی فیلسوف ایتالیایی متولد سال 1964 و محقق ارشد موسسه اینترنت آکسفورد است. فلسفه اخلاق، اطلاعات و فلسفه تکنولوژی، معرفتشناسی از جمله علائق این فیلسوف آمریکایی است. فلوریدی 150 مقاله علمی در زمینههای مورد علاقه خود دارد.
وی افزود: این فیلسوف در سال 2016 جایزه دانشمندان کپرنیک را از سوی نهادی وابسته به دانشگاه «فِراری» دریافت کرده و همه زندگی خود را در تترالوژی فلوریدی تعریف کرده که در 6 بخش قابل بررسی است. وی در نخستین کتاب خود با عنوان «اطلاعات» که جنبه عمومی دارد بهطور مختصر مباحثی از حوزه فلسفه و اخلاق را مطرح کرده است.
فلوریدی و طراحی نظریه کلان اطلاعاتی
ثقهالاسلامی گفت: در سال 2011 نیز در کتابی دیگر به تشریح چارچوبهای اساسی و اصلی فلسفه اطلاعات پرداخته همچنین در سال 2013 نطریه کلان اخلاق خود را مطرح کرده است. لوچیانو فلوریدی در کتاب «انقلاب چهارم» به پرسش چگونه سپهر اطلاعات واقعیت انسان را دستخوش تحول کرد پاسخ میدهد. عمده رویکرد وی در فلسفه اطلاعات بر مبانی اخلاق و سیاست اطلاعات بنا شده است.
این پژوهشگر حوزه فلسفه اطلاعات درباره دلایل انتخاب کتاب «درآمدی بر اخلاق اطلاعات» برای ترجمه اظهار کرد: لوچیانو فلوریدی، یکی از پیشتازان فلسفه تحلیلی است با همین ویژگی با پدیده اطلاعات مواجه میشود اما اگر بپرسید چرا اخلاق اطلاعات وی را انتخاب کردهام؟ باید بگویم این فیلسوف در مباحث خود اشاره میکند، «در جهانی که متاثر از دیجیتال است و فرآیند محاسباتی بودن را طی میکند ممکن است از اشیای مختلف قرائت اطلاعاتی عرضه کنیم» و براساس آن نظریه کلان اطلاعاتی را طراحی میکند تا همه نطریههای خُرد اخلاقی را پوشش دهد.
جسارت فلوریدی ستودنی است
وی با اشاره به گستردگی مباحث اخلاق اطلاعات در حوزههای مختلف افزود: امروزه اخلاق پزشکی، اخلاق تجارت و پژوهش خواسته یا ناخواسته درگیر مفهوم اطلاعات شدهاند؛ بنابراین شاهد شکلگیری اخلاقهای اطلاعات کاربردی هستیم که البته در شمایلی ناهمگون نمود پیدا کردهاند. فلوریدی به دنبال قرار دادن این نظریهها در ذیل یک نظریه کلان اخلاق است که به نظریههای کلاسیک مانند نظریه کانت مشابهت دارد. جسارت فلوریدی در ارائه نظریه ستودنی است؛ بهعبارت دیگر در دورانی که توجه به نظریه کلان اخلاق افول کرده، فلوریدی بازگشتی به گذشته دارد.
ثقهالاسلامی اظهار کرد: در ترجمه کتاب «درآمدی بر اخلاق اطلاعات» به دنبال عرضه کتابی بودم که در سطح فهم عرف و در حوزه ترویج علم باشد. روحیه محافظهکارانه و توجه به پایبندی به متن اصلی دلیل اصلی در ترجمه متن در جملات طولانی است. کتاب ویراستاری نشده و مشغولیت ذهنی من به دستور زبان انگلیسی باعث شد در زمان بررسی دوباره متن، احساس کنم ترجمه ساختار صحیحی دارد. مصوبات فرهنگستان زبان و ادب فارسی نیز در جریان ترجمه در اولویت قرار داشت.
این مترجم گفت: طرح جلد کتاب را مناسب میدانم چراکه اخلاق اطلاعات فلوریدی اخلاق کنشپذیرگراست. وی، فعل اخلاق را به عاملهای انسانی محدود نمیکند بلکه عوامل محاسباتی اطلاعاتی را نیز دخیل میداند.
مترجم کتاب را متله کرده است
دوران یکی دیگر سخنرانان درباره شیوه ترجمه کتابهای تخصصی ادامه داد: با انتخاب بخشهایی از یک کتاب تخصصی از سوی مترجم مخالفم و معتقدم به اصطلاح بحث شهید میشود. شیوه کار مترجم کتاب «درآمدی بر اخلاق اطلاعات» موجب شده تا ایده و حرف از دست برود. ناشر دیگری نیز تمایلی برای انتشار بخشهای دیگری از کتاب ندارد؛ از مترجم کتاب «درآمدی بر اخلاق اطلاعات» میپرسم که چرا کتاب را مثله کرده است؟
وی افزود: از نظر محتوایی و فنی چالشی با نویسنده ندارم اما در ترجمه ضعفهایی به چشم میخورد بهعنوان مثال در فصل نخست که به قلم مترجم تدوین شده یکی از ضعفها وجود یک جمله به طولانی یک پاراگراف است. فهم ترجمه کتاب دشوار است در حالی که بهنظر میرسد متن اصلی چندان دشوار نیست. مهمترین هدف در ترجمه انتقال اهداف مورد نظر نویسنده به زبانی ساده است. یکی از مشکلات حوزه نشر به عملکرد ناشران مربوط میشود. کتاب «درآمدی بر اخلاق اطلاعات» باید از سوی ناظر منتخب ناشر مورد بررسی قرار میگرفت.
این عضو هیات علمی پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک) گفت: توجه به ارائه پاورقی یکی از نکات مثبت کار مترجم کتاب است اما برخی پاورقیهای ضروری از قلم افتاده است. طرح جلد کتاب یعنی تابلوی معروف «آفرینش» میکلانژ با توجه به موضوع کتاب مناسب نیست.
مطالعه «درآمدی بر اخلاق اطلاعات» لذتبخش بود
آرش موسوی، استادیار مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور نیز گفت: صادقانه میگویم که از مطالعه کتاب «درآمدی بر اخلاق اطلاعات» لذت بردم. فلوریدی در فلسفه اخلاق خوشبین است شاید میتوان به این خوشبینی نقد کرد. به نظر من کتاب، متن قابل فهمی دارد. در فصل نخست کتاب غلطهای تایپی وجود دارد و انسجام در انتهای فصلهای نخست و پنجم مشاهده نمیشود.
نظر شما