به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) از فایننشال تایمز، «ام. اف. کی. فیشر»، نویسنده آمریکایی که سایمون شاما، مورخ و منتقد سرشناس، او را «بزرگ‌ترین نویسنده حوزه غذا در تمام دوران» توصیف کرده است، با بازنشر پنج اثر شاخص خود بار دیگر در کانون توجه علاقه‌مندان ادبیات و غذا قرار گرفته است.
فیشر با نام اصلی مری فرانسیس کندی، در سال ۱۹۰۸ در ایالت میشیگان آمریکا متولد شد و در طول زندگی خود ۳۵ کتاب نوشت. شهرت اصلی او به مجموعه «هنر خوردن» بازمی‌گردد؛ آثاری که نگاه رایج به نوشتن درباره غذا را تغییر دادند و نشان دادند که غذا تنها به مواد اولیه، روش تهیه، طعم و ظاهر محدود نمی‌شود، بلکه با پیچیدگی‌های روان‌شناختی، اخلاقی، انسانی و خلاقانه زندگی پیوند دارد.
روهان کامیکریل، سردبیر ارشد انتشارات پیکادور، معتقد است آثار فیشر توانستند ابعاد انسانی و روان‌شناختی غذا را به شکلی متفاوت وارد ادبیات کنند.
انتشارات پیکادور آمریکا اکنون پنج اثر از این نویسنده را با مقدمه‌هایی تازه از نویسندگان و چهره‌های ادبی معاصر منتشر می‌کند. این مجموعه شامل کتاب‌های «به الفبای خوراک‌شناسان» (۱۹۴۹)، «چگونه یک گرگ را بپزیم» (۱۹۴۲)، «هنر خوردن» (۱۹۷۶)، «خودِ خوراک‌شناختی» (۱۹۸۹)، «از آن آغاز کنید» (۱۹۳۷) و «درباره صدف خوراکی» (۱۹۴۱) است که پنج عنوان نخست مجموعه بازچاپی مورد اشاره را تشکیل می‌دهند و کتاب «هنر خوردن» نیز مجموعه‌ای از نوشته‌های شاخص او را در بر می‌گیرد.
طراحی جلدهای تازه این مجموعه بر اساس بخش‌هایی از یک اثر بزرگ چاپ لینو انجام شده است که هنرمند، الی وب، آن را خلق کرده است. این اثر، میزی مملو از خوراکی‌ها را به تصویر می‌کشد. الکس مرتو، مدیر هنری انتشارات پیکادور، می‌گوید طراحی جلدها با حال‌وهوای آثار فیشر هماهنگ است؛ آثاری که در کنار گرما و صمیمیت، طنزی نامتعارف و گاه شیطنت‌آمیز دارند.
فیشر در نوشته‌های خود حتی به سراغ خوراکی‌های ساده‌ای مانند سیب‌زمینی می‌رود و آن را چیزی بی‌نوا توصیف می‌کند که بد با آن رفتار شده است. او همچنین صدف را نرم‌تنی افسرده و عیاش می‌نامد؛ توصیف‌هایی که نشان می‌دهند نگاه او به غذا، نگاهی صرفا آشپزخانه‌ای نبود، بلکه با تخیل ادبی و طنزی ظریف همراه می‌شد.
از میان آثار او، کتاب «به الفبای خوراک‌شناسان» جایگاه ویژه‌ای دارد. این کتاب بر اساس مجموعه‌ای از ستون‌های او در مجله گورمه در سال‌های ۱۹۴۸ و ۱۹۴۹ نوشته شده و موضوعاتی متنوع را با ترتیب الفبایی بررسی می‌کند؛ از غذا خوردن در تنهایی تا خوراکی‌های برانگیزاننده میل و اشتها.
فیشر در این کتاب با خلاقیتی نامتعارف به سراغ حروف پایانی الفبا نیز می‌رود. او در بخشی با عنوان «ایکس، حرفی برای زانتپی» به ناسازگاری‌های زناشویی و تاثیر آن بر اشتها می‌پردازد. زانتپی نام همسر سقراط در روایت‌های تاریخی است که در ادبیات غرب اغلب با خلق‌وخویی تند شناخته می‌شود. در بخش «وای، حرفی برای یاک»، گوشت‌های غیرمعمول و خوراکی‌های عجیب بررسی می‌شوند و بخش «زد، حرفی برای زاکوسکی» به پیش‌غذاهای سرد روسی اختصاص دارد.
با این حال، از نگاه سایمون شاما و برخی دیگر از علاقه‌مندان آثار فیشر، یکی از برجسته‌ترین نوشته‌های او مقاله «سرزمین مرزی» از کتاب «از آن آغاز کنید» است که در سال ۱۹۳۷ منتشر شد.
فیشر در این مقاله، خود را در شهر استراسبورگ فرانسه و در روزهای سرد زمستان به تصویر می‌کشد؛ زمانی که در غیاب همسرش، در خانه محبوس شده و احساس تنهایی و اندوه می‌کند. او برای تسکین حال خود، تکه‌های کوچک نارنگی خشک‌شده را پوست می‌گیرد و روی روزنامه‌هایی که بر رادیاتور گذاشته است، قرار می‌دهد تا گرم و حجیم شوند. سپس آنها را در برف کنار پنجره خنک می‌کند.
نویسنده با توصیفی دقیق و حسی، از جادوی این تکه‌های نارنگی سخن می‌گوید؛ از پوسته نازکی که زیر دندان می‌شکند، از هجوم گوشت سرد و آبدار میوه و از عطر آن. این صحنه ساده، نمونه‌ای از توانایی فیشر در تبدیل تجربه‌ای روزمره به تصویری ماندگار و سرشار از احساس است.
روبـی تاندوه، نویسنده و از مقدمه‌نویسان مجموعه جدید، نثر فیشر را برخوردار از ظرافتی نیرومند می‌داند؛ نثری که می‌تواند با توصیف یک خوراکی ساده، مجموعه‌ای از احساسات و خاطرات را در ذهن خواننده زنده کند.
غذا در نوشته‌های فیشر تنها وسیله‌ای برای رفع گرسنگی نیست؛ بلکه با عشق، فقدان، تنهایی، خاطره و نیاز انسان به ارتباط عاطفی پیوند دارد. او در مقدمه کتاب «خودِ خوراک‌شناختی» که نخستین بار در سال ۱۹۴۳ منتشر شد، می‌نویسد: «وقتی درباره گرسنگی می‌نویسم، در واقع درباره عشق و گرسنگی برای آن می‌نویسم.»
همین نگاه است که آثار فیشر را از کتاب‌های متعارف آشپزی متمایز می‌کند. او با استفاده از غذا به‌عنوان دریچه‌ای برای شناخت انسان، نشان می‌دهد که تجربه خوردن می‌تواند به اندازه یک رابطه عاطفی، خاطره‌ای تلخ یا لحظه‌ای از تنهایی، حامل معنا باشد.
بر اساس برنامه انتشارات پیکادور، کتاب‌های «چگونه یک گرگ را بپزیم»، «به الفبای خوراک‌شناسان» و «خودِ خوراک‌شناختی» در ۲۷ اکتبر ۲۰۲۶ و دو کتاب «از آن آغاز کنید» و «درباره صدف خوراکی» در سوم نوامبر منتشر می‌شوند. هر یک از این کتاب‌ها مقدمه‌ای تازه از نویسندگانی چون تامار آدلر، روبی تاندوه، آلیسون رومن، برایان واشینگتن و آن فیدمن خواهند داشت.
نظر شما