به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در خرمآباد، «هفت پاچا» مجموعهای از هفت افسانه لکی است که با گردآوری و ترجمه احمد کنجوری و سیدمصطفی ساداتی و روحاله سیف، منتشر شده و بهعنوان نخستین کتاب افسانههای لکی، میتواند گامی مهم در ثبت میراث شفاهی این قوم به شمار رود.
این کتاب، بر پایه هفت روایت عامیانه و پرکشش شکل گرفته که نسل به نسل و سینهبهسینه در میان لکزبانان و لکتباران نقل شده و از دل تاریخ و پیشاتاریخ این قوم به امروز رسیده است. در کنار متن لکی، برگردان فارسی افسانهها نیز در بخش دوم کتاب آمده تا مخاطبان فارسیزبان هم بتوانند با فضای روایی و فرهنگی آن ارتباط برقرار کنند.
گردآورندگان کتاب در مقدمه، با اشاره به تفاوت تعریفهای ارائهشده از «قصه» و «افسانه»، دلیل برگزیدن واژه «افسانه» را برای برابر لکیِ «پاچا» توضیح دادهاند. آنان همچنین بر فارسی بودن این واژه و ظرفیت آن برای بازنمایی اینگونه روایتهای کهن تأکید کردهاند.
در بخش دیگری از مقدمه، به دشواریهای نوشتن زبان لکی اشاره شده است؛ زبانی که به دلیل نداشتن رسمالخط واحد و تفاوتهای آوایی با فارسی، در ثبت مکتوب با چالشهایی روبهروست. نویسندگان کتاب در این اثر، بدون اتکا به نویسهای خاص، از رسمالخط فارسی بهره گرفتهاند و برای نزدیکتر شدن به تلفظ لکی، در برخی موارد شیوه نگارش را بهطور جزئی تغییر دادهاند.
به باور گردآورندگان، «هفت پاچا» تنها یک کتاب داستانی نیست، بلکه تلاشی برای حفظ بخشی از حافظه فرهنگی، زبانی و هویتی قوم لک است؛ تلاشی که میتواند در پاسداشت ادبیات عامه و جلوگیری از فراموشی روایتهای کهن نقش مهمی ایفا کند.
این اثر همچنین با تکیه بر اهمیت انتقال میراث شفاهی به نسلهای آینده، بر ضرورت تدوین رسمالخطی فراگیر و دقیق برای زبان لکی تأکید دارد؛ امری که به گفته نویسندگان، میتواند زمینهساز ماندگاری بهتر جلوههای ملموس و ناملموس فرهنگ قوم لک در قالب نوشتار باشد.
کتاب «هفتپاچا» با گردآوری و برگردان به فارسی احمد کنجوری، سیدمصطفی ساداتی و روحاله سیف در ۱۳۵ صفحه از سوی انتشارات قریحه دلفان منتشر شده است.
نظر شما