سرویس دین و اندیشه خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)- سیداحسان رفیعیعلوی، رئیس دانشگاه باقرالعلوم(ع)؛ در الهیات شیعی، شب قدر شبی است که تقدیرها رقم میخورد و انسان اگر بیدار بماند، میتواند از آن شب «عبور تمدنساز» بسازد. بیداری در شب قدر فقط بیدار ماندن جسم نیست؛ بیداری دل و عقل است: توجه لحظهبهلحظه به خداوند و مراقبت از غفلتهایی که به ظاهر عقلانیاند اما روح را تهی میکنند. امروز نیز در چنین لحظهای، هیچ چیزی به اندازه بیداری و حضور آگاهانه پیشبرنده هویت فردی و اجتماعی ما نیست.
در این ایام باید مراقب باشیم که شیطان ــ آنگونه که در سنت دینی آمده ــ با «ترسها» ما را از یاد خدا غافل نکند؛ ترس از آینده، ترس از تهدید، ترس از خلأ، ترس از فروپاشی، و حتی ترسهای نقابزده در لباس تحلیلهای بهظاهر عقلانی.
اگر «ترس» فرمانده جان ما شود، رزق الهی امید و بصیرت از جامعه جمع میشود. جامعه ایمانی در این شبها باید به عقلانیتی تکیه کند که ریشه در توحید دارد: خدا هست و کافی است؛ اما این «کافی بودن» یعنی ایستادن، نه خوابیدن؛ یعنی مسئولیت، نه رها کردن.
قدر و شهادت: دو نعمت امیدآفرین جمعی
شب قدر از آن رو نعمت است که روح توحید را در کالبد انسان میدمد و او را از سطح زندگی روزمره به آستان معنا میبرد و این برای فرد در قالب جامعه تجلی می یابد. شهادت نیز از آن رو نعمت است که انسان را در محضر خداوند به «شهود» نزدیک میکند و جامعه را با حقیقت فداکاری و صدق مواجه میسازد.
قدر و شهادت هر دو امیدآفریناند؛ به شرط آنکه غفلت نکنیم و خود را در جریان رحمت الهی قرار دهیم. اگر شهادت بهتزدگی بیاورد و قدر به بیعملی ختم شود، نعمت تبدیل به امتحانی میشود که از آن سربلند بیرون نمیآییم.
قدر و معرفتاندوزی: بهترین عبادت شبهای سرنوشت
در شب قدر، یکی از بهترین اعمال، معرفت است: گفتن و شنیدن سخن عمیق، پاکسازی درون از طاغوتهای پنهان و نفی طاغوتهای بیرونی با «لا اله الا الله»ی که در رفتار جاری است.
جامعهای که در لحظههای سرنوشتساز، به جای معرفت، به شایعه و هیجان و حدسهای سست پناه ببرد، مسیر خود را با دست خودش تار میکند. در این شبها باید «معرفت درست» را چراغ راه کرد؛ معرفتی که هم آرام میکند، هم مسئول میسازد
نظر شما