به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، بیستوهفتمین شماره مجموعه «در قاب یک سند» به مناسبت درگذشت جواد صفینژاد، به معرفی و بررسی سندی دانشگاهی درباره تقاضای احراز مرتبه استادیاری او در گروه انسانشناسی دانشگاه تهران اختصاص دارد.
مجموعه «در قاب یک سند» با هدف معرفی و بازشناسی اسناد مهم و گاه مغفولمانده گنجینه آرشیوی سازمان طراحی شده و در هر نوبت، یکی از اسناد تاریخی، فرهنگی، اداری یا اجتماعی موجود در آرشیو ملی را در کانون توجه قرار میدهد.
بیستوهفتمین شماره این مجموعه، به مناسبت درگذشت جواد صفینژاد، انسانشناس و جغرافیدان برجسته ایرانی، به سندی با موضوع «مکاتبه در خصوص تقاضای جواد صفینژاد برای احراز رتبه استادیاری گروه انسانشناسی دانشکده علوم اجتماعی و تعاون دانشگاه تهران، بررسی موضوع و اعلام نظر در این زمینه» میپردازد. تاریخ تحریر این مکاتبات ۱۵ و ۱۷ آذرماه ۱۳۵۴ است.
جواد صفینژاد در ۹ شهریور ۱۳۰۸ در شهرری متولد شد و پس از تحصیل در رشته تاریخ و جغرافیا در دانشگاه تهران، مسیر علمی خود را در حوزه انسانشناسی، جغرافیای انسانی و مطالعات میدانی روستاها و عشایر ایران پی گرفت. وی در سال ۱۳۴۵ با همکاری نادر افشارنادری، بخش مستقل مطالعات و تحقیقات عشایری را بنیان گذاشت و از پیشگامان رویکرد میدانی در پژوهشهای اجتماعی بهشمار میرفت.
از مهمترین آثار او میتوان به کتاب «بُنِه؛ نظامهای زراعتی سنتی در ایران» اشاره کرد؛ اثری مبتنی بر مشاهده مستقیم، گفتوگو با آگاهان محلی و شناخت عمیق زندگی روستایی و عشایری که در محافل علمی داخل و خارج از کشور مورد توجه قرار گرفت. همچنین کتاب «کاریز در ایران و شیوههای سنتی بهرهگیری از آن» جایگاه صفینژاد را بهعنوان «پدر کاریز ایران» تثبیت کرد و موفق به کسب رتبه نخست دهمین دوره جشنواره بینالمللی فارابی و عنوان کتاب سال ایران شد.
در سند معرفیشده، مکاتبه رئیس گروه آموزشی انسانشناسی دانشکده علوم اجتماعی و تعاون دانشگاه تهران با مدیر گروه آموزشی جغرافیای انسانی درباره تقاضای صفینژاد برای احراز مرتبه استادیاری و درخواست اعلام نظر جهت طرح موضوع در کمیته گروه و شورای اجرایی آن منعکس شده است. این نامه برای اظهارنظر تخصصی به محمدحسن گنجی ارجاع میشود.
گنجی در پاسخ، با تمجید از روحیه پژوهشگری، پشتکار و علاقهمندی علمی صفینژاد، او را از بهترین دانشجویان خود معرفی میکند و با اشاره به همکاریهای علمی مشترک، انتشار جلد نخست کتاب «فهرست مقالات جغرافیایی» به اهتمام صفینژاد را یادآور میشود. وی همچنین آثار پژوهشی صفینژاد از جمله «طالبآباد»، «اطلس ایلات کهگیلویه» و «بُنِه» را چنان ارزشمند میداند که هر یک بهتنهایی میتوانست در شرایط مساعد، درجه دکتری برای او فراهم آورد و تأکید میکند که صفینژاد بدون تردید شایستگی احراز مقام استادیاری را دارد.
این اسناد از مجموعه اهدایی محمدحسن گنجی است و با شماره ثبت ۹۹۸-۴۹۷۱ در آرشیو ملی ایران نگهداری میشود. جواد صفینژاد پس از عمری تحقیق و پژوهش، در دوم دیماه ۱۴۰۴ درگذشت.
نظر شما