یازدهم تیر، بیست و هفتمين سالروز شهادت سومين شهيد محراب، آیتالله محمد صدوقی (1287 ـ 1361) است. احداث و مرمت نوزده مدرسه علميه در استانهاي يزد، خراسان و فارس، يكي از خدمات اجتماعي وي محسوب ميشود. "ايبنا" مروري دارد بر مهمترين كتابهايي كه تاكنون درباره اين شهيد منتشر شدهاند.\
در سال 1308 به اصفهان و بعد از يك سال به قم عزيمت كرد و دروس سطح و خارج فقه را در محضر آيات عظام فرا گرفت و به درجه اجتهاد رسيد.
آیتالله محمد صدوقی در حوزه علميه قم همزمان با تحصيل به تدريس پرداخت و مورد توجه حضرت امام خميني(ره) بود؛ چنانكه رسيدگي به برخي امور مالي به وي واگذار شد.
در سوم بهمن 1330 به دعوت بزرگان و مردم يزد و به دستور آيتالله بروجردي و توصيه حضرت امام خميني(ره) به يزد عزيمت كرد و به تدريس، بازسازي مدارس علميه، برگزاري مجالس وعظ و خطابه، ترويج دين و حل مشكلات اقتصادي مردم پرداخت و مرجعيت امور ديني مردم يزد را برعهده گرفت.
فعاليتهاي سياسي آیتالله محمد صدوقی عليه حكومت پهلوي از 1341 با ارسال تلگرافي به شاه و مقابله با تصويب لايحه انجمنهاي ولايتي و ايالتي آغاز شد و تا پيروزي انقلاب ادامه يافت.
آیتالله محمد صدوقی رهبري حركتهاي انقلابي مردم يزد را به عهده داشت و اطلاعيهها و سخنرانيهاي روشنگرانهاش در مسجد روضه محمديه سبب افزايش آگاهي سياسي و حضور جدي مردم در صحنههاي مبارزه بود.
پس از پيروزي انقلاب اسلامي از سوي امام خميني(ره) امام جمعه يزد شد. همچنين براي تدوين قانون اساسي با انتخاب مردم به عضويت مجلس خبرگان اول درآمد. وي همواره در كمك به جبههها و انجام امور خيريه و خدمات اجتماعي پيشتاز بود.
از خدمات اجتماعي آیتالله محمد صدوقی ميتوان به تعمير و بناي هجده مسجد، احداث و مرمت نوزده مدرسه علميه در استانهاي يزد، خراسان و فارس، تاسيس چندين بيمارستان، درمانگاه، سازمان خيريه و صندوق قرضالحسنه اشاره کرد.
از آيتالله محمد صدوقی فقط يك كتاب تحت عنوان "گفتار یکی از دانشجویان با آقای دکتر میمندینژاد" و با اسم مستعار در سال 1333 توسط نشر گلبهار (یزد) منتشر شده است.
وي بارها از سوي منافقان مورد سوءقصد قرار گرفت و سرانجام در 11 تيرماه 1361 مطابق با دهم ماه رمضان سال 1402 قمري، پس از اداي نماز جمعه به شهادت رسيد.
حضرت امام خميني(ره) در پيام تسليتي او را دوست عزيز و قديمي خود خواندند و فرمودند: "اسلام خدمتگرازي متعهد، ايران فقيهي فداكار و استان يزد سرپرستي دانشمند را از دست داد."
مهمترين كتابهايي كه درباره آيتالله شهيد محمد صدوقي منتشر شدهاند، عبارتند از:
ـ آیت تدبیر و مدارا/ حجتالاسلام محمدحسن معزالدینی / مرکز نشر فرهنگ یزد، انتشارات کتابخانههای عمومی استان یزد.
ـ به یاد چهارمین سالگرد سومین شهید محراب / حجتالاسلام ابوالقاسم مناقب.
ـ رهنمودهای حضرت آیتالله صدوقی، سومین شهید محراب (دیدار با اعضای انجمنهای اسلامی ادارات و موسسات دولتی استان یزد) / واحد تبلیغات و آموزش اتحادیه انجمنهای اسلامی ادارات و موسسات (یزد).
ـ زندگینامه شهید آیتالله صدوقی / محمد موسوی/ نشر بشیر (قم).
ـ مبارک باد معراج صدوقی بر همه یاران / حزب جمهوری اسلامی.
ـ یادنامه شیخالشهداء / حیدر نیکآیین / بنیاد شهید انقلاب اسلامی، اداره کل پژوهشهای فرهنگی (یزد).
ـ از محراب تا معراج (یادواره سومین شهید محراب آیتالله صدوقی) / جهاد دانشگاهی دانشگاه شیراز / 1361.
ـ فاجعه دهم رمضان (یادواره سومین شهید محراب، شیخ الشهدا آیتالله صدوقی)/ انتشارات سپاه پاسداران انقلاب اسلامی منطقه 2 کشور/ 1362.
ـ مجموعه اطلاعیههای سومین شهید محراب حضرت آیتالله صدوقی از قبل انقلاب تا شهادت / مرکز مدارک فرهنگی انقلاب اسلامی / وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی / 1362.
ـ یادواره سومین شهید محراب آیتالله صدوقی/ گردآورنده محمد مكي/ انتشارات امام محمدباقر(ع) (قم) / 1362.
ـ گوشههایی از زندگی شهید رمضان، حضرت آیت الله صدوقی / 1363.
ـ شهید صدوقی (صداقت محراب) / محمدجواد نورمحمدی / سازمان تبلیغات اسلامی، مرکز چاپ و نشر / 1376.
ـ قنوت عشق (مجموعه دروس اخلاق و گزیده ای از گفتارها و دیدگاههای سومین شهید محراب آیتالله صدوقی) / صدرالدین دهقان / فرمانداری یزد (یزد) / 1376.
ـ یاران امام به روایت اسناد ساواک (شهید آیتالله حاج شیخ محمد صدوقی) (2جلد)/ مرکز بررسی اسناد تاریخی وزارت اطلاعات / حوزه هنری، سازمان تبلیغات اسلامی / 1377.
ـ شهید صدوقی / هدایتالله بهبودی / انتشارات مدرسه / 1377.
ـ پرواز در محراب/ اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان یزد/ 1377.
ـ شهید صدوقی (عملکرد، مبارزات، دیدگاهها) / شهلا بختیاری / مرکز اسناد انقلاب اسلامی / 1378.
ـ لالهای در کویر / زهرا شریفی / صدا و سیمای مرکز یزد / 1378.
ـ علامه صدوقی، رادمرد علم و ایمان/ نویسنده مصطفی صدوقی / دارالامام الرضا(ع) (قم) / 1380.
ـ آیت صدق و صفا / سبحانی / مرکز پژوهشهای اسلامی صدا و سیما (قم) / 1380.
ـ مدیریت بحران (پژوهش پیرامون ابعاد مدیریتی سومین شهید محراب آیتالله صدوقی) / محمد حجتی / ریحانةالرسول(ص) (یزد) / 1380.
ـ یادنامه بزرگداشت سومین شهید محراب حضرت آیتالله صدوقی(ره) / بهاهتمام محمدحسن معزالدینی / وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی/ سازمان چاپ و انتشارات (تهران) و انجمن آثار و مفاخر فرهنگی استان یزد / 1381.
ـ خلاصه مقالات کنگره بزرگداشت حضرت آیتالله شهید صدوقی(ره) / انجمن آثار و مفاخر فرهنگی استان یزد؛ بهکوشش جواد انصاریفرد / وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سازمان چاپ و انتشارات / 1381.
ـ شهید صدوقی(ره) و انقلاب اسلامی / محمد اخوانفرد / وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سازمان چاپ و انتشارات / 1381.
ـ روزهدار سفر نور / محمدرضا کلانتری سرچشمه / رادمنش (یزد) / 1383.
ـ شهید صدوقی و شهادت / محمدرضا کلانتری سرچشمه / نشر شاهد/ 1383.
ـ آیتالله شهید صدوقی و دفاع مقدس/ محمدرضا کلانتری سرچشمه/ کنگره بزرگداشت سومین شهید محراب وسرداران شهيد استان يزد/ 1384.
ـ نشريه شاهد ياران (شماره 34) / نشر شاهد / 1387.
ـ روزی خواهم خفت برای همیشه / شمسي خسروي / سوره مهر / 1388.
ـ قصهی یک آشنا/ صديقه عظيمينيا / صديقه عظيمينيا (يزد) / 1388.
نظر شما