شاهنامه فردوسی
-
شاهنامه‌خوانی چگونه غنیمت جنگی می‌شد؟
شاهنامه؛ کتابی که ایل از آن دست نکشید
کهگیلویه‌وبویراحمد- شاهنامه در میان ایلات و عشایر کهگیلویه‌وبویراحمد، بخشی از شیوه زندگی، حافظه فرهنگی و حتی مناسبات اجتماعی آنان به شمار می‌رود. شاهنامه‌خوانی، به امانت بردن باسوادها برای خواندن ابیات فردوسی، بازتاب خرد، سلحشوری، دادگری و پایمردی شخصیت‌های شاهنامه در زندگی مردان و زنان ایل، همه و همه، این اثر حماسی در گذر سده‌ها را چنان با زیست عشایری درآمیخته که گویی بخشی از آن، در سیاه‌چادرهای زاگرس روایت شده است.
-
زاگرس زند در گفت‌وگو با ایبنا از شاهنامه گفت؛
نماد و نمود تاریخ و هویت و فرهنگ ایرانی
زاگرس زند، پژوهشگر تاریخ، ایران‌شناسی و شاهنامه گفت: من تفاوت چندانی بین دو دیدگاه «شاهنامه به‌عنوان کتاب» و «شاهنامه به‌عنوان نماد ایران» نمی‌بینم. شاهنامه یک کتاب نبوده، هیچگاه، فراتر از کتاب بوده. همیشه نماد و نمود تاریخ و هویت و فرهنگ ایرانی و ملی ما بوده. خوشا به ملتی که مهمترین نماد هویتی و ادبی و تاریخی او یک کتاب باشد!
-
گزارش ایبنا از نمایش «بستور»؛
انعکاس شاهنامه در سایه‌ها
«بستور» با قرار دادن یک نقال در مرکز روایت و استفاده از سایه‌ها در پس‌زمینه، تلاش کرده است میان سنت و تئاتر معاصر پیوند ایجاد کند. در این شیوه، نقالی به عنوان یکی از شیوه‌های دیرینه روایتگری ایرانی حفظ می‌شود، اما در کنار آن از امکانات صحنه، نور، سایه و موسیقی برای بازآفرینی داستان استفاده می‌شود.
-
در اراک مطرح شد؛
شاهنامه، پلی میان نسل جوان و ادبیات کلاسیک ایران
مرکزی- نقال و شاهنامه‌خوان استان مرکزی گفت: شاهنامه تنها یک اثر ادبی نیست، بلکه گنجینه‌ای از هویت فرهنگی، خردورزی و ارزش‌های انسانی است که نسل‌های مختلف را با پیشینه فرهنگی ایران‌زمین پیوند می‌دهد.
-
نوشتار محمود فاضلی‌بیرجندی، پژوهشگر تاریخ ایران؛
تاریخی سربه‌سر ایستادگی بر سر خاک و میهن
محمود فاضلی‌بیرجندی گفت: تاریخ هر مردم، زندگینامه ایشان است. تاریخ ما، زندگینامه ما، تاریخ دروغ و دزدی و خیانت نبوده و نیست. تاریخی داریم سربه‌سر ایستادگی بر سر خاک و میهن. ایرانیان در راه این ایستادگی بارها و بارها از جان گذشته‌اند، از خاک و از خانه نگذشته‌اند. این روایت را نیاوردم تا شور برانگیزم. می‌خواهم بگویم همین نکته ساده است که اکنون ما را بر سر آن آورده تا شاهنامه بخریم و بخوانیم.
-
از هویت تا اضطراب ملی، دال شناوری به نام شاهنامه؛
دلیل استقبال این روزهای مردم از شاهنامه چیست؟
سینا جهاندیده، پژوهشگر ادبیات، استقبال دوباره از شاهنامهٔ فردوسی در ماه‌های اخیر را نه‌فقط پدیده‌ای ادبی، بلکه «آیینی سیاسی و نمادین» می‌داند که از هراس تجزیه و تهدید تمامیت ایران ریشه می‌گیرد؛ در این خوانش، «خریدن و به خانه بردن شاهنامه» راهی برای «حفظ ایران» است. او که با یادداشتی اینستاگرامی دربارهٔ پرفروش‌شدن شاهنامه با موج واکنش‌ها روبه‌رو شد، در گفت‌وگو با ایبنا از حواشی آن می‌گوید، بخشی از این نقدها را ریشه‌دار در منازعات هویتی و سیاسی می‌داند و شاهنامه را «استعارهٔ خودِ ایران» می‌خواند.
-
بهروز غریب‌پور، نویسنده و کارگردان تئاتر در گفت‌وگو با ایبنا:
شعر کلاسیک را باید برای صحنه دوباره کشف کرد
غریب‌پور گفت: در اپرا تئاترهای عروسکی‌ام تلاش کرده‌ام همه تجاربم را در کنار موسیقی ایرانی و طراحی تجسمی به کار گیرم تا اثری درخور شأن ادبیات کلاسیک ایران ساخته شود؛ کاری که انجام داده‌ام بسیار فرساینده است به‌طوری که کسی سراغش نمی‌رود.
-
در نشست «داستان در شاهنامه» مطرح شد؛
فردوسی، میراث کهن ایرانی را به اثری ماندگار و هنری تبدیل کرد
گیلان - استاد دانشگاه، پژوهشگر و مدرس گفت: هنر فردوسی تنها در نقل داستان‌های کهن خلاصه نمی‌شود بلکه در شیوه پرداخت، زبان، شخصیت‌پردازی، روایت و تبدیل این میراث کهن به اثری ماندگار و هنری جلوه‌گر می‌شود.
-
با برگزاری نخستین رویداد ملی شاهنامه‌خوانی؛
لردگان به «شهر شاهنامه» تبدیل شد
چهارمحال و بختیاری - لردگان با برگزاری نخستین رویداد ملی شاهنامه‌خوانی، میزبان حماسه‌خوان‌هایی از سراسر کشور شد تا پیوند دیرینه فرهنگ بختیاری با ادبیات روایی را به تماشا بنشاند. همزمان با این جشنواره ملی، «خانه شاهنامه لردگان» و یادمان «داراب افسر بختیاری» نیز به بهره‌برداری رسید.
-
با محوریت قصه زال و رودابه؛
نمایش «گیسو کمند» به روی صحنه می‌رود
گلستان- نمایش «گیسو کمند» با محوریت شاهنامه فردوسی و قصه زال و رودابه، از چهارم شهریورماه در گرگان پذیرای علاقه‌مندان خواهد بود.
-
کوتاه درباره «سنجش منابع تاریخی شاهنامه در پاسخ انوشیروان»؛
ساسانیان در شاهنامه
پژوهش فرزین غفوری نشان می‌دهد که پادشاهی خسروانوشیروان در شاهنامه با بیش از ۴۵۰۰ بیت (یک‌یازدهم کل سروده‌های فردوسی) در مقایسه با متون تاریخی اوایل دوره اسلامی دربردارنده گزارش‌های بسیار با ارزش و گاه معتبرتر است.
-
علیرضا قیامتی در گفت‌وگو با ایبنا مطرح کرد؛
شاهنامه؛ رگه‌ی جاری هویت ملی در مواجهه با موج «بلعیده شدن»
علیرضا قیامتی، پژوهشگر زبان فارسی گفت: کشوری که پیشینه کهنی دارد، نباید فرهنگ و هویت خود را از دست بدهد. به همین خاطر باور من این است که موج جهانی شدن نباید هویت ملی ما را تحت تأثیر قرار دهد. در این مسیر، شاهنامه و ادبیات پرافتخارمان یکی از بزرگ‌ترین برگ‌های برنده برای ماندگاری ماست.
-
در کتابخانه‌های عمومی شهرستان‌های قشم و سیریک؛
کودکان و نوجوانان هرمزگان با مفاخر ایران آشنا شدند
هرمزگان - کتابخانه‌های عمومی شهرستان‌های قشم و سیریک با برگزاری برنامه‌های تاریخ‌خوانی و اسطوره‌شناسی، فضایی برای آشنایی کودکان و نوجوانان با مفاخر، پهلوانان و میراث فرهنگی ایران فراهم کردند.
-
در رونمایی از ۲۰ جلد داستان‌های شاهنامه مطرح شد؛
بهرام پروین گنابادی: شاهنامه؛ میراثی زنده در حافظه ایرانیان
در نشستی از سلسله برنامه‌های «عصر پنجشنبه‌های بخارا»، از مجموعه ۲۰ جلدی «داستان‌های شاهنامه» نوشته محسن دامادی رونمایی شد؛ اثری که با نگاهی سینمایی و زبانی امروزی، کوشیده است پلی میان نسل جدید و حماسهٔ جاودان فردوسی بزند.
-
نگاهی به ریشه‌ها و خاستگاه‌های آیین سوگ سیاوش؛
اکنون ابدی و نگاه تقدس‌گونه بشر به مسئله «شهادت»
آیین سوگ سیاوش در عزاداری‌های محرم در ایران بازتاب‌های بسیاری داشته است و گویی هر سال سیاوش همانند ققنوس از خاکستر خویش سربرمی‌آورد، زنده می‌شود و باز می‌میرد و باید به سوگش نشست.
-
اندیشگاه فرهنگی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران؛
همایش «خرد سیاسی در جهان اندیشه ایرانی با تمرکز بر شاهنامه»
همایش «خرد سیاسی در جهان اندیشه ایرانی با تمرکز بر شاهنامه» در اندیشگاه فرهنگی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران برگزار می‌شود.
-
نگاهی به ورود شاهنامه به زندگی و ادبیات ایرانیان؛
خواجه خردمند و دهقان آموزگار
فردوسی احیاگر یا حتی پاسدار زبان فارسی نیست. خط و الفبایی که فردوسی سخت‌ترین دژ خرد و سبزترین سرو دشت و بلندترین درفش کاویانی، شاهنامه را به آن ساخت و کاشت و افراشت؛ بروبار کوشش‌های خورشید دیگری به‌نام «خواجه ابولمال» است.
-
در ملایر؛
کتاب «شعله و شمع» رونمایی شد
همدان - کتاب شعر «شعله و شمع» سروده حسن‌رضا رفیعی در ملایر رونمایی شد.
-
آیین پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی؛
زبان فارسی زبان علم و ادب است
آیین پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی در فرهنگستان زبان و ادب فارسی برگزار شد.
-
یادداشت احمد مبلغی درباره خدا در اندیشه حکیم فردوسی؛
نگارندهٔ چرخ گردنده اوست
در ژرفای شاهنامه، خدا تنها نامی در آغاز دفتر نیست؛ حضوری است که در رگ‌رگ روایت‌ها جاری است. آنجا که پهلوانی در غبار شکست فرو می‌افتد، نخست دست به دامان نیروی بازوی خویش نمی‌شود؛ چشم به روشنای دادار می‌دوزد. آنجا که انسانی در تنگنای بیم و مرگ می‌ایستد، هنوز روزنی از امید در دلش زنده است، زیرا جهان فردوسی بی‌پناه و بی‌معنا رها نشده است.
-
بازخوانی نسبت فردوسی با قدرت، فرهنگ و مسئولیت تاریخی انسان ایرانی
فردوسی؛ الگو یا عبرت برای روشنفکر معاصر؟
مهدی محبتی: در تاریخ ادبیات فارسی شاعران بزرگی حضور داشته‌اند که هر کدام سهمی جدی در شکل‌گیری زبان و فرهنگ ایرانی داشته‌اند. رودکی، عنصری، فرخی، منوچهری و بسیاری دیگر هر یک در جای خود اهمیت دارند؛ اما تفاوت فردوسی در پایداری اوست. کمتر شاعری را می‌توان یافت که بیش از سه دهه بر یک موضوع، آن هم در یک قالب مشخص شعری، متمرکز بماند. فردوسی نه‌تنها زمان، بلکه تمام جان و روان خود را صرف شاهنامه کرد.
-
یادداشت فاطمه عرب‌پور؛
سامانیان و دلبستگی به زبان فارسی
فاطمه عرب‌پور در یادداشتی نوشت: به تشویق یعقوب لیث صفاری (پادشاه صفاریان) شاعران به زبان فارسی شعر سرودند تا درک آن برای فارسی‌زبانان آسان شود. لذا فارسی در حکم زبان رسمی ایران قرار گرفت و متعاقباً زمینه برای گسترش زبان فارسی فراهم شد.
-
آیین بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی؛
ضرورت تربیت «فردوسی‌های زمانه»
شریف در ادامه به جنبه‌های اخلاقی و معنوی شاهنامه نیز اشاره کرد و این اثر را سرشار از مفاهیم انسانی، اخلاقی و دینی دانست. وی در پایان سخنان خود بر ضرورت تربیت «فردوسی‌های زمانه» تأکید کرد و خواستار همکاری و هم‌افزایی نهادهای فرهنگی در ایران، افغانستان و دیگر مناطق حوزه تمدنی ایران برای تقویت جایگاه زبان فارسی شد.
-
علی اکبر صالحی در روز بزرگداشت فردوسی و پاسداشت زبان فارسی؛
فردوسی وجدان بیدار ایران و نگهبان هویت ملی است
رئیس بنیاد ایران‌شناسی نوشت: حکیم فردوسی، وجدان بیدار ایران و نگهبان خاموش اما استوار هویتی است که از پس قرن‌ها فراز و فرود، همچنان زنده و الهام‌بخش باقی مانده است.
-
از سوی میراث فرهنگی ملایر صورت گرفت؛
تقدیر از شاهنامه‌پژوه ملایری در روز ادب و فرهنگ پارسی
همدان - به مناسبت روز ادب و فرهنگ پارسی، از محمدمهدی بنیادی شاهنامه‌پژوه ملایری تقدیر شد.
-
محقق هرمزگانی:
پاسداشت زبان فارسی، گرامیداشت ایستادن در برابر ستم و تکیه بر خرد است
هرمزگان - محقق هرمزگانی گفت: پاسداشت زبان فارسی، گرامیداشتِ اخلاق پهلوانی، ایستادن در برابر ستم و تکیه بر خرد است.
-
در پیامی به مناسبت روز پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم فردوسی؛
مقام معظم رهبری: اهالی فرهنگ همچون فردوسی روایت خیزش عظیم ملت را در تاریخ، ماندگار کنند
حضرت آیت‌الله خامنه‌ای نوشتند: این حماسه‌ی حضور و دفاع و پیروزی، تکلیف بزرگی را بر دوش اهالی فرهنگ و ادب و هنر می‌گذارد تا همچون فردوسی برخیزند و بعثت هنرمندان را در امتداد بعثت مردم رقم زنند، فکر و قلم و زبان را با هنر درآمیزند و روایت خیزش عظیم ملت را در تاریخ، ماندگار کنند.
-
رئیس بنیاد ایران‌شناسی لرستان عنوان کرد؛
هم‌نشینی سنت‌های لرستان با میراث حماسی فردوسی
لرستان - رئیس بنیاد ایران‌شناسی لرستان با اشاره به اینکه روح پهلوانی، شجاعت، غیرت قومی و حماسه‌زیستی در فرهنگ مردم لر، قرابت بسیاری با جهان معنایی شاهنامه دارد، گفت: شاهنامه‌خوانی در فرهنگ شفاهی و موسیقی لرستان جایگاهی ویژه دارد.
-
یادداشت؛
فردوسی؛ راوی شکوه جاودان ایران در شاهنامه
مرکزی- گرامیداشت فردوسی، پاسداشت شاعری است که با واژه‌هایش روح امید، عزت و هویت را در حافظه تاریخی ایران زنده نگه داشت.
-
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان قم:
شاهنامه فردوسی دو بال اسلام‌گرایی و ملی‌گرایی را با هم دارد
قم- مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان قم با اشاره به اینکه زبان فارسی و ادبیات پیش‌رو و غنی ما مدیون تلاش‌های حکیم گرانقدر ابوالقاسم فردوسی است، گفت: شاهنامه فردوسی دو بال اسلام و ملی‌گرایی را با هم دارد.