به گزارش خبرگزاري كتاب ايران(ايبنا)، اين مجله، با هدف رونق بازار نقد، بالا بردن سطح كيفي كتاب‌هاي فلسفي، پيشبرد فرهنگ كتابخواني و ايجاد پيوند خلاق ميان ناشران، پديدآورندگان و خوانندگان حوزه فلسفه منتشر مي‌شود و با تحليل وضعيت نشر آثار فلسفي، دست‌اندركاران اين حوزه را ياري مي‌كند.

سخن سردبیر این شماره به موضوع «رویکرد پسیني به منطق» پرداخته است. علی اوجبی می‌نویسد: «منطق دانشی است برای بخردانه اندیشیدن، سخن گفتن و نوشتن؛ و ابزاری است روشمند برای کشف لغزش‌های فکرانی. از این‌رو آن را مقدمه تمامی معارف به شمار آورده‌اند.
به اتفاق این ارسطو بود که برای نخستین بار منطق را به عنوان یک دستگاه معرفتی در قالب نوشتاری که بعدها ارگانون / ارغنون(Organon) نام گرفت، معرفی کرد. این دانش که در آغاز لوگیکا یا لوگیکه(مشتق از Logos) نامیده می‌شد، هنگام برگردان به عربی، منطق نام گرفت.
یکی از نقاط ضعف اندیشمندان مسلمان که در تمامی شاخه‌های معارف بشری مشهود است، عدم برخورداری از یک نگاه تاریخی، معرفتی پسینی و رویکردی بیرونی به دانش‌هاست. دانشمندان مسلمان معمولا خود شناگران آزموده‌ای هستند که در اقیانوس بی‌کرانه معارف به شنا می‌پردازند. اما کم‌اند اندیشمندانی که خود را از این جریان موج در موج بیرون کشند و از بلندا به آن بنگرند تا تأثیر و تأثرها و کاستی‌ها و قوت‌ها را دریابند.
منطق یکی از معارفی است که منطق‌دانان مسلمان در روند تکاملی آن بسیار مؤثر بوده‌اند، اما به دلیل عدم برخورداری از رویکرد بیرونی و تاریخی چنین انگاشته‌اند که منطق از بدو تولد تا دوران معاصر دچار تحول چندانی نشده است. در حالی که با ملاحظه و بررسی تاریخ منطق از ابتدا تا دوران معاصر مشاهده می‌کنیم که منطق دوره‌های متعددی را پشت سر گذاشته که از جمله‌ آنهاست:
1. دوره پیشا ارسطویی: در این دوران، منطق به صورت مباحث پراکنده در آثار دانشمندان ایرانی به چشم می‌خورد.
2. دوره ارسطویی: یعنی دوران زایش منطق و تدوین آن به عنوان یک دانش مستقل با موضوع و هدف خاص توسط ارسطو.
3. دوره فرفوریوسی: گویا فرفوریوس صوری نخستین کسی است که بعد از ارسطو مبحثی با عنوان ایساغوجی را به منطق افزود.
4. دوره رواقی- مگاری: دوره‌ای است که مبحث قضایای شرطی به منطق افزوده شد.
5. دوره جالینوسی: دوره‌ای که شکل چهارم از سوی جالینوس به منطق افزوده شد.
6. دوره سینوی: ابن‌سینا به تصریح خودش چیزی به منطق نیافزود. او درباره نقش ارسطو در منطق از زبان خود ارسطو می‌گوید: "پیشینیان ما، در باب قیاس‌ها جز قوانین مجمله و ضوابط غیر مفصله چیزی برای ما به ارث نگذاشته‌اند. استخراج ضروب و شروط هر قیاس و شرح و تفضیل احکام آن و بیان و تمییز منتج و عقیمش امری است که بر اثر رنج فراوان و کوشش بسیار ما پیدایش یافته است. پس اگر کسی از آیندگان زیادتی در آن بیند، اصلاح کند؛ و اگر نقصانی یابد، جبران فرماید." ابن سینا می‌گوید: "ای گروه دانش‌پژوه! بنگرید که بعد از ارسطو تا به امروز با این دوری عصر و درازی زمان، آیا کسی پیدا شده است که بر منطق تألیفی وی چیزی افزاید یا نقصان و قصوری برای آن اثبات کند؟ نه، بلکه آنچه ارسطو آورده کامل و میزان صحیح و حق صریح می‌باشد." شاید بیشترین ابداع و نوآوری ابن‌سینا در زمینه تبویب و ترتیب مباحث منطقی باشد، مانند تقدیم مبحث معرف بر بخش قضایا.
7. دوره پسا سینوی: دوره شاگردان، شارحان و پیروان ابن‌سینا، شخصیت‌هایی چون: خواجه نصیرالدین طوسی، کاتبی قزوینی، ارموی، قطب‌الدین رازی و ... با نوآوری‌هایی مانند: قیاس اقترانی شرطی و موجهات زمانی است.
8. دوران معاصر: دورانی که آموزش منطق با ورود نمادها تسهیل شد و منطق به ریاضیات نزدیک گردید. در این دوران منطق ارسطویی و کلاسیک جای خود را به منطق ریاضی یا منطق جدید داد. از بزرگان این دوره می‌توان به راسل، فرگه، ریموند اسمولین، اورت بت، یاکو هین تیکا، و گرهارت گنتزن اشاره کرد.»

در بخش ديگري از سخن سردبير، درباره يكي از فیلسوفان برجسته آلمانی‌تبار به نام «پروفسور نیکولاس رشر» مي‌خوانيم: «به جرأت می‌توان گفت تنها اندیشمندی که به طور جدی به تاریخ تحول منطق پرداخته، کسی نیست جز پروفسور نیکولاس رشر فیلسوف برجسته آلمانی تبار معاصر. این اندیشمند بزرگ بیش از 70 کتاب و 220 مقاله از خود به یادگار گذاشته است. عمق و گوناگونی آموزه‌های او از یک سو و نقش بسیار مهمی که در بازشناسی و بازکاوی تاریخ منطق و فلسفه دارد، ما را بر آن داشت تا دانشجویان و علاقه‌مندان مباحث فلسفی را قدری با او که متأسفانه در میان جامعه خردورز ایرانی گمنام است، آشنا سازیم.
در این شماره به دلیل گوناگونی حوزه‌های معرفتی پژوهش‌های "رشر" به ناچار به ترسیم دورنمایی از اندیشه‌های وی در حوزه منطق بسنده کرده‌ایم.»

نیکولاس رشر یا نیکولا رشر در سال 1928 ميلادي در هاگن آلمان به دنیا آمد، جایی که پدرش پس از خدمت در ارتش آلمان در طول جنگ جهانی اول به عنوان افسر، دفتری حقوقی دایر کرده بود. او از خویشاوندان «اسکار رشر» مشهور است. خانواده او در سال 1938 ميلادي به ایالت متحده مهاجرت نمودند و وی در آنجا به تحصیل پرداخته، مدرک دکترا را در سال 1951 ميلادي از دانشگاه پرینستون، در حالی که تنها 22 سال داشت، اخذ نمود. رشر تا سال 1961 ميلادي در دانشگاه پیتزبورگ، به عنوان استاد فلسفه و همچنین رئیس مرکز فلسفه علم، به تدریس مشغول بود. او در جریان سوابق دانشگاهی فراوانش، بیش از 200 مقاله در مجلات علمی به چاپ رسانده و در دانش‌نامه‌ها و آثار مرجع فراوانی مشارکت جسته و نزديك به 100 کتاب در حوزه‌های مختلف فلسفی از جمله معرفت‌شناسی، مابعدالطبیعه، نظریه ارزش و فلسفه اجتماعی، منطق، فلسفه علم و تاریخ فلسفه نگاشته است.

رشر در یک دوره تحقیقاتی پرثمر که بیش از شش دهه به طول انجامید، خودش را به عنوان فیلسوفی نظام‌مند با سبک قدیم معرفی كرد. کار او الگوهای چند جانبه‌ای از موضوعات فلسفی بنیادین را به نمایش می‌گذارد که رشته افکار، از آرمان‌گرایی تا عمل‌گرایی را به هم می‌بافد. او جدای از این امر خطیر، در موضوعاتی نظير منطق(نظام‌های مفهومی منطق چند ارزشی)، تاریخ منطق(نظریه عربی مربوط به قرون وسطی در مورد قیاس‌های موجهه)، نظریه شناخت(حدود معرفت به عنوان روشی کمی در معرفت‌شناسی نظری) و فلسفه علم(نظریه تأخیر لگاریتمی در پیشرفت علم)، به انحای گوناگون، مشارکت ورزیده است. او همچنین در حوزه فوتوریسم یا آینده‌گرایی به کار پرداخته است و در کنار «الاف هلمر» و «نورمن دالکی» به عنوان آغازگر روش به اصطلاح دلفی پیش‌بینی به شمار می‌آید.

بر اساس مطالب ماهنامه، بیش از 10 کتاب درباره ابعاد مختلف کار فلسفی رشر، در سال‌های اخیر به چاپ رسیده است. او به عنوان عضو در «فرهنگستان اروپا»، «انجمن شاهانه کانادا»، «موسسه بین‌المللی فلسفه» و «فرهنگستان بین‌المللی علم و فلسفه» پذیرفته شده است. وی دکترای افتخاری هشت دانشگاه از سه قاره جهان را داراست. همکاران وی، او را به عنوان عضو افتخاری «آموزشگاه کرپس کریستی»، «آکسفورد» برگزیدند. در سال 1983 ميلادي «جایزه علوم انسانی الکساندر فون هامبولت» را که در تقدیر از تلاش‌های محققانه دانشمندان علوم انسانی برجسته دنیا اهدا می‌شود، دریافت نمود. در سال 2007 ميلادي به مدال آکوئیناس از انجمن فلسفی کاتولیک آمریکا دست یافت. کتاب وی در سال 2005 ميلادي با عنوان «تاملات مدرسی» (از انتشارات دانشگاه کاتولیک آمریکا) «جایزه کاردینال مرسییر» را عاید خود ساخت. تصویر روشنی از سیر عقلی و شخصی رشر در خودزیست نامه‌نگاری او در سال 2005 ميلادي (از انتشارات فرانکفورت) ارائه شده است.

از سال 1964 ميلادي تا سال 1993 ميلادي فصلنامه فلسفی آمریکایی و برای سال‌های زیادی فصلنامه تاریخ فلسفه را به عنوان سردبیر منتشر کرد. در طول سال‌های 1969 ميلادي تا 1975 ميلادي به عنوان دبیر کل اتحادیه بین‌المللی تاریخ و فلسفه علم (یکی از سازمان‌های یونسکو) به خدمت پرداخت. ریاست انجمن‌هایي چون: انجمن فلسفی آمریکا، انجمن کاتولیک فلسفی آمریکا و انجمن مابعدالطبیعه آمریکا و انجمن چارلز پییرس قدیس و انجمن لایب‌نیتز آمریکا از جمله فعالیت‌های او به شمار می‌آید. کار وی برای سال‌هاست که توسط نهادهای علوم ملی مورد حمایت واقع می‌شد.

مجموعه مفصلی از مقالات گردآوری شده رشر، توسط انتشارات آنتوس ورلاگ فرانکفورت در دست چاپ است. این مجموعه که حاوی بیش از 120 مقاله در تقریبا 17 مجلد است، دورنمای کاملی از آثار رشر در بسیاری حوزه‌های فلسفی ارائه داده و به خوبی نظرات اصلی و رویکردهای فلسفی او را معرفی می‌کند. 

برخی نظرات و ابداعاتی که با نام رشر همراه است عبارتند از: سور رشر در منطق نمادین، قانون رشر درباره برآیندهای لوگاریتمی (همچنین اصل رشر در برآیندهای حاشیه‌ای رو به کاهش) در حدودشناسی علم، معیار حد وسط موثر رشر در نظریه عدل منتشر
دستگاه استنتاجی دینز- رشر (همچنین استلزام رشر- دینز) در منطق غیر معیار، استلزام رشر- گینز در منطق چند ارزشی، نسبت تالی رشر- مانور در منطق چندگونگی، معناشناسی رشر- براندون در منطق فراسازگار، الگو(یا نظریه) رشر در مورد مباحثه صوری در جدل
عامل رشر در منطق زمانی، 

نیکولاس رشر متفکری بسیار پر کار است که تاکنون در عرصه‌های مختلف فلسفی، منطقی، تاریخ فلسفه و منطق و معرفت‌شناسی در حدود صدها مقاله و نزديك به يكصد کتاب منتشر كرده است. وی از پیشگامان مطالعات جدید در تاریخ منطق عربی یا دوره اسلامی به حساب مي‌آيد كه در این حوزه از سال 1958 ميلادي تا 1975 ميلادي 19 مقاله و هفت کتاب ارائه کرده است. علاوه بر این آثار، در مقاله‌هایی که در زمینه‌های منطقی مانند ترجیح، منطق امر، منطق تصمیم نوشته، به گزارش و نقد آرای منطق‌دانان اسلامی پرداخته است.

مطالعات وی در تاریخ منطق دوره اسلامی، هم به دلیل تقدم و نیز به دلیل تاثیر فراوان بر مطالعات پسین، قابل تقدیر و محتاج تفحص و ارزیابی است. مقاله‌های مروری بر آثار رشر و نیز نقد بر اندیشه‌های وی بسیار فراوان است. از سال 1953 ميلادي تا 2007 ميلادي، در دوازده تالیف و 272 مقاله به نقد آثار و آرای وی پرداخته‌اند. 

زندگی‌نامه تفصیلی نیکولاس رشر(ترجمه و تالیف بهنام داداش‌زاده)، کتاب‌شناسی و مقاله‌شناسی رشر در حوزه منطق(محمدجواد آذری)، نگاهی به کتاب سیر تحول منطق عربی یا دوره اسلامی از نیکولاس رشر(جواد ابراهیمی)، بررسی مورد پژوهانه گزارش رشر از منطق دوره اسلامی(احد فرامرز قراملکی)، نقد گزارش رشر از آثار منطقی ابن‌سینا(زینب برخورداری)، نقد و بررسی کتاب «جهات زمانی در منطق عربی یا دوره اسلامی»(رضا محمدی‌نسب)، نقد و بررسی کتاب «تطور المنطق‌العربی»(هوشیار نادرپور)، مقایسه الگوی رشر و قراملکی در تفسیر تطور تاریخی منطق در دوره اسلامی(فرشته ابوالحسنی نیارکی)، نیکولاس رشر و کتاب‌شناسی فارابی و کندی(عاطفه رنجبر دارستانی)، منطق سینوی به روایت رشر(هاشم قربانی)، شرح کندی بر «ارگانون» ارسطو(نیکولاس رشر، ترجمه هادی خاموشی)، دفاعیه‌ای مسیحی- عربی مربوط به قرن دهم از منطق(نیکولاس رشر، ترجمه علی آرام‌جو)، مطالعاتی در تاریخ منطق عربی و گزارشات انتقادی(ترجمه و تالیف محمود زراعت پیشه)، منطق سینوی به روایت رشر(در گفت‌وگو با دکتر لطف‌الله نبوی)، رشر و تاریخ منطق(در گفت‌وگو با دکتر احد فرامرز قراملکی) مطالبي‌اند كه در اين شمار درج شده‌اند. 

بيست و ششمين شماره ماهنامه «كتاب ماه فلسفه» در 120 صفحه و بهاي 12000 ريال راهي بازار نشر شد.