به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، آیین افتتاح مرکز «کارآفرینی و نوآوری چاپ و نشر خانه کتاب و ادبیات ایران» و «نمایشگاه دائمی کتابهای برگزیده جمهوری اسلامی ایران» سهشنبه(3 شهریورماه)؛ دومین روز از هفته دولت، با حضور سیدعباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، محسن جوادی، معاون اموز فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، ابراهیم حیدری، مدیرعامل موسسه خانه کتاب و ادبیات ایران و جمعی از فعالان حوزه نشر در پژوهشکده فرهنگ، هنر و معماری برگزار شد.
پردیس فناوریهای چاپ و نشر، بستری برای تبدیل ایدههای نو به عمل است
ابراهیم حیدری، مدیرعامل خانه کتاب و ادبیات ایران، در ابتدای مراسم، ضمن خیرمقدم به اهالی قلم، فعالان حوزه چاپ و نشر و مهمانان گرامی از سازمانها و نهادهای مختلف، از همکاران و دوستان خود در جهاد دانشگاهی قدردانی کرد و گفت: از آقای دکتر منتظری عزیز، آقای دکتر ایمانی که از ابتدای این مسیر همراه ما بودند و امروز نیز در این مراسم حضور دارند، صمیمانه تشکر میکنم. همچنین سپاس ویژهای دارم از آقای دکتر جوادی عزیز و آقای دکتر صالحی عزیز که با پشتیبانی و همراهی ایشان، امروز شاهد برداشتن این گام هستیم؛ گامی که امیدواریم نخستین گام برای ورود جدیتر به حوزه فناوری چاپ و نشر باشد.
وی ادامه داد: همانطور که مستحضرید، فناوری در دنیای امروز، چه در زندگی شخصی ما و چه در سایر صنایع، به عرصهای تبدیل شده که ورود آن قابل کنترل نیست. واقعاً سرعت، شدت و گستره این تحولات به اندازهای است که ما در حوزههای دولتی و حاکمیتی، در همه لایهها، این وضعیت را احساس میکنیم. این مسئله تنها به حوزه چاپ و نشر محدود نمیشود و در دیگر حوزهها نیز به همین شکل است.
مدیرعامل خانه کتاب و ادبیات ایران با تأکید بر جایگاه صنعت چاپ و نشر گفت: حوزه چاپ و نشر به دلیل اثرگذاری و نقش پیشران خود در سایر حوزهها، عرصهای تأثیرگذار است که باید برای آن تلاش کرد، دقت داشت و بسترهای لازم را فراهم کرد. اگر تلاش نکنیم، مجموعه حوزه فرهنگ و هنر هم مرجعیت خود را از دست خواهد داد و هم با نوعی آشفتگی در این بازار روبهرو خواهیم شد.
حیدری، افزود: با همین نگاه، یکی از برنامههای کلان دکتر صالحی در حوزه فناوری تعریف شده است. از میان مسائل و مشکلاتی که امروز با آنها روبهرو هستیم، یکی از چهار برنامه کلانی که آقای دکتر صالحی در سیاستهای خود و در همان اوایل آغاز به کار دولت تبیین و تعیین کردند، حوزه فناوری بوده است. بخشی از این موضوع که به معاونت فرهنگی مربوط میشود، از همان گامهای نخست مورد توجه قرار گرفت.
وی ادامه داد: در همان روزهای اول، با تأکید آقای دکتر جوادی و از طریق رایزنی با نهادها و دستگاههای مختلف، توانستیم به چارچوبی برسیم و آن را در دستور کار خود قرار دهیم. واقعیت این است که گریزی از این موضوع وجود نداشت؛ چراکه فناوری در حوزه تولید، توزیع، چاپ، تبلیغ، ترویج و سایر حوزهها و حتی در خلق آثار، تأثیرات گستردهای گذاشته است و ما امروز نیز تا حدی بههمریختگی این حوزه را مشاهده میکنیم. بنابراین نیاز بود، زمینهای فراهم شود.
مدیرعامل خانه کتاب و ادبیات ایران بیان کرد: البته ما نمیخواهیم خودمان مستقیماً وارد تولید اثر، توزیع اثر یا تبلیغ اثر شویم؛ بلکه آمدهایم بستری فراهم کنیم تا ایدههای نو، شرکتهای فعال در این حوزه و همه کسانی که در این عرصهها فعالیت دارند، بتوانند در این بستر حضور پیدا کنند. به عبارت دیگر، دولت و ما به عنوان خانهای که نمایندگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی را در این حوزه بر عهده داریم، تلاش کردهایم بستری ایجاد کنیم تا این ایدهها به عمل تبدیل شوند و ارتباط میان دانشگاه، پژوهشگر، دستاندرکار نشر، مجری و سیاستگذار آسانتر شود.
وی با اشاره به اهمیت مشارکت ذینفعان در برنامهریزی گفت: در مدلهای برنامهریزی گفته میشود بهترین مدل، مدلی است که از پایین به بالا شکل بگیرد. ما با فراهم کردن این بستر تلاش کردیم ارتباط میان شرکتها و صاحبان ایده از یک سو و سیاستگذاران و مجموعه حاکمیت از سوی دیگر را تسهیل کنیم تا بتوانیم به عنوان یک تسهیلگر، گام نخست را برداریم؛ گامی که هم به سامان دادن شرایط موجود کمک کند و هم نگاهی به آینده و آیندهپژوهی داشته باشد.
حیدری، بیان کرد: حتماً اگر بخواهیم با همین دستفرمان در آینده حرکت کنیم، با چالشهایی روبهرو خواهیم شد که در آن زمان ممکن است مرجعیت حاکمیت، دولت و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در حوزه فرهنگ و هنر از بین برود و این عرصه به جاهایی کشیده شود که مدیریت آن دشوار و حتی غیرقابل کنترل باشد. بنابراین بهتر است امروز دست به کار شویم، زمینهها را فراهم کنیم و ایدهها را سامان دهیم.
وی افزود: این حوزه تحت هیچ شرایطی به معنای کنترل و نظارت صرف نیست؛ بلکه بحث مدیریت و ساماندهی این حوزه مطرح است؛ مدیریتی که بتواند به سیاستگذار، برنامهریز و تدوینکنندگان اسناد بالادستی کمک کند. ما در بخش حاکمیتی، قانونگذاری و تدوین اسناد بالادستی از بخش خصوصی عقب هستیم و قطعاً چنین بستری میتواند در تدوین اسناد بالادستی، قوانین و مقررات مورد نیاز، طراحی حمایتهای لازم و شناسایی ایدههای جدید به ما کمک کند.
مدیرعامل خانه کتاب و ادبیات ایران ادامه داد: این بستر همچنین میتواند در بخش بینالمللی و خارجی نیز مؤثر باشد تا پهنه فرهنگی ایران عزیزمان، که پهنهای متنوع از گویش ها، لهجهها، فرهنگها و آداب و رسوم است، از طریق چاپ و کتاب هم در فضای داخلی کشور گردش کند و هم بتوانیم از طریق این رسانه و فضای مجازی، حرفی برای گفتن در عرصه بینالمللی داشته باشیم.
حیدری، گفت: با همین نگاه تلاش کردیم با همکاری پارک فناوری جهاد دانشگاهی، نقطه شروع این کار را از نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران آغاز کنیم. در آنجا برای نخستین بار بخش فناوری نشر راهاندازی شد، فراخوانی منتشر شد و نزدیک به ۱۴ شرکت اثرگذار در حوزه فناوری نشر حضور پیدا کردند. تفاهمنامه همکاری با جهاد دانشگاهی و پارک فناوری منعقد شد و آغاز برنامهریزیها از همان نمایشگاه و همزمان با سه ماه نخست شروع کار ما کلید خورد.
وی افزود: به تدریج برنامهریزیها ادامه یافت تا اینکه در هفته کتاب نیز فراخوانی منتشر کردیم و تعداد زیادی ایده خوب در حوزه چاپ و نشر به دست ما رسید. پس از داوری، تعدادی از این آثار و طرحها به عنوان ایدههای برتر انتخاب شدند و بخش زیادی از صاحبان همان ایدهها، امروز در این پردیس مستقر شدهاند که امیدواریم با کمک آنها بتوانیم کارهای خوبی را انجام دهیم.
مدیرعامل خانه کتاب و ادبیات ایران، درباره مرحله بعدی این فرایند اظهار کرد: پس از این مرحله، به دنبال آن بودیم که محل استقرار این شرکتها را مشخص کنیم. ما تلاش کردیم هزینهای از سوی دولت به شرایط اقتصادی تحمیل نشود. لازم میدانم این نکته را عرض کنم که کلیه هزینهها، امکانات و شرایطی که امروز مشاهده میکنید، از محل درآمدهای خود خانه کتاب تأمین شده و هزینهای از طرف دولت برای آن در نظر گرفته نشده است.
وی ادامه داد: بر اساس سیاستی که در خانه کتاب داشتیم و با توجه به مجموع فعالیتهایی که انجام دادیم، به حوزه صنعت نشر قول دادیم درآمدهایی را که داریم، در مسیر خود نشر هزینه کنیم. به همین دلیل زیرساختها را آماده کردیم. پیشبینی اولیه ما ۱۵۰۰ متر بود که در گام نخست، ۵۰۰ متر آن آماده شده است.
حیدری، افزود: با توجه به فراخوانی که اعلام شد، تعداد زیادی شرکت حضور پیدا کردند و ایدههای بسیار خوبی ارائه شد. پس از تشکیل هیئت داوری یا شورای انتخاب، ۱۱ شرکت انتخاب شدند و در این مجموعه مستقر شدند. فعالیت این شرکتها حوزههای مختلفی را در بر میگیرد؛ از خلق اثر گرفته تا تبلیغ و ترویج، توزیع و چاپ کتاب و به طور کلی همه فرایندهای مرتبط با این حوزه.
وی گفت: امروز این گام نخست به سرانجام رسیده است و امیدوارم با همکاری، همراهی و پشتیبانی جهاد دانشگاهی و پارک فناوری و همچنین حمایتهای دکتر صالحی و پشتیبانیها و پیگیریهای همیشگی دکتر جوادی، این مسیر نیز به سرانجام مطلوب برسد و بستری فراهم شود که بتوانیم فعالان مختلف حوزه نشر، سیاستگذاران، مجریان و دستاندرکاران را در کنار یکدیگر داشته باشیم.
مدیرعامل خانه کتاب و ادبیات ایران خاطرنشان کرد: امیدواریم ایدههایی در این مجموعه شکل بگیرد و به مرحله اجرا برسد که بتواند زمینه لازم را برای حرکت کتاب چاپی در کنار کتاب دیجیتال فراهم کند و مقدمات آیندهای را فراهم سازد که شایسته ایران اسلامی ما باشد.
تأکید بر توسعه نوآوری و فناوری در حوزه نشر و صنایع فرهنگی
در بخش دیگر این آیین، محمدحسین ایمانیخوشخو، رئیس پارک علم و فناوری جهاد دانشگاهی با تبریک هفته دولت، از تلاشها و خدمات اعضای دولت قدردانی کرد و گفت: در تاریخ انقلاب اسلامی، دورهای با این میزان دشواری و پیچیدگی را کمتر شاهد بودهایم و حتی در دوران هشت سال دفاع مقدس نیز شرایط به این اندازه سخت نبوده است.
وی با اشاره به نیت خیر رئیسجمهور و اعضای دولت و با قدردانی از همراهی و حمایتهای صورتگرفته، ابراز امیدواری کرد با دعای خیر مردم و تلاش مسئولان، این دوره با موفقیت پشت سر گذاشته شود و کشور با سرعت بیشتری مسیر پیشرفت را طی کند.
سابقه تاریخی جهاد دانشگاهی در حوزه نشر
رئیس پارک علم و فناوری جهاد دانشگاهی با اشاره به موضوع این مراسم با محوریت «نوآوری، نشر و فناوری» اظهار کرد: پس از پیروزی انقلاب اسلامی و تشکیل جهاد دانشگاهی، یکی از مسائل مهم، بازگشایی دانشگاهها و تأمین منابع علمی مورد نیاز دانشجویان بود. در آن مقطع، بسیاری از کتابها و سرفصلهای آموزشی تغییر کرده بود و منابع کافی برای دانشگاهها وجود نداشت.
ایمانیخوشخو ادامه داد: ناشران و مجموعههای مختلف در آن دوره با شرایط دشواری مواجه بودند، اما جهاد دانشگاهی وارد حوزه نشر شد و توانست در مدتزمان کوتاهی کتابهای مورد نیاز دانشگاهها را تولید و در اختیار دانشجویان قرار دهد.
وی افزود: در آن زمان، مؤلف متن را در اختیار جهاد دانشگاهی قرار میداد و فرآیند آمادهسازی، چاپ و انتشار کتاب در مدت بسیار کوتاهی انجام میشد؛ بهگونهای که گاهی تنها سه هفته بعد، کتاب در اختیار دانشجویان قرار میگرفت. حتی برخی منابع خارجی نیز با حفظ کیفیت و زیبایی نسخه اصلی، با قیمت مناسب در اختیار دانشجویان قرار میگرفت.
رئیس پارک علم و فناوری جهاد دانشگاهی، بیان کرد: بنابراین، جهاد دانشگاهی سابقهای تاریخی و قابل توجه در حوزه نشر دارد و این تجربه میتواند پشتوانهای برای حرکتهای جدید در عرصه نوآوری و فناوری نشر باشد.
دمیده شدن روح تازه در فعالیتهای جهاد دانشگاهی
ایمانیخوشخو، با اشاره به سالگرد تأسیس جهاد دانشگاهی گفت: در دوره جدید مدیریت جهاد دانشگاهی، با حمایتهای صورتگرفته، حیات جدیدی در این مجموعه شکل گرفته و روح جدیدی در فعالیتهای آن دمیده شده است.
وی همچنین از تلاشهای مدیران و دانشمندان کشور در طول سالهای فعالیت جهاد دانشگاهی تقدیر کرد و بر ضرورت استفاده از ظرفیت نیروهای جوان و متخصص برای پیشبرد طرحهای جدید تأکید کرد.
فعالیت ۲۰ شرکت در حوزه فناوریهای نرم و صنایع فرهنگی
رئیس پارک علم و فناوری جهاد دانشگاهی در ادامه به فعالیت این مجموعه در حوزه فناوریهای نرم و صنایع فرهنگی اشاره کرد و گفت: از سالهای گذشته، موضوع شکلگیری مجموعههای تخصصی در این حوزه دنبال شد و پس از طی فرآیندهای قانونی و اخذ مجوزهای لازم، اکنون ۲۰ شرکت در حوزه فناوریهای نرم و صنایع فرهنگی زیر نظر مجموعههای مرتبط فعالیت میکنند.
وی افزود: این فعالیتها با همکاری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی دنبال میشود و تلاش داریم ظرفیت جهاد دانشگاهی را در خدمت توسعه نوآوری در حوزه فرهنگ، نشر و صنایع خلاق قرار دهیم.
ایمانیخوشخو، با تأکید بر اینکه ورود به عرصه فناوری باید فعالانه و نه منفعلانه باشد، اظهار کرد: اگر در حوزه فناوری وارد نشویم و صرفاً منتظر بمانیم تا دیگران مسیر را تعیین کنند، در آینده با مشکلات بیشتری مواجه خواهیم شد. اگر حرکت جدی و فعالانهای در این زمینه آغاز شود، آثار آن را در یک تا دو سال آینده میتوان مشاهده کرد.
وی با اشاره به تعاملات جهاد دانشگاهی با بخشهای مختلف فرهنگی و هنری گفت: در حوزه سینما نیز جلسات مشترکی برگزار شده و موضوعات جدیدی در این نشستها مطرح شده است که پیگیری آنها ادامه دارد.
همکاری با بنیاد ملی بازیهای رایانهای برای تربیت نیروی متخصص
رئیس پارک علم و فناوری جهاد دانشگاهی همچنین از برگزاری جلساتی با بنیاد ملی بازیهای رایانهای خبر داد و گفت: در این زمینه موضوع ایجاد رشته بازیسازی در دانشگاه فرهنگ و همچنین توسعه آموزشهای مرتبط با این حوزه دنبال میشود.
وی ادامه داد: یکی از محورهای مهم فعالیتهای جدید جهاد دانشگاهی، توجه به فناوریهای نوین و بهویژه هوش مصنوعی است. بنابراین دانشکده هوش مصنوعی و کامپیوتر جهاد دانشگاهی تاسیس شده است.
ایمانیخوشخو افزود: این دانشکده بهعنوان یکی از مجموعههای جدید جهاد دانشگاهی در حوزه هوش مصنوعی و رایانش فعالیت خواهد کرد و برنامه افتتاح آن نیز با حضور مسئولان مربوط در دستور کار قرار دارد.
جهاد دانشگاهی به دنبال کارهای تکراری نیست
وی با بیان اینکه جهاد دانشگاهی همواره تلاش کرده است سراغ مسائل بر زمین مانده برود، تصریح کرد: جهاد دانشگاهی دنبال انجام کارهای تکراری نرفته و نخواهد رفت. رویکرد این مجموعه این است که هر جا کاری بر زمین مانده است، برای حل آن وارد شود و زمانی که مجموعه دیگری بتواند آن کار را به سرانجام برساند، جهاد دانشگاهی نیز آماده است مسئولیت را واگذار کند و به سراغ مسئله جدیدی برود.
رئیس پارک علم و فناوری جهاد دانشگاهی گفت: سابقه تاریخی جهاد دانشگاهی نیز این رویکرد را به خوبی نشان میدهد و بسیاری از فعالیتهایی که امروز در کشور بهعنوان اقدامات مؤثر شناخته میشوند، در مقاطع مختلف از سوی این نهاد آغاز شدهاند.
تداوم فعالیتهای جهاد دانشگاهی در حوزه نشر
ایمانیخوشخو، با اشاره به فعالیتهای جهاد دانشگاهی در حوزه نشر نیز گفت: کتاب سال دانشجویی یکی از طرحهایی است که از گذشته در جهاد دانشگاهی شکل گرفته و همچنان ادامه دارد؛ همچنین حضور و فعالیت انتشارات جهاد دانشگاهی در نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران و دیگر رویدادهای حوزه نشر، بخشی از سابقه این مجموعه در این عرصه است.
وی افزود: امروزه نیز مجموعهای از فعالیتها در حوزه نشر، نوآوری و فناوری درحال پیگیری است و تلاش داریم این فعالیتها را متناسب با نیازهای جدید صنعت نشر توسعه دهیم.
همکاری نزدیک با خانه کتاب و ادبیات ایران
رئیس پارک علم و فناوری جهاد دانشگاهی با اشاره به همکاریهای مشترک با مجموعههای فرهنگی، اظهار کرد: در این همکاریها، جهاد دانشگاهی در بخش نرمافزاری و فناوری میتواند نقشآفرینی کند و در بخشهای دیگر نیز با استفاده از ظرفیتهای موجود در حوزه کتاب و نشر، اقدامات مشترک پیش خواهد رفت.
وی با اشاره به همکاری نزدیک با سازمانها و مجموعههای فرهنگی افزود: ارتباط میان جهاد دانشگاهی و مجموعههای فرهنگی ازجمله خانه کتاب و ادبیات ایران، ارتباطی نزدیک و سازنده است و ظرفیتهای خوبی برای همکاریهای بیشتر وجود دارد.
ایمانیخوشخو، همچنین به حضور مجموعههای ایرانی در رویدادهای بینالمللی اشاره کرد و گفت: در نمایشگاههای خارج از کشور نیز تلاش میکنیم از ظرفیت شرکتهای فناور و فرهنگی حمایت کنیم. ازجمله در نمایشگاه مسکو، همکاریهایی در حال انجام است و زمینه حضور شرکتهای ایرانی در این رویدادها فراهم میشود.
وی بیان کرد: توسعه بازارهای بینالمللی برای شرکتهای فعال در حوزه صنایع فرهنگی و فناوریهای نرم، میتواند به معرفی ظرفیتهای کشور و ایجاد فرصتهای جدید اقتصادی و فرهنگی کمک کند.
جهاد دانشگاهی؛ بازوی توسعه نوآوری در حوزه نشر
رئیس پارک علم و فناوری جهاد دانشگاهی، با اشاره به تعامل دیرینه با وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و مجموعههای فرهنگی گفت: جهاد دانشگاهی آمادگی دارد در حوزههایی که به آن اشاره شد، بهعنوان بازوی علمی، فناورانه و اجرایی همکاری کند.
ایمانیخوشخو، افزود: دامنه فعالیتهای جهاد دانشگاهی بسیار گسترده است، اما در مقطع کنونی تمرکز ویژهای بر حوزه نشر، نوآوری و فناوریهای نرم داریم و تلاش میکنیم با استفاده از ظرفیت نیروهای جوان و متخصص، زمینه اجرای طرحهای مشترک را فراهم کنیم.
وی همچنین با اشاره به رویکرد حمایتی مدیران جهاد دانشگاهی نسبت به همکاریهای بینبخشی گفت: همواره تأکید شده است که جوانان و متخصصان وارد کارهای مشترک شوند و از ظرفیت دستگاههای مختلف برای حل مسائل کشور استفاده کنند. بر این اساس، جهاد دانشگاهی خود را آماده همکاری با وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و سایر مجموعههای فعال در حوزه نشر و صنایع فرهنگی میداند.
نظر شما