به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) به نقل از فایننشال تایمز، وانگ جیبینگ، شاعر و راننده پیک موتوری اهل چین، موفق شد با مجموعه شعر «پرواز در ارتفاع پایین» (Low Flight) یکی از معتبرترین جوایز ادبی این کشور، یعنی جایزه ادبی لو شون را از آن خود کند.
وانگ که در خانوادهای فقیر در روستایی در شرق چین به دنیا آمده و تحصیلاتش را پیش از پایان دبیرستان رها کرده است، این مجموعه را بر پایه گفتوگو با صدها راننده پیک و تجربههای شخصی خود نوشته است. این کتاب که در سال ۲۰۲۴ منتشر شد، شامل ۱۳۹ شعر درباره زندگی و دشواریهای کارگران خدمات تحویل کالا است.
او پس از دریافت این جایزه در پیامی ویدئویی در شبکههای اجتماعی گفت این موفقیت انگیزه و روحیه مبارزه بیشتری به او داده است. وانگ با وجود اشاره به فشارهای روحی ناشی از شهرت، تأکید کرد: «من وانگ جیبینگ هستم؛ رودخانهای که آرام جریان دارد.»
موفقیت این شاعر، نمادی از افزایش محبوبیت آثار نویسندگان کارگر و مهاجر در چین به شمار میرود. پیش از او نیز کتاب «من در پکن بسته تحویل میدهم» نوشته «هو آنیان» و خاطرات «شیائو های» با عنوان «سرگردان در جنوب» با استقبال گسترده مخاطبان چینی و حتی خوانندگان خارجی روبهرو شده بودند.
به گفته «لیزی لی»، پژوهشگر مرکز تحلیل چین در مؤسسه سیاستگذاری انجمن آسیا، افزایش شمار کارگران یقهآبی که اکنون حدود ۴۰۰ میلیون نفر برآورد میشوند، باعث شده روایتهای این قشر برای طبقه متوسط نیز ملموستر شود؛ بهویژه در شرایطی که اقتصاد چین با رشد کندتر و نااطمینانی بیشتری مواجه است.
شعرهای وانگ به دلیل زبان ساده و روایت صادقانه از زندگی روزمره کارگران، تحسین بسیاری از خوانندگان را برانگیخته است. کاربران شبکه اجتماعی «دوبان» آثار او را «صمیمی، تأثیرگذار و سرشار از احساس» توصیف کردهاند و معتقدند شعرهای او رنج و واقعیت زندگی را بهتر از آثار بسیاری از شاعران حرفهای به تصویر میکشد.
وانگ تاکنون بیش از ۶ هزار شعر سروده و پنج مجموعه شعر منتشر کرده است. شعر مشهور او با عنوان «مردی در شتاب» که در سال ۲۰۲۲ منتشر شد، با روایت زندگی رانندگان پیک بیش از ۲۰ میلیون بار در شبکههای اجتماعی دیده شد و نام او را بر سر زبانها انداخت. او سال گذشته نیز با حضور در برنامه تلویزیونی پرمخاطب «جشن بهاره» بیش از پیش شناخته شد، اما همچنان به کار تحویل غذا ادامه میدهد.
رسانههای رسمی چین نیز از آثار او حمایت کردهاند. روزنامه پیپلز دیلی، ارگان حزب کمونیست چین، شعرهای وانگ را «بازتاب احساسات مردم عادی» توصیف کرده و نوشته است که آثار او به جای تصویرسازیهای انتزاعی، استقامت و لطافت زندگی روزمره مردم را روایت میکند.
این حمایت رسمی در حالی صورت میگیرد که چین همچنان یکی از کشورهایی است که محدودیتهای گستردهای بر نویسندگان اعمال میکند. بر اساس آمار انجمن جهانی قلم (PEN)، از میان دستکم ۴۰۱ نویسنده زندانی در ۴۴ کشور جهان طی سال گذشته، ۱۱۹ نفر در چین زندانی بودهاند. با این حال، برخی تحلیلگران معتقدند حکومت چین از ادبیات کارگری حمایت میکند، زیرا این آثار ضمن نمایش مشکلات اجتماعی، مشروعیت نظام سیاسی را به چالش نمیکشند و بر ارزشهایی مانند تلاش، کرامت و تابآوری طبقه کارگر تأکید دارند.
با وجود شهرت و دریافت جایزه، وانگ جیبینگ میگوید قصد ندارد شغل خود را ترک کند. او در پاسخ به این پرسش که چرا همچنان غذای مردم را تحویل میدهد، گفته است: «چون این زندگی من است؛ من خوب میدانم که چه کسی هستم.»
نظر شما