سرویس فرهنگ و نشر خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)، عبدالحسین آذرنگ، در کتاب «نشر کتاب و تمدن» درباره مفهوم «ناشران عمومی و تخصصی» آورده است:
به اعتبار موضوع نیز میتوان ناشران را به دو دسته عمومی و تخصصی، تقسیم کرد.
ناشران عمومی تقریبا در همه زمینهها فعالیت میکنند. نشر عمومی معمولا نشر تجارتی است و بیشتر ناشران کشورهای درحال توسعه، از جمله در ایران، در سلک ناشران عمومی قرار میگیرند. نشر عمومی اگر آرمانهای نشر را درست دنبال کند، تاثیرگذارترین نشر است.
ناشران تخصصی در یک یا چند حوزه به خصوص فعالیت میکنند؛ برای مثال، ناشران کتابهای علمی، فنی، پزشکی، مذهبی، ادبی و کتابهای کودکان ناشران تخصصی هستند. بعضی از ناشران تخصصی به حدی در حوزه فعالیت خود معروفیت و اعتبار دارند که مخاطبان خاصشان با اعتماد کامل کتابهای تازه منتشر شدهشان را میخرند. این اعتماد و اعتبار به چند دلیل است:
- محدود بودن حوزه؛
- معلوم بودن مخاطبان؛
- پدیدآورندگان سرشناس در حوزه خود؛
- مشاوران متخصص؛
- ویراستاران و تولیدکنندگان متخصص؛
- سابقه و سنت بازار فروش.
ناشران تخصصی معمولا خوب میدانند برای پُر کردن خلاها و برآروده ساختن نیازها سراغ چه کسانی بروند، و پس از پدید آمدن و انتشار کتاب، آثار را به چه کسانی و در کجاها عرضه کنند. نشر تخصصی، نشر حرفهای است. در کشورهای در حال توسعه امکان پیدایش و گسترش نشر تخصصی کمتر به دست میآید.
محدود بودن بازار و معدود بودن پدیدآورنده، ویراستار، سایر عوامل تولیدی و مخاطب متخصص مانعهای عمده بر سر راه نشر تخصصی است.
در سالهای اخیر در ایران شماری ناشر تخصصی به فعالیت پرداختهاند و چند تن از میان آنان در کار خود موفقیت هم داشتهاند که نشانه مثبتی بر امکان نضج نشر تخصصی در کشور است.
اصولا هرچه نشر بیشتر رونق بیابد، بر شمار ناشران تخصصی نیز افزوده میشود. اداره نشر تخصصی به مراتب سادهتر از نشر عمومی است، زیرا عوامل نشر عمومی معمولا در تغییر و دستخوش نوسان است.
نظر شما