به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)، در طول سالهای پس از پیروزی انقلاب اسلامی، آثار متعددی در حوزه دفاع مقدس، مقاومت و ارزشهای انقلاب به نگارش درآمده است. بسیاری از این آثار، بازتابدهنده تجربههای انسانهایی هستند که در مسیر ایمان، ایثار و مجاهدت گام برداشتهاند. مقام معظم رهبری (مدظلهالعالی) به عنوان رهبر فرهنگی و فکری جامعه، توجه ویژهای به اینگونه آثار داشتند و در مواردی، پس از مطالعهی دقیق برخی کتابها، یادداشتی کوتاه و عمیق در ستایش و تأیید آن نوشتند که از آن با عنوان «تقریظ» یاد میشود.
تقریظهای رهبر انقلاب تنها چند سطر تحسین یا تمجید نیستند؛ بلکه در واقع نگاه فرهنگی، ادبی و معرفتی ایشان به یک اثر را نشان میدهد. این یادداشتها در سالهای اخیر به یکی از شاخصترین نشانههای تأیید و معرفی کتابهای ارزشمند تبدیل شدهاند و نقش مهمی در ترغیب مردم به مطالعه و گسترش فرهنگ کتابخوانی ایفا کردهاند.
در گزارش زیر به مناسبت شهادت مقام معظم رهبری آیتالله خامنهای مروری کردیم به آثاری که ایشان بر آنها تقریظ نوشتند. این آثار در زمینه ادبیات دفاع مقدس و انقلاب اسلامی است.
فرمانده من
کتاب فرمانده من شامل هفت خاطره است که رزمندگانی همچون رحیم مخدومی، احمد کاوری، داوود امیریان، حسین گلچین، علی اکبر خاورینژاد، عباس پاسیار و هادی جمشیدیان از هشت سال دفاع مقدس و جبهههای جنگ عراق علیه ایران نوشته شده و دفتر ادبیات و مقاومت انتشارات سوره مهر آن را چاپ و منتشر کرده است. خاطراتی واقعی که در آنها به فرماندهان شجاع دفاع مقدس به عنوان شحصیت محوری روایتها پرداختهاند. از قضا همین صداقت و حقیقی بودن خاطرات سبب میشود مخاطب با آنها احساس همذاتپنداری بسیاری داشته باشد.
آخرین فرصت
آخرین فرصت، روایت زندگی مؤمنانه و عاشقانهی شهید علی کسایی، مربی و مسئول عقیدتی سیاسی مرکز آموزش پیاده ارتش در شیراز است؛ مردی که زندگیاش با عید غدیر پیوندی شگفت دارد. او در ۱۴ آذر ۱۳۳۴، مصادف با روز غدیر، چشم به جهان گشود؛ در ۲۵ سالگی، باز هم در روز عید غدیر، پیمان ازدواج خود را در محضر امام خمینی (ره) امضا کرد و در نهایت، در آستانهی همان عید، از فرماندهاش خواست تا آخرین فرصت حضور در جبهه را به او بدهد، فرصتی که به شهادت ختم شد. نویسنده، سمیرا اکبری، با زبانی ساده و صمیمی، زندگی شهید را از زبان همسرش «رفعت قافلانکوهی» روایت کرده است. این روایت، از آشنایی و ازدواج تا روزهای فراق و انتظار، سرشار از جزئیات انسانی و تربیتی است.
مجید بربری
مجید بربری، نوشته کبری خدابخش دهقی، داستان زندگی پرشور شهید مجید قربانخانی است. او که در یافتآباد تهران متولد شد، در ابتدا سبک زندگی متفاوتی داشت و صاحب یکی از معروفترین قهوهخانههای محله بود. اما این پایان ماجرا نبود… کتاب از لحظات پایانی حیات دنیوی مجید در خانطومان سوریه آغاز میشود. نویسنده در ادامه در قالب رفتوبرگشتهای زمانی، به برهههای مختلف زندگی او سرک میکشد و پازل وجودی این جوان را کامل میکند. سؤال کلیدی کتاب این است: «چگونه یک قهوهخانهدار محله، به شهید مدافع حرم بدل شد؟»
هواتو دارم
هواتو دارم، به قلم محمدرسول ملاحسنی، روایتی صمیمی و تأثیرگذار از زندگی شهید مهندس مرتضی عبداللهی، از شهدای مدافع حرم است. نویسنده در دوازده فصل، دوازده سال از زندگی این جوان مؤمن و پرانرژی را از سال ۱۳۸۵ تا ۱۳۹۷ روایت میکند؛ سالهایی که مسیر رشد، تلاش و جهاد او را تا رسیدن به شهادت بهزیبایی به تصویر میکشد. نویسنده با زبانی ساده و روایی، خواننده را درگیر زندگی عاشقانه و پرماجرای شهید و همسر صبورش میکند؛ زنی که در جایگاه راوی، صدای آرام اما استوار عشق و ایمان است.
بیست سال و سه روز
بیست سال و سه روز، داستان کوتاه اما درخشان زندگی شهید سیدمصطفی موسوی، جوانترین شهید مدافع حرم است؛ جوانی از نسل دهه هشتاد که تنها سه روز پس از تولد بیستسالگیاش، در حملهای به اطراف حرم حضرت زینب (س) در دمشق به شهادت رسید. او از نیروهای هوابرد ارتش بود و مسیر دشوار و پرشور حضورش در جبهه مقاومت را با ایمان، اراده و عشق به اهلبیت (ع) طی کرد. سمانه خاکبازان در این اثر کوشیده است تا فراتر از روایت نظامی و میدانی، تصویری انسانی و الهامبخش از مصطفی ارائه دهد. این کتاب، علاوه بر بازنمایی صحنههای پرشکوه از مجاهدتهای او، برای نوجوانان و جوانان امروز الگوی زیستن مؤمنانه در دنیای معاصر را به نمایش میگذارد.
معبد زیرزمینی
معبد زیرزمینی، نوشته معصومه میرطالبی، ماجرای گروهی از مقنیهای روستاهای یزد که با دستان پینهبسته خود در عملیات فتحالمبین نقشی سرنوشتساز ایفا کردند. این مردان گمنام به سرپرستی شهید غلامحسین رعیت، با حفر کانالی زیرزمینی مسیر پیروزی رزمندگان ایرانی را هموار کردند و نامی ماندگار در تاریخ جهاد برجای گذاشتند. روایت کتاب از زاویهی دید جوانی به نام «الیاس» شکل میگیرد که از دل روستا تا جبهههای نبرد حرکت میکند و در این مسیر، با مفاهیمی چون ایثار، همدلی و شهادت روبهرو میشود. نویسنده با ترکیب روایتهای مستند و داستانی، فضایی زنده و انسانی از روزهای پرحادثه جنگ میآفریند و در خلال آن، از چهرههایی چون شهید صیاد شیرازی نیز یاد میکند.
روح الله
روح الله، اثری مستند و داستانی از زندگی امام خمینی (ره) است که حاصل شش سال تحقیق هادی حکیمیان بوده و در ده فصل، به روایت زندگی علمی، سیاسی و معنوی بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران میپردازد. نویسنده با قلمی روان و روایتی پرکشش، خواننده را از کودکی امام در خمین تا دوران رهبری انقلاب اسلامی همراهی میکند. حکیمیان با بهرهگیری از اسناد و نامههای کمتر منتشرشده، از جمله مواضع امام در نهضت ملی شدن نفت و نامه تاریخی ایشان به پاپ در سال ۱۳۲۷، تصویری زنده و جامع از شخصیت امام ارائه میدهد. بخشهای پایانی کتاب به سالهای تبعید، مبارزات انقلابی، دوران رهبری و مدیریت جنگ تحمیلی اختصاص دارد و سرانجام، روایت با وداع ملت ایران با امام خمینی (ره) در خرداد ۱۳۶۸ پایان مییابد.
پاسیاد پسر خاک
این کتاب در قالبی پژوهشی شرح زندگی سیدعلیاکبر ابوترابیفرد را روایت میکند. کتاب حاصل ساعتها گفتو گو با افراد مختلفی است که در دورههای مختلف به نوعی با سیدعلیاکبر ترابیفرد آشنا و در ارتباط بودهاند. کلمه پاسیاد در عنوان این کتاب به معنای پاسداشت است. محمد قبادی در فصل اول کتاب به پیشینه خانوادگی، تولد، تحصیل و فعالیت سیاسی و آشنایی ابوترابیفرد با شهید سیدعلی اندرزگو پرداخته است. فصل دوم هم شرح فعالیتهای سیدعلیاکبر ابوترابی در کمیته استقبال از امام خمینی(ره) و دوران دفاع مقدس و احوالش در دوران اسارت در زندانهای صدام را شامل میشود.
همسفر آتش و برف
همسفر آتش و برف، رمانی مستند به قلم فرهاد خضری است که بر پایه خاطرات فرحناز رسولی، همسر شهید قهاریسعید نوشته شده است. نویسنده در این اثر، زندگی پر فراز و نشیب بانویی را به تصویر میکشد که در روزهای سخت جنگ، در کنار همسرش ماند و تجربه زیستن در میان آتش و خطر را با صبری تحسینبرانگیز از سر گذراند. روایت کتاب در سه بخش شکل میگیرد؛ از دوران کودکی و خانواده فرحناز رسولی آغاز میشود، سپس به سالهای زندگی مشترک او با شهید قهاریسعید میرسد و در نهایت، روزهای پس از شهادت را روایت میکند؛ زمانی که او با ایمان و استقامت، بار سنگین مسئولیت خانواده را بر دوش میکشد. نثر اثر هم مستند و واقعی است و هم ساختاری داستانی دارد؛ همین ویژگی باعث شده است که همسفر آتش و برف پلی میان ادبیات مستند و رمان اجتماعی باشد و برای نسل جوان خواندنی و الهامبخش جلوه کند.
خانوم ماه
خانوم ماه، روایتی احساسی از زندگی خانمناز علینژاد، همسر شهید شیرعلی سلطانی است. این اثر در سه فصل به قلمی روان و داستانگونه، زندگی این بانوی صبور را از زبان خودش روایت میکند. روایتها در قالب داستانهای کوتاه و بههمپیوسته شکل گرفتهاند و تصویری واقعی از عشق، ایمان و ایستادگی زنی به یادگار میگذارند که همسرش را بارها تا خط مقدم بدرقه کرد و در نهایت پیکر بیسر او را در قبری که خود از پیش آماده کرده بود، به خاک سپرد.
«خانوم ماه» پیش از انتشار موفق شد جایزه بخش رمان جشنواره «بوی خاک» را از آن خود کند و پس از چاپ توسط انتشارات بهنشر با استقبال خوانندگان و منتقدان روبهرو شد.
تب ناتمام
تب ناتمام، به قلم زهرا حسینی مهرآبادی و منتشرشده از سوی انتشارات حماسهیاران، روایتی صمیمی و تأثیرگذار از زندگی شهلا منزوی، مادر جانباز شهید حسین دخانچی است. این اثر، فراتر از یک روایت معمول از شهادت یا جانبازی، به زندگی مادری میپردازد که سالها با صبر و عشق از فرزند جانباز خود پرستاری کرده و در این مسیر، جلوهای ناب از فداکاری و استقامت مادرانه را به نمایش میگذارد. برخلاف روایتهای رایج که قهرمان داستان را فرد جانباز یا شهید میدانند، در «تب ناتمام» این مادر شهید دخانچی است که در مرکز روایت قرار دارد. این کتاب با نثری روایتمحور، از کودکی حسین دخانچی تا زمان شهادتش را دنبال میکند و چهرهای واقعی از پایداری و عشق مادرانه در دل جنگ به دست میدهد. نویسنده با نگاهی انسانی و واقعگرایانه، از خلال خاطرات شهلا منزوی، هم رنجهای پنهان زندگی در کنار یک جانباز را بازگو میکند و هم تأثیرات اجتماعی و روحی جنگ بر خانوادهها را به تصویر میکشد.
همپای صاعقه
کتاب همپای صاعقه توسط حسین بهزاد و گلعلی بابایی نوشته و در ۱۴ فصل تدوین شده. همپای صاعقه کارنامهای تاریخی و مستند از شکلگیری لشکر ۲۷ محمد رسول الله (ص) است و نقش این تیپ را در دو عملیات بزرگ فتحالمبین، بیتالمقدس، همچنین لبنان بیان میکند. همپای صاعقه روایتی از یک مقطع زمانی شش ماهه از جنگ تحمیلی، یعنی از ابتدای دی ماه ۱۳۶۰ تا اواخر تیر ماه گرم سال ۱۳۶۱ را بازگو میکند و توسط انتشارات سوره مهر منتشر شده است. کتاب که در آن شهدا روایتگر اصلی قصه جنگاند و رهبری برای آن تقریظ مرقوم داشتهاند، با شیوهای روایی و داستانی اسناد و خوادث تاریخی را را برای خواننده روایت میکند و با آوردن مکالمات رودرروی فرماندهان و متن مکالمه شهید همت با حاج احمد متوسلیان، متن مذاکرات و تماسهای مخابراتی و بیسیمی، کتابی جذاب را پیشروی مخاطب میگذارد.
زنده باد کمیل
کتاب زنده باد کمیل روایتگر خاطرات محسن مطلق در روزهای جنگ است که توسط خود او نوشته شده است. کتاب از پادگان دوکوهه آغاز میشود و خاطراتی از گردان کمیل را برای مخاطب بیان میکند. «زنده باد کمیل» که خاطرات رزمندگان و عملیاتها را با جزئیات بیان میکند، توسط انتشارارت سوره مهر منتشر شده
مقتل
عنوان کتاب ممکن است خواننده را به سمت و سوی کربلا بکشاند، اما وقتی کتاب را در دست میگیری و تورق میکنی، متوجه موضوع اصلی آن میشوی. «مقتل» هفت داستان جنگی است که ماجرای محاصره شدنِ عدهای رزمنده، کتک خوردن، شهادت و اسارت را بیان میکند و البته مقایسه آن اتفاقات با وقایع کربلا. مجموعه داستان «مقتل» که توسط محمد بکایی نوشته شده و انتشارات سوره مهر آن را منتشر کرده، در سال ۱۳۶۹ برنده جایزه اولین دوره کتاب سال دفاع مقدس شد
خداحافظ کرخه
کتاب خداحافظ کرخه که به قلم داوود امیریان نوشته شده، به بیان خصوصیات رفتاری و اخلاقی رزمندگان میپردازد. رزمندگانی ناشناس که اکثر آنها بسیجیان گمنامی هستند که یا به شهادت رسیدهاند یا جانباز شدند و یا در گوشهای از این کشور زندگی میکنند. نویسنده که کتاب را در چهار بخش و هر بخش را به فصلهایی کوتاه تقسیم کرده، با زبانی صمیمی و ساده حال و هوای رزمندگان هنگام عملیات، قبل و بعد از آن، پشت جبهه و فضای کلی جبههها را بیان میکند. کتاب توسط انتشارات سوره مهر منتشر شده
حماسه هویزه
نصرتالله محمودزاده در کتاب «حماسه هویزه» خاطرات داستانی عملیات هویزه در دیماه سال ۱۳۵۹ را بیان میکند. نویسنده با بیانی جذاب روایت حماسی و پر جاذبه هویزه را برای خواننده نشان میدهد و دلاوریهای مجاهدان عاشورایی آن را برای مخاطب به تصویر میکشد. رهبری برای کتاب «حماسه هویزه» که در ابتدا توسط انتشارات عماد فردا منتشر و در سالهای بعد توسط انتشارات شهید کاظمی تجدید چاپ شد،
مدال و مرخصی
بیشتر کتابهای حوزه دفاع مقدس از زبان رزمندگان ایرانی نوشته شدهاند، اگر هم از زبان اسرای عراقی نوشته شده باشند، به عملیاتها و رفتارهای خودشان پرداختهاند. اینکه بخواهی از زاویه یک اسیر عراقی از رشادتهای رزمندگان ایرانی بخوانی، شاید یک کار منحصر به فرد باشد که هدایتالله بهبودی نویسنده حوزه دفاع مقدس به آن پرداخته است. کتاب مدال و مرخصی مجموعه خاطرات روایی - داستانی یک اسیر عراقی است که در یازده خاطره، دیدههای خویش را از سالهای جنگ بین ایران و عراق به تصویر کشیده است، اسیری که نامی از آن در کتاب نیامده و از خاطراتش میگوید، خاطراتی که به مخاطب نشان میدهد سرباز ایرانی برای حفظ آرمان خود میجنگد و طرف دیگر به حکم وظیفه در جنگ حاضر است و به همین دلیل است که رزمنده ایرانی یک تنه در مقابل لشکری میایستد، شاید کشف همین حقیقت است که باعث میشود سرباز عراقی، به میل خود تسلیم رزمندگان ایرانی شود.
سرباز کوچک امام
کتاب «سرباز کوچک امام» روایتی است از خاطرات آزاده مهدی طحانیان از کودکی تا امروز. مهدی طحانیان که یکی از جوانترین اسرای جنگ است، تنها یک نمونه از مردم پرشور مذهبی ایران است که در جنگ حضور داشتهاند. کتاب کاملاً مستند و منطبق با واقعیات و در هشت بخش نوشته شده، به بیان اتفاقات ریز و درشت زندگی مهدی طحانیان پرداختهاست، اتفاقاتی خواندنی و جذاب که در بسترهای متفاوتی روی میدهد و ذهن خواننده را به طرز ماهرانهای به همراهی خویش دعوت میکند. رهبر انقلاب برای این کتاب که به گفته کارشناسان این حوزه جامعترین اثر خاطره نگاری به لحاظ حجم و محتوا در عرصه «اسارت» و «فرهنگ ایثار و مقاومت» به شمار میآید،
مربع های قرمز
کتاب مربع های قرمز خاطرات حاج حسین یکتا، از دوران کودکی تا پایان دفاع مقدس است که زینب عرفانیان آن را به رشته تحریر درآورده و انتشارات شهید کاظمی آن را منتشر کرده است. کسی که از اعضای شورای مرکزی قرارگاه عمار و فرمانده قرارگاه فرهنگی خاتم الاوصیا است و به دلیل برپایی و مدیریت اردوهای راهیان نور برای دانشجویان و دانشآموزان شهرت زیادی دارد. کتاب بیشتر بر روی دوران حضور حاج حسین در جبهههای جنگ تمرکز کرده و با روایتی ناب و تصویرسازیهای جذاب، مخاطب را با خود همراه میسازد و برگی از تاریخ جنگ هشت ساله ایران را روایت میکند.
جشن حنابندان
در میان تمامی شیوههای معمول برای نگارش، استفاده کردن از گزارشنویسی، بهترین راه برای انتقال یک حادثه از محل وقوع آن تا دوردستهاست. کتاب جشن حنابندان به صورت گزارش نوشته شده. این کتاب را محمدحسین قدمی نوشته و نشر سوره مهر آن را منتشر کرده است. جشن حنابندان شامل ۲ گزارش از دو عملیات در مناطق جنوب و غرب کشور است که نویسنده آنها را از میان خاطرات رزمندگان «لشکر ۲۷ محمد رسول الله» جمعآوری کرده است. گزارش اول در طول عملیات کربلای ۵ نوشته شده و گزارش دوم آن مربوط به عملیات بیت المقدس ۴ و در مناطق غربی کشور و بخشی از خاک عراق است، خاطراتی اغلب کوتاه که با زبانی ساده و صمیمی بیان شده است.
نورالدین پسر ایران
کتاب نورالدین پسر ایران خاطرات یک نوجوان خطه آذربایجان است و ویژگیهایی چون صفا و صمیمیت، صداقت و صراحت، سادگی و بیتکلفی، سر نترس داشتن و شهادتطلبی که به خوبی هم تصویر شده است را روایت میکند. نوجوانی که در روستای خلجان نزدیک تبریز به دنیا آمد، خانوادهاش اکثراً کشاورز بودند و او در محیطی پرجمعیت بزرگ شد. در دوران انقلاب اسلامی، به فعالیتهای انقلابی و راهپیماییهای مردمی شرکت میکند، بعد از انقلاب وارد سپاه میشود و با حضور مکرر خود در جبههها، زخمی میشود و بیست و چهار ترکش به بدن او اصابت میکند.
جنگ پابرهنه
رحیم مخدومی یکی از نویسندگان حوزه دفاع مقدس در کتاب «جنگ پابرهنه» از عملیاتهای والفجر ۸ و کربلای ۵ میگوید. کتاب شامل ۲۴ خاطره از مقاطع مختلف جنگ است و به بیان دشواریهای زندگی رزمندگان در دوران دفاع مقدس میپردازد. شاید معروفترین اثر مخدومی که میتوان آن را به نوعی هم داستان بلند گفت و هم سفرنامهای به مناطق جنگی، «جنگ پابرهنه» باشد.
دختر شینا
کتاب دختر شینا داستان زندگی عاشقانه قدم خیر محمدی کنعان با شهید حاج ستار ابراهیم ابراهیمی هژیر است که بهناز ضرابیزاده آن را نوشته و انتشارات سوره مهر منتشر کرده است. دختر شینا در ۱۹ فصل روایت شده و از دوران کودکی قدمخیر آغاز می شود؛ از زمانی که نامش را به خاطر قدم خوشی که داشت قدمخیر گذاشتند تا زمانی که حماسه زندگیاش را در پشت جبههها رقم زد و نامش به عنوان همسر شهید حاج ستار ابراهیمی هژیر در تاریخ این کشور ماندگار شد.
وقتی مهتاب گم شد
کتاب وقتی مهتاب گم شد شرح خاطرات علی خوش لفظ از جنگ ایران و عراق است که به همت حمید حسام تدوین شدهاست. کتاب همانند خود راوی، در قید و بند لفظ و تکلف گفتار و آرایههای کلامی نیست، دور از بزرگنمایی و ریا نوشته شده و صداقت و راستی در روایتها موج میزند و در نقل حوادث دقیق است. «وقتی مهتاب گم شد» که توسط انتشارات سوره مهر منتشر شده، از نوجوانی میگوید که با اصرار فراوان به جبهه اعزام می شود و آنجاست که درمییابد شهادت ارمغانی است که با ترک خود به دست میآید، کسی که هشتصد تن از دوستانش شهید میشوند اما خود، باید بماند و آنها را روایت کند.
سرباز روز نهم
کتاب سرباز روز نهم زندگینامه جامع و کامل شهید مصطفی صدرزاده از شهدای شاخص دفاع از حرم است که از فرماندهان تیپ فاطمیون بود. در کتاب «سرباز روز نهم» که توسط جمعی از نویسندگان گردآوری شده و انتشارات راهیار آن را منتشر کرده، سعی شده شهید را آنگونه که هست نشان دهد، با همه خوبیها و بدیهایش، با زیاد و کمش. او را دور ترسیم نکردهاند تا مخاطبان به راحتی دریابند در زمانه امروز نیز میتوانی به آنچه میخواهی برسی، حتی شهادت.
خاتون و قوماندان
کتاب خاتون و قوماندان، کتابی که شاید در ابتدای امر و با دیدن عنوان، اصلاً به ذهن نیاید که برای شهداست و عنوانش بیشتر به رمانهای تاریخی میماند، اما با در دست گرفتن کتاب و تورق آن، متوجه میشویم درباره شهدا و خانوادههای آنهاست. مریم قربانزاده نویسنده کتاب به سراغ همسر یکی از شهدای مدافع حرم افغاستانی رفته است. نویسنده در کتاب «خاتون و قوماندان» زندگی امالبنین حسینی همسر شهید علیرضا توسلی (ابوحامد) فرمانده لشکر فاطمیون را به تصویر کشیده و زندگی او را در برهههای مختلف نشان داده است. در لابهلای خاطرات گفته شده توسط همسر شهید، مخاطب با زندگی مهاجران افغانستانی و سختیها و مشکلات آنها آشنا شده و از صبوری و تلاش چنین زنانی شگفتزده میشود. از دیگر نکات قابل توجه در زندگی خانم حسینی این است که به وضوح میتوان دریافت داشتن حتی یک مهارت کوچک چگونه میتواند در پیشبردن زندگی مؤثر و راهگشا باشد. خاتون و قوماندان از کتابهای مدافع حرم است که رهبری بر آن تقریظ نوشتهاند.
مهاجر سرزمین آفتاب
وقتی سخن از مادران شهدا میآید، خوانندگان ذهنشان از تهران و مرکز به شرق و غرب ایران میرود. در این میان رزمندههای افغان نیز بودند که همراه ما در جنگ حضور داشتند، اما کسی به ذهنش هم خطور نمیکند مادر یک شهید از کشورهای حوزه شرق آسیا باشد، از سرزمین افراد چشم بادامی، هرچند سالها ساکن ایران باشد. کتاب «مهاجر سرزمین آفتاب» کتاب زندگی چنین زنی است. اهل و متولد ژاپن که دست روزگار، در دهههای پیش از انقلاب او را به ایران میکشاند، در انقلاب شریک مردم ایران میشود و حتی در دوران جنگ نیز سهیم است. مهاجر سرزمین آفتاب زندگینامه و خاطرهنویسی است که حمید حسام و مسعود امیرخانی آن را جمعآوری و انتشارات سوره مهر آن را منتشر کرده است و به خاطرات زندگی بانوی ژاپنی مسلمان به نام اصلی کونیکو یامامورا میپردازدکه با مردی ایرانی ازدواج کرده و پس از این ازدواج نام خود را به سبا تغییر داده است.
حوض خون
کتاب حوض خون که در ۵۰۴ صفحه و توسط جمعی از نویسندگان نوشته شده و انتشارات راهیار آن را چاپ و منتشر کرده، خاطرات ۶۴ بانوی اندیمشکی درباره فعالیتشان در بخش رختشویی البسه رزمندگان دفاع مقدس در بیمارستان شهید کلانتری اندیمشک است. بانوانی که هرکدام با وجود مسئولیت داشتن در خانه و خانواده، به دلیل عشق و شرایط ویژهای که کشور در آن قرار داشت، مشکلات حضور در رختشورخانه را به جان خریدند و پای کار ایستادند. ۶۴ روایت عجیب و غریب از حضور زنانی گه اگر نبودند روایت جنگ ما چیز بزرگی ناقص میماند. این زنان بخش مهمی از وجود خود را برای همیشه در آن رختشورخانه جا گذاشتهاند و نویسندگان توانستهاند با صحنهسازیهای درست و به دور از بزرگنمایی، مخاطب را با راویان همراه کنند، با خندههایشان بخندند، با ترسهایشان بلرزند و با غمهایشان، اشک بریزند.
عصرهای کریسکان
«عصرهای کریسکان» عنوان کتابی است که راوی کتاب دوران اسارتش را در آنجا گذرانده است، محدودهای کوهستانی در کردستان عراق که مقر اصلی حزب دموکرات ایران است، جایی که عصرهایش بوی خون میدهد و تقریباً روزی نیست که بعد از چای عصرانه اعدامی نداشته باشد. کتاب عصرهای کریسکان از اتفاقات اوایل انقلاب در منطقه کردستان و کرمانشاه و از مردمشان میگوید که خودخواسته و یا از سرناچاری به گروهکها پیوستهاند، ساکنین بیطرف و بیگناه روستاها و شهرها که از دست ضدانقلاب خسته شدهاند و برای زنده ماندن مجبور به تأمین احتیاجات این گروهکها هستند. این نوشته که دید نسبتاً کاملی در مورد احزاب سیاسی کردستان و قوم کرد در اوایل انقلاب به خواننده میدهد، کتاب جامعی از شرححال، تاریخ و مبارزه است،
گلستان یازدهم
کتاب گلستان یازدهم یک کتاب عاشقانه - زنانه است که در دل جنگ اتفاق میافتد، گلستان یازدهم خاطرات زهرا پناهیروا همسر علی چیتسازان از سرداران استان همدان است که در ۱۷ فصل بهناز ضرابیزاده آن را نوشته و انتشارات سوره مهر منتشر کرده است. کتاب در عین روایت زندگی شهید، به روایت سبک زندگی خانوادههای شهرستانی در دهه ۶۰ و در بهبوهه جنگ میپردازد، سبکی که گاه با ورقزدن آلبومهای عکس به یاد میآیند. نویسنده در کتاب تلاش کرده با استفاده از فضاسازی، حفظ لهجه شخصیتها و شخصیتپردازی فضای متفاوتی را برای خواننده ایجاد کند و مخاطب را پای روایتهایش بنشاند.
آتش به اختیار
عنوان کتاب منِ مخاطب را ممکن است به موضوعات مختلفی بکشاند، اما با تورق آن، خاطرات رزمندگانی را میخوانیم که در جبهههای جنگ، نفوذی بودهاند. کتاب «آتش به اختیار» که نوشته حجت ایروانی است و انتشارات سوره مهر آن را چاپ کرده، خاطراتی از سرگذشت دیدهبانان سیار و نفوذی جنگ است. نویسنده که خود از دیدهبانان آن دوران بوده است، ۱۳ خاطره از خاطرات خود و همرزمانش را در این کتاب نوشته است.
اردوگاه عنبر
نام برخی اردوگاههای عراق برای ما ایرانیان بیشتر مشهور است، اردوگاههایی همچون اردوگاههای موصل، الرمادی و .. شاید به همین دلیل وقتی کتابی با عنوان «اردوگاه عنبر» ببینید، مشتاق میشوید در دست بگیرید و بخوانید، کتابی که به خاطرات اسرای هوانیروز میپردازد. کتاب که توسط جمعی از نویسندگان نوشته شده و انتشارات سوره مهر آن را منتشر کرده، از اسرایی میگوید که بدترین شرایط روحی و جسمی را در اردوگاههای «عنبر» و «الرشید» گذراندهاند، همچنین به ماجرای زیارت اسیران ایرانی در حرم امام حسین (ع) و حضرت عباس (ع) و شکنجه آنها توسط نیروهای بعث عراق اشاره دارد.
لشکر خوبان
انتشارات سوره مهر برای نوشتن خاطرات شهدا تنها به نویسندگان مرد اکتفا نکرده و از نویسندگان زن نیز استفاده کرده است. یکی از این نویسندگان زن، معصومه سپهری است که کتابهای متعددی در حوزه دفاع مقدس دارد. یکی از آنها که اثر مهمی است، کتاب لشکر خوبان نام دارد. سپهری در این کتاب به خاطرات مهدیقلی رضایی از رزمندگان دفاع مقدس پرداخته است. نویسنده جزئیاتی جذاب از عملیاتهای شناسایی در دوران دفاع مقدس را روایت میکند و صحنههایی را توصیف میکند که در کمتر اثری از این دست میتوان دید. لشکر خوبان در ۲۷ فصل تدوین شده. راوی در ابتدا از نحوه حضورش در جبهه میگوید و پس از بیان چگونگی ورودش به واحد اطلاعات عملیات، به شرح عملیاتهای شناسایی که در آن حضور داشته پرداخته است که از وقوع عملیات بدر تا مرصاد را در بر میگیرد.
آب هرگز نمی میرد
حمید حسام که خود از رزمندگان جبهه بوده در کتاب «آب هرگز نمی میرد» سراغ جوانی نهاوندی رفته که اگرچه در ظاهر تحصیلات زیادی ندارد اما جبهه از او مردی میسازد تمام عیار! روایت زندگی میرزا محمد سلگی که رشادتها، رفاقتها و مجاهدتهایش در جایجای کتاب به شیرینی بیان میشود و مخاطب را با خود همراه میکند. کتاب که توسط انتشارات سوره مهر منتشر شده و رهبری نیز برای آن متنی نوشتهاند، علاوه بر مروری کلی بر عملیاتهای دفاع مقدس، حال و هوا و روحیه رزمندگان را نیز بهخوبی به تصویر میکشد.
نظر شما