یکشنبه ۳ اسفند ۱۴۰۴ - ۱۰:۳۸
نابغه میدان‌های نبرد؛ چرا نادر را آن‌گونه که بود، نشناختند؟

کتاب «آیین‌های رزمی نادرشاه افشار» تالیف ناصر زنگنه در انتشارات دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش (دافوس) به چاپ رسیده است.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا کتاب «آیین‌های رزمی نادرشاه افشار» تالیف ناصر زنگنه که در انتشارات دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش (دافوس) به چاپ رسیده است.

کتاب در هشت فصل تدوین شده که عناوین فصول آن عبارتند از: «بروز نآرامی در دوره شاه سلطان حسین صفوی»، «ظهور نادرقلی افشار»، «تقابل نادر با متجاوزین بیگانه و متمردین داخلی»، «سقوط رسمی صفویه»، «نادر در راه هندوستان»، «حضور نادر در شرق و غرب دریای خزر»، «توطئه از میان برداشتن نادر در قوچان» و «تحلیل تاکتیک‌های جنگی نادر».

نادر زندگی پرفراز و فرود توام با خطر، پیروزی، شکست، فاجعه و مصیبت داشت. این سرباز جسور در تلاش بی‌وقفه خود به عنوان یک رزمنده گمنام، ایران را از اشغال بیگانگان آزاد کرد. محور تمرکز نادر در مقابله با متجاوزان، عثمانی‌ها بودند که همواره سرزمین‌های شمال غربی ایران را مورد تجاوز قرار می‌دادند. در این راستا هم او بود که مشهورترین و بزرگترین فرماندهی عثمانی را در میادین نبرد شکست داد.

نادر پس از فتح هندوستان، ترکمن‌ها و ازبک‌ها را در منطقه وسیع ماورالنهر و خوارزم در شرق دریای خزر، مطیع خود کرد و در ادامه با حضور در قفقاز شمالی و جنوبی، دست عثمانی‌ها را در آنجا کوتاه کرد. ارتشی که نادر در سال 1120 ه.ش برابر با 1742.م در اختیار داشت، قدرتمندترین نیروی رزمی آن روزگار در پهنه گیتی بود. چنانکه پس از مرگ وی، سرداران آموزش دیده او که سال‌ها در کنارش فنون نظامی را آموخته بودند، همچون احمدخان ابدالی و ... در افغانستان و گرجستان، حکومت‌های مستقل پایداری را تشکیل دادند.

نادر در اواخر عمر با دسیسه دشمنان داخلی و خارجی به جنون و بیرحمی مبتلا گردید و او را به حکمرانی مستبد تبدیل کرد که سرانجامی جز مرگ به دست افسران نداشت. زندگی پرجوش وخروش نادر و نبوغ نظامی وی آن‌طور که باید و شاید در تاریخ نظامی جهان مطرح نشده است. اصولا مورخین در مورد فرمانروایان مشرق زمین، به ویژه ایران، نگاه خوبی نداشته عمدتا آنها را افرادی منفعل، فاسد و یا حافظ منافع خودشان نام برده‌اند.

پیروزی‌های شگفت‌انگیز نادر می‌توانست شکوه و عظمت اسطوره غربی را از نظرها محو کند. به هیمن جهت مورخین اروپایی هرگز نادر را در حد و اندازه‌های واقعی خود در میادین نبرد ندیده‌اند. از آنجایی که اصولا عوامل تاثیرگذار در نبردها و پیروزی‌ها، داشتن طرح، نقشه و روش‌های پیش‌بینی شده است. به هیمن سبب نادر در تمام جنگ‌ها با تمام وجود از همه تدابیر و راهکارها بهره می‌برد، به گونه‌ای که وی را به فردی کم‌نظیر، آگاه با هوش، پیگیر، مصمم و قاطع در میان فرماندهان نظامی در طول تاریخ تبدیل کرد.

نابغهٔ میدان‌های نبرد؛ چرا نادر را آن‌گونه که بود نشناختند؟

نادر در مدت زمانی که در اریکه قدرت بود با استفاده از ویژگی‌های پیش گفته و انتخاب تاکتیک‌ها و روش‌های ویژه منحصر به فرد و کم‌سابقه توانست بر دشمنان خود و سرزمین آبا و اجدادیش غلبه کرده و توطئه‌های آنها را خنثی کند. اعزام ایلچی برای ارزیابی و ارعاب دشمنان و استتفاده از عناصر اطلاعاتی به منضور آگاهی از توان رزمی دشمن، بهره‌گیری از اصول غافلگیری و عملیات روانی، انجام اقداماتی چون استتار، پوشش و اختفاء، حفاظت از اطلاعات رزمی و توجه به امر روحیه، رفاه و تهییج نیروها در زمان جنگ، از جمله اقدامات بارز و بااهمیت نادر بود که سرنوشت جنگ‌ها را به نفع او تغییر می‌داد. بنیان تحقیقی این کتاب بر اساس منابع تاریخی و بهره‌گیری از روش توصیفی تحلیلی بوده و در این راه محقق کنجکاوانه در پی یافتن راهکارها و تدابیر جنگی نادر، بررسی و چگونگی اجرای آنها از دیدگاه آئین رزمی تلاش کرده است تا روش‌های مذکور را برشماری آشکار و برای استفاده علاقه‌مندان و نسل‌های بعد و جویندگان حقایق تاریخی خود ثبت و ضبط کند.

کتاب «آیین‌های رزمی نادرشاه افشار» تالیف ناصر زنگنه در 346 صفحه به بهای 370 هزار تومان در انتشارات دانشگاه فرماندهی و ستاد ارتش (دافوس) روانه بازار نشر شده است.

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.

پربازدیدترین

تازه‌ها

پربازدیدها