«متون مقدس بنيادين از سراسر جهان» از ديد دينشناسي بيشترين بهره خواننده و پژوهنده است و زمينه را فراهم ميآورد كه ما سامانههاي گوناگون آيينها و باورشناختيهاي اديان مختلف را با يكديگر بسنجم.
وي كه عصر روز گذشته (30مهرماه) در سراي اهل قلم سخن ميگفت به نمونهاي از اين واژههاي فرنگي اشاره كرد و گفت: در اين كتاب از واژه بدشانسي استفاده شده و بهتر بود به جاي اين واژه بداقبالي بهكار گرفته ميشد.
اين اسطورهشناس خاطرنشان كرد: اين كتاب هيچ ساختار سنجيده، استوار و درهم تنيدهاي ندارد و به گونهاي جنگ محسوب ميشود و گاه ميگوييم كشكول درويشان است زيرا متنهاي گوناگون در آن در كنار يكديگر جاي گرفتهاند.
وي افزود: اين مجموعه چهار جلدي ارزشمند است و اگر لغزشهاي ناچيز مطرح شود اين كتاب نمود بيشتري خواهد يافت. در اين كتاب مترجم ميخواسته جنگي فراهم كند تا خواننده در گزينش مطالب آزاد باشد.
اين استاد دانشگاه يادآور شد: مجموعه چهار جلدي «متون مقدس بنيادين از سراسر جهان» گوهري ارزشمند است و متن برگردان هم كمابيش متني روشن و رساست و به شيوه شايسته و چشمنواز از ديد اهل فن منتشر شده است.
وي افزود: نمونهاي كه در كتاب ميتوان به آن اشاره كرد دخيل بستن گفته ميشود كه در آيينها به اين رفتارها باز ميخوريم و هيچ پيوندي با آيينهاي ايرانيان ندارد اما نزد مردمي در سرزمينهاي دور در استراليا و آفريقا اين رسم و راه بوده است كه درختي سپند آييني نظر كرده را برآورنده نيازهاي خود ميدانستند و پاره پارچهاي بر آن ميبستند تا آن نياز برآورده شود.
مولف مجموعه هشت جلدي «نامه باستان» يادآور شد: نمونه ديگر سپندينگي فرمانروايان است كه در رويه 72 كتاب آمده است و از پادشاهي بومي «كيونگ گو» ياد ميشود كه از نزد بوميان آفريقايي كنار رفته و دور از مردمان ميزيسته و كسي به آساني نميتوانسته او را ببيند و با او سخن بگويد. اين موضوع را ايرانيان باستان نيز داشتهاند.
وي در ادامه افزود: اگر نوشتههاي هرودوت را درست و نژاده بدانيم اين است كه نخستين پادشاه ماد ديائوكو كاخي شگرف ساخته بود كه هفت باروي جداگانه داشت كه يادآور هفت اختر است من برآنم كه اين هفت باروي هفتگانه نمود ستاني و افقي كاخهاي آييني كهن ايرانيان است كه زيگورات ناميده شده، زيگوراتها نمود ستوني است و هفت اشكوب روي هم جاي دارد و در هفت باروي هگمتانه اشكوبها پس از ديگري در باروها جاي ميگيرد و به هم ميرسد.
اين اسطورهشناس در ادامه گفت: هفت پيكر نظامي يادآور اشكوبها و هگمتانه است و ديائوكو بر روي آن نماد هفتگانه ميزيسته و تنها نزديكان با او پيوند داشتهاند.
مترجم كتاب «انهايد» خاطرنشان كرد: نمونه ديگر ريختن خون فرمانروايان است كه تابو شمرده ميشود و گناه نابخشودني در فرهنگ ما به شمار ميرود و در شاهنامه بارها از اين نكته سخن رفته است، هنگامي كه ميخواهند پادشاهي را بكشند آوازه در شهر درميافكنند كه هيچ كس آن را نميپذيرد.
وي افزود: واپسين بخش، گفتار ناسازيهاست كه به هماننديها بازميگشت كه به ناسازيها برميخوريم و آن را آزمون ايزدي ميناميم، پيروان آييني به رفتارهاي شگفتانگيز دست مييازند و آنچه اين رفتار كه در فرهنگ ماست از ما جدا ميداند در آن كيشها اين رفتار ناآگاهانه و در خلسه رخ ميدهد.
مترجم كتاب «ايلياد و اديسه هومر»خاطرنشان كرد: در ايران چنين نيست آزمون ايزدي و ورد همواره نزد درويشان، قادريان، خاكساريان وجود دارد اما نه در بيهوشي و بيخويشتني.
وي افزود: در رويه 192 كتاب سخن از آيين جوكيان رفته است كه پيروان آيين يوگا همان است كه در زبان پارسي جوكي گفته ميشود و كنايه از كسي است كه زندگي ديگرسان و بهنجار دارد. در آيين جوكيان اين نكته است كه به رهرو و جوكي هيچ توان و ويژگي آييني داده نميشود مگر در سايه كوشش او. در آيينهاي راز و دبستانهاي درويشي داستان بدين گونه نيست و بيهيچ كوشش كسي به روشنايي درون نميرسد و به كارهايي دست ميزند كه ديگران نميتوانند.
مترجم كتاب «تلماک» يادآور شد: ما دو گونه رهرو داريم يكي رهرو ربوده و ديگري ربوده رهرو كه مجذوب سالك يا سالك مجذوب ناميده ميشود، ربوده رهرو كسي است كه بر پايه كشش خودجويي راه ميپيمايد اما رهرو ربوده كسي است كه بر پايه كوشش به خواست خود راه ميپيمايد و راه ميجويد و مراحل گوناگون را طي ميكند.
وي افزود: يك جدايي ديگر كه در آيين يوگاست اين است كه جوكي هنگامي كه به روشنايي دل ميرسد به آنچه ميخواهد مردمان را يكسره فرو ميگذارد اما در عرفان ما چنين نيست ما سه گذار داريم و هر رفتار نهانگرايانه بيرون از اين سه گذار نيست. هنگامي كه گذار نخست به پايان ميرسد رهرو به گذار دوم ميرسد و يكسره در سرگشتگي و شگفتزدگي است، او در آن هنگام محو است.
اين شاهنامهپژوه يادآور شد: در گذار نخستين رهرو با خود است پس بيخداست و دوباره بازميگردد به ميان مردم و زندگي بهنجار خويش را از سر ميگيرد و دوناساز را با يكديگر آشتي ميدهد و در اينجا هم با خود است و هم با خداست. رفتار نهانگرايانه ايراني بسيار پيشرفته است و از رفتار نهانگرايانه ديگران جداست.
مجموعه چهار جلدي «متون مقدس بنيادين از سراسر جهان» عصر روز گذشته (30 مهرماه) در سراي اهل قلم برگزار شد و تاريخپژوهان و اسطورهشناسان درباره آن به گفتوگو پرداختند.
نظر شما