سرویس فرهنگ و نشر خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، بازار کاغذ و ملزومات چاپ در حالی روزهای پُرنوسانی را پشت سر میگذارد که کاغذ بهعنوان یکی از اصلیترین مواد اولیه صنعت نشر، سهم قابلتوجهی از هزینه تولید کتاب را به خود اختصاص میدهد. افزایش قیمت این محصول، علاوه بر آنکه مستقیماً هزینه چاپ کتاب را بالا میبرد، میتواند بر تصمیم ناشران برای انتخاب شمارگان، تعداد عناوین و زمان انتشار آثار نیز تأثیر بگذارد.
بررسی قیمتهای بازار کاغد در هفته اخیر نشان میدهد، هر بند کاغذ تحریر ۷۰ گرمی در قطع ۷۰×۱۰۰ اکنون حدود ۸ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان معامله میشود، در حالی که بهای این کالا در هفته گذشته حدود شش میلیون و ۹۰۰ هزار تومان بود. کاغذ تحریر ۷۰ گرمی در قطع ۶۰×۹۰ نیز حدود ۷ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان قیمتگذاری شده است و بهای آن در هفته گذشته پنج میلیون و ۹۰۰ هزار تومان بود.
در بخش کاغذهای ۸۰ گرمی، قیمتها بیشتر است؛ بهطوری که هر بند کاغذ در قطع ۷۰×۱۰۰ حدود ۱۰ میلیون و ۲۵۰ هزار تومان و در قطع ۶۰×۹۰ حدود ۹ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان عرضه میشود. به این ترتیب، قیمت کاغذ تحریر ۸۰ گرمی در قطع ۷۰×۱۰۰ نیز عملاً وارد کانال ۱۰ میلیون تومانی شده است.
البته افزایش قیمت تنها به کاغذ تحریر محدود نمیشود و در این هفته هر بسته کاغذ آچار حدود ۸۲۰ هزار تومان خرید و فروش شد؛ در حالی که قیمت این محصول در هفته گذشته حدود ۷۵۰ هزار تومان بود. این افزایش، در مدت یک هفته، نشاندهنده تداوم فشار صعودی در بازار کاغذ است.
گزارشها از بازار حاکی از این است که در بخش مقوا نیز مقوای ایندربرد در محدوده کیلویی ۳۱۰ تا ۳۲۵ هزار تومان معامله میشود؛ محصولی که در تولید بسیاری از کتابها، بستهبندیها و محصولات چاپی مورد استفاده قرار میگیرد.
افزایش هزینه مرکب، زینک و چسب
همزمان با افزایش قیمت کاغذ، سایر مواد اولیه صنعت چاپ نیز با نرخهای قابلتوجهی عرضه میشوند؛ در بازار زینک نیز هر زینک دوورقی حدود ۷۰۰ هزار تومان و زینک چهارونیمورقی حدود دو میلیون و ۲۰۰ هزار تومان معامله میشود که نشان میدهد این کالا نسبت به هفته گذشته هم رشد قیمت داشته است.
هر کیلوگرم مرکب رنگی گلاسه ایرانی حدود یک میلیون و ۱۹۴ هزار تومان و مرکب مشکی گلاسه حدود ۹۲۳ هزار تومان قیمت دارد، مرکب رنگی تحریر نیز حدود یک میلیون و ۲۹ هزار تومان و مرکب مشکی تحریر حدود ۷۷۴ هزار و ۹۰۰ تومان عرضه میشود. قیمت مرکبهای خارجی نیز، بسته به برند و کیفیت، بین ۷۸۰ هزار تومان تا یک میلیون و ۲۱۰ هزار تومان متغیر است.
چسب سرد ایرانی نیز در بازار حدود ۳۷۶ هزار تومان و چسب گرم حدود ۴۱۰ هزار تومان قیمتگذاری شده است.
نگرانی ناشران از افزایش هزینه تولید کتاب
افزایش همزمان قیمت کاغذ و دیگر ملزومات چاپ، نگرانی ناشران را نسبت به بالا رفتن هزینه تمامشده کتاب بیشتر کرده است. ناشران معتقدند هرگونه افزایش در قیمت مواد اولیه، در شرایطی که قدرت خرید مخاطبان نیز محدود است، تصمیمگیری درباره شمارگان و قیمت نهایی کتاب را دشوارتر میکند.
حمید نیکدل، رئیس اتحادیه فروشندگان کاغذ و مقوا به خبرنگار ایبنا گفت: به دلیل افزایش قیمتها خرید و فروش کاغذ تقریبا متوقف شده است، نه خریدار رغبتی به خرید دارد و نه فروشنده و نوعی رکود در کار ایجاد شده است.
به گفته وی، این وضعیت مطلوب مصرفکننده و فروشنده نیست اما نامشخص بودن وضعیت بازار، همچنین نرخ ارز به این مساله دامن زده است.
در چنین شرایطی، ناشر میان افزایش قیمت پشت جلد برای جبران هزینهها و حفظ قیمت کتاب برای جلوگیری از کاهش تقاضا ناچار به انتخاب است؛ انتخابی که در نهایت میتواند بر اقتصاد نشر و میزان دسترسی مخاطبان به کتاب اثر بگذارد.
همچنین چاپخانهداران نیز افزایش قیمت مواد اولیه را یکی از مهمترین چالشهای فعالیت خود میدانند؛ رشد قیمت کاغذ، مرکب، زینک و سایر مواد مصرفی، هزینه اجرای سفارشهای چاپی را افزایش میدهد و در صورت ادامه این روند، میتواند به افزایش نرخ خدمات چاپ منجر شود.
از سوی دیگر، نوسان قیمت مواد اولیه، برنامهریزی برای سفارشگیری و تعیین قیمت چاپ را برای چاپخانهها دشوار میکند؛ چراکه فاصله میان زمان اعلام قیمت و زمان تأمین مواد اولیه ممکن است با تغییرات قابلتوجهی همراه باشد.
در وضعیت کنونی بازار باید گفت که فعالان صنعت نشر و چاپ بیش از هر چیز خواستار ثبات در بازار کاغذ و قابل پیشبینی شدن قیمت مواد اولیه هستند؛ چراکه تداوم افزایش قیمتها نهتنها هزینه تولید کتاب را افزایش میدهد، بلکه میتواند بر شمارگان، تنوع تولید و در نهایت دسترسی مخاطبان به کتاب نیز تأثیر بگذارد.
نظر شما