به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در کرمانشاه، کتاب «أثر مذهب التشیع فی الأدب العربی» تأثیر مذهب تشیع در ادبیات عرب تألیف پژوهشگر و مورخ معاصر مصری، محمد سید کیلانی با عنوان فارسی «تشیع و شکوفایی ادب عربی» ترجمه و منتشر شد.
این اثر که به بررسی نقش تاریخی، سیاسی، مذهبی و فرهنگی تشیع در شکلگیری و رشد ادبیات عربی در قرون نخستین اسلامی میپردازد، با ترجمه و نقدی جامع توسط تورج زینی وند و روحالله بهرامی اعضای هیئت علمی دانشگاه رازی کرمانشاه و فرشته جمشیدی، از سوی موسسه شیعه شناسی روانه بازار کتاب شده است.
مؤلف در این کتاب با روشی ترکیبی از رویکرد تاریخی، توصیفی و استنادی کوشیده است پیوند عمیق میان ایدئولوژی و ادبیات را در آثار منظوم و منثور شیعه واکاوی کند. با این حال مترجمان در پیشگفتار خود با اشاره به اهمیت محتوایی اثر صراحتاً اعلام داشتهاند که نویسنده در طرح مباحث مربوط به عقاید شیعه و مسئله خلافت، دچار ناآگاهی تاریخی، تعصب مذهبی، استقرا ناقص و تناقضگویی شده و فاقد بینش منصفانه و روشمند در نقد منابع بوده است. به عنوان نمونه، نسبتهای ناروایی همچون «تحریف» و «انتحال» به نهجالبلاغه و ادیبان شیعه از سوی ایشان مطرح شده که فاقد استناد و استدلال لازم وکافی است.
آنچه این ترجمه را از سایر ترجمهها متمایز میسازد، رویکرد نقادانه و علمی مترجمان است. نویسندگان صرفاً به برگردانی روان و ارتباطی از متن بسنده نکرده بلکه با بهرهگیری از منابع معتبر تاریخی، دینی و ادبی، با اشاره به اشکالات و اشتباهات نویسنده در تحلیل رویدادهای تاریخی و فرهنگی جهان اسلام در قالب پانوشتهای مفصل و تعلیقات انتهایی هر فصل به نقد مستدل و مستند دیدگاههای مؤلف پرداخته و ابهامات و سوتفاهمات موجود را برطرف ساختهاند.
مترجمان با تأکید بر اینکه این اثر میتواند گامی مهم در تبیین و دفاع از نقش مذهب تشیع در شکوفایی ادبیات قدیم عربی باشد، ابراز امیدواری کردهاند که با این رویکرد اصلاحی و نقد منصفانه بتوانند روشناییهای مغفول مانده این دوران پر فراز و نشیب ادبی را که مورد بیمهری برخی مورخان قرار گرفته به درستی به مخاطبان فارسیزبان معرفی کنند.
این کتاب نهتنها منبعی ارزشمند برای پژوهشگران حوزه تاریخ و ادبیات اسلامی محسوب میشود، بلکه نمونهای درخشان از ترجمه همراه با نقد و تصحیح علمی به شمار میآید.
نظر شما