به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در مشهد، سیدخلیل حسینی عطار، عصر دوشنبه در مراسم نکوداشت محمود دل‌آسایی که به پاس هفت‌ دهه طبابت، نیکوکاری و دیگردوستی او به همت «انجمن چهارسوی هویت خراسان» در سالن جهاد دانشگاهی مشهد برگزار شد، بیان کرد: کتاب «سرگذشت‌نامه خاندان دل‌آسایی» شامل پیش‌گفتار، سرآغاز سلسله اجداد مادری، نایب علی اکبر خان حاج‌منیری، ورثه نایب علی‌اکبرخان، خاله جان خاور سلطان و عباسقلی خان و.. است تا به شرح زندگی و خاطرات او از شهرهایی که در آن خدمت کرده می‌رسد و شرح مبارزات اجتماعی و سیاسی او پس از انقلاب را در بر می‌گیرد.

این فعال فرهنگی اظهار کرد: از مجموعه تاریخ شفاهی که از سوی انتشارات محقق منتشر می شود، تاکنون چهار کتاب منتشر شده است، «تمام و ناتمام، زندگی، زمانه و آثار حسین مسعودی خراسانی» به کوشش نسرین مسعودی، «شهره شهر؛ نکوداشت و ارج نامه حسین ادیبیان» به کوشش رضا سلیمان نوری، «سرگذشت‌نامه خاندان دل‌آسایی» به کوشش دکتر محمود دل‌آسایی و «قطره ای از دریا؛ خاطرات جواد عطایی» به کوشش جمشید قشنگ و جواد عطایی.

چگونگی شکل گیری کتاب «سرگذشت‌نامه خاندان دل‌آسایی»

وی افزود: اما آشنایی بیشتر ما با محمود دل‌آسایی که از شاگردان و حواریون محمدتقی شریعتی و دوست و هم‌کلاسی علی شریعتی به شمار می‌آید، از برکاتِ چراغ اول «چهارسو» است. چراغ اول انجمن چهارسو در هفتم شهریورماه ۱۳۹۸ با عنوان «جانِ جهانِ دانش و اخلاق» در تالار شهر مشهد روشن شد. این مراسم، به بزرگداشت محمدتقی شریعتی اختصاص داشت که با اقبال بسیار خوب مخاطبان روبه‌رو شد. چند سال قبل از تدارک آن برنامه جمع کوچکی از علاقه‌مندان استاد از جمله احسان بیک‌زاده، صدرا میردامادی، رضا خاکشور، ناصر اشکیانی و بنده به ضبط خاطرات این بزرگان اهتمام کردیم.

این نویسنده و پژوهشگر گفت: از جذاب‌ترین و گرم‌ترین این مصاحبه‌ها گفت‌وگو با محمود دل‌آسایی بود به گونه‌ای که ما واقعا بارها در حین مصاحبه از حافظه شگفت‌انگیز ایشان غرق در حیرت می‌شدیم و حالا بخشی از آن مصاحبه‌ها که بارها و بارها از سوی ایشان تصحیح شد در قالب یک کتاب در خدمت علاقه‌مندان به تاریخ شفاهی قرار گرفته است.

حسینی عطار ادامه داد: کتاب پنجم مجموعه تاریخ شفاهی انتشارات محقق هم مربوط به خاطرات و خطرات زندگی پرویز خرسند است که در پایان اردیبهشت ماه رخت از جهان بربست، این کتاب شامل بخشی از خاطرات او است که از سوی بنده در اواخر دهه ۸۰ در مشهد و تهران در ۱۲ جلسه ضبط شد و به زودی منتشر خواهد شد.

چراغِ هشتم و گرامی‌داشتِ مقام محمود دل‌آسایی

سلمان ساکت عضو هیئت علمی گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه فردوسی در این نشست گفت: انجمن چهارسوی هویت خراسان از سال ۱۳۹۸ آغاز به کار کرد و تاکنون گذشته از نشست‌هایی که در خصوص «حفظ تعلق به شهر» و «کتاب شناخت» برگزار کرده، چند برنامه کلان را هم با عنوان «چراغ» برگزار کرده است. نخستین چراغ همایش بزرگداشت محمدتقی شریعتی بود، چراغ دوم به پاس خدمات حاجی عابدزاده روشن شد. چراغ سوم مقارن با کرونا بود و با عنوان «ارگ خیابان خاطره و زندگی» روشن شد. «شب آیین های رضوی»، «شب آواها و نواهای خراسان» نیز عنوان چراغ چهارم و پنجم بودند. چراغ ششم در مهرماه ۱۴۰۰ با نام «شب صدسال کتابفروشی های مشهد» برگزار شد و چراغ هفتم شهریور ۱۴۰۱ به همایش بزرگداشت محمدرضا حکیمی اختصاص داشت و امروز در چراغ هشتم نکوداشت محمود دل آسایی را جشن می‌گیریم.

رئیس پیشین مرکز آثار مفاخر و اسناد دانشگاه فردوسی مشهد گفت: امروز شاهد آیین رونمایی از کتاب تاریخ شفاهی خاندان دل‌آسایی هستیم. محمود دل‌آسایی خانواده سرشناسی دارد و دارای شخصیتی چندوجهی است. خاطرات او در کتاب «سرگذشت‌نامه خاندان دل‌آسایی» قید شده که بسیار خواندنی و جذاب است. باید از خدمات او کتاب‌ها نوشت و فیلم‌ها ساخت تا مردم بدانند در این شهر چه افراد شرافتمندی زیسته‌اند. او درد را در جامعه بعد از جنگ جهانی دیده بود و برای کاستن از رنج و درد مردم به پزشکی روی آورد.

ضرورت احیای ملک پدری محمود دل‌آسایی

این محقق و پژوهشگر افزود: خانه اجدادی او در پایین خیابان همچنان باقی است، من به نمایندگی از انجمن چهارسو مطالبه احیای این ملک در بافت تاریخی مشهد را دارم، به نظر ما احیای این خانه ضروری است چراکه او نماد از خودگذشتگی و دیگر دوستی است و باید نام‌اش ماندگار شود.

ذکر تاریخ شفاهی در این کتاب

احسان شریعتی، پژوهشگر و آموزگار فلسفه و فرزند دکتر علی شریعتی نیز در بخش دیگری از این نشست گفت: تاریخ اگر دوبار تکرار شود، بار اول تراژیک است و بار دوم کمدی. برای اینکه نگذاریم اشتباهات گذشته به شکل کمدی تکرار شوند، باید حافظه تاریخی ما استمرار یابد، بنابراین باید از گزارشِ تاریخی‌ای که دکتر دل‌آسایی در کتاب «تاریخ شفاهی سرگذشت نامه خاندان دل آسایی» داده، تشکر کنیم.

احسان شریعتی با اشاره به اهتمام او برای تاسیس مدرسه‌ای برای دختران گفت: نکوداشت محمود دل‌آسایی به دلیل باور، اعتقاد و تعهد به باورهای اجتماعی و سیاسی ای که در طول دوران کارش داشته، مهم است. او به اهدافش نظیر توسعه متعالی، آزادی، عدالت طلبی و قرار گرفتن در سمت درست تاریخ یعنی در سویه ملی و مردمی همیشه پایبند بود. او رسالت طبابت که دفاع از زندگی و مبارزه با مرگ و بیماری و بلایا و درد است را در تمام دوران کارش به خوبی انجام داد.