به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)، گونزالو م. تاوارس، نویسندهای است که نمیتوان او را در یک قالب یا ژانر خاص گنجاند. او که متولد ۱۹۷۰ و استاد معرفتشناسی در دانشگاه لیسبون است، در رشتههای متنوعی چون فیزیک، ورزش و هنر تحصیل کرده و همین پیشینهی چندبعدی، آثار او را به یکی از متفاوتترین تجربههای ادبی معاصر تبدیل کرده است. ژوزه ساراماگو، نویسندهی بزرگ و برندهی نوبل، او را همترازِ غولهای ادبیات میدانست. حالا خوانندهی فارسیزبان از طریق یادداشت مقدمه اصغر نوری بر این کتاب، متوجه میشود که این ترجمه، فراتر از یک انتخاب ناشر، حاصل یک تقدیر و ملاقات شخصی در سال ۲۰۲۲ در سوئیس است؛ جایی که در حاشیهی یک جشنوارهی ادبی، خودِ نویسنده پیشنهاد ترجمهی این مجموعهی منحصربهفرد را به نوری ارائه داده است.
داستان کتاب حول محور شخصیتی به نام «آقای برشت» میچرخد که در محلهای خیالی زندگی میکند. او قصهگویی حرفهای است که کارش را در یک سالن کاملاً خالی آغاز میکند. جادوی کلمات و قدرت روایت او چنان است که بهتدریج آدمها را از خیابان به درون سالن میکشاند. اما نبوغ تاوارس درست در لحظهی اوجِ این کامیابی نمایان میشود: جمعیت مشتاق آنقدر زیاد میشود که سالن بهطرز اغراقآمیزی پر شده و تمام خروجیها مسدود میگردند. آقای برشت، در اوجِ پیروزی هنریاش، ناگهان متوجه میشود که زندانیِ موفقیتِ خودش شده است. این استعاره، نقدی گزنده و بیرحمانه بر مفهوم موفقیت در جهان مدرن، میل سیریناپذیر به شهرت و پیامدهای ناخواستهی دیدهشدن است که گاه به قیمت از دست رفتن آزادی فردی تمام میشود.
تاوارس در این کتاب، برخلاف جریانهای رایج، بهدنبال نوشتن زندگینامهی نویسندگان بزرگ نیست؛ بلکه او از نامهایی چون برشت، والری یا الیوت استفاده میکند تا یک «معبد هنری» بنا کند. او در توالی قصههایی بسیار کوتاه، با افرادی بهظاهر بیاهمیت آشنایمان میکند که شناخت عمیقش از فلسفه و ادبیات را در پسِ سادگی کلمات پنهان کرده است. طنز سیاه و فضای ابسورد کتاب، یادآور عمیقترین متنهای مدرن است که در آن موجود انسانی و محدودیتهایش به شکلی موشکافانه تحلیل میشوند. نویسنده در این مسیر، همواره نهیب میزند و حتی گاهی مخاطب را متهم میکند، اما هرگز در مقام یک معلم اخلاق ظاهر نمیشود؛ او تنها ناظری است که با زبانی گزیده، عمقِ کمدی یا تراژدیِ زندگی را به رخ میکشد.
ساختار بصری کتاب نیز با طرحهای یگانه و ترسناکِ «راشل سایانو» همراه شده که اتمسفر انتزاعی محله را تقویت میکند. همچنین حضور پیشگفتاری از «ماتیاس اِنار»، نویسندهی سرشناس فرانسوی، اعتبار بینالمللی این اثر را دوچندان کرده است. «آقای برشت و موفقیت»، انتخابی ایدهآل برای مطالعهای عمیق و سریع است؛ جواهری از طنز و طعنه که ثابت میکند گاهی کوتاهترین داستانها، ماندگارترین پرسشها را در ذهن ما برمیانگیزند. این کتاب نه تنها یک اثر داستانی، بلکه آینهای است که در آن میتوانیم ریشخندِ تاریخ به آرزوهای دور و درازمان را به وضوح مشاهده کنیم.
نشر گره این رمان را در ۷۶ صفحه و با قیمت ۱۰۵ هزار تومان به بازار کتاب عرضه کرده است.
نظر شما