کاظم آرمانپور در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، با اشاره به اهمیت نمایشگاه مجازی کتاب، بیان کرد: نمایشگاه کتاب، رویدادی بزرگ و جشنوارهای فرهنگی است که مطالعه و خوانش را از حاشیه به متن زندگی روزمره منتقل میکند و به تثبیت کتاب و کتابخوانی بهعنوان یک ارزش اجتماعی کمک میکند. این رویداد نمادی از پویایی فکری، تولیدات اندیشمندانه و خلاقیت فرهنگی کشور است.
وی افزود: اهمیت برگزاری نمایشگاه کتاب در شرایط خاص امروز کشور، جنگ تحمیلی و فشارهای اقتصادی و اجتماعی، دوچندان میشود. زمانی که مشکلات معیشتی و دغدغههای روزمره موجب شده است، کتاب از سبد فرهنگی و حتی سبد مصرفی خانوادهها خارج شود، نمایشگاه کتاب میتواند این روند را جبران کرده و بار دیگر توجه جامعه را به مطالعه و فرهنگ جلب کند.
آرمانپور، با بیان اینکه نمایشگاه کتاب، نقش برجستهای در تقویت اقتصاد فرهنگ نیز دارد، تصریح کرد: این رویداد، زنجیرهای از فعالان حوزه نشر، شامل نویسندگان، مترجمان، ناشران و سایر دستاندرکاران فرهنگی را گرد هم میآورد و فرصتی برای رونق اقتصادی ناشی از تولید و عرضه کتاب ایجاد میکند.
لزوم مشارکت کارشناسان در تدوین آییننامه
مدیرمسئول انجمن فرهنگی ناشران دانشگاهی با تشکر از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بابت برگزاری برنامه نمایشگاه مجازی کتاب، گفت: با توجه به شرایط کشور و عدم امکان برگزاری نمایشگاه حضوری کتاب، ضروری بود که در تدوین آییننامه، که نسبت به سال گذشته تغییراتی نیز داشته است، از کارشناسان هر یک از حوزههای تخصصی نشر دعوت به عمل میآمد.
وی افزود: شورای تشکلهای فرهنگی نشر، نقدها و پیشنهادهای خود را نسبت به آییننامه ارائه کرده است و امیدوارم با کارشناسی دقیق، این بازنگریها مورد توجه قرار گیرد.
هفت پیشنهاد برای بهبود نمایشگاه مجازی
آرمانپور، در ادامه با ارائه پیشنهادهایی برای برپایی بهتر این رویداد، اظهار کرد: برای جبران بخشی از هزینههای فرهنگی جامعه، پیشنهاد میشود کتاب بهعنوان کالای فرهنگی در طرح کالابرگ ماهانه گنجانده شود تا امکان خرید کتاب در کنار سایر اقلام ضروری برای خانوادهها فراهم شود.
وی با اشاره به افزایش نرخ خدمات بستهبندی و ارسال، افزود: این موضوع فشار مالی مضاعفی بر ناشران وارد کرده است و پیشنهاد میشود هزینه ارسال پستی کتابها بهصورت کامل از سوی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و از محل یارانه فرهنگی تأمین شود.
مدیرمسئول انجمن فرهنگی ناشران دانشگاهی با تأکید بر لزوم تبلیغات گسترده این رویداد فرهنگی، گفت: آگاهی جامعه از زمان و شیوههای مشارکت در نمایشگاه، تأثیر مستقیمی بر میزان فروش کتاب و موفقیت ناشران دارد؛ بنابراین پیشنهاد میشود برنامهای منسجم برای تبلیغات ملی با استفاده از رسانههای دیداری، شنیداری و فضای مجازی اجرا شود.
وی افزود: همکاری رسانه ملی، خبرگزاریها، صداوسیماهای استانی و پلتفرمهای فرهنگی برای معرفی بخشهای مختلف نمایشگاه، تشکیل کمپینهای مردمی با شعارهایی متناسب با فرهنگ کتابخوانی و نصب بنرهای نمایشگاه مجازی کتاب در سراسر کشور ازجمله اقداماتی است که گسترش تبلیغات هدفمند موجب افزایش مشارکت عمومی و رونق اقتصادی و فرهنگی این رویداد خواهد شد.
تسهیل فرایندها و ارتقای سامانه
آرمانپور، با اشاره به لزوم تسهیل در صدور مجوز و اعلام وصول آثار، تصریح کرد: پیشنهاد میشود فرایند بررسی، صدور فیپا، مجوز و اعلام وصول آثار تسریع و تسهیل شود تا ناشران امکان عرضه آثار خود در نمایشگاه را بدون تأخیر داشته باشند.
وی با بیان اینکه بخش جستجوی سامانه نیازمند بازطراحی و ارتقای فنی است، افزود: باتوجه به انتقادات و گزارشهای دورههای گذشته، باید تجربه کاربری، بهبود یابد و کاربران بتوانند به سرعت و سهولت به آثار موردنظر دسترسی پیدا کنند.
مدیرمسئول انجمن فرهنگی ناشران دانشگاهی با اشاره به لزوم اصلاح محدوده سالهای مجاز برای عرضه کتاب در نمایشگاه مجازی، گفت: در دوره پیشین، مبنای عرضه، کتابهای منتشر شده طی ۱۰ سال اخیر (۱۳۹۳ به بعد) بود، با توجه به کاهش محسوس تولید کتاب در سال ۱۴۰۴ و شرایط اقتصادی بازار نشر، پیشنهاد ما این است که بازه کنونی اصلاح شده و کتابهای منتشر شده از سال ۱۳۹۴ به بعد مجاز شناخته شوند.
وی با تأکید بر لزوم اصلاح سقف مبلغ تخصیص یارانه خرید کتاب، اظهار کرد : با توجه به افزایش قیمت کتاب بهویژه در حوزه دانشگاهی، سقف مبلغ ۲ میلیون تومان برای بهرهمندی از یارانه ۱۰ درصدی خرید کتاب، کافی نیست و منجر به بروز ابهام و نارسایی در فرآیند خرید کاربران خواهد شد.
نفع دانشجویان از نمایشگاه مجازی
آرمانپور در پاسخ به این پرسش که دانشجویان چه نفعی از این رویداد میتوانند ببرند، گفت: نمایشگاه کتاب، زمینهای فراهم میکند که دانشجویان، استادان و پژوهشگران بتوانند تمام آثار ناشران را در یک پلتفرم یکپارچه جستجو و خریداری کنند. این امکان، دسترسی سریع و جامع به منابع علمی و آموزشی را برای جامعه دانشگاهی فراهم میآورد و تجربه خرید کتاب را سادهتر و هدفمندتر میسازد.
وی افزود: اما با توجه به افزایش قیمت کتابهای دانشگاهی و وضعیت بازار نشر، طرح تخفیف ۲۵ درصدی برای همه خریداران احتمالاً برای جامعه هدف دانشجویان، استادان و پژوهشگران جذابیت لازم را نخواهد داشت. در حال حاضر، سایت ناشران دانشگاهی معمولاً تخفیف ۲۰ تا ۳۰ درصد ارائه میدهد و در صورتی که قیمت کتابها از حد معینی بیشتر باشد، هزینه پست عملاً رایگان میشود.
مدیرمسئول انجمن فرهنگی ناشران دانشگاهی با بیان اینکه شیوه جدید یارانه که به جای پرداخت مستقیم، بهصورت تخفیف کلی اعمال میشود، انگیزه خرید و مشارکت ویژه گروههای هدف بهویژه دانشجویان را کاهش خواهد داد، تصریح کرد: در شرایط کنونی، با مجازی شدن آموزش دانشگاهی، ناشران دانشگاهی با فشار مضاعفی مواجه شدهاند.
وی افزود: پدیده کپی آثار علمی در شبکههای مجازی که بهعنوان یک مشکل است، امروزه با آموزش مجازی و استفاده گسترده از جزوههای آموزشی به جای کتابهای درسی توسط بسیاری از استادان، مشکلات حوزه نشر دانشگاهی را تشدید کرده است.
درخواست یارانه مضاعف برای کتابهای دانشگاهی
آرمانپور، با اشاره به امیدواری ناشران دانشگاهی، گفت: ناشران دانشگاهی امیدوار بودند که با برگزاری نمایشگاه کتاب و امکان پرداخت یارانه به جامعه هدف شامل دانشجویان، استادان و پژوهشگران، حداقل بخشی از این مشکلات مرتفع شود.
وی افزود: با توجه به اهمیت این موضوع، از مسئولین ذیربط تقاضا میکنم نسبت به بازنگری در آییننامه و سازوکار یارانه کتاب مثل سالهای قبل برای دانشجویان و استادان اقدام کنند،. همچنین از وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی درخواست میکنم، راهبردی ویژه برای حمایت از نشر دانشگاهی در نظر گرفته و با همکاری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، یارانه مضاعف برای کتابهای دانشگاهی اختصاص یابد.
مدیرمسئول انجمن فرهنگی ناشران دانشگاهی با بیان اینکه این اقدام میتواند علاوه بر حمایت از ناشران دانشگاهی، دسترسی دانشجویان و پژوهشگران به منابع علمی معتبر را تضمین کند، تصریح کرد: این طرح میتواند بخشی از خلأ ناشی از آموزش مجازی و کاهش خرید کتاب در بازار نشر دانشگاهی را جبران کند.
هشدار درباره پیامدهای آییننامه فعلی
آرمانپور، همچنین با ارائه پیشنهادی برای این رویداد، اظهار کرد: اجرای یارانه ۱۰ درصدی تا سقف ۲ میلیون تومان میتواند محدودیتهایی ایجاد کند و موجب بروز رفتارهای جانبی شود، ازجمله: تعدد بستههای پستی و استفاده از کد ملی صوری برای بهرهمندی از یارانه.
وی افزود: به همین دلیل ضروری است، تدابیری همچون افزایش سقف یارانه، اندیشیده شود تا این موارد کنترل و فرآیند خرید برای کاربران ساده و منطقی باشد.
مدیرمسئول انجمن فرهنگی ناشران دانشگاهی با اشاره به افزایش هزینه بستهبندی، گفت: این هزینه که در دورههای گذشته عملاً در محاسبه هزینهها لحاظ نمیشد، امروز بخش قابلتوجهی از هزینه ارسال کتابها را تشکیل میدهد. این موضوع بهویژه برای کتابهای با قیمت پایین به گونهای است که عملاً امکان ارسال آنها وجود ندارد. بنابراین پیشنهاد میکنم هزینه پست به نحوی تعدیل شود تا عرضه کتابهای با قیمت پایین نیز میسر باشد.
نظر شما