سرویس دین و اندیشه خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)؛ رهبر شهید و فقید انقلاب اسلامی، آیتالله العظمی سیدعلی حسینی خامنهای(ره)، کتابخوانی قهار و کتابشناسی کتابدار بود. او از نوجوانی و جوانی به کتاب و کتابخوانی علاقه داشت و همواره در طول زندگی، با اهل کتاب و نویسندگان مراوده داشت و در زمینههای مختلف از تاریخ و ادبیات و فلسفه و علوم انسانی گرفته تا علوم اسلامیو قرآن و فقه و کلام کتاب میخواند. شهید آیتالله خامنهای(ره) خود نیز آثار تالیفی و ترجمه فراوانی داشت. این آثار عمدتا در حوزه مطالعات اسلامیو دینی و مسائل مربوط به سیاست و حکومتداری از منظر اسلامی بود. در ادامه معرفی برخی از این کتابها از نظر میگذرد؛
***
شرح نهجالبلاغه رهبری
مجموعه «شرح نهجالبلاغه رهبری» گردآوری جلسات توضیح و تدریس معارف نهج البلاغه توسط رهبر شهید انقلاب است. این کتاب شریف که مشتمل بر بیانات نغز و حکیمانه امام علی (علیهالسلام) است ازجمله متون محوری است که از دل آن همواره میتوان معارف ناب و گهرباری استخراج نمود که فهمیعمیق تر و تازهتر از دین به مخاطب عطا نماید. حضرت آیتالله خامنهای که از جمله متفکران نواندیش و صاحب ایده جهان اسلام در قرن معاصر هستند و در تمام سالیان فعالیت و زعامت خود نگاه ویژه ای به کلام و بیان امیرمومنان داشتهاند، در بسیاری از مواضع و مواقع با استناد به زمانه امام و باتوجه به نگاه امیرالمومنین به تحلیل و تفسیر شرایط میپردازند. از بیانات تفسیری آیتالله خامنهای بر کلمات نهج البلاغه سه جلد منتشر گردیده که در این مجموعه تقدیم حضورتان میگردد.
راه و روش مدیران: آیتالله خامنهای در دیدارهایی که با هیات دولتهای مختلف در ماه رمضان داشتهاند همواره در بخشی از بیانات خود به کلام امیرمومنان گریز زدهاند و از بیان باب العلم الهی نکاتی را گوشزد مدیران و دستگاههای خادم کشور نمودهاند. از آنجا که امام علی(علیهالسلام) در حدود چهار سال خلافت جامعه اسلامیرا برعهده داشتند نکات مهم برای مدیریت جامعه و نحوه برخورد مسوولان با رعایا بیان نمودهاند.
منشور حکومت علوی: شرح هفت خطبه از امیرالمومنین(ع) در سالهای ۱۳۵۲ و ۱۳۵۳ است که این مباحث در مسجد امام حسن مجتبی(ع) و مسجد کرامت مشهد مطرح شدهاند. محور اصلی این خطبهها در مورد دعوت مردم به مبارزه با مستکبران درونی و بیرونی است که در واقع یکی از پایههای اصیل زندگی مسلمان حقیقی است. این خطبهها با هدف بیدار نمودن مردم و بسیج ملت علیه حاکمیت طاغوت انتخاب گشتهاند.
نبوتها در نهج البلاغه: این اثر حاصل تدریس تابستانی آیتالله خامنهای در جمع جوانان حزب جمهوری اسلامیدر سال ۱۳۶۱ است. ایشان در این دوره با محور قرار دادن خطبه اول به مساله هدف بعثت و وظایفی که رسولان در جامعه برعهده داشتهاند، پرداختهاند. ایشان در کتاب بیان میکنند که نهج البلاغه آیین نامه انقلاب اسلامیاست و تعالیمش برای پیشبرد هر جامعه در هر زمانی کفایت میکند.
گنجینه بی پایان: شامل شش گفتار از بیانات حضرت آیتالله العظمیخامنهای(ره) است که به مساله شناخت و بررسی جایگاه، اهمیت و ویژگیهای نهج البلاغه میپردازد. در این کتاب، نقش و اهمیت این اثر بزرگ در فرهنگ و تاریخ اسلام بررسی شده و مفاهیم آن به طور دقیق تحلیل میشود. آیتالله العظمیخامنهای(ره) در یکی از جلسات شرح نهج البلاغه، این کتاب را به عنوان آیین نامه انقلاب اسلامیمعرفی کرده و بر تاکید خود بر این موضوع، نشان دادهاند که نهج البلاغه چقدر برای فهم و تبیین اصول و مبانی انقلاب اسلامیایران از اهمیت بسزایی برخوردار است. کتاب گنجینه بیپایان، به عنوان یک منبع معارف و حکمت، میتواند به گسترش دانش و فرهنگ در جامعه کمک کند.
آفتاب در مصاف
آفتاب در مصاف عنوان کتابی است که انتشارات انقلاب اسلامیدر سال ۱۳۹۲ روانه بازار نشر کرد. این اثر در قالب کتاب مرجع، به گونه ای سامان یافته که بتواند مبنای پژوهش محققان این حوزه قرار گیرد تا با مراجعه به آن، بتوانند باتوجه به دیدگاههای رهبری در این موضوع، تحقیقات خود را گسترش دهند. با بررسیهای صورت گرفته، به نظر رسید بهترین روش برای تدوین این مجموعه، «تدوین تمام مطالب براساس سیر زمانی بیانات» است. فهرست تفصیلی این اثر مشتمل بر شش بخش کلی با عناوین «کلیات، امامحسین، عاشورا، یاران عاشورا، دشمنان عاشورا، زیارات و ادعیه» است.
نشانیهایی که در پاورقی آمده، مستندات قرآنی، روایی و تاریخی است. به بخشی از مستندات تاریخی که جنبه تحلیلی دارد، پرداخته نشده است. شیوه انتخاب منابع در پاورقیها نیز بدین صورت بوده که در موضوعات تاریخی، یک منبع شیعی، یک منبع سنی و نیز «بحارالانوار» به عنوان کتاب مرجع در دسترس، به ترتیب تقدم قرنی و زمانی این منابع ذکر گردیده و در موضوعات روایی، به کتابهای معتبر روایی استناد داده شده است.
در ابتدای کتاب، فهرست عناوین به همراه فهرست اجمالی که ارجاع به فهرست تفصیلی است، به منظور توجه دادن مخاطب به ساختار موضوعی اثر درج گردیده و فهرست تفصیلی و سایر فهرستها، در انتهای کتاب آورده شدهاند. این مجموعه، تمام مطالب مرتبط را از سال ۱۳۵۷ تا سال ۱۳۹۰ هجری شمسی در خود جای داده است.
خون دلی که لعل شد
کتاب «خون دلی که لعل شد» حاوی خاطرات حضرت آیتالله العظمیسید علی خامنهای (ره) از زندانها و تبعید دوران مبارزات انقلاب اسلامیاست.
این کتاب ترجمه فارسی کتاب «إن مع الصبر نصرا» است که پیش از این به زبان عربی در بیروت منتشر و توسط سید حسن نصرالله معرفی شد. آنچه کتاب حاضر را از کتابهای مشابه متمایز میکند، بیان حکمتها، درسها و عبرتهایی است که به فراخور بحثها بیان شده و هر کدام از آنها میتواند چراغ راهی برای آشنایی مخاطب کتاب به ویژه جوانان عزیز با فجایع رژیم منحوس پهلوی و همچنین سختیها، مرارتها و رنجهای مبارزان و در مقابل پایمردیها، مقاومتها، خلوص و ایمان انقلابیون باشد. زندگینامه خودنوشت آیتالله خامنهای، تصاویر مرتبط و نمایههای مختلف از دیگر بخشهای این کتاب است.
حماسه امام سجاد (ع)
این کتاب مشتمل بر گفتارهایی از حضرت آیتالله العظمیخامنهای(ره) درباره مبارزات سیاسی - فرهنگی امام سجاد(علیهالسلام) است. این کتاب در سه بخش تنظیم گردیده است، بخش نخست که در کتاب با عنوان «به جای مقدمه» آورده شده، مشتمل بر سخنرانی رهبر معظم انقلاب در کنگره جهانی امام رضا (علیهالسلام) میباشد. ایشان در این سخنرانی که در سال ۱۳۶۵ ایراد گردیده به تبیین نظریه انسان ۲۵۰ ساله پرداختهاند.
بخش اصلی کتاب نیز به چهار گفتار از ایشان پیرامون مبارزات سیاسی و فرهنگی حضرت زین العابدین (علیهالسلام) اختصاص یافته که این گفتارها در سال ۱۳۵۲ در جمع پرشور جوانان و نمازگزاران «مسجد کرامت» شهر مشهد مقدس پس از اقامه نماز مغرب و عشا بیان شده است.
همچنین با هدف غنای مطالب و تکمیل مباحث و نظرات معظم له در موضوع زندگی امام سجاد (علیهالسلام)، مجموعه مصاحبههای مجله پاسدار اسلام با ایشان که در سال ۱۳۶۱ صورت گرفته و در شمارههای ۶ تا ۱۲ آن نشریه منتشر گردیده بود نیز به همراه برخی اضافات و ارجاعات در بخش سوم کتاب آورده شده است.
انسان ۲۵۰ ساله - حلقه دوم
کتاب انسان ۲۵۰ ساله (حلقه دوم) شما را به سفری ژرف و پرنکته در تاریخ اسلام میبرد؛ سفری که در آن، زندگی هر یک از امامان معصوم (علیهم السلام) نه به عنوان فصلی جداگانه، بلکه به مثابه ادامه راهی واحد و ممتد تصویر میشود. این اثر که بر پایه بیانات تحلیلی رهبر معظم انقلاب حضرت آیتالله سیدعلی خامنهای شکل گرفته، با زبانی روشن و محتوایی مستند، روایت تازه ای از مبارزه سیاسی، فرهنگی و اجتماعی ائمه اطهار (علیهم السلام) ارایه میدهد.
آنچه این کتاب را متمایز میسازد، همین نگاه کل نگر و راهبردی به حیات ائمه است؛ نگاهی که نشان میدهد از پس هر صلح یا قیامی، از دل هر زندان یا مناظره ای، یک اراده مشترک جریان داشته: حفظ دین، بیدار کردن امت و زمینه سازی برای حکومت عدل الهی. عنوان «انسان ۲۵۰ ساله» نیز به همین وحدت هدف اشاره دارد؛ گویی تمام این سالها، یک انسان واحد با اندیشه و اراده ای الهی در میدان مبارزه حاضر بوده است.
مطالعه این کتاب، به ویژه برای نسل جوانی که میخواهد تاریخ را نه صرفا برای دانستن، بلکه برای عمل کردن و جهت گیری گرفتن بخواند، تجربه ای متفاوت و الهام بخش است. هر فصل، دریچه ای تازه به بخشی از تاریخ میگشاید: از امامت حضرت علی(علیهالسلام) و فریاد عدالت خواهی او تا قیام خونین امام حسین(علیهالسلام) و پیام رسانی حماسی حضرت زینب(سلام الله علیها)؛ از سکوت موثر امام سجاد(علیهالسلام) تا مناظرات علمیو حرکتهای تشکیلاتی امام باقر و امام صادق(علیهما السلام) و از تقابل با دستگاه خلافت در دوران امام موسی کاظم، امام رضا و امام جواد (علیهما السلام) تا فضای امنیتی و پیچیده دوران امامهادی و امام حسن عسکری(علیهما السلام) .
انسان ۲۵۰ساله - حلقه سوم
کتاب انسان ۲۵۰ ساله - حلقه سوم اثری مستند و تحلیلی است که جریان امامت در تاریخ اسلام را به مثابه یک حرکت مستمر و یکپارچه بررسی میکند.نشر صهبا به عنوان مولف این اثر گرانسنگ، بیش از ۲۶۰ سخنرانی مقام معظم رهبری حضرت آیتالله سیدعلی حسینی خامنهای را مبنای پژوهش خود قرار داده و در تدوین این جلد با بررسی بیش از ۷۰۰ سخنرانی، گزیده ای تحلیلی و بی واسطه ارایه کرده است. بر پایه این رویکرد، امامت از روز غدیر خم تا پایان دوران امام حسن عسکری(علیهالسلام) به عنوان یک انسان ۲۵۰ ساله تصویر میشود که در سیره اهل بیت(علیهمالسلام) وحدت و انسجامیمثال زدنی را به نمایش میگذارد. خواننده در مواجهه با این اثر، با چشم اندازی کلان از ماموریتهای سیاسی، اجتماعی و اخلاقی امامان روبه رو میشود و درمییابد که تک تک اقدامات آنان، همچون حلقههایی پیوسته در یک زنجیره استراتژیک و هدفمند قرار گرفتهاند.
این کتاب برای علاقه مندان به تاریخ اسلام و معارف اهل بیت، به ویژه پژوهشگران حوزوی و دانشگاهی، منبعی بی بدیل به شمار میآید؛ زیرا همه مطالب لازم در یک مجموعه منسجم گرد آمده و نیازی به رجوع همزمان به دهها منبع پراکنده برطرف شده است. اگرچه حلقه سوم به گونه ای مستقل نوشته شده و میتوان بدون آشنایی پیشینی با دو جلد گذشته از آن بهره برد، اما استفاده از مطالب قبلی این امکان را فراهم میآورد که درکی عمیق تر و پیوسته تر از مباحث بیابید. نثر رسمیو ادبی اثر، فضای تاریخی هر دوره را مجسم کرده و خواننده را در عمق تحلیلهای مستند و مستدل فرو میبرد.
همرزمان حسین(ع)
کتاب همرزمان حسین(علیهالسلام)، تالیف گران سنگ حضرت آیتالله العظمیخامنهای و منتشر شده توسط انتشارات انقلاب اسلامی، اثری روشنگر است که سیره ائمه معصومین (علیهم السلام) را با رویکردی تحلیلی و انقلابی بازخوانی میکند. این کتاب که محصول ده گفتار ژرف ایشان در محرم سال ۱۳۵۱ شمسی است، هسته اصلی خود را بر نظریه بدیع «انسان ۲۵۰ ساله» استوار کرده است. بر پایه این نظریه، حیات جمعی و مبارزاتی امامان شیعه، از آغاز امامت امام علی(علیهالسلام) تا دوران امام حسن عسکری(علیهالسلام)، به مثابه یک وجود واحد و مستمر، درگیر مبارزه ای پیوسته و هدفمند علیه ظلم و انحراف معرفی میشود. این اثر، به ویژه امامانی چون امام سجاد(علیهالسلام) تا امام حسن عسکری(علیهالسلام) را «همرزمان امام حسین(علیهالسلام)» مینامد و بر تداوم و پیوستگی نهضت عاشورا در طول قرون متمادی تاکید میورزد تا خواننده با درکی جامع و آگاهی بخش، به عمق مبارزات سیاسی و اجتماعی این بزرگواران پی ببرد و از روایتهای سطحی و تقلیل گرایانه فراتر رود.
خاستگاه این اثر ارزشمند به ماه محرم سال ۱۳۵۱ شمسی (۱۳۹۳ قمری) بازمیگردد؛ زمانی که حضرت آیتالله خامنهای در فضای ملتهب سیاسی-مذهبی پیش از انقلاب اسلامی، سلسله سخنرانیهای خود را در هیات «انصارالحسین تهران» ایراد فرمودند. این هیات، مرکزی پرشور و انقلابی بود که بسیاری از مبارزان و فعالان سیاسی آن دوران را گرد هم میآورد و سخنرانی در آن، خود به مثابه یک اقدام انقلابی تلقی میشد. هدف اصلی این گفتارها، نه تنها تبیین معارف دینی، بلکه مقابله با تلاشهای رژیم پهلوی برای جداسازی دین از سیاست و تحریف چهره مبارزاتی امامان بود. در آن سالها، با گسترش ایدئولوژیهای کمونیستی و حملات به دین، بسیاری از جوانان نسبت به الگوهای مبارزاتی ائمه دچار تردید شده و به گروههای چپ گرا یا التقاطی متمایل میشدند؛ در چنین شرایطی، ارایه سیره فعال و مجاهدانه اهل بیت(علیهم السلام) نقشی حیاتی در جلوگیری از انحراف نسل جوان ایفا میکرد. این رویکرد نشان میدهد که چگونه منبر و مجالس مذهبی، به بستری قدرتمند برای انتشار ایدئولوژی انقلابی و بسیج سیاسی در دوران خفقان تبدیل شده بود.
صلح امام حسن (ع)
این کتاب از معدود آثار تحلیلی و تفصیلی است که درباره زندگانی امام حسن مجتبی(ع)، موقعیت سیاسی او و شرایط صلح امام با معاویه سخن گفته است. این اثر به همت حضرت آیتالله العظمیخامنهای به فارسی ترجمه و توسط انتشارات انقلاب اسلامیمنتشر شده است. این کتاب در زمره متقن ترین کتب تاریخی در موضوع خود است و مولف در آن به موضوعاتی پرداخته که در کتب مشابه به آنها کمتر توجه شده است.
منابع پژوهشی این اثر نیز قریب به صد منبع معتبر و ارزشمند است. کتاب، فراهم آمده فکری منظم، مبتکر و قوی است. هماهنگی و پیوستگی اش آن را به صورت جویباری سرشار و لبریز از اندوختههای عقلی و نقلی درآورده و به واحدهایی به هم پیوسته و به نهایت غنی و کامل- از همه جهاتی که با موضوع متناسب است و موجب ارزش تمام- همانند ساخته است. پیراستگی اش همراه با جامعیت و روشنی اش همراه با عمق و نقد تحلیلی اش، نقطه مرکزی این ممیزات است. مولف بیش از آنکه به نقل گزارشهای تاریخی بپردازد، به بیان و تحلیل اوضاع و شرایط از نگاه خود پرداخته است، اما با این حال از ارجاع به منابع و استناد به آنها غفلت نکرده و به منابع مختلفی در متن و پاورقی توجه داده است که این منابع همان مصادر دست اول تاریخی هستند.
طرح کلی اندیشه اسلامی
کتاب طرح کلی اندیشه اسلامیدر قرآن مجموعه ای منسجم از بیست و هشت جلسه سخنرانی آیتالله سیدعلی حسینی خامنهای است که در رمضان سال ۱۳۵۳ شمسی در مسجد امام حسن مجتبی(علیهالسلام) مشهد برگزار گردید و به همت نشر صهبا تدوین و منتشر شده است. این اثر گرانبها در زمانی ارایه شد که فضای فکری جامعه ایرانی در آستانه انقلاب اسلامیجست وجوی چارچوبی همه جانبه برای ساختن نظام اجتماعی مبتنی بر آموزههای دین را دنبال میکرد. آنچه این کتاب را به نقطه عطفی در تاریخ تفکر اسلامیتبدیل میکند، ضرورت بازگشت به منابع اصلی دین با رویکردی کاربردی و اجتماعی است؛ چنان که مولف در پیش گفتار بر سه اصل اساسی تاکید میکند: پیوند میان مباحث نظری و عمل روزمره، ارایه ساختاری منسجم برای تعالیم اعتقادی و اتکا به قرآن و احادیث معتبر به عنوان تنها منابع قطعی.
در این جلسات، ایمان نه به عنوان باوری ذهنی و انفعالی، بلکه به مثابه نیرویی محرک برای تلاش در مسیر عدالت و حکمت تبیین میشود. ایمان آگاهانه و مسوولانه، عنصر پیشران حرکت فرد و جامعه در جهت تعالی است و بدون اعتقاد فعال و درگیر با واقعیتهای اجتماعی، مفاهیم دینی به محض مواجهه با چالشها زایل میگردد.
دو امام مجاهد
در نگاه اول شاید به نظر بیاید تفاوتهای زیادی بین عملکرد امام حسن(ع) و امام حسین(ع) وجود دارد. آیتالله خامنهای در کتاب دو امام مجاهد که پیاده شده شش منبر ایشان در سالهای ۵۱ و ۵۲ و در اوج مبارزات سیاسی شان است، به نظریه انسان ۲۵۰ ساله خود درباره ائمه اطهار پرداختهاند و ثابت کردهاند که همان قدر که ما امام حسین(ع) را به مبارزه و جهاد میشناسیم امام حسن (ع) نیز در این مسیر بودهاند و به طورکلی تمامیائمه در مسیری واحد قدم برداشتهاند.
دو گفتار اول کتاب به سخنرانیهای حضرت آیتالله خامنهای در حسینیه ارشاد تهران اختصاص دارد. ایشان در این دو منبر، جایگاه امام حسن(ع)، چرایی پذیرش آتش بس و تفاوت شرایط او با امام حسین(ع) را تحلیل میکنند. گفتارهای سوم تا پنجم، به سخنرانیهای شب تاسوعا، عاشورا و شام غریبان در مسجد کرامت مشهد اختصاص دارد و به بررسی قیام امام حسین(ع) میپردازد.
گفتار آخر، نقد سه نظریه درباره قیام حسینی و ارایه نظریه صحیح و کامل حضرت آیتالله خامنهای است. آیتالله خامنهای قیام امام حسین(ع) را تجدید حیات انقلاب پیامبر(ص) میدانند و مخاطب را به الگوبرداری از حرکت امام حسین (ع) علیه دشمنان اسلام و حاکمان طاغوتی دعوت میکنند. کلام پرشور و انقلابی آیتالله خامنهای در آن مقطع باعث شده است کتاب دو امام مجاهد نیز مانند کتابهای طرح کلی اندیشه اسلامیو همرزمان حسین برای هر خواننده ای شیرین و جذاب باشد. این کتاب نیز میتواند یک پیشنهاد عالی برای جوانان علاقه مند به تاریخ اسلام باشد.
فلسطین
کتاب «فلسطین» به بررسی مساله فلسطین از دیدگاه رهبر شهید انقلاب میپردازد. مساله فلسطین یکی از مهم ترین دلایل شکل گیری انقلاب اسلامیاز ابتدا بود و به انگیزه فوق العاده ای برای پیروزی آن تبدیل شد. دیدگاههای حضرت امام خمینی(ره) در این باره بسیار روشن بود و تاثیری که ایشان با انقلاب اسلامیبر همسایگان و دیگر کشورهای منطقه گذاشتند، حالا پس از نزدیک به نیم قرن تبدیل به جنبشی عظیم علیه مثلث استکبار جهانی شده است؛ مثلثی که سه گوشه آن را امریکا، اسراییل و انگلیس میسازند و بر تمام جهان سایهانداخته است.
در برشی از کتاب فسطین میخوانیم: «امروز مساله فلسطین، مساله دنیای اسلام است. چه ما مسلمانان کشورهای اسلامیبدانیم و چه ندانیم، چه بفهمیم و چه نفهمیم، سرنوشت فلسطین، سرنوشت همه ماست. اگر فلسطین در این صحنه رویارویی شجاعانه ای که امروز برای خود به وجود آورده است موفق شود، موفقیت همه دنیای اسلام است؛ اما هرچه رنج آن ملت ادامه پیدا کند، مایه ذلت روزافزون دنیای اسلام است. دنیای اسلام باید به معنای واقعی کلمه، این مساله را مساله خود بداند. درست است که همه ما وظیفه شرعی داریم و اسلام بر ما واجب کرده است به مردم فلسطین کمک کنیم، اما حرف من امروز فراتر از وظیفه شرعی است؛ میگویم امروز هر حادثه ای که در فلسطین رخ دهد و این قضیه به هرجا منتهی شود، به طور مستقیم به سرنوشت کشورهای اسلامی، چه آنهایی که نزدیکند و چه آنهایی که دورند، مربوط است و بر آنها هم اثر میگذارد. امروز ملتهای مسلمان برای فلسطین هر کار بکنند، برای خود و به نفع خود کردهاند.»
مجموعه بیان قرآن
حضرت آیتالله خامنهای که خود از دوران پیش از پیروزی و در جریان مبارزات علیه رژیم طاغوت از برپاکنندگان و معلمان دروس فهم و تفسیر قرآن کریم بودهاند پس از پیروزی انقلاب اسلامیو نیز پس از تصدی رهبری انقلاب اسلامیهمواره از مشوقان و توصیه کنندگان برجسته در ترویج و گسترش جلسات تلاوت و تفسیر قرآن کریم است. از دوران قبل و پس از پیروزی انقلاب اسلامیجلسات تفسیر متعددی از رهبر انقلاب در دست است که حاوی مطالب و نکات بسیار راهگشا و آموزنده در فهم مفاهیم بلند قرآن کریم است. شناخت و فهم آیات قرآن برای هر فرد مسلمانی لازم است و این نیاز به آن جهت است که منبع اصلی دین و ایمان یک مسلمان و آنچه به زندگی او حرارت و معنی و روح میدهد قرآن است.
مجموعه بیان قرآن شامل هشت جلد میباشد که هر کدام از آن اختصاص به سوره ای دارد. این مجموعه شامل آثار زیر است: ۱) تفسیر سوره تغابن، ۲) تفسیر سوره مجادله، ۳) تفسیر سوره ممتحنه، ۴) تفسیر سوره جمعه، ۵) تفسیر سوره حشر، ۶) تفسیر سوره حمد، ۷) تفسیر سوره بقره، ۸) تفسیر سوره برائت، ۹) تفسیر سوره منافقون و ۱۰) تفسیر سوره صف.
مجموعه حدیث زندگی
مجموعه حدیث زندگی (چهار جلدی) مشتمل بر کتب حدیثی است که حضرت آیتالله خامنهای در درس خارج خود آنان را محور قرار دادند و با گزینش شخصی به شرح این احادیث ارزشمند پرداختهاند.
آیتالله خامنهای همچون اساتید خود و بر طبق سیره علمای سابق به امر تزکیه نفوس طلاب و تهذیب نفس توجه داشتند و رهنمودهای ائمه اطهار را بهترین مسیر برای نیل به این اهداف میدانند. از همین روی با ذکر نکات تربیتی دلهای شاگردان خود را زنده میسازند. در هر دوره ایشان کتابی از کتب مرجع را محور قرار دادهاند و چندین سال با احادیث آن مانوس بودهاند. در ادامه کتابهایی که احادیث آنها توسط رهبر انقلاب گزینش و شرح داده شده بیان میگردد.
النوادر: این کتاب توسط شیخ فضل الله راوندی تالیف گشته است. ایشان از علمای قرن ششم هجری قمری و از شاگردان شیخ طبرسی هستند. او در این کتاب احادیث نبوی که توسط ائمه اطهار نقل گشته را گرد آورده است.
مکارم الاخلاق: این کتاب در قرن ششم هجری توسط حسن بن فضل طبرسی نگاشته شده است. ایشان ازجمله علمای بزرگ شیعه در علم حدیث هستند که در این کتاب آداب و اخلاق اسلامیرا فراهم آوردهاند.
امالی الصدوق: محمدبن علی بن بابویه ازجمله مهم ترین فقها و علمای شیعه است که در قرن چهارم هجری زیسته است. ایشان که به وثاقت و عدالت شهره بودند در این کتاب که بعدتر به یکی از منابع اصیل حدیث بدل گشت سخنان ائمه را به شاگردانشان املا کردهاند.
الخصال: کتابی عربی نوشته شیخ صدوق، از فقها و محدثان شیعه در قرن چهارم هجری است که روایاتی درباره مسائل اخلاقی و اعتقادی، تاریخی، تفسیری و نکات فلسفی جمع آوری کرده و روایات را، به تناسب اعدادی که در آن احادیث به کار رفته، دسته بندی نموده است. الخصال اولین کتابی بوده که به این سبک نگاشته شده است و با وجود حجم کم، دایره المعارف بزرگی از معارف اسلامیو احکام حلال و حرام میباشد.
کتاب گزیده احادیث بحارالانوار: مجموعه ای از سخنان اخلاقی عرفانی آیتالله خامنهای است که در ابتدای درسهای خارج فقه ایراد شدهاند. این اثر یکی از مجلدات مجموعه حدیث زندگی است که سبک زندگی فردی، اجتماعی، اقتصادی و سیاسی مخاطب را بر مدار احادیث معصومین به گردش درمیآورد. در مورد کتاب بحار هم باید گفت که این کتاب تالیف علامه محمدباقر مجلسی(ره)، عالم گرانقدر شیعه، در قرن یازدهم هجری قمری است. این اثر حاصل بیش از ۳۰ سال تلاش و مجاهدت علامه است.
کتاب عدالت
«کتاب عدالت» یک کتاب کاربردی است؛ مجموعه ای از دستورالعملها و بایدها- نبایدها برای علاقه مندان به عدالت اجتماعی است. در این کتاب سعی شده است تا سوالات گوناگون مطرح در این حوزه را براساس «بیانات آیتالله خامنهای» پاسخ گفته و محتوایی «کاربردی» و ناظر به «حل مساله» در اختیار مخاطب قرار گیرد. از آنجا که کتاب تلاش داشته یک کتاب عملیاتی باشد، بر این اساس در دو قالب ساختاری چینش داده شده است: بخش اصلی و بخش مکمل.
۴ گفتار بخش اصلی عبارتند از: ۱- چرا باید عدالتخواه باشیم، ۲- برای تحقق عدالت چه باید کردد؟، ۳- چگونه عدالتخواهی کنیم؟، ۴- بایدها و نبایدهای عدالتخواه در بخش مکمل چند دسته محتوا به عنوان مکمل مباحث ارایه شده است.
گفتارها هسته اصلی کتاب است. در این بخش به ضرورت تلاش و مجاهدت برای عدالتخواهی، سه عرصه مهم برای تحقق عدالت، راهکارهایی عملی برای پیگیری مساله عدالت و بایدها و نبایدهای عدالتخواهی پرداخته شده است.
نظر شما