جلال ذکایی، نائبئیس اتحادیه لیتوگرافان تهران و فعال حوزه چاپ در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)، درباره وضعیت صنعت چاپ بیان کرد: صنعت چاپ در وضعیت سختی قرار گرفته و حداقل از دو نظر، شرایط بسیار پیچیدهای برایش پیش آمده است؛ نکته اول اینکه مسیرهای ترخیص و ورود کالا که مسیرهای جنوبی کشور بوده، تقریباً با مشکلات جدی مواجه شده؛ کالایی که از بندرعباس و بنادر جنوبی وارد میشده، همینطور بحث تخصیص ارز، یا حتی تأمین کالا بدون انتقال ارز، در واقع دچار مشکلات جدی شده که در اینجا باید دولت خیلی کمک کند که شرایط ورود محصولات، بهویژه مواد اولیه مثل کاغذ، مرکب، زینک و نظایر این تسهیل شود.
وی افزود: نکته دیگری که در این ماجرا مهم است، درحالی صحبت میکنیم که متأسفانه از بمباران بخشی از کارخانجات پتروشیمی باخبر شدیم، که تأمینکننده بسیاری از مواد پلیمری مورد استفاده صنعت چاپ هستند و این مشکل را دوچندان خواهد کرد. از یک طرف محدودیتهای مربوط به واردات را در نظر داشته باشید، از سوی دیگر تأمین مواد اولیه داخلی هم دچار چالش جدی خواهد شد.
این فعال صنعت چاپ با اشاره به راهکارهای برونرفت از این وضعیت، توضیح داد: معتقدم که در همین دو حوزه کاری که میشود انجام داد و باید در واقع در اولویت قرار بگیرد، بخشی به عهده دولت است که شرایط ارزی، واردات کالا و شرایط گمرکی را تسهیل کند؛ نکته دیگر که به عهده بخش خصوصی قرار دارد، این است که مبادی دیگر ورودی کالا را امتحان کند، از ورودیهای زمینی از مرزهایی که امنتر هستند، بخواهد این کار را انجام دهد.
ذکایی، درباره وضعیت تولید پس از تعطیلات نوروز گفت: صنعت چاپ امسال، شب عید خیلی بدی را پشت سر گذاشت؛ دقیقاً زمانی که باید محصولات به تولید میرسید، جنگ شروع شد و حتی قبل از آن هم به دلیل التهابات داخلی، دستاندرکاران صنعت چاپ، حال و هوای خوبی را تجربه نکردند.
به گفته وی، معمولاً فروردین هم ماه بسیار سخت و سنگینی است؛ ۱۵ روز آن تعطیل است، بنابراین بسیاری، پساندازهای خودشان را به اتمام رساندهاند، اسفندماه کارفرماها هزینههای مربوط به حقوق و دستمزد، عیدی و پاداش، سنوات و نظایر این را داشتهاند و همه و همه اینها دست به دست هم داده تا اینکه شاهد یک اتفاق نامیمون و نامبارکی باشیم.
وی با ارائه راهکارهایی برای مدیریت شرایط فعلی، افزود: آنچه که فکر میکنم لازم است دستاندرکاران صنعت چاپ مدنظر قرار بدهند این است که سعی کنند، حتیالمقدور از معاملات وعدهدار پرهیز کنند، مگر مشتریان مطمئن و قدیمی خودشان، که آن هم باید با احتیاط انجام دهند. فکر میکنم بتوانند مشتریان را به دو قسمت تقسیم کنند: مشتریان جدید و مشتریان قدیمی. با مشتریان جدید باید با حتیاط بیشتر، کار کنند و در بخشهای کوتاهتر و بخشهای سبکتر باید با آنها تعامل داشته باشند. درباره مشتریان قدیمی هم باید به یک تعاملی برسند که به نوعی شرایط همدیگر را درک کنند.
ذکایی، با تأکید بر لزوم همکاری در زنجیره تأمین، گفت: یک زنجیره به هم پیوسته هستیم؛ یعنی از واردکننده و تولیدکننده مواد مصرفی تا مصرفکننده محصولات چاپی، مثل ناشران، مثل مصرفکنندگان محصولات دارویی، قدیمی و بهداشتی. باید این موضوع را متوجه شوند که باید به کمک همدیگر این بحران را پشت سر بگذریم. چاپخانهدارها ناگزیر هستند از فعالیت و باید فعالیت کنند، هم اینکه بتوانند سر پا بایستند، هم اینکه صنایع مرتبط با آنها و صنایع پاییندستی فعالیتشان موکول به فعالیت چاپخانههاست و باید این اتفاق را با همدیگر سامان دهند.
وی وظیفه تأمینکنندگان در این شرایط را نیز مهم دانست و گفت: یک وظیفه مهم هم به عهده تأمینکنندگان است که در این شرایط دیگر خدای نکرده به سمت انبار کردن محصولات خودشان و یا تأمین قطرهچکانی نروند و خدای نکرده به سمت افزایش قیمت نروند. البته که میدانم این هم سخت است، بالاخره آنها هم دچار محدودیتهایی هستند، اما باید با همدیگر کمک بکنیم که این شرایط را پشت سر بگذریم.
این فعال حوزه چاپ درباره چشمانداز آینده این صنعت نیز توضیح داد: به دلیل اینکه شرایط خیلی پیچیده و شکننده شده، حتی از فردا و پسفردا هم اطمینانی نداریم که به چه شکلی این شرایط جنگ پیش خواهد رفت و فکر میکنم که این هفته، هفته بسیار تأثیرگذار و تعیینکنندهای خواهد بود. اما آنچه که واقعیت دارد این است که صنعت چاپ روزهای سختی را پیش رو خواهد داشت. اگر چنانچه این حملات مربوط به زیرساختها تداوم پیدا بکند، خوب طبیعتاً، روزهای بسیار پرپیچوخمی را در پی خواهیم داشت، به دلیل اینکه صنعتمان صددرصد متکی به انرژی برق است و خدای نکرده اگر این معضل در کشور، پیش بیاید، کلاً دچار چالش جدی خواهیم داشت که اصلاً تأمین مواد اولیه و بحث سفارشات و مشتری و اینها در کنار این هیچ خواهد بود.
وی با اشاره به راهکارهای داخلی برای مدیریت بحران، افزود: امیدواریم به این مرحله نرسد، اما فکر میکنم باید درباره مسیری که پرسیدید که باید پیش روی خودشان قرار بدهند، مسیر به سمتی باشد که کاهش هزینهها حتماً انجام شود؛ هزینههای غیرضروری را باید حذف کنند، حتماً باید با نیروی انسانیشان وارد گفتوگو بشوند و طوری این گفتوگو و مفاهمه را پیش ببرند که آنها هم شرایط کارفرماها را درک کنند، به حداقلها بسنده بکنند تا بتوانیم پیش برویم.
وی همچنین گفت: فکر میکنم، هیچ راهی به جز اینکه شرایط همدیگر را درک کنیم ـ چه واردکننده، چه تولیدکننده مواد اولیه، چه چاپخانهدار، چه کارگر و چه مصرفکننده محصولات چاپی ـ وجود ندارد؛ باید به یک تعاملی برسند و با همدیگر کمک کنند که بتوانند این مسیر را پشت سر بگذارند.
ذکایی، با نگاهی به فرصتهای پیشرو، گفت: معتقدم در این حوزه باید به کاهش هزینهها و افزایش بهرهوری و کم کردن هزینههای غیرضروری تأکید کنم، میخواهم یک مقدار هم از یک زاویه دیگری نگاه بکنم و آن اینکه خیلی ناامیدوارانه نگاه نکنیم به موضوع؛ با وجود اینکه میدانم شرایط، شرایط سختی شده، باوجود اینکه میدانم گفتن این حرفها شاید ساده باشد اما عمل کردنش حتماً سخت و پیچیده است، من دوست ندارم که متهم به سادهانگاری بشوم، اما فکر میکنم که هنوز فرصت داریم برای جذب سفارشهای خارجی.
به گفته وی، شاید برای آن بخشی که از قبل، روی بازاریابی صادراتی محصولات خودشان کار کردهاند، جذب سفارشات خارجی کار کردهاند، فرصتِ بسیار بسیار مناسبی باشد که این بخش را توسعه بدهند؛ البته با فرض اینکه آن زیرساختها دچار مشکل نشود، تأمین مواد اولیهمان را کماکان بتوانیم داشته باشیم. اما در همین شرایط بحرانی هم میشود این تهدید را تبدیل به یک فرصت کرد و بازارهای صادراتی، به خصوص کشورهای اطرافمان که نیاز دارند، با توجه به افزایش نرخ ارز و مقرونبهصرفهتر شدن و اقتصادی شدن صادرات، حتماً روی صادرات محصولات چاپی یک فکر جدی بکنند و آن بخشی از انرژی را که در تولید محصولات داخلی داشتند و الان آزاد میشود، به دلیل کاهش سفارشها، سفارشدهندهها، بروند تمرکز بکنند روی بازارهای صادراتی.
این فعال صنعت چاپ با اشاره به نقش تشکلهای صنفی نیز یادآور شد: نکته نهایی، نقش تشکلهای صنفی به خصوص اتحادیههاست. با وجود اینکه تصور میشود این اتحادیهها ظرفیت و توان زیادی ندارند، اما من فکر میکنم حداقل کاری که میتوانند انجام بدهند این است که میتوانند با واحدهای چاپی تشریک مساعی داشته باشند، چه واحدهای بزرگ چه واحدهای کوچک را بتوانند با همدیگر به نوعی به یک مسیر منطقی کارشان را پیش ببرند. حتماً وظیفه اتحادیههاست که با دوایر دولتی مثل وزارت امور اقتصادی و دارایی، سازمان تأمین اجتماعی، دولت و وزارت کار، رفاه و تأمین اجتماعی وارد مذاکره بشوند، برای تعدیل بدهیهایی که بنگاهها دارند به این سازمانها؛ بنگاهها وارد گفتوگو بشوند.
وی افزود: همچنین از بانکها بخواهند که در امهال و استمهال وامها اقدام جدی کنند و مسائلی از این دست. فکر میکنم الان باید اتحادیهها حتماً وارد مذاکره جدی شوند و با استفاده از ابزار اتاق اصناف تهران و سازمانهای پشتیبان، کمک کنند که بتوانیم این مسیر را با کمک همدیگر پیش ببریم.
نظر شما