امیر دهقان، مدیر انتشارات مرکز پژوهشهای شورای اسلامی شهر تبریز در تشریح این کتاب به خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در تبریز گفت: در این راستا بیش از ۵۰ معبر، میدان و پهنه شهری و همچنین بیش از ۱۰۰ اثر معماری مربوط به این دوره به صورت تفصیلی و اجمالی واکاوی شدهاند.
وی تصریح کرد: کتاب حاصل نتیجه بخشی از فعالیتهای آموزشی و پژوهشی مستمر نگارندگان در طول بیش از یک دهه در حیطههای تاریخ معماری، معماری معاصر، مبانی نظریِ معماری و تبریزشناسی و در قالب موضوعاتی از قبیل مطالعات تاریخی، مستندسازی ابنیه، تئوری و مبانی نظری طراحی و ارائه طرحهای مرمت و احیاء، در ارتباط با عناصر شهری نوین تبریز در نیمه نخست قرن چهاردهم شمسی است.
به گفته دهقان، اطلاعات مربوط به هر اثر که هم از روش میدانی با حضور در سوژه مورد مطالعه و هم از بررسی اسناد و مدارک تاریخی در منابع کتابخانهای مربوط به آن کسب شدهاند در مراحل مختلف مورد سنجش و راستیآزمایی قرار گرفته و با بیانی تحلیلی در کتاب ارائه شده است.
مدیر انتشارات مرکز پژوهشهای شورای اسلامی شهر تبریز یادآور شد: مطالب موجود در کتاب «سیمای تبریز در نیمه نخست قرن چهاردهم شمسی» برای تمامی علاقهمندان به تاریخ و معماری معاصر شهری و همچنین پژوهشگران معماری و شهرسازی به منظور آشنایی با بخشی از معماری معاصر کشور که در دوره یاد شده شباهت بسیاری زیادی بین تحولات مراکز شهری مهم ایران وجود دارد، قابل استفاده است.
وی ادامه داد: علاوه بر این، فصل سوم این کتاب که با بیش از ۱۰۰ اثر معماری مربوط به این دوره بر شهر تبریز تمرکز دارد، برای پژوهشگرانی که در زمینه معماری و شهرسازی این شهر پژوهش میکنند، مفید است. همچنین تبریز پژوهان میتوانند از مطالب تخصصی ارائه شده مربوط به آثار و پهنههای این شهر تاریخی در نیمه دوم قرن چهاردهم شمسی بهرهبرداری نمایند.
دهقان با اشاره به تلاش نگارندگان برای شفاف سازی جریان معماری و شهرسازی شهر تبریز معاصر و نوین در یک قرن اخیر گفت: پیش از این تحولات معماری و شهرسازی و آثار و ابنیه آن به عنوان روندی یکپارچه و تابعی از تحولات معماری و شهرسازی کشور مطالعه نشده و مکتوباتی وجود نداشت.
به گفته وی پس از چاپ کتاب «سیمای تبریز در نیمه نخست قرن چهاردهم شمسی»، نیمه دوم قرن مذکور را نیز در کتابی با عنوان «سیمای تبریز در نیمه دوم قرن چهاردهم شمسی» در دست تهیه دارد و مراحل پایانی نشر و چاپ آن از طرف «مرکز پژوهشهای شورای اسلامی کلانشهر تبریز» در حال انجام است و امید میرود تا پایان سال به دست علاقهمندان برسد.
کریم میمنت نژاد نویسنده و پژوهشگر تاریخ تبریز که کار نظارت بر تدوین کتاب سیمای تبریز را بر عهده داشته نیز در گفتوگو با ایبنا بیان کرد: تاریخ تبریز از صفحات غرورآمیز و پرافتخاری آکنده است به طوری که در دورههای متعدد این شهر به عنوان دارالسلطنه ایران مطرح بوده است.
میمنتنژاد در بخش دیگری از سخنانش با اشاره به اینکه تبریز در دوره پهلوی اول با طی دوره گذار از سنت به مدرنیته شاهد ورود نمادهای شهرسازی به بناهای عمومی تبریز بود، گفت: بخشی از کتاب به معرفی این بناها و خیابانکشیهای آن دوره میپردازد.
وی عنوان کرد: همه شهرهای تاریخی مطرح در جهان دارای مطالعات تاریخی و معماری و شهرسازی برای جزء به جزء بناهای شهر هستند و این موضوع برای تبریز و شاید دیگر شهرهای تاریخی ایران هنوز یک شروع محسوب میشود و تلاش این گروه برای ثبت سیمای تاریخی شهر تبریز از این نظر بسیار ارزنده است.
میمنتنژاد با بیان اینکه این اثر به همت مرکز پژوهشهای شورای اسلامی کلانشهر تبریز تالیف و منتشر شده است به نقش نهادهای مدیریت شهری در حوزه صیانت از داشتههای تاریخی شهر تبریز اشاره و تاکید کرد: نهادهای مردمی و پژوهشگران مستقل بخشی از امور را با هزینه و علاقه خود به پیش میبرند و در بسیاری موارد هم منتج به چاپ نمیشوند اما با حمایت این نهادهای عمومی این آثار منتشر و به جامعه عرضه میشوند.
کتاب سیمای تبریز در نیمۀ نخست قرن چهاردهم شمسی، تالیف حامد بیتی و باقر پورجواداصل است که تحت نظارت علمی احد ابراهیمپور و همکاری کریم میمنتنژاد و امیر دهقان توسط انتشارات مرکز پژوهش های شورای اسلامی شهر تبریز منتشر شده است.
این کتاب در سال جاری نامزد جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران شده است.
نظر شما