از مجموع ۳۸ نسخه خطی مرتبط با امام رضا(ع) در گنجینه موزه ملک، تا کنون ۳۰ نسخه در قالب ۶ گزارش در ایبنا مرور شدهاند. گزارش پایانی این مجموعه، مروری بر نسخ «الدعا»، «الزیارت»، «الفوائدالرضویه» و پنج نسخه خطی دیگر است.
۱. الدعا
کتاب «الدعا» مشتمل بر اسماء الهي (صد نام حضرت باري تعالي) است که در آن دعاها و زیارتها به زبان عربی و فارسی آمده است.
این نسخه نفیس از کتاب «الدعا» که در قرن ۱۳هجری قمری، توسط شاه محمود نيشابوري به خط نسخ کتابت شده است، چندی پیش همزمان با سالروز میلاد امام حسن مجتبی(ع) در موزه ملک رونمایی شد.
این نسخه خطی در ۱۷۵ برگ ۱۱ تا ۱۹ سطری از جنس کاغذ فرنگی در ابعاد 20.1 در 12.5 با جلد میشن یشمی ضربی صحافی شده است و در تذهیب آن عنوانها شنگرف و جدولها زر و شنگرف هستند.
این کتاب نفیس با عبارت «فصل چهاردهم در بیان فضیلت زیارت امامالجن و الانس علیبن موسیالرضا» آغاز شده و با عبارت «و جل ثناءک برحمتک یا ارحم الراحمین» پایان یافته است.
این نسخه خطی نفیس با کد «2035» و با عبارات کلیدی «دعاها» و «زیارتنامهها» در گنجینه نسخ خطی کتابخانه و موزه ملی ملک نگهداری میشود.
۲. رسالهالرضا الی المامون فی اصولالدین
این نسخه خطی متعلق به قرن ۱۲ هجری قمری است و در سال ۱۱۸۸ قمری توسط علی اکبربن محمد مومن بهخط نسخ و شکسته نستعلیق کتابت شده است.
این کتاب نفیس با ۲۳۰ برگ از کاغذ ترمه در ابعاد 22 در 12 صحافی شده است و در تذهیب آن عنوان و نشان شنگرف است.
این نسخه نفیس با کد «3/1600» و با عبارات کلیدی «اصول دین الف.مومن، علیاکبربن محمد، خطاط ب.عنوان» در گنجینه کتابخانه و موزه ملی ملک نگهداری میشود.
3. الزیارت
این نسخه خطی حاوی زیارت امام رضا(ع) و زیارت جامعه کبیره، متعلق به قرن ۱۳ هجری قمری است و در سال ۱۲۷۰ قمری توسط محمدتقیبن محمدحسین مشهدی بهخط نسخ کتابت شده است.
این کتاب نفیس با 16برگ ۱۲ سطری از جنس کاغذ ترمه با جلد ترمه لایی لبه میشن سرخ درون سرخ با دو جدول زرین صحافی شده است. تذهیب این نسخه نیز با سرلوح زرین، دو جدولی به زر و لاجورد و عنوان شنگرفی است.
این نسخه خطی نفیس با کد «64» و عبارات کلیدی «زیارتنامهها» و «زیارت جامعه کبیره الف.مشهدی، محمدتقیبن محمدحسین، خطاط ب.عنوان» در گنجینه نسخ خطی کتابخانه وموزه ملی ملک نگهداری میشود.
۴. زیارتنامه حضرت امام رضا(ع)
این نسخه خطی در قرن ۱۳ هجری قمری بهخط نسخ کتابت و در ۱۳ برگ ۹ سطری از جنس کاغذ فرنگی آهار مهره در ابعاد 11.4 در 7 و با جلد میشن سرخ با مغزی و عطف سبز صحافی شده است.
این کتاب نفیس که تذهیب آن به صورت مجدول با عنوان سرخ است، با کد «105» و عبارات کلیدی «زیارتنامهها» و «علیبن موسیالرضا(ع)، امام هشتم، 153-203 ق.- زیارتنامهها» در گنجینه نسخ خطی کتابخانه و موزه ملی ملک نگهداری میشود.
۵. شعرهایی از المحقق نوری در ستایش حضرت رضا(ع)
این نسخه خطی متعلق به قرن ۱۳ هجری قمری است و در سال 1268 قمری بهخط نسخ و نستعلیق کتابت شده است.
این کتاب نفیس در 244 برگ ۲۲ سطری از جنس کاغذ فستقی در ابعاد 13. در 21.5 و با جلد میشن قهوهای ضربی صحافی شده است.
این نسخه نفیس خطی با کد «11/6329» و با عبارات کلیدی «علیبن موسیالرضا(ع)، امام هشتم، 153-203 ق. الف.عنوان» در گنجینه کتابخانه و موزه ملی ملک نگهداری میشود.
6. فقهالرضاء(ع)
این نسخه خطی متعلق به قرن ۱۲ هجری قمری است و در سال ۱۱۰6 قمری توسط عزالدین محمدبن عنایتالله شیرازی اصطهباناتی بهخط نسخ کتابت شده است.
این کتاب نفیس که در صفحات ۲۴ سطری از جنس کاغذ فستقی در ابعاد 21.2 در 15 و با جلد میشن آبی صحافی شده است، با عبارت «هذه رساله علیبن موسیالرضا(ع) بسمله. حمدله» آغاز شده و با عبارت «المنقوله عن اللسان الامام الهمام علیبن ...یا ارحمالراحمین» پایان یافته است.
این نسخه نفیس خطی با کد «15/6169» و با عبارات کلیدی «فقه جعفری الف.شیرازی اصطهباناتی، محمدبن عنایتالله، خطاط ب.عنوان» در گنجینه نسخ خطی کتابخانه و موزه ملی ملک نگهداری میشود.
7. الفوائدالرضویه
کتاب «فوائدالرضویه» نقد و تفسیری از «طبالرضا» است که محمدبن حسن طوسی در قرن پنجم هجری قمری آنرا تالیف کرده است.
نسخه خطی موجود از این کتاب در گنجینه موزه ملک متعلق به قرن ۱۳ هجری قمری است و در سال ۱۲۳۰ بهخط نسخ و نستعلیق کتابت شده است.
این کتاب نفیس که در 87 برگ ۱۵ سطری از جنس کاغذ فستقی و با جلد میشن سرخ صحافی شده و در تذهیب آن عنوان و نشانها شنگرفی هستند، با عبارت «بسمله. حمدله. الذی خلقنی فهو یهدین...اما بعد فیقول» آغاز شده و با عبارت «متوسلا الیالله سبحانه ... و آله الطیبین الطاهرین» پایان یافته است.
این نسخه نفیس خطی با کد «4232» و با عبارات کلیدی «علیبن موسیالرضا(ع)، امام هشتم، 153-203 ق. طبالرضا- نقد و تفسیر» و «پزشکی اسلامی الف.عنوان» در گنجینه کتابخانه و موزه ملی ملک نگهداری میشود.
8. وسیلهالرضوان
این نسخه خطی که متعلق به قرن ۱۳ هجری قمری است و نوروزعلیبن حاج محمدباقر فاضل واعظ بسطامی آنرا تالیف کرده، بهخط نسخ کتابت و در 248 برگ ۱۲ سطری در ابعاد 17 در 11.2 از جنس کاغذ فرنگی آهار مهره و با جلد میشن سرخ صحافی شده است.
این کتاب نفیس که در تذهیب آن عنوان و نشان شنگرفی است، با عبارت «الحمدلله الذی جعلنا ممن اوتی» آغاز شده و با عبارت «و ملحق نما اول ما را ره آخر ما» پایان یافته است.
این نسخه نفیس با کد «2033» و با عبارات کلیدی «علیبن موسیالرضا(ع)، امام هشتم، 153-203 ق. صحیفهالرضا- ترجمهها الف.عنوان» در گنجینه نسخ خطی کتابخانه و موزه ملی ملک نگهداری میشود.
كتابخانه و موزه ملي ملك، داراي ۱۹ هزار عنوان نسخه خطي و هفت مجموعه هنر لاكي، هنر خوشنويسي، سكه، تمبر، فرش، آثار هنري و مجموعه اهدايي بانو ملك است. اين مجموعه درواقع، دومين گنجينه نسخههای نفیس خطي ايران پس از كتابخانه آستان قدس رضوي و قديميترين موزه وقفي كشور است كه توسط حاج حسين آقاي ملك، خير فقيد، گردآوري و در ششم آبان ۱۳۱۶ خورشيدي، وقف بر آستان قدس رضوي شد.
نظر شما