به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، مراسم اختتامیه چهارمین دوسالانه انتخاب آثار ادبی محور مقاومت و مدافعین حرم، جایزه سرلشکر شهید حاج حسین همدانی چهارشنبه ۸ بهمن ماه در حوزه هنری برگزار شد.
سردار حسن حسنزاده، رئیس شورای سیاستگذاری چهارمین دوسالانه جایزه ادبی شهید همدانی، با اشاره به نقش ادبیات در ماندگاری اندیشه و مکتب مقاومت گفت: هر اندیشه و مکتبی برای ماندگاری و اثرگذاری، نیازمند ادبیات است و مکتب مقاومت نیز بدون تولید ادبیات فاخر، عمیق و ماندگار، نمیتواند استمرار تاریخی پیدا کند. اندیشه، راهبرد و مکتب مقاومت در سالهای اخیر نهتنها در داخل کشور، بلکه فراتر از مرزها گسترش یافته و روزبهروز عمیقتر در جان و دل آزادگان جهان نفوذ کرده است و ادبیات، مهمترین بستر تثبیت و انتقال این فرهنگ است.
او افزود: ماندگاری مکتب مقاومت ارتباط مستقیمی با ارتقای کمی و کیفی ادبیات این حوزه دارد و فعالیتهایی مانند دوسالانه جایزه ادبی شهید همدانی میتواند نقش موتور محرک و پیشران را در این مسیر ایفا کند. ضمن اینکه تولید آثار مکتوب از مهمترین پایگاههای توسعه ادبیات مقاومت است و در سالهای اخیر، آثار ارزشمند و قابل توجهی در این حوزه تولید شده که بعضی از این آثار حتی در کشورهای مختلف بهویژه در میان نسل جوان و نوجوان استقبال شده است. این جایزه ادبی با توجه به رویکرد فرامرزی، به تعمیق و گسترش ادبیات مقاومت کمک شایانی خواهد کرد.
سردار حسنزاده اظهار کرد: کیفیت آثار مرتبط با شهدای مدافع حرم و محور مقاومت نسبت به گذشته رشد قابل قبولی داشته و این نشاندهنده بلوغ تدریجی ادبیات مقاومت در کشور است.
نقد صریح و درونزا یک ضرورت است، نه تهدید
در ادامه محمدرضا سنگری نویسنده و پژوهشگر ادبیات انقلاب اسلامی گفت: در میان سرداران سپاه، کمتر شخصیتی را میتوان یافت که به اندازه شهید سردار همدانی اهل کتاب، مطالعه و برخوردار از پشتوانههای عمیق فرهنگی باشد. او نهتنها فرماندهای میدانی، بلکه چهرهای فرهنگی بود که برای کشور سرمایه فکری و معنوی تدارک دید.
او افزود: اگر در قرآن کریم، خداوند بر شهیدان درود میفرستد، ما نیز باید درود خود را نثار کسانی کنیم که با اخلاص، صفا و رفتار مؤمنانه به این جایگاه رفیع دست یافتهاند. اخلاص و تواضع شهید همدانی، که بسیاری از همرزمانش نیز به آن اشاره کردهاند، یکی از شاخصههای اصلی شخصیت او بود؛ شخصیتی که به تعبیر قرآن، خداوند مودت و محبتش را در دلها قرار میدهد.
این پژوهشگر ادبیات بیان کرد: بالاترین و کاملترین عنوان برای این بزرگان، همان «شهید» است. در فرهنگ روایی ما، هیچ سقف پروازی فراتر از شهادت تعریف نشده و این جایگاه، نهایت تعالی انسان مؤمن به شمار میآید. امیرالمؤمنین(ع) میفرمایند هیچ کشفی بزرگتر از کشف خویشتن نیست. اگر انسان ظرفیتها و استعدادهای پنهان خود را بشناسد، به جایگاه حقیقی خویش دست مییابد. انبیا نیز برای همین آمدهاند؛ برای آنکه انسان خود را بشناسد و به مسیر درست هدایت شود. شهدا به این معرفت دست یافتند و همین شناخت، آنان را در مدار جاذبه الهی قرار داد.
سنگری درباره نقد صریح ادبیات انقلاب اظهار کرد: امروز به پژوهش جدی نیاز داریم تا بدانیم ادبیات انقلاب اسلامی در چه جایگاهی ایستاده است؛ کجا دچار ضعف شدهایم، کجا دچار کجفهمی هستیم و کدام آثار، بهدلیل ضعف مفهومی یا محتوایی، عملاً از چرخه اثرگذاری خارج شدهاند. نقد صریح و درونزا یک ضرورت است، نه تهدید.
او با اشاره به نادیده نگرفتن فضای مجازی در زیست مطالعاتی امروز گفت: باید تعریف خود از کتاب، خواندن و مخاطب را بهروز کنیم. فضای مجازی نیز بخشی از زیست مطالعاتی امروز است و نمیتوان آن را نادیده گرفت. در عین حال، حمایت از نویسندگان و آفرینندگان فرهنگی باید جدی، مؤثر و متناسب با شرایط واقعی آنان باشد. ضمن اینکه تولید اثر بهتنهایی کافی نیست؛ باید سازوکار مشخصی برای رساندن آثار شاخص به دست مخاطب وجود داشته باشد. رهبر معظم انقلاب نیز همواره بر این مسئله تأکید داشتهاند که آثار تولیدشده چگونه و از چه مسیری به مخاطب میرسد.
آثار تاریخ شفاهی درباره سردار همدانی باید خلاقانه تر باشد
گلعلی بابایی، دبیر علمی جایزه شهید حاجحسین همدانی، در آیین اختتامیه چهارمین دوره دوسالانه انتخاب آثار ادبی برتر محور مقاومت و مدافعان حرم با اشاره به بیانیه داوران بخش زندگینامه و خاطرات شفاهی گفت: خطاب داوران به نویسندگان زندگینامه و خاطرات شفاهی است که با وجود محدودیتها و ملاحظات فراوان، با تحقیقات گستردهتر و کنشگری علمی فراتر از حد متوسط، زمینه خلق آثاری ماندگار در تبیین سیره و جهاد رزمندگان محور مقاومت را فراهم کنند.
او ادامه داد: درج نشدن نام ویراستار در شناسنامه بسیاری از کتابها، تضییع حق معنوی ویراستاران است و از این رو، تنها آثاری در داوری ویراستاری بررسی شدند که نام ویراستار در شناسنامه آنها درج شده بود. همچنین بیتوجهی به رسمالخط مصوب فرهنگستان زبان و ادب فارسی همچنان در برخی آثار مشاهده میشود و انتظار میرود ناشران با پرهیز از شیوهنامههای متفرقه، به این میثاق ملی و فرهنگی پایبند باشند.
۱. بخش خاطره:
داورها:
یحیی نیازی، حبیبالله مهرجو و مجید محمدولی
نامزدها:
خبرنگار غیراعزامی / سجاد محقق / خط مقدم
خیلی محرمانه / فاطمه ملکی / نشر ۲۷
دشواری مبارک / فائضه غفارحدادی / سوره مهر
عایده / محبوبه رضوی / سوره مهر
میاندار / مسعود امیرخانی / خط مقدم
عربیکا / وحید یامینپور / سوره مهر
در بخش خاطره، رتبه اول به صورت مشترک به کتابهای «میاندار» نوشته مسعود امیرخانی و «خبرنگار غیراعزامی» نوشته سجاد محقق از انتشارات خط مقدم تعلق گرفت. کتاب «خیلی محرمانه» نوشته فاطمه ملکی از انتشارات ۲۷ بعثت رتبه دوم و کتاب «دشواری مبارک» اثر فائضه غفارحدادی از انتشارات سوره مهر، رتبه سوم را کسب کردند.
۲. بخش کودک و نوجوان
داورها:
حبیب یوسفزاد، یوسف قوجق و اصغر فکور
نامزدها:
برگههای سفید دیوار سفید / سیدمحمد مهاجرانی / کتابک
پروانه سوم / رحیم مخدومی / خط مقدم
سردار ایرانی / سیدمیثم موسویان / جمکران
صبح واقعه / ابراهیم حسنبیگی / خط مقدم
صنوبر / هادی حکیمیان / خط مقدم
فرار کن موسی، فرار کن / بهزاد دانشگر / سوره مهر
نورا / ندا رسولی / خط مقدم
دواران در این بخش اثری را به عنوان رتبه اول برنگزیدند
صبح واقعه / ابراهیم حسنبیگی / خط مقدم/ رتبه دوم
صنوبر / هادی حکیمیان / خط مقدم/ رتبه سوم
۳. بخش بینالملل
داورها:
حسن علاییفعال، موسی عربی، علی پوردلفیزاده و هادی نظری منظم
نامزدها:
جنگهای جاهطلبانه؛ منازعه آمریکا و ایران بر سر منطقه غرب آسیا / افشون استوار / انتشارات دانشگاه آکسفورد
جنگهای ترکیبی آمریکا / حسین احمد مرتضی / دارالحضاره الاسلامیه
رمال حمراء / جمعی از نویسندگان / وزراته الثقاف الفلسطینیه
منازعه ایران و عربستان خاورمیانه در غرب آسیا / سیمون مابون / انتشارات دانشگاه کمبریج
و من ذریتی / نبال رعد / دارالولاء لصناعه النشر
برگزیدهها:
رتبه اول: کتاب جنگهای ترکیبی آمریکا/ نویسنده: حسین احمد مرتضی/ ناشر: دارالحضاره الاسلامیه
رتبه دوم: کتاب منازعه ایران و عربستان خاورمیانه در غرب آسیا/ نویسنده: سیمون مابون/ ناشر: دانشگاه کمبریج
رتبه سوم: کتاب جنگهای جاهطلبانه؛ منازعه آمریکا و ایران بر سر منطقه غرب آسیا/ نویسنده: افشون استوار/ ناشر: دانشگاه آکسفورد
۴. بخش ترجمه از زبان فارسی به زبانهای دیگر
داورها:
موسی عربی، هادی نظری منظم و فاطمه اعرجی
نامزدها:
سیماء سلیمانی / حنان الساحلی و احسان صوفان / دارالمعارف الاسلامیه الثقافیه
الخاتون و الکوماندان / حوراء سجادی / دارالمعارف الاسلامیه الثقافیه
الورود القاسیه / بتول دولانی و زهراء ریحان / احیاء
حکایه الشوق / بتول بادام / دارالمعارف الاسلامیه الثقافیه
مرشح الرصاص / مریم میرزاده / دارالمعارف الاسلامیه الثقافیه
برگزیدهها:
رتبه اول: کتاب سیماء سلیمانی/ نویسندگان: حنان الساحلی و احسان صوفان/ ناشر: دارالمعارف الاسلامیه الثقافیه
رتبه دوم: کتاب الخاتون و الکوماندان/ نویسنده: حوراء سجادی/ ناشر: دارالمعارف الاسلامیه الثقافیه
رتبه سوم: کتاب مرشح الرصاص/ نویسنده: مریم میرزاده/ ناشر: دارالمعارف الاسلامیه الثقافیه
۱/۴. بخش ترجمه از زبانهای دیگر به زبان فارسی
داورها:
حسن علاییفعال، علی شجاعی صائین
نامزدها:
بزرگترین زندان زمین / مهدی خانعلیزاده و مریم قرهگزلو / کتابستان
پاکسازی قومی فلسطین / محسن کرباسفروشان / انتشارات اطلاعات
خار و میخک / کریم شنی / نیستان ادب
صدسال جنگ بر سر فلسطین / مریم صالحی / جهان کتاب
لهجههای غزهای / محمدرضا ابوالحسنی / سوره مهر
مانیفیست ۹/ پروین عبدخدایی / انتشارات ایران
برگزیدهها:
رتبه اول: کتاب سیماء سلیمانی/ نویسندگان: حنان الساحلی و احسان صوفان/ ناشر: دارالمعارف الاسلامیه الثقافیه
رتبه دوم: کتاب الخاتون و الکوماندان/ نویسنده: حوراء سجادی/ ناشر: دارالمعارف الاسلامیه الثقافیه
رتبه سوم: کتاب مرشح الرصاص/ نویسنده: مریم میرزاده/ ناشر: دارالمعارف الاسلامیه الثقافیه
۵. بخش پژوهش
داورها:
علی شجاعیصائین، علیرضا ایزدی و مجید مختاری
نامزدها:
اویس خمینی / حمیدرضا غریبرضا / راه یار
برجستگان / سیدحسن منتظرین / نشر شهید کاظمی
جنگ کبیر / امیرمحمد عباسنژاد / مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس
غوطه شرقی / فرزان شهیدی / مرکز اسناد دفاع مقدس
کرانه باختری / محمد زارعی / پژوهشکده مطالعات راهبردی
برگزیدهها:
رتبه اول: کتاب غوطه شرقی/ نویسنده: فرزان شهیدی/ ناشر: مرکز اسناد دفاع مقدس
رتبه دوم: کتاب جنگ کبیر/ نویسنده: امیر محمد عباسنژاد/ ناشر: مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس
رتبه سوم: کتاب کرانه باختری/ نویسنده: محمد زارعی/ ناشر: پژوهشکده مطالعات راهبردی
۶. بخش رمان و داستان
داورها:
وجیهه سامانی، کامران پارسینژاد و مریم مقانی
نامزدها:
کتاب ارض موعود / حوریه مشهدی ابراهیم / بینالملل
چوگان باز یهودی / حسین زحمتکش زنجانی / جمکران
دختران قبیله جنگ / جواد افهمی / خط مقدم
برگزیدهها:
رتبه اول: هیچ اثری مقام اول را به دست نیاورد.
رتبه دوم: کتاب دختران قبیله جنگ/ نویسنده: جواد افهمی/ ناشر: خط مقدم
رتبه سوم: کتاب ارض موعود/ نویسنده: حوریه مشهدی ابراهیم/ ناشر: بینالملل
۷. بخش زندگینامه داستانی
داورها:
محمد قاسمیپور، مهدی کاموس و جعفر گلشنروغنی
نامزدها:
به جرم خمینی / فریناز ربیعی / سوره مهر
کنعان / علی علیبیگی / خط مقدم
مسکوی کوچک افغانستان / معصومه حلیمی / سوره مهر
نسیم به سوی من وزید / زهره اسدی / سوره مهر
برگزیدهها:
مسکوی کوچک افغانستان/ معصومه حلیمی/ سوره مهر/ رتبه دوم
نسیم به سوی من وزید/ نویسنده: زهره اسدی/ ناشر: سوره مهر/ رتبه سوم
کنعان/ نویسنده: علی علیبیگی/ ناشر: خط مقدم/ رتبه سوم
۸: بخش زندگینامه مستند
داورها:
محمد قاسمیپور، مهدی کاموس و جعفر گلشنروغنی
نامزدها:
پای درختان زیتون / مریم عرفانیان / ۲۷ بعثت
جمال / شهلا پناهی / سوره مهر
ستاره خلصه / محبوبه معظمی / ۲۷ بعثت
علمدار پاراچنار / محمدمهدی مهدیزاده / نشر بینالملل
برگزیدهها:
رتبه سوم: ستارۀ خلصه/ محبوبه معظمی/ نشر 27 بعثت
۹. بخش ویرایش
داورها:
مهدی صالحی، سعیدهسادات حسینی و راضیه حقیقت
نامزدها:
ستاره خلصه / لیلی فیروز / ۲۷ بعثت
صدسال جنگ بر سر فلسطین / سیاوش صفوی / جهان کتاب
علمدار پاراچنار / فهیمه اسماعیلی / نشر بینالملل
مسکوی کوچک افغانستان / سپیده شاهی / سوره مهر
برگزیدههای بخش ویراستاری:
رتبه اول: مسکوی کوچک افغانستان
رتبه دوم: علمدار پاراچنار
بخش جنبی: مقالات
داورها:
حسن علاییفعال، رقیه رستمپور ملکی و عبدالکریم ویسی
نامزدها:
امنیت سازی جمعی غرب آسیا، در مطالعه موردی جنبش فاطمیون / سمیه پور عباسی
انعطافپذیری ژئوپلیتیک محور مقاومت: آزمون نظریه «تغییر مراکز ثقل» در بحرانهای ۲۰۲۵/ رضا صفری
تاثیرگذاری و تاثیرپذیری امنیت ملی جمهوری ایران از تحولات منطقهای جبهه مقاومت / زهرا جودکی
نقش تونل در جنگهای تاریخ معاصر و استفاده ازآن در نهضتهای مقاومت / مهدی پورمظفری
برگزیده:
رتبه اول: مقاله انعطافپذیری ژئوپلیتیک محور مقاومت: آزمون نظریه «تغییر مراکز ثقل» در بحرانهای 2025/ نویسنده: رضا صفری
نظر شما