سرویس فرهنگ و نشر خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)، عبدالحسین آذرنگ، در کتاب «مبانی نشر کتاب» در تعریف ناشران عمومی و تخصصی آورده است:
به اعتبار موضوع نیز میتوان ناشران را به دو دسته عمومی و تخصصی، و در تخصصی به موضوعهای خاص و اخص تقسیم کرد.
ناشران عمومی تقریبا در همه زمینهها فعالیت میکنند. نشر عمومی معمولا نشر تجارتی است و بیشتر ناشران کشورهای در حال توسعه، ازجمله ایران، در سلک ناشران عمومی قرار میگیرند. نشر عمومی اگر آرمانهای نشر را درست دنبال کند، تاثیرگذارترین نشر است.
ناشران تخصصی در یک یا چند حوزه بهخصوص فعالیت میکنند؛ برای مثال، ناشران کتابهای علمی، فنی، پزشکی، مذهبی، ادبی و کتابهای کودکان، ناشران تخصصی هستند. بعضی از ناشران تخصصی به حدی در حوزه فعالیت خود معروفیت و اعتبار دارند که مخاطبان خاصشان با اعتماد کامل، کتابهای تازه منتشر شدهشان را میخرند. این اعتماد و اعتبار به چند دلیل است:
- محدود بودن حوزه؛
- معلوم بودن مخاطبان؛
- پدیدآورندگان سرشناس در حوزه خود؛
- مشاوران متخصص؛
- ویراستاران تولیدکنندگان متخصص؛
- سابقه و سنت بازار فروش.
ناشران تخصصی، معمولا خوب میدانند برای پُرکردن خلاءها و برآورده ساختن نیازها سراغ چه کسانی بروند، و پس از پدید آمدن و انتشار کتاب، آثار را به چه کسانی و در کجاها عرضه کنند. نشر تخصصی، نشر حرفهای است. در کشورهای در حال توسعه امکان پیدایش و گسترش نشر تخصصی کمتر بهدست میآید.
محدود بودن بازار و معدود بودن پدیدآورنده، ویراستار، سایر عوامل تولیدی و مخاطب متخصص، مانعهای عمده برسرراه نشر تخصصی است. در سالهای اخیر در ایران، شماری ناشر تخصصی به فعالیت پرداختنهاند و چند تن از میان آنان در کار خود موفقیت هم داشتهاند که نشانه مثبتی بر امکان نضج نشر تخصصی در کشور است.
اصولا هرچه نشر بیشتر رونق بیابد، برشمار ناشران تخصصی نشر افزوده میشود. اداره نشر تخصصی به مراتب سادهتر از نشر عمومی است، زیرا عوامل نشر عمومی معمولا در تغییر و دستخوش نوسان است.
نظر شما