سرویس دینواندیشه خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا): بیگمان محمدبنعبدالله (ص) یکی از چهرههای درجه اول و نامدار در تاریخ بشریت است که از جهات فکری، اخلاقی، سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و حتی اقتصادی و در نتیجه تمدنی، اثرات مهم و برجستهای در جهان به جای نهاده است. جنبشی که او آغاز کرد، از همان سالیان نخستین، از مرزهای شبهجزیره عربستان فراتر رفت و بهویژه پس از فتح مکه، ایران و روم را مستقیماً تهدید کرد. در باب وجوه فراوان حیات آن حضرت، آثار متعددی به رشته تحریر درآمده که از آن جمله، کتاب «محمد رحمه للعالمین (ص)» نوشته مرضیه محمدزاده از تازههای انتشارات امیرکبیر است.
در طول تاریخ، هیچ شخصیتی نتوانسته مانند محمدبنعبدالله (ص) در جهت فهم و درک مبانی معرفتی زمینهسازی کند و افراد را بهگونهای بپروراند که گویی زندگی پس از مرگ را میبینند. این حقایق چنان در عصر حضرت ملموس شده بود که جای هیچگونه تردیدی را در اذهان باقی نمیگذاشت، آنچنان که در عمل بهراحتی از حیات مادی خویش دست میکشیدند و حاضر به انجام هر نوع فداکاری در راه عقیده و آرمان خود بودند.
تاریخ بشر شخصیتهای تأثیرگذار بسیاری داشته است، انبیا، علما و دانشمندان، سلاطین و حاکمان، رهبران قیامها و نهضتها و … همه بهنحوی و بهدرجهای بر حیات انسانی تأثیر گذاشتهاند. در این میان، شخصیتهای معدودی هستند که نوع و درجه تأثیرگذاری آنها متفاوت است. نقشآفرینی آنان چندان محدود در مکان و زمان نیست. بهراحتی فاصلهها را برمیدارند و پرده زمان را میدرند.
فرقی نمیکند که کیستی؟ چیستی؟ در چه زمانی به سر میبری؟ رنگ و نژادت چیست؟ بر کدام آئینی؟ کافی است آشنایی با آن شخصیت پیدا کنی، همین آشنایی میتواند مقدمه معرفت و پیوند تو با او باشد. گویی اینان «خود» خودت را نشانه گرفتهاند، عمق وجدان آدمی را، همانجایی که نقطه اشتراک انسانیت همه انسانهاست. انبیا، اولیا و فرزانگان تاریخ چنیناند. آنان مشعلهای فروزان حیات انسانیاند که بر تاریکی، ستمگری و بیخردی چیره گشتند. در این میان، قرآن و محمد قرآن را منزلتی دیگر است.
محمد (ص) بهعنوان یک پیامبر و بنیانگذار آخرین جامعه نوین مذهبی، اهمیت ویژهای در تاریخ عمومی انسان و بهویژه تاریخ اسلام دارد. شخصیت، افکار، تعالیم، منش و بهطور کلی، گفتار و سلوک فردی و اجتماعی او، پس از تعالیم وحی، بیشترین تأثیر را در تکون و تأسیس جامعه اسلامی داشته است.
سیره پیامبر عبارت است از نوع تفکر، نقش و عملکرد و سلوک آن حضرت در طول دوران نبوت و رسالت که گاه «روش» هم گفته میشود. از این رو، بهترین مقولهای که پس از قرآن مورد توجه و اهتمام مسلمانان قرار گرفت، نقل سیره نبوی و سپس تدوین و نگارش آن بود.
اهمیت سیره پیامبر (ص) برای مسلمانان به دو جهت بود: ۱. قرآن بارها پیامبر (ص) را بهعنوان الگوی عملی و نمونهای اخلاقی و مثال اعلای دینداری برای مومنان معرفی کرده و او را «اسوه حسنه» و دارای خلق عظیم دانسته و از مسلمانان خواسته است از او پیروی کنند، ۲. تأثیرگذاری عملی و مستقیم و روزمره پیامبر (ص) بر افکار، عقاید، کردار و رفتار انبوه مومنان در مکه و مدینه است. در واقع، مسلمانان نخستین «دینداری نظری» و «دینداری عملی» را مستقیماً از شخص رسولالله میآموختند و در زندگی روزانه خود کموبیش به کار میبستند. ثبات سلوک سیره پیامبر در دوره مکی و مدنی و استمرار رفتار پیامبرانه او با تمام صحابه خویش بدون کمترین تفاوتی میان آنان همواره سبب درخشش شخصیت آن حضرت بود.
در نهجالبلاغه، بارها به ضرورت پیروی از سیرع پیامبر (ص) تأکیده شده است. امام علی (ع) بهصراحت اسوه بودن حضرت را معرفی میکند و محبوبترین بندگان را کسانی میداند که خط مشی زندگیشان تأسی از آن حضرت باشد.
این کتاب در چهار بخش تقدیم خوانندگان میشود:
بخش اول: زندگی رسول الله قبل از بعثت؛ بخش دوم: بعثت تا هجرت؛ بخش سوم: هجرت تا رحلت؛ بخش چهارم: سیره رسولالله.
بخش چهارم شامل هشت فصل است: شمایل و سیره فردی، سیره اخلاقی، سیره حضرت در امور خانوادگی، سیره سیاسی، سیره اجتماعی، سیره اقتصادی، سیره عبادی و سرانجام فصل هشتم سیره نظامی را دربرمیگیرد.
«محمد رحمه للعالمین (ص)» در ۲۸۸ صفحه بههمت انتشارات امیرکبیر منتشر شده است.
نظر شما