تاریخ پزشکی
-
یک رساله دکتری درباره تاریخ پزشکی در ایران؛
پزشکی ایران از تشکیل دولت ایلخانی تا پایان عصر تیموری
یکی از دستاوردهای اصلی این رساله، تبیین تداوم سنت پزشکی در بستر دگرگونی‌های تاریخی است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که تغییر حکومت‌ها و شرایط سیاسی و اجتماعی، لزوماً به گسست کامل سنت پزشکی منجر نشد؛ بلکه دانش پزشکی در امتداد میراث یونانی ـ اسلامی و سنت ابن‌سینایی، در مواجهه با شرایط جدید به حیات خود ادامه داد و صورت‌های متفاوتی از تولید و انتقال را تجربه کرد.
-
تأملی درباره مرگ در جهان سرمایه‌داری - پارهٔ یکم؛
انسان، جسد و کالا
انسان مدرن بیشتر به درون خود بازمی‌گردد؛ درباره انگیزه‌هایش می‌اندیشد از رازهایش آگاه است و می‌تواند بارها در ذهن خود موقعیت‌های زندگی‌اش را بازسازی کند؛ بنابراین رنج دیگر فقط چیزی نیست که بر فرد واقع می‌شود؛ رنج به چیزی تبدیل می‌شود که فرد آن را در تنهایی خود می‌پرورد، تفسیر می‌کند و از آن آگاهی پیدا می‌کند.
-
زندگی و زمانه دکتر کاظم آملی، استاد و پزشک برجسته ایرانی؛
اگر می‌خواهید اسطوره شوید؛ کار و کوشش و اخلاص و دانش داشته باشید
استاد همواره به شاگردانش می‌گفت: «پزشک باید با مردم و بیماران همراه باشد و با ذهنی باز به بشریت و جامعه جهانی بیندیشد اما در درجه نخست در خدمت ایران و مردم این آب و خاک باشد. ترک میهن به طور دائم و فراموشی وطن یک نقص است. سفر برای کسب دانش و مهارت ضروری است ولی ما پزشکان مدیون ایران و این مردم هستیم و باید در داخل کشور خود خدمت کنیم. اگر می‌خواهید اسطوره شوید؛ کار و کوشش و اخلاص و دانش داشته باشید.»
-
نشست علمی پژوهشکده تاریخ علم دانشگاه تهران؛
تحلیل مناقشه پزشکی مدرن و طب سنتی؛ نگاهی تاریخی
این نشست به بررسی ریشه‌ها و چالش‌ها مواجهه میان پزشکی مدرن و طب سنتی در ایران معاصر خواهد پرداخت.
-
در عصر یکشنبه‌های بخارا؛
سرمد قباد با «دکتر سلام» می‌آید
نوزدهمین نشست از سلسله نشست‌های عصر یکشنبه‌های بخارا به نقد و بررسی کتاب «دکتر سلام» (خاطرات یک پزشک) نوشته دکتر سرمد قباد اختصاص یافته است.
-
مختصر طب‌النبی منتشر شد؛
کشف هویت صحیح مؤلف یک متن کهن در میراث طب نبوی
مختصر طب‌النبی صلی الله علیه وآله مشتمل بر ۱۶۵ حدیث دربارهٔ داروها، نوشیدنی‌ها، خوراکی‌ها و آداب خوردن و آشامیدن است.
-
وقتی درمان از بیماری خطرناک‌تر بود؛
پزشکی در غرب وحشی چگونه جان آدم‌ها را تهدید می‌کرد؟
از پزشکان بی‌مدرک و داروهای افیونی تا جراحی بدون ضدعفونی؛ تاریخ پزشکی در آمریکای مرزی، روایتی از بیماری، آزمون‌وخطا و شکل‌گیری تدریجی پزشکی مدرن است.
-
در همایش بزرگداشت محمد بن زکریای رازی مطرح شد؛
دانشمندی که هنوز رازهایش کشف نشده است
محمد ابراهیم ذاکر گفت: رازی در دانش کیمیاگری دانشمندی نوگرا بود و برخی خاورشناسان او را پدر دانش شیمی نوین دانسته‌اند. او کیمیا را از وابستگی به رمل و اسطرلاب و برخی باورهای متافیزیکی ناشناخته خارج کرد و آن را بر اصول علمی و چارچوبی بنیادین استوار ساخت.
-
مترجم کتابی از قسطا بن لوقا مطرح کرد؛
بازگشت یک متن کهن پزشکی به زبان فارسی
کتاب «بلغم، بیماری‌ها و درمان آن» تألیف قسطا بن لوقا، به یکی از چهار خلط اصلی در طب قدیم می‌پردازد؛ خلطی که افزایش یا تغییر کیفیت آن، از دیدگاه پزشکان گذشته، می‌توانست با علائمی مانند خواب‌آلودگی، احساس سرما، سنگینی بدن، درد مفاصل و مشکلات گوارشی همراه باشد.
-
از معرفی اطبای قدیم تا تاریخچه بیماری‌های محلی؛
«تاریخ طب و طبابت در اردبیل» به بازار کتاب آمد
اردبیل- کتاب تاریخ طب و طبابت در اردبیل با پژوهش و تالیف محمود محمد هدایتی توسط نشر رهابانو وارد بازار شد.
-
کاوشی در گنجینه کتابخانه ملی ایران؛
«قانون در طب» ابن‌سینا؛ پیوند پزشکی اسلامی و صنعت چاپ اروپا
شصت‌وپنجمین شماره مجموعه «کاوشی در گنجینه کتابخانه ملی ایران» به معرفی نسخه‌ای بیش از چهارصدساله از «قانون در طب» ابن‌سینا اختصاص دارد که در سال ۱۵۹۳ میلادی به زبان عربی در شهر رم به چاپ رسیده است.
-
گفت‌وگو با توکلی صابری درباره «پزشک آواره» در روز ابوعلی سینا؛
از حجره‌های تنگ زندان تا تالارهای پرشکوه بخارا
محمدرضا توکلی‌صابری گفت: «پزشک آواره» تنها داستان سفری بیرونی نیست؛ بخش مهمی از آن به سفر درونی ابوعلی سینا اختصاص دارد. از حجره‌های تنگ زندان تا تالارهای پرشکوه بخارا، گرگان، ری، همدان و اصفهان، او در هر گام با پرسش‌هایی روبه‌رو می‌شود که نه فقط جهان، بلکه جان خودش را به چالش می‌کشند».
-
از سوی مؤسسه پژوهشی میراث مکتوب؛
بزرگداشتی برای حکیم ابوعلی سینا
دویست‌وچهارمین نشست مؤسسه پژوهشی میراث مکتوب به بزرگداشت حکیم ابوعلی سینا اختصاص دارد.
-
واکاوی زندگی بنیانگذار طب اطفال قزوین؛
روایتی از طبیب فرشتگان
قزوین- کتاب «طبیب فرشتگان» که توسط محمدرضا مقدم تالیف شده، زندگی‌نامه دکتر کمالی بنیانگذار طب اطفال در قزوین است. به اعتقاد مؤلف؛ این پزشک یکی از تاثیرگذارترین اشخاص در حوزه طب کودک بوده و تمام عمر کاری خود را بدون نگاه مادی، صرف درمان کودکان کرده است.
-
انتشار کتاب «فرهنگ پزشکی انگلیسی- فارسی»؛
کهن‌ترین مطالب پزشکی در عهد باستان به زبان پهلوی است
حرفه پزشکی پیشینه‌ای دراز در سرزمین ایران دارد. قدیمی‌ترین مطالب پزشکی در عهد باستان و به زبان پهلوی نوشته شده است. نوشته‌های پزشکی به زبان فارسی امروزی دست کم هزار سال قدمت دارد.
-
«نگاهی به تاریخ پزشکی ایران در شاهنامه فردوسی» منتشر شد؛
رازهای پزشکی ایران باستان در شاهنامه فردوسی
این کتاب کوشیده شاهنامه را نه‌تنها به‌عنوان یک اثر ادبی و حماسی، بلکه به‌مثابه منبعی ارزشمند برای شناخت نگرش ایرانیان کهن به پزشکی، بیماری، درمان و جایگاه پزشک بازخوانی کند، رویکردی که می‌تواند افق تازه‌ای در مطالعات شاهنامه‌پژوهی و تاریخ علم در ایران بگشاید.
-
با شاخص‌ترین کتاب‌شناسان جهان اسلام؛
تاریخ‌نگار برجسته علم پزشکی در تمدن اسلامی
ابن ابی‌اصیبعه پزشکی دانشمند و مورخی فرهنگی بود که با تلاش فردی، چهره‌های علمی تمدن اسلامی را از فراموشی نجات داد و در حافظه تاریخ ثبت کرد.
-
مروری بر کتاب «پزشکی مدرن در ایران عصر قاجار»؛
وقتی پزشک مدرن جای طبیب سنتی را گرفت
نویسنده در کتاب «پزشکی مدرن در ایران عصر قاجار» به خاموش ماندن منابع موجود در مورد بُعد اجتماعی بیماری‌ها و فراگیری آنها در میان توده مردم سخن گفته است. او فقدان اطلاعات در این زمینه را به دلیل بی‌توجهی حاکمان و مورخان به تاریخ اجتماعی و نوپایی این شاخه از تاریخ توجیه‌پذیر می‌داند.
-
مروری بر «عمر کوتاه، هنر ماندگار چند رساله از بقراط و سوگند او؛
می‌کوشم در حد توانم افراد فقیر را درمان کنم
کتاب «عمر کوتاه، هنر ماندگار؛ چند رساله از بقراط، پدر طب» ترجمه محمداسماعیل فلزی به تاریخ و علم پزشکی از دریچه نگاه بقراط در 13 رساله می‌پردازد که هر رساله با یک پیشگفتار آغاز می‌شود.
-
«چند رساله از بقراط» در گفت‌وگو با محمداسماعیل فلزی؛
کمک کن و آسیب نرسان
محمداسماعیل فلزی گفت: اخلاق پزشکی در طب بقراط جایگاه ویژه‌ای دارد چنانکه اصل نخست طب بقراطی نه تشخیص و درمان بیماری، بلکه اجتناب از صدمه زدن به بیمار است: «کمک کن و آسیب نرسان.» راه درمان در مکتب بقراط اصلاح سبک زندگی است.