به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در رشت، این رویداد فرهنگی به همت کتاب‌فروشی و مؤسسه فرهنگی - ‌هنری نیلوفر تالاب لنگرود برگزار و ابعاد مختلف شعر و داستان شمس لنگرودی مورد بررسی قرار گرفت.

کریم رجب‌زاده شاعر و نویسنده در این مراسم با اشاره به جایگاه شمس لنگرودی در شعر معاصر، او را از معدود شاعران نوپردازی دانست که در کنار سرودن شعر مدرن، به‌طور مستمر و تخصصی در حوزه ادبیات کلاسیک فارسی نیز پژوهش کرده است.

وی وجه استعاری، مؤلفه‌های سوررئالیستی و طنز آیرونیک را از ویژگی‌های برجسته شعر شمس برشمرد و از او با عنوان «ابوالفضل بیهقی زمانه» یاد کرد و گفت: تاریخ، به طور زیرکانه‌ای در اشعار شمس دیده می‌شود و با خوانش این اشعار می‌توان وجوه تاریخی را لمس کرد.

رحمان کاظمی مدرس دانشگاه و نویسنده کتاب «جنون، خرد و سورئالیسم؛ شناختی از شعر شمس لنگرودی» نیز در سخنانی به بررسی زیبایی‌شناسی سورئالیسم در ادبیات غرب و نسبت آن با شعر این شاعر پرداخت و با اشاره به مؤلفه‌هایی همچون تقابل رؤیا و واقعیت و نقش تخیل خلاق، برخی ویژگی‌های شعری شمس لنگرودی را تبیین کرد.

وی اظهار داشت: کمتر کسی به دنبال یافتن رگه‌های سورئالیستی در شعر شمس بود و بر این مبنا ناگزیر بوده‌ام که به مکتب‌های ادبی رجوع کنم و تعریف سورئالیست‌ها را از شعر درآورم و ویژگی‌های آن را برشمارم.

کاظمی با یادآوری ریشه‌های تاریخی شکل‌گیری سورئالیست‌ها تحت آرای روانشناختی فروید و تشکیک آنها به ارزش‌های زیبایی‌شناسی و فلسفی جهان مدرن ادامه داد: در همین راستا استعاره اهمیت زیادی پیدا می‌کند و استعاره در شعر، به معنای آنست که شاعر آنچه در ذهن دارد را بازآفرینی می‌کند.

وی افزود: باور من این است که شمس لنگرودی دارای موضع انتقادی به زیبایی شناسی جهان یعنی گسست از زیبایی شناسی کلاسیک است و در اشعار خود این پرسش را مطرح کرده که چرا ما رویاهای خود را محقق نکنیم؟

کاظمی تعبیر «بیهقی زمانه» در مورد شمس لنگرودی را ستود و گفت: همانطور که بیهقی علاوه بر روایت تاریخ، تراژدی انسانی را نیز نمایش داده، اشعار شمس نیز زندگی روزمره ایرانیان به گونه‌ای تصویر شده که تراژدی انسان معاصر به زیبایی دیده می شود.

مسیح حسین‌نژاد دیگر سخنرانی این آیین بود و رمان «عشق و فراموشی» را از منظر مفاهیم فقدان و تجربه ازدست‌رفته زندگی بررسی و اظهار کرد: رمان با دو شکل از فقدان مواجه است: مرگ به‌مثابه فقدان دیگری و فراموشی به‌مثابه فقدان خویشتن، دیگری و زندگی ازدست‌رفته. از این منظر، پرسش محوری اثر آنست که چگونه می‌توان تجربه ازدست‌رفته زندگی را دوباره بازیافت.

حسین‌نژاد عشق را در این رمان اصلی‌ترین ابزار مقاومت در برابر فقدان‌های بیرونی و درونی دانست.

شمس لنگرودی نیز در خاتمه این نشست در سخنانی با قدردانی از برگزارکنندگان این مراسم، مخاطب را شرط لازم شکل‌گیری و مانایی هنر دانست و خاطراتی از دوران نوجوانی خود و سرایش نخستین شعرهایش بیان و برای حاضران شعرخوانی کرد.

همچنین کلیپی خاطره‌انگیز درباره شمس لنگرودی به نمایش درآمد که به کارگردانی نیما تابنده و با همکاری همایون حسنی ساخته شده است.

کتاب «عشق و فراموشی» نوشته شمس لنگرودی است که انتشارات نگاه، آن را در قطع رقعی در ۱۶۹ صفحه منتشر کرده است. شمس در این کتاب به سراغ واکاوی عواطف انسانی در بستر زمان رفته و آدم‌هایی را به تصویر می‌کشد که میان ایستادگی در برابر زوال خاطرات و تسلیم شدن در برابر فراموشی معلق مانده‌اند. داستان با تمرکز بر پیوند میان دلبستگی‌های قدیمی و سایه سنگین گذشته، نشان می‌دهد که چطور احساسات عمیق یک فرد می‌تواند در جریان روزمرگی دچار فرسایش شود یا برخلاف تمام شیب‌های تند زمان، کماکان پابرجا بماند.

شخصیت‌های داستان تنها با یک ماجرای ساده‌ عاشقانه درگیر نیستند، بلکه مواجهه آن‌ها با تنهایی، گذر عمر، حسرت‌های زنده و غبار زمان، لایه‌های متعدد عاطفی و اجتماعی به کل جریان داستان می‌بخشد. جزئیات مطرح‌شده در سرگذشت شخصیت‌ها نشان می‌دهد که چگونه رابطه‌های گذشته و تصمیم‌های کوچک، سال‌ها بعد در گوشه‌ای از ذهن سر بر می‌آورند و مسیر نگاه فرد به زندگی، جامعه و اطرافیان‌ش را دگرگون می‌کنند.

این مراسم با برگزاری جشن امضای رمان «عشق و فراموشی» به پایان رسید.