به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در کرمان، نشست انجمن کتابخانههای عمومی استان کرمان با حضور محمدعلی طالبی، استاندار کرمان و رئیس انجمن، احمد وفایی، مدیرکل نهاد کتابخانههای عمومی استان و حسین اسحاقی، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان و دیگر مسئولان فرهنگی استان با محوریت بررسی وضعیت کتابخانههای عمومی، توسعه فرهنگ کتابخوانی و برنامههای پیشروی این حوزه برگزار شد.
اهداف کمی دو و چهار ساله حوزه کتابخوانی کرمان تعیین و تصویب شود
محمدعلی طالبی، استاندار کرمان با تأکید بر ضرورت تعیین اهداف مشخص و قابل اندازهگیری در حوزه کتاب و کتابخوانی گفت: برای فعالیتهای انجمن کتابخانههای عمومی در دو یا چهار سال آینده باید اهداف کمی مشخصی تعیین و در همین جلسه تصویب شود تا اقدامات استان بر اساس این اهداف دنبال و میزان تحقق آنها ارزیابی شود.
وی افزود: در کنار خیرین، برای تحقق اولویتهای حوزه کتابخانههای عمومی و بهویژه توسعه کتابخانههای سیار، حمایت لازم را خواهیم داشت و باید اولویتهای این حوزه بهطور مشخص تعیین شود تا اقدامات بر اساس آنها دنبال شود.
استاندار کرمان با اشاره به نقش دستگاههای فرهنگی و مدیران حوزه کتاب و کتابخوانی اظهار کرد: اگر این برنامهها با جدیت دنبال شود، انجمن کتابخانههای عمومی، ادارهکل کتابخانههای عمومی، مدیران حوزه فرهنگ و ارشاد اسلامی در شمال و جنوب استان و سایر مجموعههای همکار میتوانند به این افتخار کنند که پایهگذار اقداماتی در حوزه کتاب و کتابخوانی بودهاند که آثار آن در توسعه استان کرمان طی پنج تا ۱۰ سال آینده نمایان خواهد شد.
وی همچنین درباره تکمیل پروژههای کتابخانهای گفت: استانداری کرمان در تکمیل کتابخانهها، علاوه بر اعتبارات استان و منابعی که جدا از اعتبارات تملک در اختیار استان قرار دارد، از ظرفیت مسئولیتهای اجتماعی نیز استفاده خواهد کرد.
طالبی با تأکید بر ضرورت استفاده از ظرفیت خیرین افزود: در کنار حمایتهای دولتی، ظرفیت خیرین و انجمن خیرین کتابخانهها نیز باید حتماً پای کار باشد و استانداری برای پیشبرد این اقدامات در کنار مجموعههای مرتبط خواهد بود.
وی در پایان خواستار ارائه اولویتهای حوزه کتابخانههای عمومی به استانداری شد و گفت: باید اولویتها و توضیحات لازم ارائه شود تا بر اساس آنها، اقدامات و حمایتهای مورد نیاز در استان دنبال شود.
کرمان با ۲۴۵ مربی، صدرنشین باشگاههای کتابخوانی کشور شد
حسین اسحاقی، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کرمان با اشاره به فعالیتهای فرهنگی استان در حوزه کتاب و کتابخوانی گفت: کرمان در راهاندازی باشگاههای کتابخوانی کودک و نوجوان رتبه نخست کشور را به دست آورده استو فاصله آماری این استان با استان دوم نیز قابل توجه است.
وی افزود: در جام باشگاههای کتابخوانی کشور، کرمان با راهاندازی تعداد قابل توجهی باشگاه، عملکرد بسیار خوبی داشته و این موضوع نشاندهنده وضعیت مطلوب فعالیتهای کتابخوانی کودکان و نوجوانان در استان است.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کرمان با قدردانی از دستگاههای فرهنگی استان اظهار کرد: این باشگاهها علاوه بر کتابخانههای عمومی، در کانونهای فرهنگی هنری مساجد و مراکز کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان نیز برگزار شدهاند و همکاری دستگاههای فرهنگی در این زمینه قابل تقدیر است.
وی همچنین گفت: کرمان در تعداد مربیان تأییدشده باشگاههای کتابخوانی نیز رتبه نخست کشور را دارد. تاکنون ۲۴۵ مربی در استان ثبتنام و تأیید شدهاند، در حالی که استان بعدی، اصفهان، حدود ۸۲ مربی دارد.
اسحاقی ادامه داد: از میان این باشگاهها، ۵۲ باشگاه کتابخوانی در جنوب استان کرمان راهاندازی شده است و با توجه به ظرفیتهای جنوب استان، این روند همچنان ادامه خواهد داشت.
وی با اشاره به ظرفیت استان در حوزه روستاها و پراکندگی جغرافیایی کرمان گفت: با توجه به تعداد زیاد روستاهای استان و پراکندگی آنها، تلاش میکنیم از ظرفیت مربیان و باشگاههای کتابخوانی برای توسعه فرهنگ مطالعه در نقاط مختلف استان استفاده کنیم.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کرمان در ادامه به جشنواره شهرهای دوستدار کتاب و پایتخت کتاب ایران اشاره کرد و گفت: کرمان در این زمینه ظرفیت بسیار خوبی دارد و با شهرهایی مانند سیرجان، رفسنجان و کوهبنان وارد مذاکره شدهایم و این شهرها برای حضور در این برنامه ثبتنام کردهاند و اقدامات مربوط به آنها در حال انجام است.
وی افزود: سیرجان در گذشته نیز توانسته بود در جمع پنج شهر نخست پایتخت کتاب ایران قرار گیرد و این نشان میدهد که ظرفیت مناسبی برای حضور دوباره شهرهای استان در این جشنواره وجود دارد.
اسحاقی با اشاره به اینکه در سالهای گذشته شهرهایی مانند اهواز عنوان پایتخت کتاب ایران را به دست آوردهاند، اظهار کرد: تلاش میکنیم امسال پرونده شهرهای استان را بهخوبی آماده کنیم تا برای سال آینده بتوانیم در این برنامه حضور داشته باشیم.
«اهدانش» در کرمان کلید خورد
احمد وفایی، مدیرکل نهاد کتابخانههای عمومی استان کرمان در نشست انجمن کتابخانههای عمومی استان کرمان با اشاره به ظرفیتهای فرهنگی و ادبی استان، از آغاز طرح «اهدای دانش؛ از اهدا تا دانش و دانایی» خبر داد و گفت: این طرح با هدف مشارکت خیران و مردم در توسعه فعالیتهای کتابخانههای عمومی استان اجرا میشود و نخستین پویش آن به خرید اسباببازی برای بخشهای کودک کتابخانهها، بهویژه در مناطق جنوبی و محروم استان، اختصاص دارد.
وی افزود: سامانهای برای این طرح راهاندازی شده است و مردم میتوانند با انتخاب استان کرمان، از مبالغ ۵۰ هزار تومان به بالا در این طرح مشارکت کنند. نخستین پویش این طرح، خرید اسباببازی برای کتابخانههای کودکان است تا در کنار آموزش، شادی و نشاط نیز به کودکان ارائه شود.
مدیرکل نهاد کتابخانههای عمومی استان کرمان همچنین با اشاره به سیاست توسعه کتابخانههای سیار گفت: کتابخانه سیار میتواند چندین نقطه خدمتی را در یک منطقه پوشش دهد و در طول هفته به حدود ۱۰ روستا و آبادی مراجعه کند. علاوه بر امانت کتاب، برنامههایی مانند قصهگویی، داستانگویی و اوریگامی نیز برای کودکان و مردم این مناطق اجرا میشود.
وی از راهاندازی دومین کتابخانه سیار استان در سیرجان طی ماه آینده خبر داد و اظهار کرد: برنامه داریم یک کتابخانه سیار نیز در جنوب استان و یک مورد دیگر در رفسنجان راهاندازی کنیم تا روستاهایی که فاقد کتابخانه هستند، از خدمات کتابخانهای بهرهمند شوند.
وفایی ادامه داد: در استان کرمان بیش از ۱۲۶ روستا وجود دارد که فاقد کتابخانه هستند و سیاست ما این است که این روستاها را با استفاده از کتابخانههای سیار پوشش دهیم.
وی با اشاره به اجرای طرح «پیشخوان کتاب» در استان کرمان گفت: حدود دو سال است که این طرح در کرمان آغاز شده و در قالب آن، کتاب در اختیار مردم در خانهها، مدارس، پارکها و محلات قرار گرفته است. تاکنون ۱۳۲ هزار جلد کتاب در قالب این طرح به مردم امانت داده شده و در یک سال اخیر نیز حدود ۱۶ هزار جلد کتاب در این قالب امانت داده شده است.
مدیرکل نهاد کتابخانههای عمومی استان کرمان با اشاره به توجه ویژه این نهاد به کودکان و نوجوانان گفت: بخش کودک به یکی از بخشهای ویژه کتابخانههای عمومی تبدیل شده است. اکنون بیش از ۳۰۰ هزار جلد کتاب کودک در کتابخانههای استان وجود دارد و بیش از ۲۵ هزار عضو کودک و نوجوان از خدمات کتابخانهها استفاده میکنند. همه کتابخانههای استان نیز به بخش کودک مجهز هستند.
وفایی همچنین از اجرای طرحهای ویژه برای عشایر و روستاهای استان خبر داد و گفت: در این زمینه خدماتی به عشایر جنوب استان ارائه شده و امروز نیز چند تفاهمنامه در حوزههای مختلف در حضور استاندار امضا خواهد شد.
وی در ادامه با ارائه گزارشی از وضعیت کتابخانههای عمومی استان کرمان اظهار کرد: در پهناورترین استان کشور، از شمال تا جنوب، ۱۰۴ باب کتابخانه عمومی نهادی و ۳۰ کتابخانه مشارکتی فعالیت میکنند و بیش از ۳۵۰ نیروی انسانی در این کتابخانهها مشغول خدمت هستند.
وی افزود: استان کرمان اکنون ۲۵ شهرستان، ۶۵ بخش و ۸۵ شهر دارد. از میان شهرهای استان، در ۵۳ شهر کتابخانه وجود دارد و ۳۲ شهر همچنان فاقد کتابخانه هستند.
وفایی با اشاره به جمعیت باسواد استان کرمان گفت: جمعیت باسواد استان حدود ۲ میلیون و ۸۴۸ هزار نفر است. کتابخانههای عمومی نهادی استان بیش از ۱۰۰ هزار عضو دارند و در یک سال اخیر نزدیک به یک میلیون جلد کتاب به امانت رفته است. در مجموع نزدیک به دو میلیون جلد کتاب در کتابخانههای استان موجود است که این میزان، بهویژه در حوزه کودک و نوجوان، همچنان کافی نیست.
مدیرکل نهاد کتابخانههای عمومی استان کرمان با اشاره به مشارکت خیران گفت: به لطف خیران، ۳۳ باب کتابخانه خیرساز در استان وجود دارد. همچنین ۳۰ سالن مطالعاتی مجوز گرفتهاند و ۱۵ مجموعه نیز در قالب کتابخانههای واگذارشده در حال فعالیت هستند که بخش قابل توجهی از این ظرفیت در جنوب استان قرار دارد.
وی با اشاره به ظرفیت بالای شهرستان جیرفت در حوزه مطالعه اظهار کرد: در جیرفت ۱۰ سالن مطالعاتی خصوصی راهاندازی شده که هزینه استفاده از آنها برای مردم حدود چهار تا پنج میلیون تومان در ماه است و با توجه به نیاز بالای منطقه، توسعه کتابخانه عمومی در این شهرستان ضروری است.
وفایی درباره کتابخانه شهید مدنی جیرفت نیز گفت: این کتابخانه با مساحت حدود ۳۵۰ مترمربع ظرفیت ارزشمندی برای منطقه است و تلاش میکنیم با حمایت مسئولان و خیران آن را راهاندازی و تجهیز کنیم. پیشنهاد ما این است که این کتابخانه به نام یکی از مفاخر و مشاهیر استان کرمان و جنوب استان نامگذاری شود؛ چراکه این موضوع هم به بزرگداشت مفاخر منطقه کمک میکند و هم میتواند زمینه مشارکت خیران را فراهم کند.
وی با اشاره به جایگاه فرهنگی استان کرمان گفت: کرمان سرزمین مفاخر و مشاهیر بزرگی است و در این زمینه فهرست بلندبالایی از چهرههای ملی و استانی داریم. تلاش داریم برای ۲۲ نفر از مفاخر استان در آینده برنامهها و اقدامات ویژهای انجام دهیم.
وی در بخش دیگری از سخنان خود به وضعیت کتابخانه مرکزی کرمان و بم اشاره کرد و گفت: دو کتابخانه بسیار ارزشمند در استان داریم؛ یکی کتابخانه مرکزی کرمان که به کتابخانه ملی کرمان نیز مشهور است و دیگری کتابخانه مرکزی بم. این کتابخانهها نیازمند بازطراحی خدمات هستند تا بتوانند متناسب با نیازهای امروز مخاطبان فعالیت کنند.
مدیرکل نهاد کتابخانههای عمومی استان کرمان همچنین گزارشی از پروژههای نیمهتمام کتابخانهای ارائه کرد و گفت: در برخی مناطق استان، پروژههای کتابخانهای سالهاست نیمهتمام ماندهاند و نیازمند تخصیص اعتبار و حمایت دستگاههای مختلف هستند.
وی با اشاره به وضعیت کتابخانه بم گفت: پس از زلزله، ساختمان کتابخانه آسیب دید و در حال حاضر کتابخانه در یک مکان استیجاری متعلق به آموزش و پرورش فعالیت میکند. ساختمان جدید نیز حدود ۳۵ درصد پیشرفت دارد و برای تکمیل آن نیازمند حمایت هستیم.
وفایی همچنین درباره پروژههای کتابخانهای در شهرهای مختلف استان از جمله عنبرآباد، منوجان، سیرجان و بم توضیح داد و گفت: برخی پروژهها توسط دستگاههایی مانند وزارت نفت یا در قالب پروژههای راه و شهرسازی آغاز شدهاند اما همچنان به دلیل نبود اعتبار یا تخصیص نیافتن منابع، نیمهتمام باقی ماندهاند.
وی با اشاره به وضعیت فرهنگی شهر بم افزود: در بم فضاهای کتابخانهای متعددی ایجاد شده اما برخی از این فضاها همچنان نیازمند تکمیل و تجهیز هستند. در مناطقی که با محرومیت و آسیبهای اجتماعی بیشتری مواجهاند، توسعه فعالیتهای فرهنگی و کتابخانهای میتواند نقش مهمی در کاهش آسیبها داشته باشد.
وی ادامه داد: در شهر کرمان نیز در خیابان سرباز حدود ۲۰۰ متر برای توسعه کتابخانه در نظر گرفته شده و طرحهای بهسازی و نوسازی کتابخانههای عمومی استان در حال اجراست.
وفایی با اشاره به تغییر فضای برخی کتابخانهها گفت: در یک سال اخیر کتابخانههایی مانند کتابخانه نبیاکرم(ص) و علامه امینی بهسازی شدهاند و تجهیزات جدید نیز برای تعدادی از کتابخانههای استان تهیه شده است. کتابخانههایی مانند مسجد جامع کرمان، شهید مطهری کرمان در حال تجهیز یا بهسازی هستند و امسال نیز چند کتابخانه دیگر به تجهیزات نوین مجهز خواهند شد.
وی در پایان با تأکید بر نقش مشارکت مردمی در توسعه فرهنگ کتابخوانی گفت: سال گذشته برنامههای مختلفی در حوزه اهدای کتاب اجرا شد و پویشهایی نیز با هدف فعالتر شدن کتابخانهها شکل گرفت. یکی از این برنامهها اهدای چند هزار جلد کتاب به کتابخانههای استان با نیت حاج قاسم بود که با استقبال مردم همراه شد.
وفایی با بیان اینکه کتابخانههای عمومی دیگر صرفاً محل امانت کتاب نیستند، گفت: در بسیاری از روستاهای استان، کتابخانهها به پایگاه فرهنگی و اجتماعی تبدیل شدهاند و علاوه بر کتاب، محل برگزاری برنامههای فرهنگی و آموزشی هستند. هدف ما این است که این ظرفیت را در مناطق بیشتری از استان گسترش دهیم.
نظر شما