سه‌شنبه ۱۴ بهمن ۱۴۰۴ - ۱۰:۲۰
جرم برساخت اجتماعی است

جرم مفهومی واقعا جامعه‌شناختی است. جرم پدیده‌ای مستقل نیست بل برساخت اجتماعی است. گواینکه بر سر تعریف جرم اتفاق‌نظر زیادی وجود دارد اما چیزی که جرم خوانده می‌شود از زمانی به زمان دیگر و از این مکان بدان مکان و از مردمی به مردمی دیگر فرق می‌کند.

سرویس تاریخ و سیاست خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا کتاب «رویکردهای جامعه‌شناختی در جرم‌شناسی» تالیف ایمون کارابین و دیگران با ترجمه هوشنگ نایبی از سوی پژوهشگاه فرهنگ هنر و ارتباطات به بازار کتاب آمد.

جرم برساخت اجتماعی است

جرم مفهومی واقعاً جامعه‌شناختی است. جرم پدیده‌ای مستقل نیست بل برساخت اجتماعی است. گواینکه بر سر تعریف جرم اتفاق‌نظر زیادی وجود دارد اما چیزی که جرم خوانده می‌شود از زمانی به زمان دیگر و از این مکان بدان مکان و از مردمی به مردمی دیگر فرق می‌کند. مجرم نیز تعبیری اجتماعی است که به همان طریق و با همان فرایندهای اجتماعی تعریف می‌شود که اعمال خاصی را جرم به حساب می‌آورد و اعمالی دیگر را جرم به حساب نمی‌آورد. کنترل اجتماعی و مجازات را نیز نیروهای اجتماعی شکل می‌دهند و شدت جرم و اولویت برخورد با آن را تعیین می‌کنند.

رویکردهای جامعه‌شناختی به جرم‌شناسی کتابی است جامع و انتقادی و ساده در جرم‌شناسی که از اولین دیدگاه‌های نظری تا موضوعات مهم معاصر مانند جهانی شدن جرم و جرائم زیست‌محیطی و تروریسم و جرائم سایبری را دربرمی‌گیرد و اثری به معنی واقعی کلمه بین‌المللی است چه محصول تلاش گروهی از نویسندگان مشهور و باتجربه بین‌المللی در گروه جامعه‌شناسی دانشگاه اسکس بریتانیاست که به حوزه‌هایی می‌پردازند که متون دیگر چه بسا تنها به اشاره‌ای گذرا بسنده کرده باشند.

کتاب به موضوعاتی همچون تاریخچه جرم، رویکردهای نظری به جرم و موضوع تحول اجتماعی، قربانیان و قربانی شدن، جرم و عاطفه و روانشناسی اجتماعی، موادمخدر و باده و سلامت و جرم، دادرسی کیفری و جامعه‌شناسی مجازات، جرم‌شناسی سبز، جرم و رسانه و تروریسم و جرائم دولتی می‌پردازد.

ویراست چهارم دیدگاه‌های جهانی در جرم‌شناسی را از محیط بریتانیای بعد از برگزیت و آمریکای عصر ترامپ و از جنوب جهانی تلفیق می‌کند و شامل فصل‌های جدیدی در مورد جرائم سایبری است و جرائم قدرتمندان و جرائم سازمان‌یافته و رویکردهای سیر زندگی در درک تداوم یا کنار گذاشتن کجروی و آینده جرم و کنترل و جرم‌شناسی.

هر فصل شامل یک رشته سوالات تفکر انتقادی و پیشنهاداتی برای مطالعه بیشتر و فهرستی از وب‌سایت‌ها و منابع مفید است.

این کتاب همچنین حاوی واژه‌نامه‌ای از اصطلاحات و مفاهیم جرم‌شناسی است و متنی عالی برای دانشجویانی است که به دنبال مبانی جامعه و انتقادی و بین‌المللی جرم‌شناسی هستند و خواندن آن برای کسانی که به دنبال پروردن «تخیل جرم‌شناسی» خود هستند، ضروری است.

ایمون کارابین استاد جامعه‌شناسی دانشگاه اسکس است و حوزه آموزشی و پژوهشی او جرم‌شناسی و مطالعات فرهنگی و به طور کلی جامعه‌شناسی است. او مقالات فراوانی در مجلات برجسته جرم‌شناسی و جامعه‌شناسی منتشر کرده است. کتاب‌های او شامل جرم در بریتانیای معاصر (۲۰۰۲) است و قدرت و گفتمان و مقاومت: تبارشناسی شورش زندان استرنجویز (۲۰۰۴) و جرم و فرهنگ و رسانه‌ها (۲۰۰۸) و جرم و نظریه اجتماعی (۲۰۱۷). کارابین از سال ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۹ به اتفاق میشل بروان از دانشگاه تنسی سردبیر مجله جرم و رسانه و فرهنگ بود و به تازگی کتاب راهنمای بین‌المللی جرم‌شناسی تصویری راتلج (۲۰۱۷) را منتشر کرده‌اند. او در حال حاضر سردبیر مجله جرم‌شناسی بریتانیا است و به همراه آوی بریسمن (از دانشگاه کنتاکی شرقی) و نایجل ساوت (از دانشگاه اسکس) کتاب با نظریه و مفاهیم جرم‌شناسی همراه راتلج (۲۰۱۷) را تهیه کرده‌اند و به تازگی روی پروژه «نمادنگاری مجازات: از رنسانس تا مدرنیته» کار می‌کند که به صورت کتاب منتشر خواهد شد.

در کتاب «رویکردهای جامعه‌شناختی در جرم‌شناسی» در شرح شهرنشینی و اضطراب و وضع انسان می‌خوانیم: «شاخه بزرگی از کارها در پی درک نحوه شکل‌گیری محلی ترس و اضطراب است. یان تیلور معتقد است که ترس از جرم به استعاره موجه‌ای تبدیل شده است که در پی غلبه بر نگرانی‌های عامتر درباره آهنگ تغییرات اجتماعی اقتصادی است. به زعم تیلور ظهور جنبش‌های اجتماعی تدافعی طبقه متوسط حومه‌نشین که حول پیشگیری از جرم است:

نه تنها بر اثر وجود بلافصل مجموعه‌ای از مسائل در محلات خاصی راه افتاده است (داستان جوانان پرخاشگر و خشونت عریان در خیابان‌های محلی بالا که تا به حال در آرامش بود) بلکه ترس عمیق‌تر از بیکاری و قیمت خانه و (در مورد والدین حومه‌نشین دارای کودک) مدرسه خوب برای پیشرفت و سلامت کودکان و جامعه‌پذیری اخلاقی است و انبوهی از مسائل نگران‌کننده فزاینده دیگر.

در این تبیین تایلور نگرانی درباره جرم با مشکلات و دردسرهای دشواری گره خورده است که تغییرات حیات اقتصادی و اجتماعی و اخلاقی به بار آورده است. ترس از جرم ترس از انحطاط است که وضعیت اصلی طبقه متوسط حومه‌نشین در انگلستان معاصر است.

نکته بعدی که گیرلینگ و همکاران در مطالعه برداشت‌های عمومی از جرم در شهرهای بازاری ثروتمند انگلستان مورد کندوکاو قرار می‌دهند این است که واکنش مردم به جرم (همراه با نگرانی‌های دیگر درباره آن) هم متاثر از «حس مردم از فضا» است و هم موثر بر آن. این حس هم حسی از فضایی است که در آن زندگی می‌کنند (تاریخ و اختلاف‌ها و مسیرها و امثالهم) و حسی از جایگاه‌شاه در دنیای عامتر سلسله‌مراتب و دشواری‌ها و فرصت‌ها و ناامنی‌هاست.

اهمیت این کار این است که در پی قرار دادن ترس مردم در بستر زندگی روزمره خاصی است و این تلاش همسو با تحولات اخیر صورت می‌گیرد که نشان می‌دهد جایگاه اجتماعی افراد و حس درونی افراد از امنیت برداشت افراد و حس درونی افراد از امنیت برداشت افراد از دنیای وسیع‌تر پیرامون را شکل می‌دهد.

باب شدن نظریه روانکاوی در ترس از جرم افق مباحث ترس از جرم را گسترش می‌دهد. وندی‌هالوی و تونی جفرسون بر این بینش روانکاوی کلیدی تکیه می‌کنند که اضطراب قیمتی است که در قبال برخورداری از حسی که از خود داریم، می‌پردازیم. کار آنها تاکیدی است بر اینکه اضطراب ویژگی عام وضعیت انسان است و دفاع ناآگاهانه پویا در برابر اضطراب جنبه رایج و سازنده واکنش به تهدیدات است. شیوه‌های دفاع ناآگاهانه خاصی که محور توجه آنهاست عبارت است از انکار و دوپارگی و فرافکنی تا نشان دهند انسان با این عمل با مخاطرات نسبت به وجود خویش مقابله می‌کند.

استدلال کلی آنها این است که اضطراب احساس شایع فراگیر اما خامی است که در پس بخش اعظم نگرانی‌های معاصر درباره ترس از جرم قرار دارد. استدلال آنها بر اساس مطالعه مردم ساکن دو مجتمع مسکونی سازمانی در شمال انگلستان نشان‌دهنده واکنش‌های کاملاً متغیر و پراکنده به خطر جرم است. تفاوت واکنش‌ها متاثر از تجربه زیسته فرد و جایگاه اجتماعی و مکانیسم‌های دفاع ناخودآگاهانه است. به زعم آنها گفتمان شایع ترس از جرم که علی الظاهر بدتر کردن ترس به شمار می‌آید عملاً ناخودآگاهانه در خدمت ایجاد آرامش نسبی برای نگرانی‌های انحرافی است که در غیر این صورت کنار آمدن با آن بسیار مخاطره‌آمیز می‌گشت.»

کتاب «رویکردهای جامعه‌شناختی در جرم‌شناسی» تالیف ایمون کارابین و دیگران با ترجمه هوشنگ نایبی با ۹۱۵ صفحه، شمارگان ۵۰۰ نسخه و بهای یک میلیون و صد هزار تومان از سوی پژوهشگاه فرهنگ هنر و ارتباطات به بازار کتاب آمد.

این کتاب به عنوان نامزد چهل و سومین جایزه کتاب سال انتخاب شده است.

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.

پربازدیدترین

تازه‌ها

پربازدیدها