مصاحبه
-
نویسنده کتاب «خانه کتاببازها» در گفتوگو با ایبنا؛
لالایی نخستین مواجهه کودک با ادبیات است
لالایی اولین مواجهه کودک با ادبیات است. اولین بار است که او کلام موزون و مقفا و آهنگین میشنود. لالایی صرفا شعر نیست بلکه شبیه نمایشنامهای است که مادر آن را اجرا میکند؛ با لرزش صدایش، با حزن مستور در شعر و یا نشاط مستتر در آن. لالایی صرفا یک رسم یا سنت جهانی برای خواباندن کودک نیست، فرصت آشنایی کودک با کلمه است. بسیار مهم است که لالایی با چه کلماتی ترکیب شود و چه مضمونی داشته باشد.
-
زهرا جعفری نعیمی در گفتوگو با ایبنا:
«قلعه سایهها» تلاشی برای بازآفرینی تاریخ و روایت معنای ایمان است
نویسنده «قلعه سایهها» با تشریح پشتوانههای تاریخی، قرآنی و فلسفی این اثر، از تلاش خود برای پیوند دادن روایت تاریخی با ظرفیتهای ادبیات فانتزی، طراحی شخصیتهایی درگیر با ترس و ناامیدی و پرهیز از تقلید در نویسندگی سخن گفت.
-
تصویرگر مجموعه «باشگاه مغز کودکان» در گفتوگو با ایبنا مطرح کرد؛
تصویرگری؛ راهی برای پیوند یادگیری و تخیل کودک
سمیرا مختاری گفت: من ذهن داستانپردازی دارم. ممکن است یک گربه در خیابان ببینم و همان لحظه در ذهنم برایش اسم، خانواده، شغل و حتی ویژگیهای اخلاقی تصور کنم! تقریباً هر چیزی که در اطرافم میبینم میتواند جرقه یک داستان را در ذهنم بزند. انگار ذهنم ناخودآگاه به دنیای اطرافم شخصیت و زندگی میبخشد.
-
جلال وزیری، نویسنده «کولاره بازی» در گفتوگو با ایبنا؛
سفری تجربی برای بادبادکسازی و بادبادکبازی
جلال وزیری گفت: برای من، ترجمه کردی اهمیت ویژهای داشت؛ زیرا بادبادکبازی با خاطرات و فضای فرهنگی کردستان پیوند نزدیکی دارد و سالها برگزاری جشن بادبادکها در این منطقه را از نزدیک تجربه کردهام. تلاش کردم در ترجمه، ضمن حفظ دقت مفاهیم علمی و فنی، زبان کتاب برای کودکان و نوجوانان کُردزبان روان و قابل فهم باشد.
-
آتوسا صالحی در گفتوگو با ایبنا؛
برای شناخت جهان شاهنامه باید در آن زندگی کرد
آتوسا صالحی گفت: رابطهی جدیترم با شاهنامه از سالهایی شکل گرفت که با نوجوانها کار میکردم. از شانزدهسالگی شعر و داستان نوجوانها را میخواندم و منتشر میکردم و بعد سردبیر مجلهای شدم که همهی مطالبش را خود نوجوانها مینوشتند؛ از شعر و داستان تا عکس و کاریکاتور. آن سالها یک چیز را خوب یاد گرفتم: نوجوان را نباید دستکم گرفت. اگر به او دروغ بگویی میفهمد و اگر کوچکش بشماری از تو دور میشود.
-
علیرضا محمودی ایرانمهر در گفتوگو با ایبنا؛
میکوشم دیوار بلندی را که میان امروز و گذشته ماست ویران کنم
علیرضا محمودی ایرانمهر گفت: معنای استعاری مهتاب و آتش به فلسفهای باستانی برمیگردد که اتفاقاً در روانشناسی مدرن نیز کاربرد دارد. در این فلسفه انسان از نیروهای متضاد ساخته شده است که آب و آتش یا خورشید و ماه به شکل نمادین آن را نشان میدهند و چرخش آنها حیات انسانی را میسر میسازد. در این رمان زنان و مردان در کنار هم برای استمرار زندگی خود میجنگند و تلاش میکنند و نیروی شان در هم میآمیزد. در برخی از افسانهها نیز ارشک را پسر مهتاب و آفتاب نامیدهاند.
-
عرشیا عالینژاد در گفتوگو با ایبنا:
فوتبال، بهترین پل برای ورود به دنیای مطالعه
در ترجمه عمومی، دقتِ صِرف اهمیت دارد؛ اما در ترجمهی کودکانه، انتقال مفاهیم با زبانِ بازی نکتهی کلیدی است. من با بیان جملات به سادهترین شکل ممکن و دقت در ارائهی اطلاعات درست سعی کردم تا از خستگیِ ذهنِ کودک جلوگیری کنم.
-
حبیب یوسفزاده در گفتوگو با ایبنا؛
هر اثر داستانی که با طنز آمیخته باشد، تأثیرگذارتر است
حبیب یوسفزاده گفت: دستوپنجه نرم کردن با فقر و تنگدستی، خودش نوعی جنگ است؛ بهویژه در شرایط جنگی که مردم بیشتر در مضیقه هستند. این هم در واقع روی دیگر سکه و سمت دیگر جبهه است. خیلی از آثار داستانی هستند که در واقع پشت جبهه را روایت میکنند تا ترجمان آن چیزی باشند که در جبهه اتفاق افتاده است.
-
الناز رستمزاد در گفتوگو با ایبنا؛
یک وَن برای دیدن، کشف کردن و همراه شدن در ماجرا
الناز رستمزاد گفت: در ترجمه مترجم باید خود را با شخصیتها یکی بداند. معمولا در ترجمههایم این سبک را رعایت میکنم که قبل از نوشتن ترجمه با فضای داستان و شخصیتها همگام میشوم و خود را به جای آنها تصور کرده و سپس ترجمه را انجام میدهم تا بتوانم آن موقعیت را به درستی درک کنم. هر چقدر هم باشد زبان مادری من ترکی است و برای نوشتن ترجمه مجبور هستم یکبار به زبان خودم قابل فهم بدانم و سپس متن را به زبان فارسی و معادل آن برگردانم.
-
پرنیان فرخنژاد در گفتوگو با ایبنا مطرح کرد؛
کتاب علمی و آغاز پرسشهای تازه کودک
پرنیان فرخنژاد گفت: در کتاب علمی کودک، متن و تصویر را نمیتوان دو عنصر کاملاً جدا از هم در نظر گرفت. تصویر گاهی بخشی از اطلاعاتی را که متن ارائه میکند، تکمیل میکند و گاهی حتی چیزی را نشان میدهد که متن بهتنهایی نمیتواند به همان وضوح توضیح دهد.
-
داریوش عابدی در گفتوگو با ایبنا:
بچهها جنگ را از داخل خانواده لمس و حس میکنند
داریوش عابدی گفت: الان کاملاً نوجوانهای ما در فضای جنگ زندگی میکنند. تمام اضطراب و نگرانی نسبت به آینده وجود دارد و نگاه خوبی به آینده ندارند. آینده معلوم نیست و هر لحظه ممکن است اتفاق ناگواری برای خانواده، محله و شهر بیفتد. الان هم هست. برای همین من فکر نمیکنم نوجوان نتواند با این فضا ارتباط برقرار کند و کاملاً این فضا را میفهمد، چون الان دارد آن را زندگی میکند. حداقل در این یک سال اخیر اینطور بوده است.
-
سیدمحمد میرموسوی در گفتوگو با ایبنا:
روستا مظهر کار و تلاش برای کودک ایرانی است
سیدمحمد میرموسوی گفت: وظیفه داستان و هنر داستاننویسی دوری از سخنرانی، شعارزدگی و نفوذ مستقیم در داستان است . وظیفه نویسنده نشان دادن بخشی از زندگی و پر رنگ کردن موضوع، البته بدون هر گونه جانبداری، حتی تحلیل و حمایت از یک فکر و اندیشهای. در این جا کودک است و کار درس و کمک به خانواده. خواننده با همذاتپنداری خود باید پیام داستان را پیدا کند. پدر، مادر، نوجوان و محیط پیرامون هر کدام برای خواننده پیام ویژهای دارند.
-
مرضیه فعلهگری در گفتوگو با ایبنا:
حتی در بستهترین فضاها میتوان پرنده جادویی درون خود را پیدا کرد
مرضیه فعلهگری گفت: آپارتمان در این داستان، بخشی از تجربهزیسته بسیاری از کودکان امروز است؛ کودکانی که در خانههای کوچک و محدودیتهای زندگی شهری، گاهی فرصت کمی برای کشف جهان بیرون دارند. پرنده جادویی از دل همین فضای بسته و روزمره وارد داستان میشود و امکان خیالپردازی، تجربه و رهایی را برای گندم فراهم میکند.
-
مهرانگیز قهرمانی در گفتوگو با ایبنا:
«دیانای» نمایشنامهای در مرز میان سکوت، ترس و همدستی
مهرانگیز قهرمانی گفت: به نظرم یکی از جذابترین ویژگیهای «دیانای» این است که اینجا قهرمان اصلی یک نفر نیست؛ بلکه خودِ گروه است. تصمیمها، ترسها و حتی اشتباهها میان همه شخصیتها تقسیم شدهاند. همین باعث میشود مخاطب مدام از خودش بپرسد که واقعاً چه کسی مسئول است. از نظر اجرایی هم این ویژگی خیلی جذاب است، چون کارگردان میتواند روی روابط بین شخصیتها، حرکتهای گروهی و فضای جمعی بیشتر کار کند و این موضوع اجرا را زندهتر و تأثیرگذارتر میکند.
-
معصومه حسینی از مجموعه نمایشنامه «تاجِ خودِ خودم» میگوید؛
کودکان باید یاد بگیرند خودشان قهرمان زندگی خود باشند
معصومه حسینی گفت: از آنجا که دغدغه اصلی من مسائل مربوط به زنان است، همانطور که در ادبیات کهن بزرگسالان به این موضوع توجه داشتم، در افسانههای کودکانه نیز مفاهیمی که دختران را در جایگاه دوم قرار میدادند، توجهم را جلب کردند. به همین دلیل احساس کردم لازم است نگاهها به این موضوع از همان سالهای کودکی تغییر کند.
-
جمیله سنجری در گفتوگو با ایبنا:
غمِ پیروز را به امید و مسئولیت برای کودکان تبدیل کردیم
جمیله سنجری گفت: به قول بانو توران میرهادی، مادر ادبیات کودک ایران: «غم بزرگ را به کار بزرگ تبدیل کنید.» همه دلمان سوخت که پیروز علیرغم مراقبتهای شبانهروزی مُرد؛ اما میدانیم که مرگ پایان زندگی او نیست. میشود مثل پیروز در یادها ماند و زندگی کرد؛ «پیروزی» که در داستان به همه کمک میکند. شیطنت میکند؛ طناز است و باری از روی دوش دیگران برمیدارد و خودش حس بهتری دارد. اینطوری امید جای غم را میگیرد.
-
نشر سپیدرود منتشر کرد؛
نوستالژی ملوان بندرانزلی و خاطراتی از بازیکنان قوی سپید خزری
گیلان- کتاب «نوستالژی ملوان و ملوانان بندرانزلی» دربرگیرنده گفتوگوهایی با پیشکسوتان تیم فوتبال ملوان بندرانزلی از زمان شکلگیری تا اواخر دهه ۷۰ شمسی است که نویسنده آن را پایان سالهای طلایی این تیم ریشهدار میداند.
-
نویسنده و مترجم اهل بانه:
کتاب؛ یار بیمنت روزهای پرالتهاب
کردستان - نویسنده و مترجم اهل بانه معتقد است؛ در روزهایی که فضای عمومی جامعه تحت تأثیر اخبار و تنشهاست، کتاب میتواند بهعنوان یاری صبور و مهربان، نقش مؤثری در کاهش فشارهای روانی ایفا کند.
-
با نگاهی به کتاب «بوطیقای کنلوچ»؛
کنلوچ و چامسکی؛ مواجهه دو اندیشه از دل سینما و رسانه
کنلوچ جهان خود را با رئالیسم و نئورئالیسم اجتماعی بنا میکند و در آن طیف وسیعی از فرودستان جامعه و رنجهای مزمن و معضلهای لاینحل را به قاب تصویر میکشد تا ما منشأ دردها و زخمهای اجتماعی را بهتر دریابیم.
-
مروری بر کتاب «روزی که کتابباز شدم» آرش آذرپناه؛
پرسه در جغرافیای پنهان شهر و ادبیات
آرش آذرپناه در کتاب «روزی که کتابباز شدم» گویی در جستوجوی یک جغرافیای پنهان و غایب و نامرئی است؛ چه جغرافیای پنهان و غایب و نامرئی شهر و چه جغرافیای پنهان و غایب و نامرئی ادبیات. او دنبال بخشهایی از جغرافیای اهواز است که یا دیگر نیستند و یا بسیار عوض شدهاند و نیز دنبال بخشهایی از جغرافیای ادبی که کمتر به چشم آمدهاند یا اگر هم مشهورند، زوایایی دارند که نادیده مانده یا کمتر دیده شدهاند.
-
دو هنرمند پیشکسوت در گفتوگو با ایبنا بیان کردند؛
صادق تبریزی در شکوفایی خوشنویسی مدرن سهمی مؤثر داشت
صادق تبریزی، یکی از پیشگامان مکتب سقاخانه بود که با خلاقیت و تسلط بر خوشنویسی، نگارگری، نقاشی و هنر سفال، نه تنها این میراث را به عرصه مدرن آورد، بلکه نقش مؤثری در توسعه این هنر در جامعه ایران داشت.
-
برنده نوبل ادبیات 2025:
کافکا من را وارد جهان ادبیات کرد
لازلو کراسناهورکای، نویسنده برجسته مجارستانی و یکی از چهرههای شاخص ادبیات اروپای مرکزی و برنده جایزه نوبل ادبیات ۲۰۲۵، در گفتوگویی مفصل به ریشههای ادبی، نقش دوران نوجوانی در شکلگیری جهان ذهنیاش، و نیز آسیبهایی که تمدن دیجیتال بر مفهوم انسانیت وارد کرده است، پرداخت.
-
نشر بیدگل منتشر کرد؛
کتاب بهرام اردبیلی
در کتاب «بهرام اردبیلی؛ در گفتوجوی داریوش کیارس» هم پای صحبتهای بهرام اردبیلی، که چنانکه داریوش کیارس توضیح میدهد چندان هم اهل حرف و سخن نبوده، مینشینیم و هم آثار او را، اعم از شعر و نثر، میخوانیم و با گوشههایی از زندگی و جهان ذهنیِ او آشنا میشویم.