حوزه زبانشناسی
-
یادداشت؛
توانِ نهفته زبان فارسی
زبان فارسی از زمانی بالید که اندیشه آفرید؛ آنگاه که فردوسی هویت را در سرودههایش زنده کرد و مولوی و حافظ و... جانِ آدمی را با سخن خود صفا و جلا دادند. اگر امروز نیز زبان فارسی بخواهد جایگاهی استوار داشته باشد، باید زبانِ دانش، پژوهش و فناوری باشد و همچنان زبان شعر و هنر بماند.
-
مروری بر کتاب «زبان و معنی» کورش صفوی؛
کتابی برای اندیشیدن، نه حفظکردن
کتاب «زبان و معنی» نوشته کورش صفوی، اثری است که آگاهانه از قالب درسنامههای متعارف معنیشناسی فاصله میگیرد و خواننده را به اندیشیدن انتقادی درباره مفاهیم بدیهیانگاشتهشده زبان فرا میخواند. این کتاب نه برای انتقال محفوظات نظری، بلکه برای به چالش کشیدن نگاههای تثبیتشده نوشته شده و با محکزدن نظریههای معنیشناسی در زبان فارسی، افق تازهای در مطالعه معنی میگشاید.
-
به مناسبت چهارم بهمنماه؛ سالگرد میلاد و کوچِ وحیدیان کامیار؛
تقی وحیدیان کامیار؛ مردی که با «وزن» به ابدیت پیوست
تقی وحیدیان کامیار، معلمی بود که به ما آموخت زبان، فراتر از یک ابزارِ ارتباطی، خانهی هویت و زیباییِ ماست. آثار او، از «بدیع از دیدگاه زیباییشناسی» گرفته تا مقالاتِ تخصصیاش در حوزهی وزن، همگی با یک هدف مشترک نوشته شده بودند: سادهسازیِ امرِ دشوار بدونِ آسیب زدن به اصالت علمی آن.
-
اندیشه سیاسی نوام چامسکی در گفتوگو با محسن محمودی؛
چپ آمریکایی
چامسکی معتقد است که هر شکل از اقتدار، سلسلهمراتب و سلطه (چه در خانواده، چه در محل کار، چه در دولت و چه در روابط بینالملل) ذاتاً نامشروع است، مگر آنکه بتواند توجیهی عقلانی و اخلاقی برای وجود خود ارائه دهد. اگر نهاد قدرتی نتواند ثابت کند که وجودش برای رفاه و آزادی انسانها ضروری است، باید برچیده شود.
-
عکسی از آرامگاه ابراهیم پورداوود
در سالگرد درگذشت ابراهیم پورداوود، ایرانشناس برجسته و نخستین مترجم اوستا، یاد و خاطره این استاد بزرگ فرهنگ ایران باستان زنده میشود. از مکتبخانه سبزهمیدان رشت تا دانشگاههای اروپا، زندگی و پژوهشهای او در حفظ و معرفی تمدن و ادبیات کهن ایران نقش ماندگاری داشته است. در تصویر بالا، آرامگاه او در رشت را مشاهده میکنید.
-
نشست علمی «زبانشناسی ایرانی در روسیه» برگزار شد؛
تشریح مطالعات زبانهای ایرانی در روسیه و معرفی محققان این حوزه
آرسنی ویدرین، پژوهشگر مؤسسۀ مطالعات زبانشناختی آکادمی علوم روسیه و سردبیر نشریه زبانهای هندوایرانی، در سخنرانیای که در فرهنگستان زبان و ادب فارسی ایراد کرد به تشریح مطالعات زبانهای ایرانی در روسیه و معرفی محققان این حوزه در روسیه پرداخت.
-
در میزگرد نقد و بررسی کتاب «صرف قیاسی زبان فارسی معاصر» مطرح شد؛
واژهسازی از حالت عالمانه به مردمی تغییر کرده است
علیاشرف صادقی، عضو پیوسته فرهنگستان زبان فارسی، در این نشست گفت: پس از انقلاب مشروطه، با تحولات اجتماعی، زبان عامه اهمیت بیشتری یافت. نثر پیچیده و عربیگرای منشیان و دبیران دوره قاجار کنار گذاشته شد و نثر سادهتری که به زبان مردم نزدیک بود، رواج یافت.
-
فرهنگ فشرده زبان پهلوی (پهلوی- فارسی- انگلیسی)؛
برکشیدن واژهها از درون متون پهلوی
زبان پهلوی یکی از گونههای پربار فارسی میانه است که به سبب محتوای دینی بیشترِ آثار آن، گاهی فارسی میانه زردشتی هم نامیده میشود. زبان پهلوی نیز بخشی از آثار آن مربوط به دوره پیش از اسلام و بخش دیگر نیز متعلّق به پس از اسلام (حدود سوم هجری یا نهم میلادی) است.
-
پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی منتشر کرد؛
«علم اصول و زبانشناسی شناختی»
این اثر را باید مقدمهای برای مباحث تطبیقی در دو حوزه گسترده علم اصول و زبانشناسی شناختی دانست.
-
نقد و بررسی کتاب زبانشناسی تاریخی؛
جای خالی نظریه در زبانشناسی تاریخی
مهرداد نغزگوی کهن گفت: زبانشناسی تاریخی در طول دههها و شاید سدهها از نظریههای مختلف زبانشناسی استفاده کرده است بنابراین ما در زبانشناسی تاریخی نظریه به آن صورت نداریم بلکه اصول داریم.
-
عصر سهشنبههای بخارا برگزار میکند؛
زبانشناسی تاریخی
چهل و هشتمین نشست از سلسله نشستهای عصر سهشنبههای بخارا به مناسبت انتشار کتاب «زبانشناسی تاریخی»، نوشتۀ مهرداد نغزگوی کهن، به نقد و بررسی این کتاب اختصاص یافته است