سرویس فرهنگ و نشر خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)، صبح پنجشنبه، بیستم فروردین، هوای تهران آکنده از غبار سوگ بود. خیابان جمهوری اسلامی، که این روزها پوست تازهای از مقاومت و اندوه بر تن دارد، از نخستین ساعتهای روز با قدمهای مردم جانبهلبرسیده و دلبهرهبرسپرده انباشته شده بود.
در این خیابان، جایی میان چند ساختمان نیمهویران از حملات هوایی دشمن، پرچمهای سیاه با خطی از سرخی امید، در باد فروردین پیام روشن روز را نمایش میدهند: چهل روز است که صدای امت خاموش نشده، چهل روز است که مقاومت ادامه دارد، و دلها آمده بودند تا در چهلمین روز شهادت قائد امت، حضرت آیتالله سیدعلی حسینی خامنهای، یاد، ایمان، و اندوه را یکی کنند.
از همه قشر آمده بودند
کهنهسربازان جبهه، مادران شهدا با چادرهای مشکیِ بادخورده، دانشجویان جوان با قاب عکسهایی در آغوش، کارگران و معلمان، روحانیان و هنرمندان، همه در امتداد خیابان جمهوری و خیابانهای اطراف و خیابان نامآشنای انقلاب اسلامی ایستادهاند؛ آمدهاند نهفقط برای عزاداری، که برای تأیید پایداریِ چهلروزه در مقابل دشمن آمریکایی و صهیونیستی، برای فریاد بیوقفه دربرابر حملات هوایی که شب و روز بر پایتخت سایه انداخته بود. چهرهها غمبار اما مصمم بود. صدای یاحسین و یاحیدر در گذرهای نزدیک و دور و نوای دمامها پیچید.
در کنار موکبهای متعدد، یکی از شاخصترین آنها با رنگ و بوی فرهنگ برپا شده بود: موکب وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی. موکبی برای شعر، نمایش، کتاب و هنر. برای یادآوری اینکه انقلاب و ایستادگی، تنها در میدان نبرد نیست، در کلمه و اندیشه هم جاری است.
موکب فرهنگ در دل سوگ
موکب وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، با مشارکت بسیج وزارتخانه و معاونت امور فرهنگی، خانه کتاب و ادبیات ایران، از ابتدای صبح تا غروب، جایی میان ازدحام عزاداران، چادری ساده اما پُرمحتوا برپا کرده بود. در این موکب، صدای شعر از بلندگوها میآید؛ خالص و آتشین.
خانم فاطمه نانیزاد، با صدایی استوار، ابیاتی عاشورایی را خواند. کنار او، علیرضا نورعلیپور، مجری و شاعر، شعرهایی خواند، درباره انقلاب و یاد رهبر شهید؛ از پایداری و خون شهدا. محمود حبیبیکسبی، مهمان دیگر این موکب، از پرچم، ایران و جمهوری اسلامی خواند. نوای شاعران در فضا میچرخند، همانطور که عطر اسپندهای سوخته و صدای دمامها با نسیم میآمیزند.
نمایش در خیابان
هنرمندان عرصه تئاتر نیز بیکار نماندهاند. در بخش دیگر موکب، نمایش خیابانی «اتحاد مقدس» به کارگردانی علیرضا تاجیک اجرا شد. لباسهای بازیگران از خاکستر جنگ آمده، اما چشمانشان از ایمان میدرخشید.
در پسِ نمایش، گروه دمامزنان «۱۴ معصوم» به سرپرستی محمدرضا خاتم، نوای جنوب را تا تهران رساندهاند. صدای دمامها در میان صدای تلاوت قرآن و ناله زنگها، ریتمی از اتحاد ساخته بود؛ نوعی موسیقی مقدس که فقط در روزهای بزرگ شنیده میشود. گروه، از سوی مرکز هنرهای نمایشی معاونت هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی آمدهاند تا بگویند هنر هم سنگر است؛ سنگری که با ضربان طبل، دلها را به هم پیوند میزند.
کتاب و یاد، دانش و ایمان
اما موکب فرهنگی تنها به صدا و نمایش اکتفا نکرد. بخش کتابی آن، در زیر سایه چادر سیاه و چراغهای کوچک، دو قفسه با بیش از ۲۰ عنوان کتاب از انتشارات خانه کتاب و ادبیات ایران را در خود دارد.
جلدها خاکنشسته، اما ورقها تازهاند. مردم میآیند، کتابها را لمس میکنند. در فضای مجازی خانه کتاب و ادبیات ایران، کلیپهای کوتاهی از دیدارهای ماندگار و تاریخی رهبر شهید از نمایشگاه بینالمللی کتاب در ادوار مختلف، منتشر شده است. تصویر آشنای او در جمع کتابدوستان، گپو گفتهای صمیمانه با ناشران جوان و پیشکسوت.
این تصاویر، در فروردینماه خونین تهران، بازتابی است از آنچه او بنا نهاده بود؛ عشقی عمیق به دانایی و کلمه، به فهم و نقد و گفتوگو.
ازدحام آرام در سایه کتابها
در گوشه موکب، غرفه خانه کتاب و ادبیات ایران، به نمایشگاهی کوچک بدل شده. مردم کتابها را ورق میزنند و احتمالا مرور میکنند که «کتاب همیشه بود. او میدانست که دانستن، سلاح است.»
غروبِ قلبها
هنگام غروب، نور نارنجی آسمان بر چهرههای اشکبار ریخت. موکب فرهنگی هنوز شلوغ است. صدای قرآن، شعر و اذان، در هم آمیختهاند و خیابان جمهوری اسلامی به صحنهای تبدیل میشود که در آن ایمان، هنر و حزن، در کنار هم میزیند.
سایه شب جمعه، آرام آرام روی شهر مینشیند، اما موکبها هنوز روشناند؛ که از صبح روز چهلم، میزبان ابراهیم حیدری، مدیرعامل خانه کتاب و ادبیات ایران، آزاده نظربلند، دبیرکل نهاد کتابخانههای عمومی کشور، رضا مردانی، مدیرکل هنرهای نمایشی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، حجتالاسلام و المسلمین حمیدرضا ارباب سلیمانی، معاون قرآن و عترت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، مهدی محمدی، معاون حقوقی، امور مجلس و استانهای وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و فرمانده بسیج وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بود. علاوه براین محمدبرزگر، عضو تیم فوتبال پرسپولیس از مهمانان موکب بودند. ناشران هم بودند، محمدتقی حقبین و نادر قدیانی.
پیوند دلها در چهلم
چهلمین روز شهادت رهبر امت، فقط آیینی برای یاد نبود؛ نماد تداوم، نشانه استقامتی بود که مردمی خسته اما امیدوار ساخته است. در موکب وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، شعر و هنر و کتاب تبدیل به ابزارهایی برای حفظ روح ملی شدند. هر صدا، هر صفحه، هر ضرب دمام، تکراری شد از جملهای بزرگتر: ملت هنوز ایستاده است.
نظر شما