نویسنده کتاب شمع و چراغ در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) در اردبیل گفت: در این اثر جایگاه شمع و چراغ در فرهنگ عامیانه و اسطورههای استان اردبیل مورد کنکاش قرار گرفته است. شمع و چراغ از سادهترین و در عین حـــال ژرفترین عناصر زندگی بشر هستند.
داود کیانی با بیان اینکه اشیایی کوچک، خاموشیپذیر و نیازمند مراقبت در بسیاری از فرهنگها فراتر از کارکرد روزمره و حـامل معناهای بزرگ و پایدارند، بیان کرد: در استان اردبیل، این عنـاصر نه تنها وسیلهای برای روشنایی، بلکه نمادی از زندگی، اخـلاق، خانه، زنان و تداوم نسلها هستند، مردم این دیار شمع و چراغ را نوری آرام، پایدار و اخلاقمحور میدانند، نوری که باید نگه داشته و مراقبت شـود و در زمان مناسب روشن یا خاموش شوند.
وی ادامه داد: در این کتاب آمده است؛ زن در فرهنگ ما، نگهبان نور است و میداند که چراغ چگونه باید بسوزد تا خانه و زندگی روشن بماند، همین ویژگی، شمع و چراغ را به کلیدی برای فهم اخلاق مراقبت، جنسیت فرهنگی و منطق تداوم در اردبیل تبدیل کرده است.
کیانی اضافه کرد: با همه تغییراتی که در زندگی انسانها روی داده است هنوز هم شمع و چراغ در زندگی فرهنگی و زیست روزمره مردم اردبیل حضوری پررنگ دارنـد. آنها نه فقط وسیله روشنایی، بلکه نمادی از امید، هـدایت، عشق، خانه و وطناند و در آیینها، رسوم، باورها و سوگها نمود دارند. آیین روشن کردن شمع یا چــراغ، احترام به نور و سوگند به آن و مراقبت از روشنایی آن، همگی نشان میدهند که نور، چه در قالب شعله کوچک شمع، چه در قالب برق مدرن، پیوندی عمیق با زندگی، اخلاق و تجربه زیسته انسان دارد.
به گفته این نویسنده این کتاب کوششی است برای ثبت و تحلیل همین پیوند میان نور و زندگی، سنت و مدرنیته، فرهنگ و تجربه زیسته. هــدف آن گشودن دریچهای نو به عناصر روزمرهای است که شاید در نگاه نخست ساده و کماهمیت به نظر برسند، اما دقیق که بنگریم، حامل معانی ژرف و لایهمند فرهنگیاند.
کیانی اظهار کرد: شمع و چـراغ، اگرچه کوچک و خاموشیپذیرند اما روشناییشان تجربهای پایدار و اخلاقی را منتقل میکند و ما را به درک بهتر از منطق زندگی، مراقبت و استمرار در فرهنگ اهالی استان اردبیل و ایران رهنمون میسازند.
این نویسنده در ادامه معرفی این اثر گفت: کتاب «شمع و چراغ در آداب و اسطورههای استان اردبیل» شامل ده فصل است که به بررسی جایگاه شمع و چراغ در آداب و اسطورههای استان اردبیل میپردازد. شمع و چراغ به مثابه مسئلهای فرهنگی، ابزارهای روشنایی در فرهنگ عامیانه استان اردبیل، شمع، نماد نور، نذر و پیوند انسان با امر قدسی، چراغ در آیینهای دینی، نذری و باورهای مذهبی اهالی اردبیل، شمع و چراغ در بستر آیینهای گذار زندگی، شمع و چراغ در زبان، ضربالمثلها و روایتهای شفاهی، جایگاه چراغ در قصههای عاشیقی و روایتهای حماسی آذربایجان، جایگاه چراغ در لالاییها، ترانههای محلی و آواهای زنانه، جایگاه چراغ در سوگسرودهای زنانه و آیینهای مرگ، جمعبندی کلان پژوهش، نتیجهگیری نظری، عناوین فصول ده گانه کتاب را تشکیل میدهند.
داود کیانی به عنوان مترجم و نویسنده تاکنون 20 عنوان کتاب در حوزه فرهنگ عامیانه و ادبیات شفاهی و جغرافیای اردبیل نوشته و تالیف کرده است. او از پیشکسوتان حوزه فولکلوریک تحقیقـاتی در حوزه فرهنگ عامیانه مردم و تاریخ و جغرافیـای استان اردبیل انجام داده است و به زبان ترکی شعر مینویسد.
کتابهایی چون؛ «فرهنگ آبادیهای گرمی، انگوت و موران»، «فرهنگ آبادیهای بیله سوار، جعفرآباد»، «فرهنگ جغرافیایی استان اردبیل، «فرهنگ آبادیهای خلخال، شاهرود و خورش رستم»، «شرحه شرحه از فراق»، «سئودا قانادلاریندا»، «گاهی برای از تو سرودن غزل کم است»، «گندم، نان و تنور در قلمرو فرهنگ عـامیانه استان اردبیل»، «تاپ تاپماجا» «بایاتی»، «رادیو کتاب اردبیل»، «رایض اندیشه»، «افنـدیم! سن دیین شاعیر اولمارام» و «آب در آئینه آداب استان اردبیل»، «آی ایشیغیندا»، «آداب ولادت در استان اردبیل» و« تلواسهها» از جمله آثار چاپ شده این نویسنده اردبیلی است.
نظر شما