دكتر«موسي فقيه حقاني» استاد دانشگاه و عضو هيأت علمي دانشگاه در ابتداي نشست به هدف انتشار كتاب «تاريخ تحولات سياسي ايران» اشاره كرد و گفت: «هدف ما در دسترس قرار دادن يك كتاب در زمينه تاريخ تحولات سياسي ايران بود كه در آن به مرور اجمالي از دوران صفويه تا انقلاب اسلامي پرداختهايم.»
وي افزود: «در اين كتاب تا دوران صفويه يك خط سير تحولي را دنبال كردهايم و اطلاعاتي را از ريشههاي تحول در دوره صفويه، كه كشور ايران با آن روبهرو بود، بررسي كردهايم. اطلاعات كلي نسبت به تحولات ايران كه تنها ذكر اطلاعات مواد خام تاريخي نباشد، از ويژگيهاي اين كتاب است.»
حقاني يادآور شد: «كمبود اين كتاب تاريخي در موسسه مطالعات تاريخ معاصر ايران احساس ميشد و اين كتاب لزوم بازنگري و واكاوانه تاريخ معاصر ايران است و ميتواند راهگشاي كار دانشجويان و تاريخپژوهان تاريخ معاصر قرار گيرد.»
وي همچنين خاطرنشان كرد: «از زمان وقوع مشروطه و صفويه مدت زمان بسياري گذشته است و اين گذشت زمان محقق تاريخي را در موقعيتي قرار ميدهد كه فارغ از مسايل و فارغ از محذورات، نگاهي به تحولات تاريخي و سياسي داشته باشد.»
رييس موسسه مطالعات تاريخ معاصر ايران خاطرنشان كرد: «بيش از 100 سال از انتشار اسناد تاريخ انقلاب اسلامي در ايران ميگذرد، انتشار اسنادي كه در خلال اين سالها صورت گرفته، امكاناتي را فراهم ميآورد و ميتواند به محقق و پژوهشگر تاريخ معاصر ايران راهكارهايي را نشان دهد.»
وي در ادامه سخنانش خاطرنشان كرد: «دسترسي به اسناد و منابع جديد ميتواند دليل ديگر انتشار اين كتاب باشد. تاريخ كسروي، تاريخ 18 ساله آذربايجان و وقايعالاتفاقيه به قلم شريف كاشي، كتابهايي اند كه منابع آنها به 5 يا 6 منبع ميرسند و در بحث انتشار اسناد مهم اند ولي نميتوانند كافي باشند.»
«حقاني» يادآور شد: «كتاب تاريخ بيداري ايرانيان از منابع مهم مورخان تاریخ مشروطیت است ولي افراد در تحولات سياسي تاريخي درگير بودهاند. اگر تاريخنگاران در تمام حوزههاي سياسي، اقتصادي، تاريخي و... فارغ از يكسويهنگري به نگارش تاريخ دست بزنند آثار درخور و ارزشمندي ارايه دادهاند.»
وي به دوره صفويه اشاره كرد و گفت: «دوره صفويه جايگاه ويژهاي در تاريخ معاصر ايران دارد و معتقديم كه ايران در دوره صفويه وارد فضاي سياسي شده و در اين كتاب، پايه بحثها عمدتا از دوره صفويه مطرح شده است.»
اين تاريخپژوه خاطرنشان كرد: «در اين كتاب، دوره مشروطيت اهميت ويژهاي دارد و بعد از آن دوره پهلوي اول و دوم بخشهايي از آن را به خود اختصاص داده و انقلاب اسلامي نيز نقش بسزايي دارد كه در اين كتاب به صورت جامع و كامل به آن اشاره نشده و تنها به جريانات و اصول كلي پرداخته شده است.»
وي به روش كار اشاره كرد و گفت: «روش كار در اين كتاب ذكر وقايع به اندازه تحليل است و نوعي جريانشناسي تاريخي را در اين كتاب لحاظ كرده و ديدگاههايي را آوردهايم.»
تاريخ تحولات سياسي ايران هويت نسل جديد را ميشناساند
سخنران ديگر نشست دكتر«مصطفي تقوي» بود، وي به ويژگيهاي اين كتاب اشاره كرد و گفت: «اين كتاب ويژگيهاي ارزشمندي دارد و در دسته آغازگران تاريخ معاصر قرار ميگيرد و سرآغاز سبك نگارش جديد است.»
وي در ادامه سخنانش خاطرنشان كرد: «ويژگي ديگر آن علمي و مستند بودن مطالب و دادههاي تاريخي است كه در اين كتاب از منابع مستند و معتبر استفاده شده و در اين نگارش،به سير تحولات تاريخي ايران رويكرد واكاوانه و بازنگرانه دارد و با تعمق در تجربه تاريخ دهههاي گذشته به رشته تحرير درآمده است.»
وي به ويژگي ديگر اين كتاب اشاره كرد و گفت: «ويژگي ديگر اين كتاب جهتبخشي آن است و خواندن آن چشماندازي به خواننده ميدهد و قدرت نقد را نسبت به ديگر منابع جريانهاي تاريخي در تاريخنگار بالا ميبرد.»
وي به مسأله ديگري در انتشار اين كتاب اشاره كرد و افزود: «مسأله ديگر جامع بودن كتاب است كه به يك دوره گسترده 500 ساله اشاره ميكند و آن را مورد تحقيق قرار ميدهد، جامع بودن اين كتاب باعث ميشود كه برخي كاستيها در آن مشاهده شود.»
وي افزود: «مباحث دوره مشروطه در اين كتاب كمرنگ است و استراتژي حاكم بر كتاب و محدوديتهاي نگارش، تقريبا مناسب بيان شده است. همچنين كودتاي 1299 بسيار كم مطرح شده و دوره رضا خان كه نقطه عطف دوره تاريخي ايران است، بسيار اطلاعات كمي دارد و كتاب در زمينههاي تكوين، نتيجهگيري كمتري به خواننده ارايه ميدهد.»
تقوي يادآور شد: «در اين كتاب، خلاف اسناد و وقايع تاريخي مطلبي ارايه نشده و بري از اين مسايل است كه خلاف واقعه تاريخي كلامي گفته باشد ؛بيشتر كاستي در كميت است و ايرادي بر آن نميتوان گرفت. اين كتاب ميتواند نياز نسل جديد كه مبتني بر واقعيات است و ميخواهند هويت خود را بشناسند، مفيد باشد.»
دوشنبه ۲۱ اردیبهشت ۱۳۸۸ - ۱۹:۳۳
نظر شما