تاریخ ایران باستان
-
به همت ایکوم ایران، انجمن ملی موزهها و انتشارات دادکین؛
بزرگداشت اسماعیل یغمایی در باغ موزه نگارستان
مراسم بزرگداشت زندهیاد اسماعیل یغمایی، باستانشناس در باغ موزه نگارستان برگزار میشود.
-
از مجموعه تاریخ و فرهنگ ایران باستان؛
مصریان در دوران استیلای هخامنشیان
مصریان باستان در طول هزارهها با وجود تمام مظاهر تمدنی و پیروزیهای چشمگیر نظامی که داشتهاند سرزمینشان بارها توسط اقوام متمدن با بیابانگرد همسایه همچون هکسوسها، لیبیاییها، کوشینها، شوریان و پارسها اشغال شده است.
-
سیر تاریخی معماری و بناهای ایرانی؛
معروفترین خانههای تاریخی ایران
کتاب سرگذشت تاریخی معماری ایران از پیدایش معماری در زندگی بشری آغاز و با بررسی و معرفی سبکهای مختلف معماری پیش میرود و با معرفی سبکهای متنوع معماری ایرانی پیش از حمله اعراب به ایران «مادها، هخامنشیان، اشکانیان و ساسانیان» تا معرفی و بررسی معماری ایرانی پس از اسلام تا دوره پهلوی دوم میپردازد.
-
کاوشی در گنجینه کتابخانه ملی ایران؛
بازخوانی تاریخ هنر ایرانی به روایت آندره گدار
کتاب «تاریخ هنر ایران» اثر آندره گدار، معمار و پژوهشگر فرانسوی، یکی از منابع مهم در شناخت هنر و معماری ایران از دوران پیش از تاریخ تا دوره اسلامی است؛ اثری که با بهرهگیری از صدها تصویر، طرح و نقشه، جلوههایی از تاریخ و تمدن ایران را به نمایش میگذارد.
-
یادداشت فاطمه علیاصغر در سوگ اسماعیل یغمایی؛
باستانشناسی که خانهنشین شد
فاطمه علیاصغر در یادداشتی نوشت: «اسماعیل یغمایی» را جامعه باستانشناسی به کلنگ طلاییاش میشناختند. او دانشآموخته دانشگاه تهران بود از دانشجویان مستقیم دکتر «عزتالله نگهبان». حالا او از میان ما پرکشیده و رفته و میراثش برای ما کاوشهای ماندگارش، پژوهشهای گستردهاش، کتابهایش و از همه مهمتر میهندوستی است.
-
نگاهی به کتاب «دینهای ایران باستان» اثر ریچارد فولتس؛
چند هزار سال دینداری ایرانیان
«دینهای ایران باستان» اثری است که میکوشد تاریخ دین ایرانی را از محدوده شناختهشده زرتشتیگری فراتر ببرد و آن را در افقی چند هزار ساله و اوراسیایی قرار دهد. ارزش اصلی کتاب در این است که خواننده را با این واقعیت روبهرو میکند که بسیاری از عناصر فرهنگ ایرانی، از اسطورهها و آیینها گرفته تا مفاهیم مربوط به نظم، قهرمانی و آخرالزمان، حاصل فرایندی طولانی از مهاجرت، اختلاط فرهنگی و تحول تاریخیاند.
-
از سوی انتشارات سخن منتشر شد؛
«ناایران» و مفهوم یک «مملکت باستانیِ نوشونده»
نشانهها در این نظامهای همبسته بهروشنی، ایران را از «ناایران» جدا میساختند و مفهوم یک «مملکت باستانیِ نوشونده» را برای شهریاران سلسلههای مختلف ترسیم میکردند.
-
در اثر عارضه سکته مغزی؛
باستانشناس پیشکسوت ایران در بیمارستان بستری شد
اسماعیل یغمایی، باستانشناس پیشکسوت ایرانی، در اثر عارضه سکته مغزی در بیمارستان بستری شد. «شوش: کاوشهای باستانشناسی در شهر پانزدهم دوره عیلام میانی»، «گیسوان هزارساله: گوشههایی از خاطرات یک باستانشناس»، «آن قصر که جمشید...: پژوهشی در پیشینهشناسی تخت جمشید» از جمله کتابهای اوست.
-
درباره «ستیز کیهانی در اساطیر ایرانی» اثر ابوالقاسم اسماعیلپور؛
انسان میخواهد دیو خشکسالی را از بین ببرد
ابوالقاسم اسماعیلپور نوشت: انسان میخواهد دیو خشکسالی را از بین ببرد تا باران ببارد. آشکار است که ایرانیان برای کشاورزی و ادامه حیات به باران نیازمند بودند و نگاه آنها به اسطورهها، فقط از یک نظر نگاهی زیباییشناختی بوده است. اما اسطورهها را نباید تنها از منظر زیباییشناختی سنجید، بلکه عنصر معیشت و نیازهای مادی انسان در اسطورهها دخیلاند و ژرفساخت این اسطورهها را تشکیل میدهند.
-
«گیلان در بستر زمان» منتشر شد؛
سیر برآمدن گیلان از عصر باستان تا دوران معاصر
گیلان – کتاب «گیلان در بستر زمان» پژوهشی است که تلاش کرده سیر برآمدن گیلان از عصر باستان تا دوران معاصر را با تکیه بر دادههای جغرافیایی، تاریخی و سیاسی بررسی و تصویری حقیقی از میراث فرهنگی و تمدنی این استان، به مخاطب عرضه کند.
-
تاریخ و چرایی پرداختن به آن از نگاه رهبر انقلاب در «کتابِ کتاب»؛
تاریخ عبرت است
رهبر شهید در فرازی راجع به تاریخ گفته است: تاریخ را به عنوان یک چیز کوچک یا حاشیهای نباید خیال کرد؛ تاریخ واقعاً مهم است. تاریخ درس و گنجینه اطلاعات ما از گذشته بشریت است؛ سرگذشت ما است. مگر میشود نسبت به تاریخ بی اعتنا بود؟ بنابراین، تاریخ چیز کم اهمیتی نیست؛ واقعاً نباید به عنوان یک چیز حاشیهای به آن نگاه کرد... تاریخ عبرت است.
-
به مناسبت سالروز درگذشت بنیانگذار کتابخانه مجلس شورای ملی؛
کیخسرو شاهرخ مردی از روزگار مشروطه
کیخسرو شاهرخ مردی از روزگار مشروطه، نشانهای از بالندگی اخلاقی و فرهنگی جامعه ایران بود. رادمردی که با دانایی، فروتنی و ایراندوستی، چراغی افروخت که فروغ آن تا امروز در دل فرهنگدوستان روشن است؛ و تیرماه، یادآور جاودانگی نام و راه اوست.
-
کتابخانه و موزه ملی ملک معرفی کرد؛
دعای باران؛ تداوم آیینی کهن در صحیفه سجادیه
دعای باران امام سجاد(ع)، روایتگر تداوم آیینی کهن در صحیفه سجادیه است که در نسخههای خطی کتابخانه و موزه ملی ملک، موقوفه فرهنگی آستان قدس رضوی نیز تبلور یافته است.
-
از سوی انتشارات خانه فرهنگ و هنر مان منتشر شد؛
بیتوجهی به نمادهای فرّ در تاریخ ایران
ابوالعلا سودآور میگوید: «فرّه ایزدی» یکی از ارکان مهم آیین پادشاهی است و لازمه قدرت و فرمانروایی. نمایانگر تأیید الهی است و موید مشروعیت حکومت. در ادب فارسی به کرّات از فرّ پادشاهان سخن رفته است، و در بررسیهای تاریخی به دفعات موضوع آن مطرح شده است.
-
پنجاهودومین نشست «صد کتاب ماندگار قرن»؛
پلی میان متون کهن و پژوهشهای امروز
ژاله آموزگار و علیاشرف صادقی در پنجاهودومین نشست «صد کتاب»، اثر احمد تفضلی را مجموعهای جامع و دانشنامهگونه دانستند که با اتکا به منابع گوناگون، زبانها، سنگنوشتهها و آثار دینی، ادبی، تاریخی، حقوقی و علمی ایران پیش از اسلام را معرفی میکند.
-
از سوی حرفینو برگزار میشود؛
تاریخ ایران، یک دور تمام
حرفینو نشست «تاریخ ایران، یک دور تمام» را با ارائه احسان رضایی در ۱۰ جلسه حضوری و آنلاین برگزار میکند.
-
در پنجاهودومین نشست «صد کتاب ماندگار قرن»؛
«تاریخ ادبیات ایران پیش از اسلام» بررسی میشود
پنجاهودومین نشست «صد کتاب ماندگار قرن» با تمرکز بر اثر احمد تفضلی، میراث ادبی ایران در دوره پیش از اسلام و جایگاه زبانهای ایرانی باستان و میانه را بررسی میکند.
-
مسرت از کتاب «آتشکده یزدان یا تاریخ یزد» میگوید؛
تاریخ و فرهنگ اواخر قاجار و آغاز پهلوی در کتاب عبدالحسین آیتی
یزد - حسین مسرت گفت: کتاب «آتشکده یزدان یا تاریخ یزد» درباره تاریخ و فرهنگ و بنگاههای اواخر قاجار و آغاز پهلوی نخست، آگاهیهای دست اول دارد.
-
نگاهی به ریشهها و خاستگاههای آیین سوگ سیاوش؛
اکنون ابدی و نگاه تقدسگونه بشر به مسئله «شهادت»
آیین سوگ سیاوش در عزاداریهای محرم در ایران بازتابهای بسیاری داشته است و گویی هر سال سیاوش همانند ققنوس از خاکستر خویش سربرمیآورد، زنده میشود و باز میمیرد و باید به سوگش نشست.
-
انتشار کتاب «بازتابهای فرهنگی جنگهای ایران و یونان»؛
نبردی که آینده خاورمیانه را رقم زد
کتاب «بازتابهای فرهنگی جنگهای ایران و یونان؛ از عهد باستان تا هزاره سوم میلادی» دربردارنده شماری درخور توجه از پژوهشگران غربی است که به بازشناسی تحقیقی تحلیلی بازتابهای ادبی، تاریخی، هنری و فلسفی جنگهای ایران و یونان از روزگار یونان باستان تا عصر ما پرداختهاند.
-
نگاهی به کتاب «پویایی هویت و میراث ناملموس زرتشتیان»؛
پلی میان گذشته و حال ایران
تمرکز اصلی کتاب بر «میراث ناملموس» است؛ مفهومی که توسط یونسکو در سال ۲۰۰۳ به عنوان بخشی از کنوانسیون حفاظت از میراث فرهنگی ناملموس تعریف شد و شامل سنتهای شفاهی آیینهای نمایشی، دانشهای سنتی، صنایع دستی و غیره است. در میان زرتشتیان این میراث نه تنها ابزار حفظ هویت است. بلکه پلی میان گذشته و حال میسازد.
-
نگاهی به کتاب «تغذیه و آداب آن در ایران باستان»؛
ایرانیان چه غذاهایی میخوردند؟
«کارنامه اردشیر بابکان» و رساله «درخت آسوری» دو منبع ارزشمند دیگر به زبان پهلوی و حاوی اطلاعاتی درباره تغذیه ایرانیان هستند، کارنامه اردشیر بابکان شامل نسبنامه، زندگی و وقایع مرتبط با به قدرت رسیدن اردشیر پادشاه بزرگ ساسانی است. برخی اطلاعات تغذیهای از لابهلای صفحات این کتاب قابل برداشت است.
-
از سوی انتشارات پژوهشگاه میراثفرهنگی و گردشگری؛
باستانشناسی خلیجفارس
کتاب «دیر، دیار خورشید و دریا از منظر باستانشناسی» که به نتایج «برنامه بررسی و شناسایی باستانشناسی شهرستان بندر دیر» میپردازد از سوی مرکز معرفی فرهنگی پژوهشگاه میراثفرهنگی و گردشگری چاپ و منتشر شد.
-
مؤلف و باستانشناس هرمزگانی مطرح کرد؛
تسلط ایرانیان از دوران باستان بر تنگه هرمز
هرمزگان- مؤلف و باستانشناس هرمزگانی با اشاره به پیشینه نقش تنگه هرمز در روابط اقتصادی کشورها گفت: ایرانیان از دوران باستان بر تنگه هرمز تسلط داشتهاند.
-
نصرالله پورجوادی در «هشتادمین سالگرد تأسیس انجمن ایرانشناسی»؛
ایرانشهر؛ مظهر وحدت در کثرت
نصرالله پورجوادی در آیین نکوداشت «هشتادمین سالگرد تأسیس انجمن ایرانشناسی گفت: ایرانشهریها افرادی هستند که وارثان تمدن بابل بوده و در غرب و جبال مسکن داشتند و خراسانیها هم از ناحیه خراسان بزرگ. بنابراین یک تصور واحدی از ایران وجود ندارد هر چند که وحدت رویه در نوع نگاه آنها موجود است.
-
نگاهی به کتاب «داریوش سوم؛ آخرین پادشاه هخامنشی»؛
دشمن نتوان حقیر و بیچاره شمرد
داریوش سوم به راستی اسکندر را حقیر شمرد و آن روز که میتوانست سر آن چشمه خرد را به آسانی بگیرد جریان پرشتاب رویدادها را به خود وانهاد تا سیلابی عظیم شود و تمدنی باستانی را در نوردد که هنوز بعد از دو هزار و ششصد سال میتوان به آن بالید.
-
رونمایی از دو کتاب در موزه زمان؛
از «شناخت زمان و تنظیم تقویم در جهان باستان» تا «پژوهشی در خیمههای تاریخی»
حمیدرضا سلیمانی گفت: کتاب های «شناخت زمان و تنظیم تقویم در جهان باستان» و «پژوهشی در خیمههای تاریخی» در هفته میراث فرهنگی رونمایی شد. این کتابها از مجموعه کتابهای هنر نگاشت هستند و قرار است پنج کتاب دیگر نیز منتشر شود.
-
در کتابخانه وزندنیا برگزار میشود؛
هویت ملی و تمامیت ارضی ایران
هویت ملی و تمامیت ارضی ایران در شبهای گفتوگوی فرهنگی وزندنیا بررسی میشود.
-
«بازخوانی اسناد تاریخی در برابر افسانهپردازیهای معاصر»؛
کتیبه بیستون؛ اصالت یا برساخت؟
«کتیبه بیستون؛ اصالت یا برساخت؟» و بازخوانی اسناد عکاسی ناصر پورپیرار از ۱۸۷۰ تا ۱۹۱۰ نخستین نشست از سلسله نشستهای «بازخوانی اسناد تاریخی در برابر افسانهپردازیهای معاصر» خانه اندیشهورزان است.
-
آیین بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی؛
ضرورت تربیت «فردوسیهای زمانه»
شریف در ادامه به جنبههای اخلاقی و معنوی شاهنامه نیز اشاره کرد و این اثر را سرشار از مفاهیم انسانی، اخلاقی و دینی دانست. وی در پایان سخنان خود بر ضرورت تربیت «فردوسیهای زمانه» تأکید کرد و خواستار همکاری و همافزایی نهادهای فرهنگی در ایران، افغانستان و دیگر مناطق حوزه تمدنی ایران برای تقویت جایگاه زبان فارسی شد.