از چهره‌هاي برجسته ادبي كه در سال 2010 درگذشت «بلا آخمادولينا»، شاعر روسي است. او که در اواخر نوامبر درگذشت از بزرگترین شاعران زن معاصر روس بود. آخمادولینا در 1937 در مسکو متولد شد و پرورش یافت و در 1955 فعالیت ادبی حرفه‌ای‌اش را با چاپ شعر در یکی از مجله‌هاي معتبر آغاز کرد. بعداز دوران دبیرستان وارد انستیتو گورگی شد و پس از انتشار نخستین مجموعه اشعارش با نام «زه» در 1962 در سال 1963 دو شعر بلند از او با نام‌های «قصه باران» و «شجره‌نامه من» منتشر شدند. در 1967 دو شعر بلند دیگر از او به نام‌های «ماجرایی در عتیقه فروشی» و «تب و لرزها» درآمد. در 1969 کتاب «درس‌های موسیقی» و به دنبال آن مجموعه چهارمش را به نام «اشعار» در 1975 و «شمع» در 1977 و در همان سال مجموعه‌ مهم دیگری به نام «کولاک» زیر چاپ برد. «رویاهای گرجستان» اثر مهم دیگر آخمادولینا، مهمترین کار او در دهه‌ هفتاد میلادی بود. در سال 1983 دفتر «راز» اثر دیگر این شاعر منتشر شد. وی که در دوره دانشجویی از مخالفان دولت شوروی چون آندری ساخاروف، لیف کاپلیف و ولادیمیر واینوویچ و نیز بوریس پاسترنک دیگر شاعر و نویسنده منتقد روسی حمایت می‌کرد، همراه همسر اولش یوگنی یوتوشنکو شاعر نام آور روسی بارها در استادیوم‌های پرجمعیت مسکو شعر خوانی کرده بود. برودسکی، منتقد روسی خانم آخمادولینا را میراث بر حق مسیر لرمانتوف و پاسترنک،شاعران معروف روسیه نامیده و او پس از مارینا تسوه تایوا و آنا آخماتوا از مهمترین و تاثیرگذارترین شاعران زن روسیه بود. 

«اسوتلانا گایر» از معروفترین مترجمان آثار روسی نيز درگذشت. او که مشهورترین مترجم آثار «داستایوفسکی» به زبان آلمانی بود، در 87 سالگی چشم از جهان فرو بست. این نویسنده که 26 آوریل 1923 در شهر «کی‌یف» متولد شده، از معروفترین مترجمان ادبیات روسی به زبان آلمانی محسوب می‌شد. این نویسنده و مترجم بیشتر از شش دهه به ترجمه آثار ادبی همت گمارد و علاوه بر این آثاری از «لئو تولستوی» ، «ایوان بونین»، «میخائیل بولگاکف» و بویژه رمان های متعددي از «الکساندر سولژنیتسین» را ترجمه کرد. «گایر» از سال 1944 ساکن شهر «فرایبورگ» شد. او در دانشگاه های «فرایبورگ»، «کالسروهه» در «بادن – وتنبورگ» و نيز در دانشگاه «ویتن – هردکه» در «نورد راین – وستفالن» تدریس می‌کرد. 

«آندری وسنه‌سنسکی» نویسنده و شاعر روس هم پس از تحمل یک دوره طولانی بیماری در 77 سالگی در زادگاه خود در مسکو درگذشت. این نویسنده که در سن 14 سالگی متن های خود را برای «بوریس پاسترناک» نویسنده بزرگ و خالق رمان «دکتر ژیواگو» ارسال کرده بود، در سال 1958 نخستین اشعارش را منتشر کرد. «نیکیتا خروشچف» رهبر شوروی و ريیس حزب کمونیست این کشور، یک‌بار در مورد این شاعر گفته بود: گذرنامه وی را بگیرید و آن را پاره کنید. بنابراین «وسنه‌سنسکی» در کشورش ماند و آثار دیگرش را منتشر کرد و سرانجام در سال 1978 برای اثر خود با جایزه دولت شوروی مورد تقدیر قرار گرفت. «ضد جهانیان» از جمله آثار این شاعر و نویسنده است. 

آخرين شاعر سورآليست نیز به مرگ آري گفت. رادووان ايوسيچ، شاعر و دراماتوژ اهل كرواسي در 89 سالگي درگذشت. او که از چهره‌هاي سورآليسم فرانسه در عرصه شعر و نمايشنامه‌نويسي محسوب می شد، در زاگرب به دنيا آمده بود. او پس از 9 سال سكوت و ممنوعيت از انتشار آثارش در کشورش، در سال 1954 به فرانسه پناهنده شد و پس از عضويت در گروهي از هنرمندان سورآليست به فرانسوي شروع به نوشتن كرد. نمايشنامه «آيريا» و مجموعه شعر «نارسيس» از آثار مشهور ايوسيچ اند. از ديگر آثار مشهور او مي‌توان به «چاه بدون بازگشت» (1967)، «درود بر A.G.M» و «نگاه دوباره» (1999) اشاره كرد. در سال 2004 نيز مجموعه‌اي از اشعار او به نام «اشعار» توسط گاليمار به بازار عرضه شد.

«آدام زیلینسکی» نویسنده سرشناس لهستانی در 81 سالگی در شهر «کرنتن» اتریش درگذشت. این نویسنده که ازسال 1959 به تابعیت کشور اتریش درآمده بود، از نویسندگان موفقی بود که در کارنامه اش جوایز ادبی نیز به چشم می‌خورند. 

«لودویگ کوندرا» شاعر، مترجم و نمایشنامه‌نویس اهل کشور چک و پسر عموی «میلان کوندرا» 17 آگوست (26 مرداد) در 90 سالگی درگذشت. «لودویگ کوندرا» که بیش از همه به خاطر اشعار سورئالیستی خود به شهرت دست یافته بود، در سال 1945 به عنوان یکی از پایه‌گذاران گروه پست – سورئالیستی «را» ، این گروه را بنا نهاد. وی در سال 1946 نخستین اثر شعری خود با عنوان «کنستانتین» را منتشر کرد. با به قدرت رسیدن کمونیست ها به شکل فزاینده‌ای سنگ هایی بر سر راه نویسندگان آوانگارد قرار گرفت و بخش اعظم آثار كوندرا که شامل نمایشنامه‌های متعدد، یک اپرانامه، تعداد زیادی فیلمنامه تلويزیونی و به‌ویژه ترجمه اشعار آلمانی بود، با نام مستعار منتشر شدند. از جمله آثار این نویسنده و شاعر می توان به «ال دو را- شعر، داستان، خاطره ،تصاویر» 2007، «برشت» 1999، مجموعه شعر «سقوط اشیا» 1992 و «سلام توفان- توفان بزرگ اینجاست» در سال 1969 اشاره کرد. وی همچنین چند جایزه ادبی از کشورهای چک، اتریش و آلمان دریافت کرد که آخرین آن‌ها مدال درجه یک خدمت کشور چک بود که در سال 2007 به وی اهدا شد.

«آدرین پائونسکو» شاعر دادگاه «نیکولای چائوشسکو» دیکتاتور رومانی هم 5 نوامبر (14 آبان) در سن 67 سالگی در یک بیمارستان در شهر بخارست چشم از جهان فروبست. «پائونسکو» در دهه 60 قرن بيستم در تضاد با «چائوشسکو» فعالیت ادبی خود را آغاز کرد و با اين حال سرانجام این اختلاف مبدل به یک عشق بزرگ شد. محبوبیت «پائونسکو» در دنیای فوتبال با اشعاری که وی برای باشگاه «یونیورسیتاتئا کرایوا» سروده بود و فعالیت وی به عنوان مفسر ورزشی در ارتباط بود. «گئورگی هاگی» ستاره افسانه‌ای فوتبال رومانی، «پائونسکو» را به عنوان يك میهن پرست در حقیقی‌ترین معنای کلمه مورد ستایش قرار داد و «ترایان باسسکو» ريیس جمهور رومانی در این مورد اعلام کرد که بسیاری از رومانیایی ها برای مهارت هنری «پائونسکو» و حمایت همیشگی اش از ارزش‌های ملی احترام قائل بودند.

فقدان چهره‌هاي ادبي در ادبيات فرانسوي زبان
فرانسوي ها نيز با فقدان شماري از چهره‌هاي برجسته ادبي خود روبه رو شدند. «پي‌ير ژان رمي» عضو فرهنگستان فرانسه از جمله اين چهره‌ها بود. با مرگ این نويسنده و ديپلمات فرانسوي در 73 سالگي يكي ديگر از صندلي‌هاي فرهنگستان زبان فرانسه كه او از 22 سال پيش و پس از درگذشت «دومزيل» بر آن مي نشست، خالي ماند. اين نويسنده كه آثارش را با نام مستعار مي‌نوشت و نام واقعي‌اش «ژان-پي‌ير آنگرمي» بود، بارها جوايز مختلف را از آن خود كرد كه جايزه رنودو در سال 1971 براي كتاب «غارت قصر تابستاني»، جايزه جديد فرهنگستان فرانسه در سال 1984 براي ««شرح شرق» و جايزه رمان فرهنگستان فرانسه در سال 1986 براي «يك شهر» از آن جمله‌اند. او رمان‌هاي مهمي نوشته كه بسيار از تجربيات شخصي خود او به عنوان يك ديپلمات الهام گرفته‌اند زيرا او سال‌ها به عنوان ديپلمات در هنگ‌كنگ، پكن، لندن، فلورانس و رم زندگي كرد. آخرين كتاب او با عنوان «در آستانه سفر» اوايل 2010 منتشر شد.

فرانسوی ها یک نویسنده برنده جایزه گنکور را نیز از دست دادند. «برنارد كلاويل» که در 87 سالگي درگذشت، كارش را در 14 سالگي با نانوايي آغاز كرده بود. او نخستين رمانش را با نام «كارگران شب» در سال 1956 منتشر كرد و پس از آن با نوشتن بيش از 40 عنوان كتاب به اين راه ادامه داد. «ميوه زمستان» اثر ديگر اوست كه برايش در سال 1968 جايزه گنكور را همراه آورد. چندين عنوان از كارهاي او كه بر شخصيت‌هاي فقير متمركز بود به زباني ساده نوشته شده و بارها براي سينما و تلويزيون از آن‌ها اقتباس شد. برنارد شارل هنري كلاول متولد سال 1923 در لونز سونيه بود و بيشتر دانش خود را ، خود كسب كرده بود. كتاب 4 جلدي «شكيبايي بزرگ» كه در فاصله 1962 تا 1968 نوشته شد، و رمان 6 جلدي «پادشاهي شمالي» كه از 1983 تا 1989 نوشته شد، از ديگر كارهاي مهم او ست. او از سال 1971 تا 1977 از اعضاي آكادمي گنكور بود. 

«دنیس گوئی» نویسنده پرفروش فرانسوی رمان‌ «قضیه طوطی» و كتاب «اعداد، زبان جهانی» و پروفسور رشته تاریخ علوم دانشگاه پاریس در سن 69 سالگی درگذشت. «گوئی» که متولد سال 1940 در منطقه «ستیف» در الجزایر بود، در طول زندگی ادبی خود مقاله‌ها و رمان‌های متعددي نوشت که در آن‌ها خواننده را به شيوه‌اي سرگرم‌کننده و لذت‌بخش با جهان ریاضیات و با زندگی دانشمندان بزرگ آشنا می‌کرد. «تولد متر» و «چتر خیزران» از جمله آثار این نویسنده است.

«اريك رومر» نويسنده و كارگردان موج نوي سينماي فرانسه 22 دی در سن 89 سالگي درگذشت. آثار سينمايي رومر، سال‌هاي فراواني در سراسر جهان پخش شده و براي كارگردان شهرتي جهاني همراه آورده‌اند. تأكيد بر جزييات بصري و سينمايي ويژگي عموم آثار رومر است. در سال 1964 رماني به نام «اليزابت» با نام مستعار گيلبر كورديه از او منتشر شده بود.

میشل باتای، نویسنده فرانسوی، و خالق بیش از بیست رمان، در سن ۸۱ سالگی در حومه پاریس درگذشت. او که متولد ۱۹۲۶ در پاریس بود، جوایز ادبی متعددی را در کارنامه داشت که جایزه ادبی استاندال در سال ۱۹۴۷ برای نخستین رمانش به نام «پاتریک» از جمله آنهاست. میشل باتای جایزه ادبی «ژان کوکتو» را نیز در سال ۱۹۷۰ دریافت کرده بود. «شهر دیوانگان» و «درخت نوئل» از آثار مهم این نویسنده فرانسوی است. همچنین رمان‌های این نویسنده الهام‌بخش بسیاری از کارگردانان سینما بوده است.

فقدان هاي ادبي در جهان انگليسي زبان
بي شك درگذشت جروم دیوید سلینجر در تاريخ 27 ژانویه (9 بهمن 1388) يكي از مهم ترين فقدان‌هاي ادبيات انگليسي زبان است. هر چند او پس از سال‌ها انزوا و گوشه‌گیری، در ۹۱ سالگی درگذشت، با این حال مرگ او هم پر از شایعه بود و خیلی ها این اعتقاد را تکرار کردند که سلینجر در این سال‌های طولانی که به انزوا سپری کرده، احتمالا آثار فراوانی نوشته است که هرگز کسی از آن‌ها خبر ندارد و پس از درگذشت او شايد منتشر شوند. او با «ناتور دشت» به عنوان نخستین کتابش در زمانی اندک به شهرت و محبوبیت فراوان رسید. «فرانی و زویی»، «نه داستان»، «تیرهای سقف را بالا بگذارید نجاران و سیمور: پیشگفتار»، «جنگل واژگون»، «نغمه غمگین»، «هفته‌ای یه بار آدمو نمی‌کشه» و «یادداشت‌های شخصی یک سرباز»از جمله آثار سلینجرند. 

جسد نويسنده «شكوه آمريكايي» در خانه‌اش پيدا شد. هاروي پاركر نويسنده آمريكايي مجموعه كتاب‌هاي مصور «شكوه آمريكايي»، با سبك طنز تيره و سردش به خوبي شناخته شده بود و پيرواني در اين راه يافت. او در اين مجموعه که آن را به نوعي يك زندگي نامه خودنوشت مي‌خواند، در قالب كتاب مصور به طرح موضوع هايي درباره كار، پول و زندگي مي‌پرداخت. اين نويسنده 70 ساله مدت‌ها از بيماري سرطان رنج مي‌برد. 

نوریس چرچ میلر بیوه «نورمن میلر» نویسنده فقید و سرشناس آمریکایی از ديگر چهره هاي سرشناس ادبي؛ هر چند بيشتر به خاطر همسرش بود. نوریس 61 ساله که به دلیل سرطان از دنیا رفت، به خاطر 3 دهه زندگی با نورمن میلر از شهرت خاصی برخوردار بود. او در سال 1975 با میلر 52 ساله و برنده جایزه پولیتزر که بیش از دو برابر او سن داشت آشنا شد و به عنوان همسر پنجمش او ازدواج کرد. پس از سال ها زندگی مشترک با میلر، نوریس که به عنوان بازیگر و نقاش شناخته می شد، به نوشتن روی آورد و با وجود ناباوری شوهرش نخستین کتابش را در سال 2000 منتشر کرد. این کتاب که یک زندگینامه خودنوشت بود با نام «تابستان ویندچیل» با استقبال روبه رو شد. او کتاب بعدی اش را در سال 2007 و پس از درگذشت همسرش نوشت. او در این کتاب از زندگی با همسرش و زندگی بدون او گفته است. در این کتاب که با عنوان «بلیتی برای سیرک» منتشر شد، نوریس از زندگی 33 ساله‌اش با چهره نامداری مثل نورمن میلر و از نقشی که میلر در زندگی با او داشته سخن گفته است.
او در این کتاب از تولدش در سال 1949 و سال‌های نخست زندگی در آرکانزاس آمریکا نوشته و به دهه 60 آمریکا رسیده و این که چگونه یک دختر می‌توانست در دنیایی که هنوز به شدت مردانه بود، راه خودش را پیدا کند. نوریس در سال 1975 با میلر آشنا شد، در حالی که هیچ یک از کتاب‌هایش را نخوانده بود، اما می‌دانست که او چهره مشهوری است و با همسرانش هم هرگز سر سازگاری نداشته است. نوریس یک کتاب دیگر با عنوان «الماس‌های ارزان» را نیز در سال 2007 منتشر کرد.

«لوسيل كليفتون» شاعر و نويسنده آمريكايي در ماه فوريه در 73 سالگي درگذشت. وي نخستين نويسنده‌اي بود كه دو كتاب شعرش به مرحله‌ي نهايي جايزه‌ي ادبي «پوليتزر» راه يافت. او هم‌چنين در سال 2000 جايزه‌ي شعر ملي را به خاطر يكي از مجموعه‌هاي شعرش دريافت كرد و جایزه صدهزار دلاری شعر راث لیلی را که یکی از بزرگ ترین و معتبرترین جوایز شعری آمریکاست، 3 سال پیش از آن خود کرد. او به عنوان نخستین نویسنده زن آمریکایی آفریقایی تبار توانست این جایزه را از آن خود کند. این جایزه برای تقدیر از یک عمر فعالیت ادبی به شاعران داده می شود. کلیفتون 11 کتاب شعر، یک کتاب داستان و نوزده کتاب برای کودکان منتشر کرده و از میان کتاب های شعرش، دو کتابش نامزد دریافت جایزه پولیتزر بوده است. او نخستین کتاب شعرش را با نام «اوقات خوش» در سال ۱۹۶۹ منتشر کرد که نیویورک تایمز آن را به عنوان یکی از ۱۰ کتاب برتر سال برگزيد. کلیفتون از سال ۱۹۷۴ تا ۱۹۸۵ ملک الشعرای ایالت مریلند بود و در سال ۲۰۰۰ برای کتاب «برکت قایق ها؛ اشعار منتخب» توانست جایزه ملی کتاب آمریکا را به دست آورد. در سال ۱۹۸۸ دو دیوان او یعنی «زن خوب؛ اشعار و یک خاطره» و «بعدی»، توانستند نامزد دریافت جایزه پولیتزر شوند. 

«بليك ادواردز»، كارگردان سرشناس آمريكایی و خالق فيلم‌هايي چون «صبحانه در تيفاني» و «پلنگ صورتی» هم در 88 سالگي درگذشت. او که با چهره های سرشناسی چون آدری هیپبورن ، کری گرانت ، تونی کورتیس و جک لمون کار کرده بود، بیش از نیم قرن در این عرصه فعالیت داشت. ادواردزد که با «جولی اندروز» بازیگر سرشناس فیلم هایی چون اشکها و لبخندها ازدواج کرده بود، بیش از همه برای پلنگ صورتی از شهرت برخوردار بود. او که خیلی زود به فیلمنامه نویسی روی آورد و سپس به کارگردانی و تهیه کنندگی پرداخت، کارش را در حالی که خیلی جوان بود با نوشتن نمایشنامه های رادیویی کارآگاهی برای رادیو شروع کرد. او «صبحانه در تیفانی» را با اقتباس از رمان ترومن کاپوتی ساخت و با این فیلم آدری هیپبورن جایزه اسکار را به دست آورد. 

«آي اگاوا» شاعر و نويسنده آمريكايي در سن 62 سالگي فوت كرد. نام اصلي اين شاعر «فلورانس آنتوني» بود و جايزه كتاب ملي را به خاطر مجموعه اشعارش با نام «شر» در کارنامه داشت. 

از ديگر چهره‌هاي ادبي آمريكا كه در سال 2010 درگذشت، «اريك ولف‌ سگال» بود. اين نويسنده و فيلمنامه‌نويس آمريكايي بيشتر به خاطر نوشتن رمان پرفروش «داستان عشق» در سال 1970 به شهرت رسيد و ساخت فیلمی با اقتباس از آن بر شهرت او افزود. اين استاد ادبيات دانشگاه ييل آمريكا كه در آن زمان 33 سال داشت. اين نويسنده با رمان «خنده» كه در اصل رساله دكتراي وي بود، نخستين اثر خود را به زبان انگليسي به رشته تحرير درآورد و با اين كتاب كه روايتي دوست داشتني در باب «پلاتوس» طنز پرداز اهل رم (184-250 پيش از ميلاد) است، شهرت علمي خويش را بنيان نهاد. اما كتاب 130 صفحه ای «داستان عشق» او به فروش 20ميليونی دست یافت و به 35 زبان زنده دنيا ترجمه شده است. فيلمي كه آرتور هيلر از اين داستان با بازي ريان اونیل و الي مك گراو ساخت نامزد دريافت 7 جايزه اسكار شد و تنها در آمريكا بيش از يك ميليارد دلار فروش داشت. او پس از آن 8 رمان نوشت و «مرگ كمدي» در سال 2001 آخرین کتاب اوست.

اما ادبيات انگليسي زبان خطه بريتانيا نيز شماري از چهره‌هاي برجسته خود را از دست داد. «بريل بينبريج» يكي از ستارگان ادبيات داستاني انگلستان در قرن اخير، در سال 2010 بر اثر سرطان درگذشت. به رغم آنكه جايزه بوكر پنج مرتبه بينبريج را با دست كشاند و با پا پس راند، همواره او به عنوان چهره درخشان ادبيات پس از جنگ جهاني دوم در انگلستان مطرح بود. بريل بينبريج 77 ساله پس از انتشار «به گفته كوئيني» در سال 2001، نويسنده انگليسي در حال نگارش اثر جديدي به نام «دختري با لباس لهستاني» درباره قتل بابي كندي، برادر جان اف. كندي بود. او در آثار نخستش چون «خياط» و «شروع هفته با كلود» تجربه‌هاي شخصي‌اش را به صورت رمان درآورد و خيلي زود تبديل به نويسنده‌اي پر مخاطب در ادبيات انگليسي زبان شد. برخي از آثار بينبريج چون «خياط»، «ويليام شيرين» و «يك ماجراي تكان‌دهنده» به فيلم سينمايي تبدیل شدند و آثار ديگري از او 2 بار جايزه بهترين رمان وايتبرد را كسب كردند. 

«فرانك كرمود»، منتقد آثار ادبي و بنيان‌گذار خانه‌ منتقدان كتاب لندن، هم از ديگر چهره‌هاي ادبيات جهاني بود كه در سن 90 سالگي در سال گذشته فوت كرد. او که در تاریخ 29 مرداد درگذشت، منتقد شاخص ادبیات و استاد رشته ادبیات مدرن انگلیسی دانشگاه لندن ورشته ادبیات انگلیسی دانشگاه کمبریج بود. کرمود که با نقدهای خود خواننده عام را با دنیای آکادمیک ارتباط می‌داد، برای نشریاتی مانند «نییوستیتس من» و «گاردین» مطلب می‌نوشت و داور جایزه معتبر «بوکر» بود و برای خبرگزاری بی بی سی هم نقد کتاب می نوشت. آخرین کتاب کرمود که سال گذشته منتشر شد، درباره «جی. ام. فورستر» رمان نویس بود. همچنین دو کتاب مهم دیگر به نام های «تصویر رمانتیک» و «زبان شکسپییر» را نوشته و «مفهوم پايان» از دیگر آثار اوست. 

اوا ایبوتسون نویسنده کتابهای کودکان و خالق داستان "کدام جادوگر؟" در سن ۸۵ سالگی در گذشت. ایبوتسون که جایزه طلایی «نستل» را در کارنامه خود داشت و نامش در فهرست نهایی جوایز معتبر ادبی چون مدال کارنگی به چشم می خورد، متولد اتریش و ساكن بريتانيا بود. وی در کمبریج به تحصیل در رشته فیزیولوژی پرداخت و زود ازدواج کرد و زندگی آرامی با همسر و چهار فرزندش داشت، با این حال ماجراجویی را در داستانهایش دنبال کرد و به همین دلیل داستانهای او سرشار از جادوگر، شبح و ماجراهای اسرار آمیزند. وی علاوه بر داستان برای کودکان و نوجوانان چون «اسرار سکوی 13» و «رهایی روح بزرگ» چند داستان برای بزرگسالان و داستانهایی تاریخی چون «سفر به امواج رودخانه» را در فهرست آثارش دارد.

«آيريس گوور» نويسنده مشهوررمان‌هاي تاريخي كشور كوچك ولز در سن 75 سالگي فوت شد. او در بيش از 30 رمان قصه هایی را روایت کرد كه همواره در شهر كوچك سوانسي (زادگاه نويسنده) به وقوع مي‌پيوست. «تودور تاپستري» نخستين رمان گوور سال 1974 منتشر شد و آخرين اثرش ابتداي سال جاري ميلادي به دست علاقه‌مندان آثارش رسيد. تاكنون ميليون‌ها جلد از مجموع 40 اثر اين نويسنده به فروش رسيده و بيش از نيمي از آثارش به چندين زبان ترجمه و روانه بازارهاي كتاب جهان شده اند. ويژگي عمده اين آثار داستاني به تصوير كشيدن ميراث صنعتي كشور ولز و تمركز بر زنان آن به عنوان شخصيت‌هاي اصلي دنياي داستاني گوور است. «روياي سلطنت»، «گذرگاه فيدلر» و «جاه‌طلبي سلطنتي» از آثار مشهور اين نويسنده‌اند. 

«ادوين مورگان» نخستين شاعر ملي اسكاتلند در 90 سالگي درگذشت. او که در سال 2004 به اين عنوان انتخاب شده بود، براي طيف متفاوت نوشته‌هايش از شهرت خاصي برخوردار بود. مورگان در سال 1920 در گلاسكو متولد شده بود و بيش از 30 سال به آموزش انگليسي در دانشگاه اين شهر اشتغال داشت. او علاوه بر اسكاتلند براي اشعارش در ديگر نقاط جهان نيز شناخته شده بود و نقش خاصي در فرهنگ كشورش داشت. مورگان در سال 2000 مدال طلاي ملكه انگلستان را براي شعر دريافت كرد. 

«پيتر نويل فردريك پورتر»،‌ مشهور به «پيتر پورتر» كه در اردیبهشت ماه در 81 سالگي بدرود حيات گفت، شاعری استراليايي بود که در طول عمرش جوايز ادبي بسياري به دست آورد كه از آن جمله مي‌توان به مدال طلايي «ملكه» سال 2002 و جايزه‌ شعر كتاب سال 2009 اشاره كرد. او که در شعر معاصر بريتانيا نیز از جایگاهی خاص برخوردار بود ،در سال 1929 ميلادي در بريسبان استراليا به‌دنيا آمد و در سال 1951 به بريتانيا مهاجرت كرد. او نخستين مجموعه شعرش را با عنوان «اولين گزيدگي، دومين گزيدگي» در سال 1961 منتشر و از هفت سال بعد به عنوان يك خبرنگار نويسنده و شاعر شروع به کار کرد. او در سال 1978 ميلادي با مجموعه «مبلغ غيرجدي» كه همزمان با خودكشي همسرش منتشر شد به اوج شهرت رسيد و در سال 2002 ميلادي جايزه معتبر «فوروارد» بریتانیا را در زمينه شعر به دست آورد.

فقدان هاي ادبي در جهان آلماني زبان
«گیزلا کرافت» نویسنده و اسلام‌شناس آلمانی درگذشت. این نویسنده، مترجم و اسلام‌شناس آلمانی سه‌شنبه 5 ژانویه در سن 73 سالگی چشم از جهان فرو بست. او از سال 1972 در دانشگاه برلین در رشته اسلام‌شناسی مشغول تحصیل شد و در همین رشته مدرک دکتری خود را اخذ کرد. «کرافت» عضو هیات ريیسه انجمن قلم آلمان و نماینده‌ای در کمیته «نویسندگان برای صلح» انجمن بین‌المللی قلم بود. وی در طول زندگی ادبی خود رمان‌ها و اشعار بسیاری منتشر کرد و علاوه بر این، متون، اشعار و نمایشنامه‌هایی را از زبان ترکی به آلمانی ترجمه کرد. او در سال 2009 به دلیل ترجمه دیوان اشعار «ناظم حکمت» شاعر ترک موفق به دریافت جایزه «کریستوف مارتین ویلاند» شده بود.

«بربل مور» نویسنده آلمانی کتاب های پرفروش رمزآلود و محرمانه در سن 46 سالگی چشم از جهان فروبست. این نویسنده که در مجموع بیش از دو میلیون جلد از آثارش به فروش رسیده، با رمان «سفارش های جهانی» به یک نویسنده پرفروش مبدل شد، در مجموع 25 کتاب را به رشته تحریر درآورده که این آثار به 24 زبان ترجمه و منتشر شده اند. موضوعاتی که این نویسنده به آن ها می پرداخت، بیش از همه معلمان مذهبی هندی و آموزش روحی و معنوی کودکان بود. او نخستين و موفق ترین رمانش را با عنوان «سفارش های جهانی» در سال 1998 منتشر کرد که این رمان به 14 زبان ترجمه شد. از دیگر آثار این نویسنده می توان به «سرویس سفارش کمدی» و «آباد سازی جهانی» اشاره کرد که این دو کتاب به ترتیب در سال های 1999 و 2001 در انتشارات «امگا» منتشر شدند. 

«والتر هلموت فریتز» شاعر آلمانی درگذشت. فريتز كه در 81 سالگی درگذشت، در کنار سرودن شعر به نگارش رمان و مقاله نیز اشتغال داشت و اشعار مدرن فرانسه را نیز به زبان آلمانی ترجمه می‌کرد. او در طول دوران ادبی زندگی خود موفق به دریافت جوایز ادبی متعددي شد که جایزه «گئورگ تراکل»، جایزه بزرگ ادبی آکادمی هنرهای زیبای ایالت بایرن و بورسیه ادبی «ویلا- ماسیمو» از جمله آن هاست. «فریتز» استادي آرام بود که به دلیل زبان ساده و سبکي غیرشتابزده و احساساتي همواره مورد تحسین قرار می‌گرفت.او بیش از 40 سال از عمر خود را در زادگاهش «کالسروهه» سپری کرد و به ندرت حاضر به انجام مصاحبه شد. وی بیش از همه به خاطر اشعارش شهرت یافت. نخستین اشعار «فریتز» در سال های 1950 منتشر شد و به شدت مورد استقبال قرار گرفت. او از پیچ دادن زبان شعری خود صرفنظر می‌کرد و اشعارش آشکار ، فاقد پوچی، ساده و در مسیری فاقد زمان بودند. اشعار او با طبیعت و توصیف موضوع‌ها و مشاهده‌هاي روزمره سر و کار و به شدت تحت تاثیر علاقه شاعر به ادبیات فرانسه قرار دارند و اشعاری از «ژان فولین»، «فیلیپه ژاکوت» و «رنه منارد» را به آلمانی برگردانده است. از جمله آثار برجای مانده از وی می توان به دیوان های اشعار بی‌شماری چون «تایید شده در زندگی» و «حمله قلبی-اشعار عاشقانه» و بویژه رمان موفق «آشفتگی» و سه رمان دیگر اشاره کرد. وی علاوه بر این به نگارش مقاله ونقدهای ادبی نیز می‌پرداخت و در میان آثارش یک نمایشنامه رادیویی و یک قطعه تاتری نیز به چشم می خورد.

«هانس گئورگ بر» نویسنده و روزنامه‌نگار اتریشی در سن 73 سالگی در شهر هامبورگ آلمان درگذشت. این نویسنده کتاب‌های غیر داستانی متولد سال 1937 در وین بود. وی در رشته های پزشکی، روانشناسی بالینی و زبانشناسی تحصیل کرد و برای نشریات معتبری چون «سایت»، «اشپیگل» و «اشترن» مطلب می نوشت. وی از سال 1955 سفرهای بسیاری را به شرق دور داشت و سال‌های زیادی از عمر خود را در شهر «کاتماندو» پایتخت نپال سپری کرد. از جمله آثار این نویسنده می توان به «پسران صحرا» 1975، «مغول‌ها» 1979، «صحبت بر سر شاهدانه است» 1982، «قدرت جهانی مواد مخدر» 1980و «نزدیک یک دوران کودکی» منتشرشده در سال 2002 اشاره کرد. وی در سال 2009 بیوگرافی خود را در قالب یک کتاب دو جلدی با عنوان «نزدیک یک چادرنشین» منتشر کرد. 

اما با کشف جسد نویسنده اتریشی «بریگیته شوایگر» نویسنده 61 ساله اتریشی در یکی از انشعابات رود دانوب ، ادبیات آلمانی زبان یکی دیگر از چهره های خود را از دست داد. «شوایگر» که متولد 1949 بود، در سال 1977 با انتشار نخستین اثر خود با عنوان «نمک چگونه به دریا می آید؟» ، به یک نویسنده پرفروش تبدیل شد. این رمان در نخستین سال انتشارش به چاپ پانزدهم نیز رسید و جزو ده رمان پرفروش در حوزه زبان آلمانی به شمار می رود. در این رمان ،که تنها صدها هزار جلد از نسخه زبان اصلی آن به فروش رسید، نویسنده در قالب زندگینامه خودنوشتش از یکنواختی در زندگی متاهلی، محدود شدن آزادی هایش و تلاش برای یک طغیان پرداخته است. این نویسنده که در «فرای اشتات» متولد شده بود، پس از این کتاب، کتاب‌ها و مجموعه های شعری مختلفی را منتشر کرد اما هیچ يک از آن ها نتوانست موفقیت نخستین کتاب او را تکرار کند. وی در سال 2006، کتاب دیگری با عنوان «سقوط» منتشر کرد که با تحسین منتقدان مواجه شد. نویسنده در این اثر خود از مشکل بی‌ثباتی روانی خود پرده برداشته و از اقامت در یک بیمارستان روانی در وین خبر داده است. از دیگر آثار این نویسنده می توان به «تعطیلات طولانی» 1997، «زیباترین اشعه» 1990 و «دهکده اسپانیایی من» 1978 اشاره کرد. 

«هری مولیش» نویسنده هلندی كه رمان موفق «کشف آسمان» را در كارنامه‌اش داشت، 30 اکتبر (8 آبان) در 83 سالگی درگذشت. وی که متولد سال 1927 در شهر «هارلم» بود، در جامعه بین المللی بسیار موفق و مورد احترام بود و سالیان متمادی به عنوان نویسنده شایسته برای جایزه نوبل ادبی به شمار می رفت. آثار او در کشور آلمان نیز طیف وسیعی از خوانندگان را به خود اختصاص داده بود. او و «ژرارد روه» و «ویلم فردریک هرمنز» دو نویسنده فقید هلندی، به عنوان سه نویسنده بزرگ کشور هلند به شمار می رفتتند. «مولیش» نخستین رمان خود را زمانی منتشر کرد که تنها 24 سال داشت. او در سال 1983 با رمان «ترور» با موضوع مقاومت دربرابر اشغالگری آلمان در هلند ،در سطح بین المللی به موفقیت رسید. در جریان یک نظر سنجی که سه سال پیش در میان کتابخوانان هلندی انجام شد، رمان فلسفی، علمی و اجتماعی «کشف آسمان» این نویسنده كه در سال 1992 منتشر شده بود، به عنوان بهترین رمان کشور هلند براي تمام دوران‌ انتخاب شد. ترجمه آلمانی این رمان سرشار از تخیل و هیجان انگیز نیزبرای ماه های متوالی در لیست پرفروش ترین ها قرار داشت. آثار گسترده «مولیش» مشتمل بر رمان ها، داستان ها، مقالات ، نمایشنامه ها، متن های اپرا و دیوان های شعر ،در سراسر جهان خوانندگانی را به خود اختصاص داده است. برخی از کتاب های وی به بیش از 30 زبان ترجمه شده اند. آثار این نویسنده به شدت از خاطرات او از حکومت نازی‌ها و جنگ دوم جهانی تاثیر گرفته است. وی در سال 1961 به عنوان گزارشگر سیاسی جریان محاکمه «آدولف آیشمان»، از اصلی‌ترین سازماندهندگان اخراج یهودیان در زمان دیکتاتوري نازی، تحسین شد.
«موليش» به عنوان نویسنده همواره از طریق مناسبات خانوادگی به تضادهای درونی به وجود آمده می‌پرداخت. پدر او افسر و بانکداري بود که از مناطق غربی چکسلواكی موسوم به «سودتن لند» مهاجرت کرده بود و در هلند با نازی ها همدستی می‌کرد. او در سال 2002 برای کمک های ادبی اش در راستای آشتی میان دو کشور آلمان و هلند با صلیب شایستگی جمهوری فدرال آلمان مورد تقدیر قرار گرفت.

فقدان‌ چهره‌هاي ادبي در جهان اسپانيايي زبان
ژوزه ساراماگو، برنده پرتغالی نوبل ادبیات بعد از ۵۰ سال نویسندگی و در ۸۷ سالگی درگذشت. نویسنده پرتغالی رمان «کوری» و برنده جایزه نوبل ادبیات، ۲۸ خرداد به علت کهولت سن چشم از جهان فرو بست. این نویسنده که برای انتشار برخی از آثارش چون رمان «انجیل به روایت مسیح» و «قابیل» مورد انتقاد جامعه مسیحی اروپا قرار گرفت، اندکی پیش از مرگ آخرین کتابش را منتشر کرده بود. «انجیل به روایت عیسی مسیح» که در زمان چاپش در سال 1991 و در زمان چاپ در پرتغال با مخالفت مراکز مذهبی مسیحی روبه رو شده بود، در سال 1992 به این خاطر از فهرست نامزدهای جایزه ادبی اروپا حذف شد. با این حال این کتاب دو سال بعد به زبان انگلیسی ترجمه و منتشر شد. توقیف همین کتاب بود که موجب شد تا این نویسنده مشهور در اعتراض به این حرکت، کشور زادگاهش را ترک و ساکن اسپانیا شود. این در حالی بود که خشم واتیکان حتی تا زمان دریافت جایزه نوبل در سال 1998 نیز فروکش نکرد. جدیدترین اثر ساراماگو با عنوان «قابیل» نیز که سال پیش منتشر شد با جنجال‌های زیادی روبه رو و با وجود این که بلافاصله پس از انتشار با مخالفت کلیسای کاتولیک مواجه شد، مخاطبان برزیلی از آن استقبال کردند. او درباره «قابیل» گفته بود این کتاب فراخوانی برای دیدن چهره دیگر هر چیزی است.
ساراماگو در مراسمی گفته بود : «در کتاب انجیل آموزه‌های غلط فراوانی وجود دارد که تأثیر بزرگی بر فرهنگ و شیوه زندگی ما داشته است. بدون انجیل شاید ما آدم‌های دیگری باشیم، شاید آدم‌هایی بهتر...». «کوری»، «هجوم دوباره مرگ»، «همه نام ها»، «بلم سنگی»، «انجیل به روایت عیسی مسیح»، «برخاسته از گور»، «تاریخ محاصره لیسبون»، «دخمه»، «ماریا آناخوسیفا» و «مرد تکثیر شده» از جمله آثار اوست.

«میگوئل دلیبس» از مشهورترین نویسندگان قرن بيستم اسپانیا 12 مارس (22 اسفند) در 89 سالگی در شهر زادگاهش «والادولید» چشم از جهان فروبست. در مرگ او «خوزه لوئیز رودریگوئز زاپاترو» نخست وزیر اسپانیا کتاب‌هایی که این نویسنده در زمان دیکتاتوري «فرانکو» (1939 تا 1975) منتشر کرد را «صدای یک سرزمین محکوم به سکوت» خواند و با توجه به آن‌ها وی را مورد تقدیر قرار داد، چرا که «دلیبس» در کتاب‌های خود با مردم از روح آنها و سرزمين‌شان صحبت کرده است. «دلیبس» از نمایندگان اصلی رئالیسم اجتماعی بود و در آثارش همواره محیط روستایی را با ارزش‌های آن و همچنین با رنج‌های بزرگ آن در دوره دیکتاتوری به تصویر می‌کشید. امروز حدود 70 کتاب از آثار او به عنوان کتاب درسی در مدارس اسپانیا تدريس مي‌شوند. وی در سال 1947 که تنها 26 سال داشت، با نگارش نخستین رمان خود با عنوان «سایه‌های طولانی سرو» موفق به کسب جایزه ادبی بزرگ و معتبر «نادال» شد. از مشهورترین آثار وی می‌توان به «یادآوری پروسه‌های تابستانی» ،«پنج ساعت با ماریو»، «دیوانه‌های مقدس» و بویژه «مرتد» كه در سال 1998 منتشر شد، اشاره کرد. وی سال‌ها به عنوان چهره محبوب برای کسب جایزه نوبل ادبی به شمار می رفت.

جهان اسپانيایی زبان با «كارلوس مونسيوايس» نويسنده مكزيكي نیز وداع کرد. او که 19 ژوئن (30 خرداد) درگذشت پديدآورندۀ آثاري چون «روزهاى به ياد ماندنى» و «عشق از دست رفته» بود. او نویسنده ای مردمی بود و مردم حتى در خيابان‌ها هم او را مي شناختند. مونسيواس، گزارشگر و بازتابانندۀ زندگى روزمره و همچنين هنر و شخصيت‌هاى محبوب شهروندان مكزيكى، آثار بسيارى در قالب مقاله، حكايت و زندگى‌نامۀ چهره‌هاى موثر جهان مكزيك، از جمله اديب و تاريخ دان شخيص سالوادور نوو، از خود بر جاى گذاشت. جوايز ارزندۀ متعددي از قبيل جايزه پرينسيپه كلاؤس كشور هلند در سال ١۹۹۸، مدال گابريل ميسترال شيلي در سال ٢٠٠١، جايزۀ "فيل" ادبيات گوادالاخارا و نيز دكتراي افتخاري از دانشگاه آريزونا در سال ٢٠٠٦ به اين نويسنده تعلق گرفت. 

«رودولفو انریکو فوگویل» نویسنده آرژانتینی در 69 سالگی در شهر بوئنوس آیرس درگذشت. این نویسنده آمریکای لاتین، این اواخر به خاطر آثار آوانگارد و منحصر به فردش در عرصه بین‌المللی مطرح و رمان «نبرد زیرزمینی» وی که موضوع آن در مورد نبرد فالکلند است، به عنوان یکی از ارزشمندترین آثار هنری اسپانیایی زبان در دهه شناخته شده بود.«فوگویل» در سال 1941 در بوئنوس آیرس متولد شد و در دانشگاه بوئنوس آیرس در رشته جامعه‌شناسی تحصیل کرد و از سال 1966 تا 1973 پروفسور رشته جامعه‌شناسی همین دانشگاه بود. اين نويسنده آرژانتيني در سال‌های 2003 و 2004 موفق به دریافت «بورس گوگنهایم» و جایزه ملی ادبی «پرمیو» شد. 

«رامون ادواردو روييز» نويسنده و مورخ 88 ساله مكزيكي كه آثار متعددي درباره كشورش و آمريكاي لاتين نوشته بود، درگذشت. دكتر روييز كه ازسال 1970 به دپارتمان تاريخ دانشگاه كاليفرنيا در سان ديگو ملحق شده بود و در اوايل همان دهه به عنوان رييس اين بخش برگزيده شد، 15 كتاب نوشته بود كه «پيروزي‌ها و تراژدي: تاريخ مردم مكزيك»، «كوبا: به ثمر رساندن يك انقلاب»، «اغتشاش بزرگ: مكزيك، 1924-1905» از جمله آن‌هاست. در سال 1998 او در كنار چهره‌هاي بزرگ آمريكايي چون اي.ال. دكتروف، آرتور شلزينگر و استفن آمبروز جايزه مدال بشردوستي ملي را دريافت كرد. در سال 2003 كتاب خاطرات او با عنوان «خاطرات يك مرد» منتشر شد. در اين كتاب او دو فرهنگ آمريكايي مكزيكي را با يكديگر مقايسه كرده و به عنوان مردي كه هر دو فرهنگ را درك كرده، به تفسير آن‌ها پرداخته است. آخرين كتاب او با عنوان «مكزيك: چرا عده كمي ثروتمند و بقيه مردم فقير هستند» توسط دانشگاه كاليفرنيا منتشر شد.

فقدان چهره‌هاي ادبي ايتاليايي زبان
ایتالیایی ها نیز با «اِلويرا سله‌ريو» بانوي دنياي نشر ايتاليا خداحافظی کردند. خانم «اِلويرا سله ريو» پايه گذار انتشارات «سله‌ريو» ايتاليا در 74سالگي در «پالرمو » درگذشت. او از سال 1969 در زمينه انتشارات شروع به كاركرد و در همان سال به كمك همسرش «اِنتزو» يك انتشاراتي به نام خودش (سله‌ريو) به راه انداخت. از نويسندگاني كه كتاب‌هايشان را از كانال اين انتشارات چاپ كرده بودند مي‌توان «ليوناردو شاشا» و «جزوآلدو بوفالينو» و «آندره‌آ كاميلري» يكي از نويسندگان كتاب‌ «اين سخن فاش كردني نيست» و «در جستجوي گنج» دو كتاب پرفروش فصل حاضر ايتاليا را نام برد. «اِلويرا سله‌ريو» به خاطر اين‌كه به داستان علاقه داشت، وارد عرصه انتشارات شد و عقيده داشت كه كلمه مي‌تواند زندگي انسان‌ها را تغيير دهد.

«لوچیانو اِربا» از بزرگترین شاعران ایتالیایی و از نمایندگان برجسته «خط لمباردا» چشم از جهان فرو بست. این شاعر و مدرس ادبیات فرانسه در 88 سالگی در میلان از دنيا رفت. شاعران پيرو «خط لمباردا» که یک جریان ادبی اکسپرسیونیستی بود، واقعیت‌های اجتماعی شهر میلان را با شيوه غنایی می‌سرودند. از دیگر شاعران این مکتب ادبی «ویتوریو سِرِنی» «تیتزیانو روسی» و «جورجو اورِلي» بودند. «اِربا» که در سال 2007 مهمان فستیوال شعر «پارما» بود، نشان افتخار شهروندی اين جشنواره را به دست آورد. وی استاد ادبیات و زبان فرانسه در دانشگاه کاتولیک میلان و پيرو مکتب بزرگ ایلومینیسم (جنبش فرهنگی قرن هیجدهم میلادی در اروپا) بود. نخستین شعر او با نام «خط k» در سال 1951 سروده شد. از دیگر کارهای وی مي توان از «نوار موبيوس» «گامي ديگر» «ميلان» و «پاييز در ميلان» ياد كرد. 

«ادواردو سانگویی نتی» شاعر، نویسنده و مترجم سرشناس ایتالیایی در 18 می (27 اردیبهشت) در بیمارستانی در شهر زادگاهش، «جنوا» درگذشت. وی از دهه 60 قرن 19 به عنوان نماینده اصلی و نظريه پرداز انجمن هنرمندان «گروه 63» متعلق به جنبش ادبی «نئووانگوآردیا» به شمار می‌رفت. «گروه 63» که در شهر «پالرمو» تاسیس شده بود، در حقیقت انجمن آزادي متشکل ازنویسندگان ایتالیایی بود که در سال 1963 بر مبنای گروه ادبی 47 کشور آلمان و اتحادیه فرانسوی «تل کوئل» که توسط «رولاند بارت» بنا نهاده شده بود، شکل گرفت. این نهاد ادبی ایتالیایی چون گروه 47 آلمانی به دنبال پاسخ این سوال بود که مسوولیت ادبیات در قبال جامعه چیست؟ سانگويي نتي علاوه بر این درطول زندگی ادبی خود متون بسیاری را برای تئاتر به رشته تحریر درآورد و سالیان درازی به عنوان همکار در روزنامه کمونیستی «یونیتا» مشغول فعالیت بود.

فقدان چهره هاي ادبي در دنياي ادبيات و انديشه عرب
«فاروق سعد»، نويسنده، نمايش‌نامه‌نويس و هنرمند مشهور لبناني روز دوشنبه 25 اكتبر در سن 72 سالگي درگذشت. او که از خود 52 عنوان كتاب به جا گذاشت، از پركارترين نويسندگان عرب محسوب مي‌شود. از مهمترين آثار او مي‌توان به «تئاترهاي شكسپير در سينما»، «داستان‌هاي انساني در فيلم‌هاي چارلي چاپلين»، «سالوادور دالي» و «شهرزاد در هاليوود» اشاره كرد. 

«اسعد سعيد»، شاعر لبناني، هم از چهره‌هاي ادبي است كه در سال 2010 درگذشت. وي متولد سال 1922 شهر «الصرفند» لبنان بود و به عنوان يكي از اركان شعر عاميانه و مردمي در اين كشور شناخته مي‌شد.

اما مردم مصر نيز سال خوشي را در اين زمينه تجربه نكردند و شاهد از دست رفتن شماري از برحسته‌ترين چهره‌هاي ادبي خود و به ويژه شاعران بودند. يكي از اين چهره‌ها «محمد حمزه» شاعر و ترانه سرای مشهور مصری بود. این شاعر و ترانه سرای مشهور مصر در خرداد ماه در 70 سالگی بر اثر سکته مغزی در گذشت. وی در طول حیاتش 1200 ترانه سرود که از این میان 37 عنوان از آنها توسط «عبدالحلیم حافظ» خواننده مشهور کلاسیک مصری اجرا شد. از وی ترانه‌های متعددی به جای مانده که از جمله آنها می‌توان به «سواح»، «از ابتدای داستان»، «ستایشگر ماه»، «عشق را صدا کن»، «هر اشکی»، «موعود»، «مسافر»، «داستان من از زمان»، «فدایی»، «آن که با من زیست گفت» و «ای عشق من مصر» اشاره کرد. از حمزه نمایشنامه‌ها و دیوان‌هاي شعر متعددی نیز به جا مانده است. وی از نویسندگان ثابت روزنامه الاهرام، روز یوسف و وفد بود. 

مصري ها سند باد شعر خود را نیز از دست دادند. «عبدالمنعم عواد یوسف» شاعر مشهور مصری که از مهمترین شاعران شعر نوی عربی محسوب می‌شد و ده‌ها مقاله و پایان‌نامه درباره اشعار و کارهایش نوشته شده، از دیگر درگذشتگان ادبیات عرب در سال پیش بود. عموم اشعار او جوهره میهن‌پرستانه داشت و همین مساله باعث شده بود تا در میان شاعران عرب از جایگاه ویژه‌ای بر خوردار شود. او پس از جنگ اعراب و رژيم صهيونيستي در 1967 که به جنگ «نکبت» مشهور شد شعری با عنوان «این گونه سندباد آواز خواند» سرود که برایش لقب «سندباد شعر عرب» را به ارمغان آورد. عبدالمنعم عواد یوسف در سال 1933 در استان «القلیوبیه» در شمال قاهره به دنیا آمد. در سال 1957 لیسانس ادبیات خود را از دانشگاه ادبیات قاهره دریافت کرد و در سال 1964 نیز دیپلم مطالعات را گرفت. پس از آن وارد حرفه معلمی شد و در قاهره به تدریس زبان عربی پرداخت. از مهمترین آثار عواد یوسف می‌توان به «آغوش خورشید» 1966، «آوازهای پرنده غریب» 1972، «شیخ نصر الدین و عشق و صلح»، 1974، «برای عشق است که آواز می‌خوانم» 1976، «نور در شهرهای شلوغ» 1980، «این گونه سندباد آواز خواند» 1983، «میان من دو دریا» 1985، «همان گونه که مردم می‌میرند مرد» 1995 و «آینه‌ها و چهره‌ها» 1999 اشاره کرد. وی یک دیوان شعر برای کودکان نیز سروده که «چشم‌های سحر» نام دارد و در سال 1990 منتشر شده است. وی جوایز متعددی را به دست آورده است که از جمله آنها می‌توان به جایزه جشنواره شعر دمشق در سال 1960 و جایزه نخست ادبیات مدرن 1962 اشاره کرد.

«محمد عفیفی مطر» شاعر مشهور مصری که بر اثر نارسایی کبدی چند روز در کما بود، در سن 75 سالگی در بیمارستان «المنوفیه» در شمال قاهره درگذشت. مطر در روستای «رمله الانجب» در استان المنوفیه در سال 1935 به دنیا آمد. در رشته فلسفه دانشکده ادبیات تحصیل کرد و به عنوان معلم در مصر به کار مشغول شد. وی از مخالفان سرسخت انور سادات، ريیس جمهوری اسبق مصر بود و به همين دليل مجبور شد تا پایان دهه هفتاد میلادی در عراق به سر برد. او در سال 1991 به دلیل مخالفت با جنگ عراق در مصر بازداشت شد و با اتهام چاپ کتاب «هلاوس شب تاریک» و دیوان جنجالی‌اش «جشن‌های مومیای وحشی» در سال 1992 به زندان افتاد. از وی کتاب‌های دیگری چون «گرسنگی و ماه»، «فاصله جای پاهای مورچه»، «رباعیات شادی»، «تو واحدی هستی که اعضایش متلاشی شده» و «نهری که رویش را می‌پوشاند» به جاي مانده است.

«نصر حامد ابو زید» روشنفکر و اندیشمند معروف مصری نيز در تاریخ 5 جولای در گذشت. او که از دانشگاه قاهره مدرک لیسانس زبان و ادبیات عرب و فوق لیسانس مطالعات اسلامی دریافت کرده بود، در سال 1979 مدرک دکترای خود را در همان رشته گرفت. از معروف ترین آثار ابوزید می‌توان به «گرایش‌های عقلی در تفسیر»، «فلسفه تفسیر»، «نقد گفتمان دینی»، «دایره‌های ترس» درباره زنان و «چنین گفت ابن عربی» اشاره کرد. او به دلیل اندیشه هایش با مخالفت چند تن از استادان الازهر و دانشگاه قاهره روبه رو شد و از سوی دیگر، سازمان الجهاد به رهبرى «ایمن الظواهرى» که اکنون نفر دوم سازمان القاعده است، فتواى قتل او را صادر كرد. ابوزید مدتى نیز تحت مراقبت پلیس مصر بود. وی سرانجام به هلند مهاجرت کرد و در دانشگاه لیدن هلند به تدریس پرداخت. وى داراى 12 كتاب و بیش از 70 مقاله به زبان های عربى و انگلیسى است.

سوري ها نيز به سوگ «احمد علی حسن» شاعر و ادیب مشهور سوری نشستند. او که در تاریخ 15 تير در سن 96 سالگی در دمشق درگذشت، در سال‌های ابتدای جوانی نخستین مجموعه اشعارش را نوشت و در سال 1938 دیوان «الزفرات» را منتشر کرد. در همان سال‌ها در روزنامه «صوت الحق» به عنوان سر دبیر مشغول به کار شد. او دیوان های دیگری نیز منتشر کرد که عبارتند از «نهر شعاع»، «نداها و سایه‌ها بر فراز گورستانی که دوستش دارم» و «در راه آزادی آهنگ می‌خوانم». از وی همچنین کتاب «تصوف جدلی و وابستگی» و «نورهایی بر حقیقت سخت» منتشر شده است. علی حسن در زمینه نقد فکری و ادبی نیز مقاله‌هاي متعددی نوشته است. علی حسن از موسسان اتحادیه نویسندگان عرب محسوب می‌شود و همچنین در تاسیس نخستین موسسه «عکاظ» در «بانیاس» در سال 1963 نیز مشارکت داشت. علی حسن عضو افتخاری مجموعه جهانی «نهج البلاغه» نیز بود.

«سوسن السباعی الجابی» شاعر سوری و همسر «علاء الدین عبدالمولی» شاعر مشهور سوری از ديگر چهره‌هاي ادبي سوريه بود كه سال پيش به مرگ آري گفت. وی متولد 1964 بود و چهار سال به سختی با بیماری سرطان دست و پنجه نرم می‌کرد. دیوان‌های «حالت زنی که متحول می‌شود» و «با آغوش آمرزیده نمی‌شوی» از مهمترین دیوان‌های شعر او بودند که براي او در سراسر کشورهای عربی شهرت آوردند.

دکتر «احمد البغدادی» نویسنده و متفکر شاخص کویتی هم با زندگی وداع کرد. البغدادی متولد 1951 بود و دکترای خود را در رشته فلسفه اندیشه اسلامی در سال 1981 از دانشگاه ادینبورگ دریافت کرده بود. وی تحصیلات فوق لیسانس خود را در سال 1977 در رشته علوم سیاسی غرب از دانشگاه «کلارک» آمریکا دریافت کرده بود. مقطع لیسانس را نیز در سال 1974 در دانشگاه علوم سیاسی و اقتصاد دانشگاه کویت گذرانده بود. از او آثار متعددی به جا مانده که از مهمترین آن ها می‌توان به «دموکراسی: معنی و مبنی»، «تصنیف سیاسی برای انتخابات مجلس ملی»، «حزب التحریر: مطالعاتی در مفهوم دولت اسلامی»، «دولت اسلامی میان واقعیت تاریخی و نگرش فقهی»، «شیخ عبدالله السالم، انسان و مرد حکومت»، «فکر سیاسی ابن تیمیه» و «تجدید فکر دینی» اشاره کرد.

الجزايري ها نيز شماري از چهره هاي برجسته خود را از دست دادند. «طاهر وطار» نویسنده مشهور الجزایری از جمله اين چهره‌ها بود. او که در سن 74 سالگی از چشم از جهان فرو بست، در سال 1956 به عضویت جبهه آزادیبخش الجزایر در آمد و در آزادی الجزایر از استعمار فرانسه در سال 1963 فعالیت مستمر داشت و تا سال 1984 همچنان در عضویت این جنبش باقی ماند. پس از آن در سن 47 سالگی بازنشسته شد. وی در سال 1991 و 1992 مدیر عامل رادیو الجزایر بود. از وطار داستان‌های بلند متعددی منتشر شده که از مهمترین آنها می‌توان به «اللاز» 1974، «زلزله» 1974، «ماهی‌ها و کاخ» 1975 و «عشق و مرگ در زمان الحراشی» 1979 اشاره کرد. آثار وطار تاکنون به 10 زبان ترجمه شده که از جمله آنها می‌توان به زبان‌های انگلیسی، فرانسه، آلمانی، روسی، پرتغالی، ویتنامی، یونانی، ازبکی و ترکی آذری اشاره کرد. وطار از جنجالی‌ترین نویسندگان عرب محسوب می‌شود. وی از مدافعان سرسخت زبان عربی و از مخالفان پر و پا قرص ترویج ادبیات فرانسوی در کشورش بود. به مناسبت درگذشت وطار «عبدالعزیز بوتفلیقه»، ريیس جمهوری الجزایر براي تک‌تک افراد خانواده وی پیام تسلیت فرستاد و اتحادیه نویسندگان عرب نیز با صدور بیانیه‌ای درگذشت وطار را عارضه‌ای بزرگ برای تاریخ ادبیات عرب دانست.

«محمد ارکون» متفکر مشهور عرب و از چهره‌های بارز سیاسی که نقشی عمده در تحولات فکری و سیاسی جهان عرب داشت، در تاریخ 25 شهریور در بیمارستانی در پاریس در 82 سالگی دیده از جهان فرو بست. ارکون که اصالتا الجزایری بود در سال 1928 در منطقه قبائل در الجزایر به دنیا آمدو از مهمترین پژوهشگران عقل‌گرای مطالعات قرآنی و اسلامی بر اساس متدهای مدرن بود. تمام کتاب‌های منتشر شده از ارکون به زبان فرانسوی اند که عموما مورد توجه بسیار خوانندگان عربی قرار گرفته اند. عمده فعالیت وی پژوهش در امور دینی و علوم قرآنی بر اساس روش‌های عقلی و علوم جدید است. ارکون همچنین پیشتاز اومانیسم در فرهنگ و علوم جهان عرب محسوب می‌شود. وی این شیوه را تا آخرین لحظات دوران عمرش دنبال می‌کرد به گونه‌ای که آخرین کتابش موسوم به «انسان و اسلام»، «مدخل تاریخ نقدی» و «نحو نقد اسلامی» در همین زمینه بود. وی سال‌ها استاد دانشگاه آمستردام در هلند بود و بسیاری از سیاستمداران لیبرال هلندی و فرانسوی مانند «فریتز بولکستین» مناظره‌های علمی مفصلی در زمینه‌های اسلام و رابطه آن با دموکراسی و عقلانیت و رابطه غرب با جهان اسلام داشتند. ارکون همچنین یکی از مشاوران نزدیک ژاک شیراک، ريیس جمهوری سابق فرانسه بود. بسیاری از کارهای پژوهشی ارکون کتاب‌های درسی دانشگاه‌های هلند و فرانسه اند. 

«عبدالرحمن الجيلاني» دين پژوه و مورخ مشهور الجزايري در 103 سالگي در بيمارستان «عين الطايه» پايتخت الجزاير از دنيا رفت.او که از پيشتازان مكتب اصلاح ديني و فرهنگي در الجزاير در دوران استعمار فرانسه محسوب مي‌شد، دروس ديني را در مساجد و مراكز مختلف ديني الجزاير گذراند و نزد شيخ «مولود الزريبي» و «شيخ الحنفاوي» شاگردي كرد. وي از استادان مشهور مكتب حنبلي در دانشگاه‌هاي مختلف اسلامي و عربي محسوب مي‌شد به گونه‌اي كه در سال 1987 از «الشاذلي بن جديد» رييس جمهوري وقت الجزاير لوح تقدير استاد نمونه الجزاير را دريافت كرد. جيلاني همچنين در سال 1960 عالي‌ترين جايزه ادبي الجزاير را دريافت كرد و از دانشگاه الجزاير دكتراي افتخاري گرفت. كتاب‌هاي «تاريخ كلي الجزاير»، «تاريخ سه شهر: الجزاير، المديه، مليانه»، «واحد پول الجزاير در دوران امير عبدالقادر» و «ابن خلدون در الجزاير» از مهمترين آثار مكتوب او محسوب مي‌شوند.


عراقي ها نيز در اين ميان با چند چهره برجسته خود وداع كردند. «محی‌الدین زنکنه» نمایش‌نامه نویس و داستان سرای مشهور عراقی از جمله اين چهره هاست. او، پنج‌شنبه 19 آگوست بر اثر ایست قلبی در یکی از بیمارستان‌های سلیمانیه در شمال عراق درگذشت. وی یکی از مشهورترین و به‌نام‌ترین نمایشنامه‌نویسان عراقی و جهان عرب به شمار می‌رفت. از مهمترین آثار او می‌توان به «رویای پادشاه»، «خاتم»، «حرف بزن ای سنگ»، «زلزله‌ای که در رگ‌های صحرا تسری کرد» و «جعبه شیرینی سنگی» اشاره کرد. زنکنه متولد شهر کرکوک بود و در سال 1962 از دانشگاه ادبیات کرکوک در رشته زبان و ادبیات عرب فارغ‌التحصیل شده بود.

«نعمان ماهر الکنعنانی» شاعر مشهور عراقی هم در 90 سالگی در امان پایتخت اردن درگذشت. او که متولد 1919 در شهر سامرا بود، تصدي وزارت فرهنگ عراق را در کارنامه خود داشت و برای مدتی ریاست اتحادیه نویسندگان و مولفان عراق را نیز بر عهده دار بود. از او آثار مکتوب بسیاری به جا مانده که از جمله آنها می‌توان به «در بیداری وجدان»، «المعازف»، «شراره دجله»، «برگه‌های شب» و «المزاهر» که دیوان اشعارش محسوب می‌شدند، اشاره کرد. همچنین تالیفاتی درباره شعر کلاسیک عربی نیز نوشته که از جمله آنها می‌توان به «شعرای وحدت»، «سیری در اشعار ابی فراس»، «منتخب کنعانی»، «ورودی به رسانه‌ها» و «نوری به شمال عراق» اشاره کرد. وی سنی مذهب بود و به دلیل سبقه حضور در نظام بعثی از بازگشت به عراق هراس داشت. 

دكتر «عبدالعزيز الدوري» مورخ مشهور عراقي ملقب به «شيخ المورخين عرب» هم در امان پايتخت اردن در 92 سالگي از دنيا رفت. الدوري سال‌ها از اعضاي هيات علمي دانشگاه لندن در بريتانيا بود. وي كه در سال 1940 فوق ليسانس خود را در رشته تاريخ از دانشگاه لندن گرفته بود، در سال 1942 در همان دانشگاه نائل به دريافت مدرك دكترا شد و پس از آن به بغداد بازگشت و در دانشگاه بغداد به تدريس پرداخت. پس از مدتي او به رياست دايره تاريخ دانشگاه بغداد منصوب شد و از سال 1949 تا 1958 رييس دانشكده ادبيات و علوم دانشگاه بغداد بود و سپس از سال 1962 تا 1966 رياست دانشگاه بغداد را بر عهده گرفت. وي همچنين از سال 1955 تا 1956 استاد ميهمان دانشگاه لندن بود و از سال 1950 تا 1960 نيز به عنوان استاد ميهمان در دانشگاه آمريكايي‌هاي بيروت به تدريس پرداخت. وي از سال 1967 به اردن مهاجرت كرد و در آن جا استاد تاريخ دانشگاه پادشاهي اردن شد. كتاب‌هاي «مقدمه‌اي بر تاريخ صدر اسلام»، «مقدمه‌اي بر تاريخ اقتصادي عربي»، «عصر عباسي اول»، «مطالعاتي در عصرهاي عباسي متاخر»، «تاريخ اقتصادي عراق در قرن چهارم»، «نظم اسلامي»، «مطالعاتي در علم تاريخ نزد اعراب»، «ريشه‌هاي تاريخي پان‌عربيسم»، «تفسير تاريخ از نگاه ديگران»،‌ »تكوين تاريخ امت عربي: مطالعاتي در هويت و ديدگاه عربي»، «ريشه‌هاي تاريخي ملل»، «ناصرالدين الاسد از ميراث گذشته تا هم‌عصرانش» و «ريشه‌گيري علم تاريخ نزد اعراب» از مهمترين آثار به جا مانده از او محسوب مي‌شوند.

اما مردم عرب با پدر مترجمان اردن در عمان نیز وداع کردند. «محمد برهوم» مترجم مشهور اردنی معروف به پدر مترجمان اردن، 30 جولای به دلیل ابتلا به يك بیماری سخت در 75 سالگی درگذشت. برهوم متولد روستای «الملاحه» در جنوب غربی بیت‌المقدس به سال 1937 بود. وی سال‌ها معلم کودکان فلسطینی در اردوگاه «الکرامه» بود و مدتی نیز در «بیت جالا»، «قلندیا» و «النزهه» فعاليت و در سال 1978 ترجمه را آغاز کرد. از برهوم 26 کتاب، 30 داستان کودک و شمار بسیاری مقاله و یادداشت ترجمه و منتشر شده است. او یکی از بنیانگذاران اتحادیه روزنامه‌نگاران اردن نیز بود. 

«ماجد العامری» شاعر مشهور اردنی نيز در 66 سالگی در گذشت. وی از شاعران اسلام‌گرای عربی و دیوان اشعار مختلفی منتشر کرده بود. یکی از کارهای مهم او تدوین شعر مدینه منوره از 1976 تاکنون بود. از دیگر آثار او می‌توان به اشعارش درباره «حمزه سید الشهدا» عمومی پیامبر اکرم (ص) اشاره کرد. آخرین دیوان شعر او دیوان «عربستان میهن خیر و امان» بود که در سال 2005 منتشر شد. العامری علاقه‌اي ویژه به عربستان سعودی داشت و در این زمینه نیز دیوان‌های شعری مختلف منتشر کرده بود. 

«ادموند عمران الماله» استاد فلسفه، نويسنده و متفكر مراكشي نيز در سن 93 سالگي چشم از جهان فرو بست. او که در خانواده ای یهودی به دنیا آمده بود، در آثار و مقالاتش همواره به حمايت از جنبش‌هاي فلسطيني مي‌پرداخت. «راهي استوار» (1980)، «آيلن يا شب واقعه» (1983)، «هزار سال، يك روز» (1986) و «ژان زنه، زنداني عاشق و مقالات ديگر» (1988) از آثار شناخته‌شده او هستند. طاهر بن جلون، نويسنده مشهور مراكشي و برنده گنكور، با اداي احترام به اين نويسنده بزرگ، فقدان او را ضايعه بزرگي براي مراكش و جنبش‌هاي آزاديخواهانه جهان دانست. بن جلون، الماله را جداي از زندگي حرفه‌اي‌اش به عنوان نويسنده‌اي بزرگ، مردي نيك و ثابت قدم در راه عقيده و مسلكش دانست. از نظر بن جلون، از زمان انتشار نخستين رمان الماله به نام «راهي استوار»، نويسنده خود را به عنوان "فردي مراكشي، یهودی، وطن‌پرست، مبارز براي حقوق انسان و عدالت در كشورش مراكش" معرفي كرد و تا پايان نيز در راه خود باقي ماند. سال 1996 جايزه بزرگ ادبيات مراكش به مجموعه آثار ادموند عمران الماله اهدا شده بود.

«احمد سالم باعطب» شاعر عربستانی که به عنوان بنیانگذار سبک شعر عمودی عرب شناخته می شد، در 75 سالگی به دلیل ابتلا به بیماری سرطان در بیمارستانی در ریاض درگذشت. وی در سرودن شعر صاحب سبک بود و به دلیل سرودن سلسله وار عمودی اشعار به صورت کلاسیک به بنیانگذار سبک شعر عمودی نزد فرهنگیان و اهالی ادب مشهور شده بود. از او تا کنون پنج دیوان شعر منتشر شده که عبارتند از «نوای ملتهب»، «قلبی بر روی پیاده‌رو»، «چشم‌‌هایی که عاشق مرغ عشق بودند»، «سراب‌های پرندگان مهاجر»، «رباعیات خضاب شده» و «هنگامی که روزها می‌گذرند». در کنار این دیوان‌ها کتابی درباره نقد ادبی «عبدالعزیز الرفاعی» دارد که به یکی از مهترین کتاب‌های نقد ادبی عربستان معروف است.

«غازی القصیبی» ديگر شاعر مشهور عربستان و جهان عرب بود كه در سن 70 سالگی در ریاض درگذشت. وی در دولت عربستان مناصب متعددی داشت که از جمله آنها می‌توان به وزارت بهداشت و آب و برق، وزارت کار که تا آخر مسوول آن بود و سفیر عربستان در چندین کشور اشاره کرد. وی از معدود وزيران ادیب جهان عرب است که تا کنون نزدیک به 20 عنوان کتاب و داستان منتشر کرده که از مهمترین آنها می‌توان به «واحد آزادی»، «گنجشک»، «هفت»، «جناب سفیر»، «دنسکو»، «سلمی»، «ابو شلاخ البرمانی» و «جنی» اشاره کرد.


فقدان‌هاي ادبي در آسياي ميانه
در آسياي ميانه نيز استاد کمال عینی، دانشمند نامدار و فرزند صدرالدین عینی، بنیاد گذار ادبیات نوین تاجیک در 82 سالگی درگذشت. کمال عینی منتقد و متن‌شناس برجسته که در سال 1928 در شهر باستانی سمرقند به دنیا آمد، در سال‌های 55-1953 کارمند انستیتو زبان و ادبیات فرهنگستان علوم تاجیکستان و از سال 1960 عضو اتحادیه نویسندگان اتحاد شوروی شد. او از بنیانگذاران انجمن "پیوند" جمعیت فارسی زبانان جهان و چندین سال ريیس آن بود. رشته فعالیت او تحقیق و بررسی ادبیات قرون 15-16 میلادی، بویژه زندگی و آثار بدرالدین هلالی،شاعر سرشناس فارسی‌سرا بود. کمال عینی همچنین در تحقیق و پژوهش آثاری چون«گل و نوروز»، «ویس و رامین» و «بدایع الوقایع» خدمت ارزنده انجام داده است. وی در چاپ و نشر "شاهنامه" فردوسی به زبان فارسی تاجیکی و خط سرلیک نیز سهم مؤثر گذاشته است.

«جلیل صادقف»، شاعر مردمی قرقیزستان از ديگر چهره‌هاي برجسته اين خطه درگذشت. این دولتمرد مشهور كه مولف سرود ملی این کشور بود، پس از بیماری طولانی در شهر بيشکک پایتخت قرقیزستان درگذشت. نخستین مجموعه شعری جلیل صادقف در سال 1958 منتشر شد و همان سال به عضویت کانون نویسندگان سابق اتحاد شوروی پذیرفته شد. صادقف در ترجمه نیز دست توانايی داشت و اشعار آلکساندر پوشکین، میخایل لرمانتف، تاراس شیوچنکو، عمر خیام ،رسول همزتاف ،قیسین قولیف، ... را به زبان قرقیزی ترجمه كرده است. او مدتی نماینده مجلس و نیز ريیس کانون نویسندگان این کشور بود.