سرویس هنر خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)؛ داود ارسونی از هنرمندان و طراحان گرافیست با نام بردن از نمادهای ملی مثل رنگهای پرچم، نشانههایی از کاشیکاریهای معماری ایرانی- اسلامی در پوستر نمایشگاه مجازی کتاب گفت: در تعامل با مرجان جلالی، پوستر را به شکل مینیمال طراحی و اجرا کردیم تا مفاهیم آن گیراتر منتقل شوند البته متاسفانه برندینگ ثابتی در ساختارهای فرهنگیمان نداریم.
مدیر هنری پوستر هفتمین نمایشگاه مجازی کتاب در ادامه بیان کرد: طبیعتا زمانی که کاری در حوزه هنرهای تجسمی، نقاشی یا طراحی گرافیک انجام میشود، پسزمینه فرهنگی پشت آن وجود دارد. ما در فرهنگ ایران با مجموعهای از نشانهها، شمایلها، آیکونها، ادبیات تصویری و عناصر فرهنگی مواجه هستیم که هنگام تولید آثار تبلیغاتی تلاش میکنیم آنها را به شمایلهای گرافیکی تبدیل کنیم.
ارسونی گفت: این ضعف ماست که هنوز نشانههای فرهنگی کشور را به جامعه معرفی نکردهایم. در پوستر نمایشگاه مجازی کتاب از پسزمینه کاشیکاریهای معماری اسلامی البته به شکلی بسیار کمرنگ استفاده کردیم تا عناصر دیگر دیده شوند. آن فرم تکرارشوندهای که در نوشتار «الله» در پرچم کشور دیده میشود هم نوعی ساختار کاشیکاری دارد. فرم کتابها در پوستر به شکلی طراحی شده است که ساختار نقشه و مرزهای ایران را بسازد و در نهایت هویت فرهنگی را نشان دهد. این کلیتی است که در تعامل با مرجان جلالی، طراح پوستر، به آن رسیدیم.
او درباره عناصر تشکیلدهنده پوستر توضیح داد: اگر کلیت پوستر را ببینیم با مجموعهای از اجزای گرافیکی روبهرو هستیم. از فرمها، خطوط و سطوح گرفته تا تایپوگرافی، عناوین، تاریخ و لوگوهای برگزارکنندگان که در کنارشان یکسری شمایل وجود دارد. سطوحی که به کتاب تبدیل شدهاند که شبیه تبلت و موبایل هستند و بهگونهای طراحی شدهاند که انگار در حال حرکت یا پروازند و در نهایت همه عناصر کنار هم قرار گرفتهاند تا هویت بصری یکپارچه و بدون اغتشاش بصری ایجاد شود.
این مدیر هنری در ادامه درباره مینیمال بودن پوستر گفت: شیوهی طراحی خانم جلالی در سایر کارهایشان هم همینطور ساده است. او قبلا در پوستر جشنواره شعر فجر دوره قبل هم فقط از پر پرنده استفاده کرده بود. اینکه برخلاف برخی پوسترها که با جزئیات فراوان مخاطب را درگیر میکنند، این اثر ساختاری سادهتر دارد و وقتی هرج و مرج بصری نباشد، مخاطب سریعتر و راحتتر درگیر میشود و مجبور نیست دنبال جزئیات اضافه بگردد.

او اضافه کرد: در این پوستر هم کتابهایی که ساختار نقشه ایران را شکل دادهاند، میتوانستند بسیار ریزتر طراحی شوند اما چون مخاطبان امروز عمدتا پوستر را در شبکههای اجتماعی میبینند، هرچه اجزا کمتر و سادهتر باشد، تأثیرگذاری تصویر بیشتر میشود.
ارسونی درباره نسبت شعار «بخوانیم برای ایران» با طراحی پوستر گفت: این شعار مربوط به هفته کتاب دوره قبل بود و شعاری است که به گروه یا فرد خاصی تعلق ندارد و برای همه است. در پوستر دورهی قبل نیز همین شعار محور اصلی بود، اما در این اثر، مفهوم «برای ایران» در کلیت تصویر دیده میشود؛ یعنی نقشه، پرچم و ساختار فرهنگی ایران در فرم کلی پوستر حضور دارند. با این حال، شعار در گوشه قرار گرفته است تا خلوتی و مینیمال بودن اثر حفظ شود.
این مدیر هنری در درباره حواشی و واکنشهای مختلف دربارهی پوسترهای رویدادهای فرهنگی- هنری در سالهای گذشته گفت: «مردم نسبت به مسائل فرهنگی حساس هستند و طبیعی است که دربارهی شکل اجرای رویدادها نقد داشته باشند. معمولا پوسترهای اطلاعرسانی هدفِ نقدها قرار میگیرند. این حساسیت لزوما بد نیست، چون نشان میدهد عناصر تبلیغاتی و آثار فرهنگی برای مخاطب اهمیت دارند و همین باعث شکلگیری سؤال و نقد میشود. با توجه به انتقادها میشود به نظرهای کارشناسی و غیرکارشناسی پی برد. بخشی از ایرادها هم اصولی هستند.
او در ادامه اضافه کرد: بخشی از انتقادها هم به این دلیل است که ما در ساختارهای فرهنگی و دولتی، هویت بصری و برندینگ ثابتی نداریم. این فقدان در سایتها هم مشخص است. مثلا جشنوارههایی مانند فجر سالهاست برگزار میشوند، اما هنوز هویت بصری یکسان و مشخصی ندارند. شاید فقط سیمرغ بهعنوان عنصر ثابت باقی مانده باشد. تغییرات مدیریتی و سلیقههای شخصی باعث میشود هر دوره با رویکرد متفاوتی مواجه باشیم. البته این تکثر از یک جهت میتواند مثبت باشد، چون زمینهی نقد و گفتوگو را فراهم میکند، اما مهم این است که بعد از پایان یافتن حاشیهها، نظرات و نقدها فراموش نشوند و در طراحیهای بعدی مورد توجه قرار بگیرند.
به گزارش ایبنا هفتمین نمایشگاه مجازی کتاب تهران از ۲۶ اردیبهشت تا ۲ خرداد (۱۴۰۵) با شعار «بخوانیم برای ایران» در سایت نمایشگاه کتاب برگزار میشود.
نظر شما