پنجشنبه ۲۲ بهمن ۱۳۸۸ - ۱۲:۰۰
نگهداري 60 ميليون برگ سند ساواك در مركز بررسي اسناد تاريخي

قاسم تبريزي، پژوهشگر تاريخ معاصر به نگهداري 60 ميليون برگ سند باقي مانده از ساواك در مركز بررسي اسناد تاريخي اشاره كرد و گفت كه اگر كتاب‌هاي سندي چاپ شده در اين مركز را حدود 220 عنوان محاسبه كنيم و در هر اثر بيش از 500 سند منعكس شده باشد، ما در طول 12 سال گذشته، حدود يك ميليون برگ از اين اسناد را چاپ كرده‌ايم. اگر تا 12 سال آينده نيز همين ميزان سند را منتشر كنيم، كمتر از 8 درصد اسناد ساواك را ارايه كرده‌ايم كه اين آمار، پاسخگوي نياز محققان و نويسندگان نخواهد بود./

قاسم تبريزي، در گفت‌وگو با خبرگزاري كتاب ايران(ايبنا) به تشريح منابع و مدارك موجود در مركز بررسي اسناد تاريخي پرداخت و اظهار داشت: نزديك به 60 ميليون برگ سند، از سال 1336 (تاسيس ساواك) تا 1357 (پيروزي انقلاب اسلامي) از دوران پهلوي در اين مركز وجود دارند.

وي ادامه داد: اسناد شهرباني، بخشي از مدارك ارتش،‌ دربار و نهادهاي اطلاعاتي يا پليس مخفي، جزو 60 ميليون سند باقي‌مانده از حكومت پهلوي‌اند. مدارك مربوط به رجال سياسي، فرهنگي، درباري و افراد دست اول و دوم رژيم مثل؛ وزرا و وكلاي مجلس، جريان‌ها، احزاب، مبارزان انقلاب اسلامي و اسناد مرتبط با برخي وقايع و رخدادها مانند؛ مستشاري آمريكا و كاپيتولاسيون، در اين مدارك جاي گرفته‌اند.

تبريزي،‌ مجموعه اسناد حكومت پهلوي را به دو بخش "اسناد اداري" و "گزارش‌هاي اطلاعاتي ـ امنيتي" تقسيم و تصريح كرد: آن‌‌چه امروز براي يك مورخ لازم و ضروري به نظر مي‌رسد، اسناد اطلاعاتي ـ امنيتي‌اند. اين مدارك، براي حفظ امنيت دربار و شاه تنظيم مي‌شدند. به همين دليل، وقايع عينا" و با كمترين دروغ، منعكس شده‌اند. البته اين اسناد، نارسايي دارند. اما موثق‌اند و از نظر ارزش تاريخي، بسيار برجسته‌اند.

عضو شوراي ارزيابي مركز اسناد كتابخانه مجلس، تاكيد كرد: تاكنون، 45 جلد از مجموعه كتاب‌هاي "ياران امام به روايت اسناد ساواك"، 4 مجلد از مدارك مرتبط با مراجع تقليد، 16 جلد نيز درباره شخصيت‌هايي مثل جلال آل احمد و فخرالدين حجازي و 23 عنوان اثر در رابطه با رجال سياسي پهلوي، توسط مركز بررسي اسناد تاريخي منتشر شده‌اند.

قاسم تبريزي، خاطرنشان كرد: اسناد بيش از 17 هزار نفر از شخصيت‌هاي دوران پهلوي و انقلاب اسلامي، هنوز به چاپ نرسيده‌اند. اگر كتاب‌هاي سندي چاپ شده در مركز بررسي اسناد تاريخي را حدود 220 عنوان محاسبه كنيم و در هر اثر بيش از 500 سند منعكس شده باشد، ما در طول 12 سال گذشته، حدود يك ميليون برگ از اسناد ساواك را به چاپ رسانده‌ايم. اگر تا 12 سال آينده نيز همين ميزان سند منتشر كنيم، كمتر از 8درصد اسناد باقي مانده از ساواك را ارايه كرده‌ايم كه اين آمار، پاسخگوي نياز محققان و نويسندگان نخواهد بود.

وي افزود: اين اسناد بايد در يك كار گسترده‌تر، اسكن و از طريق سايت مركز بررسي اسناد تاريخي يا توليد لوح فشرده، در اختيار اهالي قلم و پژوهشگران قرار گيرند.

تبريزي، در پاسخ به سوال خبرنگار ايبنا مبني بر شيوه‌هاي رمزگشايي اسناد ساواك، گفت: بعضي از اسناد، با تكيه بر دفترچه‌هاي رمز،‌ گويا مي‌شوند. اما منابع برخي از گزارش‌هاي ساواك مشخص نيستند. براي مثال؛ در يكي از اسناد آمده است: "منبع 276 اين گزارش را داده است". اين در حالي است كه نام اين منبع در دسترس نيست. چون ساواك در آخرين ماه‌هاي عمرش در بهمن ماه 1357، منابع اطلاعاتي خود را از بين برده و ما از 70هزار منبع ساواك، تنها 200 منبع را شناسايي كرده‌ايم.

مجلدات اول تا هجدهم مجموعه كتاب‌هاي "ياران امام به روايت اسناد ساواك"، به همت مركز بررسي اسناد تاريخي، در حال تجديد چاپ‌ براي عرضه در بيست‌وسومين نمايشگاه بين‌المللي كتاب تهرانند. بیشتر این کتاب ها به دلیل استقبال مخاطبان و پژوهشگران، نایابند.

جلد چهل و دوم از مجموعه آثار "ياران امام به روايت اسناد ساواك" با عنوان "شهيد سيد محمدتقي حسيني طباطبايي به روايت اسناد ساواك"، تازه‌ترين كتاب چاپ شده توسط مركز بررسي اسناد تاريخي است. انتشار اين مجموعه ادامه خواهد داشت.

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.

پربازدیدترین

تازه‌ها

پربازدیدها